Πλοία, μαχητικά και drones νότια της Καρπάθου για τη «Medusa 15»

• Ελλάδα και Αίγυπτος ηγούνται 10ήμερης διακλαδικής άσκησης με συμμετοχή Γαλλίας, Ιταλίας και Κύπρου, σε θαλάσσια ζώνη που εκτείνεται από την Κρήτη έως δυτικά της Ρόδου. Για πρώτη φορά τα μη επανδρωμένα συστήματα βρίσκονται στο επίκεντρο των σεναρίων

Ξεκίνησε χθες Πέμπτη 10 Σεπτεμβρίου 2026, μία από τις μεγαλύτερες πολυεθνικές στρατιωτικές ασκήσεις που έχουν προγραμματιστεί στην Ανατολική Μεσόγειο για το τρέχον έτος. Η «Medusa 15» φέρνει σε κοινή επιχειρησιακή δράση τις Ένοπλες Δυνάμεις της Ελλάδας και της Αιγύπτου, με τη συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας και με ναυτικές μονάδες από τη Γαλλία και την Ιταλία, σε μια περιοχή που για τα Δωδεκάνησα έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς οι δραστηριότητες απλώνονται νοτιοανατολικά της Κρήτης, νότια της Καρπάθου και έως τα δυτικά της Ρόδου.
Η άσκηση θα διαρκέσει 10 ημέρες και περιλαμβάνει πολεμικά πλοία, μαχητικά αεροσκάφη, μη επανδρωμένα συστήματα και ειδικές δυνάμεις, σε σενάρια που, σύμφωνα με πληροφορίες, έχουν σχεδιαστεί με βάση τις σύγχρονες απειλές και τις επιχειρησιακές προκλήσεις της περιοχής.
Το πεδίο της άσκησης
και η Navtex
Η Υδρογραφική Υπηρεσία του Πολεμικού Ναυτικού εξέδωσε την Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου 2026 ναυτική οδηγία (Navtex), δεσμεύοντας θαλάσσια περιοχή νότια και ανατολικά της Κρήτης, η οποία εκτείνεται νότια της Καρπάθου προς τα δυτικά της Ρόδου. Η ζώνη καλύπτει θαλάσσιο χώρο νότια της Κρήτης, από το ανατολικό άκρο του νησιού μέχρι τα δυτικά της Ρόδου και νότια της Καρπάθου.
Πρόκειται για περιοχή που θεωρείται στρατηγικά κρίσιμη για την Ελλάδα, υπό το πρίσμα των τουρκικών διεκδικήσεων και του τουρκολιβυκού μνημονίου, το οποίο η Αθήνα θεωρεί παράνομο και ανυπόστατο. Σύμφωνα με επίσημες πηγές, η άσκηση υπογραμμίζει τη δέσμευση των συμμετεχόντων στο διεθνές δίκαιο, δεδομένου ότι και οι 5 χώρες έχουν επικυρώσει τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Η χρονική συγκυρία δεν θεωρείται τυχαία. Η «Medusa 15» ξεκινά λίγες ημέρες μετά τη συνάντηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Αιγύπτιο πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι στην τριμερή σύνοδο Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου στο Ελ Αλαμέιν, και οι ίδιες πηγές την παρουσιάζουν ως ένδειξη της στενής διπλωματικής και στρατιωτικής σχέσης Αθήνας και Καΐρου.
Δυνάμεις και μέσα
Από ελληνικής πλευράς συμμετέχει ευρύ φάσμα προσωπικού και μέσων από τον Στρατό Ξηράς, το Πολεμικό Ναυτικό, την Πολεμική Αεροπορία και τη Διοίκηση Ειδικού Πολέμου. Στο πρόγραμμα περιλαμβάνεται αεραποβατική επιχείρηση στο Μάλεμε με αλεξιπτωτιστές και αμφίβιους καταδρομείς, ενώ στη θάλασσα αναπτύσσονται φρεγάτες, πυραυλάκατοι, υποβρύχια και ταχέα σκάφη, με μαχητικά αεροσκάφη να καλύπτουν το αεροπορικό σκέλος.
Η Αίγυπτος συμμετέχει με ιδιαίτερα ισχυρή δύναμη. Το ελικοπτεροφόρο ENS Gamal Abdel Nasser θα λειτουργήσει ως πλωτό αρχηγείο και πλατφόρμα για επιχειρήσεις ελικοπτέρων και drones. Παράλληλα, η αιγυπτιακή πλευρά αναπτύσσει φρεγάτα, πυραυλάκατο, μαχητικά F-16 και επίλεκτες μονάδες Ειδικών Δυνάμεων, διαμορφώνοντας ένα απαιτητικό επιχειρησιακό περιβάλλον για τα σενάρια που θα εκτελεστούν. Η παρουσία του ελικοπτεροφόρου προσφέρει δυνατότητες διοίκησης και ελέγχου, μεταφοράς προσωπικού και υποστήριξης αμφίβιων και αεροκίνητων επιχειρήσεων μεγάλης κλίμακας, και η συνεργασία του με ελληνικές ναυτικές και αεροπορικές μονάδες αναμένεται να αποτελέσει ένα από τα σημαντικότερα αντικείμενα της άσκησης.
Η Γαλλία, που έχει πλέον σταθερή παρουσία στη σειρά ασκήσεων «Medusa», και η Ιταλία συμμετέχουν με φρεγάτες τύπου FREMM. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η ιταλική φρεγάτα Rizzo βρίσκεται στο πεδίο των επιχειρήσεων, στοιχείο που ενισχύει τις επιχειρησιακές δυνατότητες του σχηματισμού. Η συγκέντρωση περισσότερων FREMM στην ίδια περιοχή χαρακτηρίζεται από αναλυτές ως ένα από τα πλέον αξιοσημείωτα στοιχεία της φετινής διοργάνωσης.
Ως παρατηρητές συμμετέχουν τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Σερβία και η Μοζαμβίκη, ενώ κατά πληροφορίες στους παρατηρητές περιλαμβάνεται και το Μπαχρέιν, γεγονός που, όπως εκτιμάται, αναδεικνύει τη «Medusa» ως σημείο αναφοράς για την ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, της Βόρειας Αφρικής και των Βαλκανίων.
Τα σενάρια και η είσοδος των μη επανδρωμένων συστημάτων
Τα επιχειρησιακά σενάρια καλύπτουν την προστασία κρίσιμων υποδομών και στρατηγικών στοιχείων, όπως πλατφόρμες υδρογονανθράκων, ερευνητικά σκάφη και ενεργειακές εγκαταστάσεις. Περιλαμβάνουν επίσης επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης, ηλεκτρονικό πόλεμο και συντονισμό μεταξύ ναυτικής αεροπορίας και αμφίβιων μονάδων, καθώς και αποβατικές ενέργειες, ανακτήσεις νησίδων και αεροκίνητες επιχειρήσεις.
Το στοιχείο που διαφοροποιεί τη φετινή άσκηση από τις προηγούμενες είναι ο κεντρικός ρόλος των αυτόνομων συστημάτων. Για πρώτη φορά, τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (UAV), τα μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας (USV), τα drones τύπου FPV και τα συστήματα αντιμετώπισης drones ενσωματώνονται ως βασικό αντικείμενο και όχι ως συμπληρωματικό μέσο. Η προσέγγιση αυτή, σύμφωνα με πληροφορίες, ενσωματώνει τα διδάγματα από τους πολέμους στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή, όπου τα φθηνά και μαζικά μη επανδρωμένα μέσα άλλαξαν τον τρόπο διεξαγωγής των επιχειρήσεων.
Στο ίδιο πλαίσιο αναμένεται να δοκιμαστούν σε απαιτητικές συνθήκες ελληνικά συστήματα, όπως το αντι-drone σύστημα «Κένταυρος», FPV drones και μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας ελληνικής κατασκευής. Η δοκιμή τους σε πραγματικό επιχειρησιακό περιβάλλον, δίπλα σε συμμαχικές μονάδες, θεωρείται σημαντικό βήμα για την αξιολόγηση της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας.
Το γεωπολιτικό πλαίσιο
Η άσκηση διεξάγεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Άγκυρα επιδιώκει να προωθήσει το αναθεωρητικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», με τη θαλάσσια ζώνη νότια της Κρήτης και της Καρπάθου να αποτελεί κομβικό σημείο των τουρκικών διεκδικήσεων. Δημοσιεύματα του αθηναϊκού Τύπου αναφέρουν ότι η διεξαγωγή της «Medusa 15», σε συνδυασμό με την παρουσία γαλλικών και ιταλικών φρεγατών, προκαλεί εκνευρισμό στην τουρκική πλευρά.
Την ίδια περίοδο, ο πρωθυπουργός προγραμματίζει επίσκεψη στο Καστελλόριζο την Κυριακή, στο πλαίσιο των εορτασμών για την επέτειο απελευθέρωσης του νησιού. Η χρονική σύμπτωση της επίσκεψης με την κορύφωση της άσκησης ερμηνεύεται από αναλυτές ως συντονισμένο μήνυμα αποτροπής, χωρίς πάντως να υπάρχει επίσημη σύνδεση των δύο γεγονότων.