Πώς θα απαντήσουμε στην Τουρκία αν προκληθούμε – Εξετάζονται όλα τα δυνατά σενάρια

Με τουλάχιστον τέσσερα σενάρια σε ετοιμότητα προς ενεργοποίηση πορεύεται η Αθήνα εν αναμονή του κυοφορούμενου τουρκικού νομοσχεδίου, το περιεχόμενο του οποίου βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση, με τις όποιες πληροφορίες έχουν γίνει έως τώρα γνωστές να κινούνται σε επίπεδο δημοσιογραφικών πληροφοριών τις οποίες η Αθήνα αποφεύγει να σχολιάσει έως ότου έχει στα χέρια της την επίσημη εκδοχή του.

Παρά την αρχική εντύπωση που είχε διαμορφωθεί μέσω των τουρκικών ΜΜΕ, που καθημερινά τροφοδοτούσαν τη δημόσια σφαίρα με προκλητικές λεπτομέρειες γύρω από τις διατάξεις του νομοσχεδίου το οποίο, όπως γινόταν αντιληπτό, θα μετέτρεπε σε νόμο του τουρκικού κράτους την ανυπόστατη θεωρία της «Γαλάζιας Πατρίδας», το σχετικό κανονιστικό κείμενο βρίσκεται προσώρας υπό επεξεργασία χωρίς να έχει περάσει από το προβλεπόμενο στάδιο της συζήτησης σε επίπεδο κοινοβουλευτικής επιτροπής, γεγονός που μεταθέτει την υποβολή του σε χρόνο μεταγενέστερο.

Εξού και τα τελευταία 24ωρα εξασθενεί διαρκώς η φημολογία για ένα «θερμό καλοκαίρι» στο Αιγαίο αφού, σύμφωνα με πληροφορίες, ολοένα και κερδίζει έδαφος η εκδοχή πως το νομοσχέδιο πρόκειται εν τέλει να κατατεθεί στην τουρκική Εθνοσυνέλευση εκτός θέρους, με πιθανότερη περίοδο, σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, το τελευταίο τρίμηνο του 2026. Αυτό επιβεβαίωσε χθες και ο Γιώργος Γεραπετρίτης στη Βουλή, όπου, μεταξύ άλλων, σημείωσε πως «διαφαίνεται ότι θα υπάρξει μεγάλη καθυστέρηση στην κατάθεση ή και ψήφιση του νομοσχεδίου».

Ανοικτοί δίαυλοι
Παρά την κορύφωση της λεκτικής έντασης που έχει προηγηθεί από πλευράς Αγκυρας όλο το προηγούμενο διάστημα, οι λειτουργικοί δίαυλοι που έχουν εγκαθιδρυθεί την τελευταία τριετία μεταξύ των δύο πλευρών παραμένουν ανοιχτοί, χωρίς ωστόσο να έχει χρειαστεί – όπως σημειώνει η Αθήνα – να σηκώσουν μέχρι στιγμής τα τηλέφωνα οι δύο υπουργοί Εξωτερικών για κάποια απευθείας επικοινωνία.

Βέβαιο, ωστόσο, θεωρείται πως ο Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Χακάν Φιντάν θα έχουν την ευκαιρία (ασχέτως αν θα την αξιοποιήσουν) για μια κατ’ ιδίαν συνάντηση στις 7 και 8 Ιουλίου, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ που διεξάγεται στην Αγκυρα — εκτός αν συμπέσουν νωρίτερα σε υπουργική συνάντηση της Διαδικασίας Συνεργασίας Νοτιοανατολικής Ευρώπης στις 10 Ιουνίου στη Σόφια. Μέχρι το συγκεκριμένο νατοϊκό ορόσημο πάντως, η ελληνική πλευρά (και όχι μόνο) αποπνέει βεβαιότητα πως δεν αναμένεται κάποια εξέλιξη σε ό,τι αφορά έναν πιθανό αιφνιδιασμό από τουρκικής πλευράς μέσω πρόωρης κατάθεσης του συγκεκριμένου νομοσχεδίου προς ψήφιση.

Και τούτο γιατί μια τέτοια κίνηση θα προκαλούσε τη σφοδρή διπλωματική αντεπίθεση από πλευράς Ελλάδας στο πλαίσιο της νατοϊκής συνόδου, με αποτέλεσμα να κινδυνεύσει να τιναχθεί η νατοϊκή συνάντηση κορυφής στον αέρα, αφού θα άλλαζαν άρδην η ατζέντα και οι στόχοι της, εάν το επίκεντρο της συζήτησης μετατοπιζόταν σε μια διένεξη μεταξύ δύο συμμάχων, εξέλιξη που η Τουρκία και τα άλλα μέλη της Συμμαχίας θα απεύχονταν. Οπως έχει επισημοποιηθεί, άλλωστε, στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ θα συμμετάσχει και ο αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ.

Τα μηνύματα των συμμάχων
Ανεξάρτητα πάντως από τις προθέσεις ή τις αποφάσεις της Αγκυρας, η Αθήνα δεν έχει σταματήσει να μεριμνά για την πλήρη ενημέρωση όλων των φορέων, εταίρων και συμμάχων, σχετικά με την πιθανότητα τουρκικής πρόκλησης στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, και τη βεντάλια των ελληνικών αντιδράσεων, με την τουρκική πλευρά να έχει γίνει ήδη αποδέκτης των πρώτων προειδοποιητικών μηνυμάτων από πλευράς Ευρώπης σχετικά με τις πιθανές κυρώσεις με τις οποίες θα βρεθεί αντιμέτωπη. Αξιοποιώντας κάθε ευκαιρία και λειτουργώντας παρασκηνιακά με στόχο την αποφυγή έκθεσης σε περίπτωση που τελικά το περιεχόμενο του τουρκικού νομοσχεδίου δεν είναι κατά την υποβολή του αυτό που επί του παρόντος διαρρέει, ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας έχει ενημερώσει αρμοδίως την ευρωπαϊκή οικογένεια, διαμηνύοντας και σε δημόσιες τοποθετήσεις του εσχάτως με τρόπο εμφατικό πως απαιτείται αλληλεγγύη, τήρηση σε καθολικό επίπεδο του Διεθνούς Δικαίου και άρθρωση ενιαίας ισχυρής φωνής κατά οποιουδήποτε αναθεωρητισμού.

Μία-μία, ήδη οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αυτό του Βερολίνου, έχουν αρχίσει να μεταφέρουν στην Αγκυρα (που πάντως διατείνεται πως το τουρκικό νομοσχέδιο θα πατά πάνω στο Διεθνές Δίκαιο) πως τυχόν μονομερείς ενέργειες που παραβιάζουν τη διεθνή νομιμότητα θα έχουν άμεσες συνέπειες από πλευράς Βρυξελλών, οι οποίες, μάλιστα, δεν θα είναι αμελητέες.

Την ίδια ώρα βεβαίως που η Τουρκία λαμβάνει το ένα μετά το άλλο τα σαφή μηνύματα των ευρωπαϊκών χωρών, από το εσωτερικό της γείτονος επιχειρείται μια αποκλιμάκωση της έντασης μέσω της διαβεβαίωσης πως πρόκειται για έναν νόμο τύπου «Μανιάτη του 2011» που θα σκιαγραφεί βάσει Διεθνούς Δικαίου τα όρια δυνατοτήτων του τουρκικού κράτους σε ό,τι αφορά τη θαλάσσια δικαιοδοσία. Παράλληλα, ωστόσο, επιμένει και η «σκληρή» τουρκική γραμμή που κάνει λόγο για «εκπλήξεις» και «παγίδες» που θα γίνουν αντιληπτές αργότερα, κατά την εφαρμογή των διατάξεων, οι οποίες στην πράξη θα εξουσιοδοτούν τον τούρκο πρόεδρο να δίνει εντολές για δράσεις στη θαλάσσια περιοχή με τρόπο παράνομο και προκλητικό.

Οι «κεραίες» της Αθήνας, πάντως, που είναι ανοιχτές και συλλέγουν αθόρυβα πληροφορίες σε καθημερινή βάση σχετικά με το επικείμενο νομοσχέδιο, στα τελευταία στοιχεία που έχουν καταγράψει δεν έχουν εντοπίσει τον όρο «Γαλάζια Πατρίδα» εντός των διατάξεων αλλά ούτε και την ανυπόστατη θεωρία των «γκρίζων ζωνών». Μένει να φανεί αν θα επαναλαμβάνεται η αναφορά στο casus belli στο Αιγαίο – για το οποίο ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε ζητήσει δημοσίως από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να αρθεί κατά το πρόσφατο ελληνοτουρκικό ΑΣΣ στην Αγκυρα – καθώς και αν θα επαναχαράσσεται το άκυρο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Σε κάθε περίπτωση, η Ελλάδα αναμένεται να έχει τον τελευταίο λόγο, με τις πληροφορίες που καταγράφουν «ΤΑ ΝΕΑ» να αποτυπώνουν τουλάχιστον τέσσερα σενάρια αντίδρασης απέναντι σε πιθανή τουρκική προκλητικότητα μέσω του εν λόγω νομοσχεδίου.

Οι επιλογές αντεπίθεσης
Οπως, δε, τονίζουν τις τελευταίες ώρες αρμόδιες πηγές, οι επιλογές αντεπίθεσης της ελληνικής πλευράς οι οποίες βρίσκονται, μετά λόγου γνώσεως, αυτή τη στιγμή στο τραπέζι, αφορούν από θεσμοθέτηση θαλασσίου πάρκου στο Ανατολικό Αιγαίο έως και το αναφαίρετο δικαίωμα της Ελλάδας, με βάση τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα νοτίως της Κρήτης στα 12 ναυτικά μίλια. Και στη μία και στην άλλη περίπτωση εξάλλου, η Αθήνα, με τον πιο επίσημο τρόπο έχει καταστήσει σαφές πως και το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο στα Δωδεκάνησα έπεται αμέσως μετά τη δημιουργία του Εθνικού Θαλασσίου Πάρκου σε Νότιο Αιγαίο και Ιόνιο (τα οποία θεσμοθετούνται άμεσα) ενώ, επίσης, έχει ξεκαθαρίσει επανειλημμένα πως η επέκταση των χωρικών της υδάτων αποτελεί νόμιμο δικαίωμα που θα ασκηθεί στον κατάλληλο χρόνο.

Πηγή: tanea.gr