Βασίλης Κορκίδης: «Η οικονομική ανθεκτικότητα θα κριθεί από την ικανότητα προσαρμογής και τη δημιουργία ισχυρών διεθνών συνεργασιών»

Κύριε Κορκίδη, να ξεκι­νή­σουμε από την κίνηση κατά την περίοδο των πασχα­λι­νών εορτών και να μας πείτε, πώς κινή­θηκε η αγορά. Δώστε μας μια εικόνα.

Το φετινό Πάσχα παρέ­μεινε μια περί­ο­δος αυξη­μέ­νης εμπο­ρι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας, με μικρή διάρ­κεια και μεγάλη ένταση, αλλά με πιο συγκρα­τη­μένα χαρα­κτη­ρι­στικά σε σχέση με τα προη­γού­μενα χρόνια. Το παρα­δο­σιακά “πλούσιο” πασχα­λινό τραπέζι κυριάρ­χησε και φέτος με σαφή μετα­τό­πιση σε πιο επι­λε­κτικό, αλλά όχι “φτω­χό­τερο”. Τα ήθη, έθιμα και παρα­δό­σεις του Πάσχα έδειξαν αντοχές και υπε­ρί­σχυ­σαν της ακρί­βειας. Η πασχα­λινή αγορά του 2026 στην Ελλάδα κινή­θηκε σε ένα περι­βάλ­λον έντονων πιέσεων στο δια­θέ­σιμο εισό­δημα, αλλά και προ­σαρ­μο­γής της κατα­να­λω­τι­κής συμπε­ρι­φο­ράς στα νέα δεδο­μένα. Ο πασχα­λι­νός «συμπυ­κνω­μέ­νος» τζίρος των 7–10 ημερών, με υψηλή ένταση κατα­νά­λω­σης και με σημα­ντικό μοχλό το 1 δισ. ευρώ του Δώρου Πάσχα, κρα­τή­θηκε και φέτος περίπου στο 1,5 δισ. ευρώ. Η παρα­δο­σιακή σημασία του Πάσχα έδειξε αντοχές σύμφωνα με την αγο­ρα­στική κίνηση, που όμως χαρα­κτη­ρί­στηκε περισ­σό­τερο από συγκρά­τηση, παρά από γιορ­τινή παρόρ­μηση.

Η συνο­λική εικόνα σε πρώτη ανά­γνωση έδειξε ότι, ο τζίρος της πασχα­λι­νής περιό­δου δια­τη­ρή­θηκε σε σχετικά σταθερά επίπεδα, ωστόσο αυτό οφεί­λε­ται, κυρίως, λόγω της αύξησης των τιμών και όχι της κατα­νά­λω­σης, που φαί­νε­ται σε όγκο να υπο­χώ­ρησε 2-5%. Με άλλα λόγια, οι κατα­να­λω­τές ξόδεψαν περίπου τα ίδια, ή περισ­σό­τερα χρήματα, αλλά αγό­ρα­σαν λιγό­τερα προ­ϊ­ό­ντα, με σαφή ένδειξη της πραγ­μα­τι­κής αγο­ρα­στι­κής δύναμης.

Η φετινή αγορά χαρα­κτη­ρί­στηκε από έντονη τάση σύγκρι­σης τιμών και ανα­ζή­τη­σης προ­σφο­ρών. Οι κατα­να­λω­τές εμφα­νί­στη­καν πιο ενη­με­ρω­μέ­νοι και περισ­σό­τερο ευέ­λι­κτοι, ως προς το πού και τι αγο­ρά­ζουν. Μεγάλο ποσοστό στρά­φηκε σε οικο­νο­μι­κό­τε­ρες επι­λο­γές, είτε επι­λέ­γο­ντας προ­ϊ­ό­ντα ιδιω­τι­κής ετι­κέ­τας, είτε αλλά­ζο­ντας κατά­στημα, ακόμη και σε επίπεδο καθη­με­ρι­νών αγορών. Οι κεντρι­κές αγορές, τα σούπερ μάρκετ και τα εκπτω­τικά κατα­στή­ματα ενί­σχυ­σαν τη θέση τους, κυρίως λόγω της μεγα­λύ­τε­ρης δυνα­τό­τη­τας συγκρά­τη­σης τιμών.

Η αγορά εμφά­νισε έντονα χαρα­κτη­ρι­στικά «δύο ταχυ­τή­των». Από τη μία πλευρά, οι μεγάλες αλυ­σί­δες λια­νι­κής προ­σέ­φε­ραν πιο αντα­γω­νι­στι­κές τιμές, λει­τουρ­γώ­ντας ως βασικός πόλος προ­σέλ­κυ­σης για το ευρύ κατα­να­λω­τικό κοινό. Από την άλλη, τα παρα­δο­σιακά κατα­στή­ματα, ανα­γκα­στικά δια­τή­ρη­σαν υψη­λό­τερα επίπεδα τιμών, απευ­θυ­νό­μενα, κυρίως, σε μόνι­μους πελάτες, που δίνουν έμφαση στην ποιό­τητα και την ελλη­νική προ­έ­λευση των προ­ϊ­ό­ντων. Παρα­τη­ρή­θηκε μικρή αλλαγή στις δια­τρο­φι­κές επι­λο­γές, αλλά και μείωση των ποσο­τή­των ανά οικο­γέ­νεια.

Στο οικο­νο­μικό περι­βάλ­λον, ο πλη­θω­ρι­σμός εξα­κο­λού­θησε να επη­ρε­ά­ζει τις αγο­ρα­στι­κές απο­φά­σεις. Η αύξηση του κόστους ενέρ­γειας και μετα­φο­ρών, μετα­φέρ­θηκε εν μέρει στις τελικές τιμές των προ­ϊ­ό­ντων, περιο­ρί­ζο­ντας τα περι­θώ­ρια. Συνο­λικά, η πασχα­λινή αγορά του 2026 απο­τύ­πωσε μια μετα­βα­τική φάση για το λια­νε­μπό­ριο. Οι επι­χει­ρή­σεις κλή­θη­καν να ισορ­ρο­πή­σουν μεταξύ τιμών και ποιό­τη­τας, ενώ οι 8 στους 10 κατα­να­λω­τές υιο­θέ­τη­σαν συγκρα­τη­μένη προ­σέγ­γιση στις αγορές τους.

Η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού απο­τε­λεί μια θετική εξέλιξη για τους εργα­ζό­με­νους. Μπορεί, ωστόσο να μετα­φρα­στεί αυτό σε αγο­ρα­στική δύναμη;

Η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού στην Ελλάδα δεν είναι απλώς “λίγα ευρώ παρα­πάνω”. Έχει πολ­λα­πλές θετικές οικο­νο­μι­κές και κοι­νω­νι­κές επι­πτώ­σεις που επη­ρε­ά­ζουν εργα­ζό­με­νους, επι­χει­ρή­σεις και, συνο­λικά, την οικο­νο­μία. Στην πράξη σημαί­νει άμεση αύξηση του καθαρού εισο­δή­μα­τος για πάνω από 575.000 εργα­ζό­με­νους, ή το 23% των απα­σχο­λού­με­νων στον ιδιω­τικό τομέα, που αμεί­βο­νται με κατώ­τατο μισθό. Σημαί­νει περισ­σό­τερα “χρήματα στην τσέπη” και ενί­σχυση των όρων της αγο­ρα­στι­κής δύναμης PPS, ιδίως στα χαμηλά εισο­δή­ματα, σε συν­δυα­σμό και με τη μειω­μένη φορο­λο­γία. Ο κατώ­τα­τος μισθός λει­τουρ­γεί σαν βάση για όλο το μισθο­λο­γικό σύστημα και συμπα­ρα­σύ­ρει όλη την αγορά μισθών, αφού η αύξηση δεν μένει μόνο στον κατώ­τατο, αλλά ανε­βά­ζει όλους τους μισθούς που επη­ρε­ά­ζο­νται από τριε­τίες, επι­δό­ματα και υπε­ρω­ρίες. Ο στρα­τη­γι­κός στόχος της διετίας 2026-2027, παρά τις αντί­ξοες συν­θή­κες που αντι­με­τω­πί­ζει σήμερα η ελλη­νική επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα, είναι η στα­διακή σύγκλιση με τα ευρω­παϊκά επίπεδα. Η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού προ­σθέ­τει ετησίως πάνω από μισό δισ. ευρώ στη μισθο­δο­σία του ιδιω­τι­κού τομέα. Επι­ση­μαί­νε­ται, μάλιστα, ότι, από την 1η Απρι­λίου 2026, που τέθηκε σε ισχύ ο νέος αυξη­μέ­νος κατώ­τα­τος μισθός των 920 ευρώ, η αύξηση του 4,5% θα φανεί πρώτα στο Δώρο Πάσχα. Ουσια­στικά, παρά το μεγα­λύ­τερο κόστος για τις επι­χει­ρή­σεις, η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού σημαί­νει μεγα­λύ­τερο δια­θέ­σιμο εισό­δημα για εργα­ζό­με­νους, μείωση των ανι­σο­τή­των αμοιβών, τόνωση της κατα­νά­λω­σης, στήριξη της ανά­πτυ­ξης και συνο­λικά της οικο­νο­μίας. Τέλος, η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού σημαί­νει άμεσα, περισ­σό­τερα χρήματα από τις επι­χει­ρή­σεις στους εργα­ζό­με­νους τους και έμμεσα, σημαί­νει “αυτο­χρη­μα­το­δό­τηση” της αγοράς.

Η ανά­φλεξη στη Μέση Ανατολή, δημιουρ­γεί έντονη ανη­συ­χία σχετικά με τις αυξή­σεις στις τιμές των προ­ϊ­ό­ντων, αγαθών κ.λπ. Ποια είναι η δική σας εκτί­μηση;

Η εξέλιξη αυτή έχει δημιουρ­γή­σει νέες προ­κλή­σεις για την Ευρώπη και την Ελλάδα, ιδιαί­τερα στους τομείς του εμπο­ρίου, της εφο­δια­στι­κής αλυ­σί­δας και της ενερ­γεια­κής μετά­βα­σης. Οι βασικές επι­πτώ­σεις του πολέμου απο­τυ­πώ­νο­νται στην αύξηση του κόστους μετα­φο­ρών και ασφά­λι­σης. Οι δια­τα­ρα­χές στις εφο­δια­στι­κές αλυ­σί­δες, σε συνάρ­τηση με την σημα­ντική αύξηση των «war risk premiums» πλοίων και των ναύλων, επη­ρέ­α­σαν τις τιμές εξα­γό­με­νων προ­ϊ­ό­ντων αλλά και των λιπα­σμά­των, με απο­τέ­λε­σμα οι πρό­σθε­τες αυξή­σεις στις τιμές τρο­φί­μων και αγρο­τι­κής παρα­γω­γής είναι ανα­πό­φευ­κτες, με τη δια­τά­ραξη της προ­σφο­ράς λιπα­σμά­των να μετα­φέ­ρε­ται άμεσα στο κόστος παρα­γω­γής, εντεί­νο­ντας τις πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις διεθνώς και ιδιαί­τερα, στην Ευρώπη.

Η ανα­ζή­τηση ανα­κα­τα­νο­μής των εμπο­ρι­κών ροών για επι­χει­ρή­σεις και χώρες, με εναλ­λα­κτι­κές δια­δρο­μές και προ­μη­θευ­τές άλλων αγορών, θα αυξήσει το συνο­λικό κόστος. Η γεω­πο­λι­τική αστά­θεια, επίσης, δημιουρ­γεί επεν­δυ­τική αβε­βαιό­τητα, επη­ρε­ά­ζει νέα σχέδια και επι­βρα­δύ­νει τη μετά­βαση σε νέα παρα­γω­γικά μοντέλα.

Για την Ευρώπη και την Ελλάδα εκτιμώ ότι, οι εξε­λί­ξεις αυτές ανα­δει­κνύ­ουν την ανάγκη για ενί­σχυση της ανθε­κτι­κό­τη­τας των εφο­δια­στι­κών αλυ­σί­δων, τη δια­φο­ρο­ποί­ηση προ­μη­θευ­τών και αξιο­ποί­ηση στρα­τη­γι­κών συνερ­γα­σιών στους τομείς της ναυ­τι­λίας, των logistics και της βιο­μη­χα­νίας.

Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, η απά­ντηση δεν μπορεί παρά να είναι η στρα­τη­γική δια­φο­ρο­ποί­ηση προ­μη­θευ­τών, ενί­σχυση των logistics και του ενεργού ρόλου της ναυ­τι­λίας. Σε αυτό το νέο περι­βάλ­λον, η οικο­νο­μική ανθε­κτι­κό­τητα θα κριθεί από την ικα­νό­τητα προ­σαρ­μο­γής και τη δημιουρ­γία ισχυρών διεθνών συνερ­γα­σιών.

Οι κυβερ­νή­σεις σε όλες τις ευρω­παϊ­κές και μη χώρες, έλαβαν μέτρα για την ενί­σχυση της αγοράς και την προ­στα­σία των κατα­να­λω­τών. Στην Ελλάδα, ανα­κοι­νώ­θη­καν κάποια μέτρα, αλλά είναι αρκετά;

Γνω­ρί­ζουμε πως ποτέ τα μέτρα που λαμ­βά­νο­νται δεν είναι αρκετά για να καλύ­ψουν τις απώ­λειες μιας κρίσης, όμως, του­λά­χι­στον τα ελλη­νικά μέτρα είναι εδώ, ενώ τα ευρω­παϊκά λείπουν. Η κυβέρ­νηση προ­χώ­ρησε στη δημιουρ­γία ενός πρώτου ανα­χώ­μα­τος για τον περιο­ρι­σμό των συνε­πειών της νέας, μεγάλης ενερ­γεια­κής κρίσης, που έχει πυρο­δο­τή­σει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και ταυ­τό­χρονα, πέρασε ένα ηχηρό μήνυμα ότι, η Ελλάδα πρω­το­στα­τεί στη δια­μόρ­φωση μιας απούσας ενιαίας ευρω­παϊ­κής απά­ντη­σης. Τα μέτρα συνο­λι­κού ύψους 300 εκατ. ευρώ, που θα ισχύ­σουν για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο, κρί­νο­νται θετικά, καθώς στο­χεύ­ουν στη στήριξη του κοι­νω­νι­κού συνόλου, ενώ σύμφωνα με τα 800 εκ. ευρώ απο­θε­μα­τικά στον κρατικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό, αφήνουν περι­θώ­ρια για πρό­σθε­τες παρεμ­βά­σεις, εάν απαι­τη­θούν.

Σωστά τα μέτρα δίνουν έμφαση στον τομέα των καυ­σί­μων, δεδο­μέ­νου ότι, το πετρέ­λαιο επη­ρε­ά­ζει άμεσα το κόστος παρα­γω­γής, τις μετα­φο­ρές, τις ανα­τι­μή­σεις των προ­ϊ­ό­ντων, αλλά και την καθη­με­ρι­νό­τητα των πολιτών. Ορθώς, η κυβέρ­νηση επέλεξε να περιο­ρί­σει τις αρνη­τι­κές επι­πτώ­σεις από τη διεθνή άνοδο της τιμής του πετρε­λαίου, οι οποίες επη­ρε­ά­ζουν την εφο­δια­στική αλυσίδα, τη δια­κί­νηση αγαθών, την αγρο­τική παρα­γωγή, καθώς και το κόστος των ακτο­πλοϊ­κών εισι­τη­ρίων που επη­ρε­ά­ζουν τις του­ρι­στι­κές ροές από και προς τα νησιω­τικά συγκρο­τή­ματα αλλά και τις νησιω­τι­κές οικο­νο­μίες οι οποίες υφί­στα­νται αυξη­μέ­νες πιέσεις σε πολ­λα­πλά επίπεδα.

Η ανα­κοί­νωση του Δείκτη Τιμών Κατα­να­λωτή από την ΕΛΣΤΑΤ για τον Μάρτιο του 2026, με τον ετήσιο πλη­θω­ρι­σμό να δια­μορ­φώ­νε­ται στο 3,9%, συνιστά μια εξέλιξη που δεν μπορεί να περάσει απα­ρα­τή­ρητη. Σε αυτό το περι­βάλ­λον, η οικο­νο­μική πολι­τική καλεί­ται να κινηθεί με προσοχή και ισορ­ρο­πία. Από τη μία πλευρά, απαι­τού­νται στο­χευ­μένα μέτρα στή­ρι­ξης για τα πιο ευάλωτα νοι­κο­κυ­ριά και επι­χει­ρή­σεις, προ­κει­μέ­νου να μετρια­στούν οι επι­πτώ­σεις της ακρί­βειας. Από την άλλη, είναι κρίσιμο να απο­φευ­χθούν παρεμ­βά­σεις που θα μπο­ρού­σαν να ενι­σχύ­σουν περαι­τέρω τις πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις.