Με «ψαρόβαρκα» απειλούν να πάρουν το Καστελλόριζο τα τουρκικά ΜΜΕ

• Η δήλωση Ερντο­γάν για την Κας ερμη­νεύ­ε­ται ως μήνυμα ότι η Τουρκία απέχει «μια ανάσα» από το ακρι­τικό νησί, με αρθρο­γρά­φους και ακα­δη­μαϊ­κούς να μιλούν για κατά­ληψη χωρίς καν φρεγάτα και για αιτία πολέμου ακόμη και σε επέ­κταση χωρικών υδάτων 100 μέτρων

Το Καστελ­λό­ριζο, το πιο απο­μα­κρυ­σμένο νησί της Δωδε­κα­νή­σου και το ανα­το­λι­κό­τερο σημείο της ελλη­νι­κής επι­κρά­τειας, βρέθηκε το πρωί της 8ης Σεπτεμ­βρίου 2026 στο επί­κε­ντρο ενός νέου κύκλου τουρ­κι­κής ρητο­ρι­κής. Με αφορμή τις πρό­σφα­τες τοπο­θε­τή­σεις του Τούρκου προ­έ­δρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν για την περιοχή της Κας, τη μικρα­σια­τική ακτή που απέχει ελά­χι­στα ναυτικά μίλια από το νησί, γνωστοί αρθρο­γρά­φοι και πανε­πι­στη­μια­κοί με δια­συν­δέ­σεις στο τουρ­κικό στρα­τιω­τικό κατε­στη­μένο επι­δό­θη­καν σε δηλώ­σεις που ξεπερ­νούν κατά πολύ τα συνήθη όρια. Η αναφορά σε κατά­ληψη του Καστελ­λο­ρί­ζου «με μια ψαρό­βαρκα» κυριάρ­χησε στα τουρ­κικά μέσα, ενώ σε ορι­σμένα δημο­σιεύ­ματα η ρητο­ρική επε­κτά­θηκε ακόμη και σε Θεσ­σα­λο­νίκη και Κομο­τηνή, με απο­δέ­κτη τον πρω­θυ­πουργό Κυριάκο Μητσο­τάκη.

Το ερέ­θι­σμα δόθηκε από την ίδια την τουρ­κική ηγεσία. Η αναφορά του Ερντο­γάν στην Κας ερμη­νεύ­θηκε από φιλο­κυ­βερ­νη­τι­κούς σχο­λια­στές όχι ως τυχαία γεω­γρα­φική επιλογή, αλλά ως συμ­βο­λική υπεν­θύ­μιση της εγγύ­τη­τας της τουρ­κι­κής ακτής με το Καστελ­λό­ριζο. Η Κας βρί­σκε­ται ακριβώς απέ­να­ντι από το νησί, σε από­σταση που καλύ­πτε­ται με το μάτι, και η επί­κλησή της από τον Τούρκο πρόεδρο εκλή­φθηκε στην Άγκυρα ως άμεσο μήνυμα προς την Αθήνα.

Ο Νεντίμ Σενέρ, αρθρο­γρά­φος της εφη­με­ρί­δας Hürriyet, ανέλαβε να δώσει τη δική του ερμη­νεία. Σύμφωνα με όσα υπο­στή­ριξε, η τοπο­θέ­τηση του Τούρκου προ­έ­δρου ήταν ουσια­στικά μήνυμα ότι η Τουρκία βρί­σκε­ται «μια ανάσα» από το ελλη­νικό νησί. Η δια­τύ­πωση αυτή, που κατά πλη­ρο­φο­ρίες ανα­πα­ρά­χθηκε ευρέως, συνο­δεύ­τηκε από μια ακόμη πιο προ­κλη­τική φράση. Ο Σενέρ φέρεται να δήλωσε ότι η Τουρκία «δεν χρειά­ζε­ται καν να στείλει φρεγάτα εκεί» και ότι, αν το θελήσει, «μπορεί να πάει με μια ψαρό­βαρκα και να πάρει το Καστε­λό­ριζο».

Η εικόνα μιας ψαρό­βαρ­κας που κατα­λαμ­βά­νει ελλη­νικό νησί δεν είναι απλώς σχήμα λόγου. Όπως προ­κύ­πτει από τη δια­τύ­πωσή της, επι­χει­ρεί να παρου­σιά­σει το Καστελ­λό­ριζο ως εύκολο και ανυ­πε­ρά­σπι­στο στόχο και να μετα­φέ­ρει στο εσω­τε­ρικό τουρ­κικό ακρο­α­τή­ριο το μήνυμα ότι η ελλη­νική κυριαρ­χία στην περιοχή είναι ζήτημα διά­θε­σης της Άγκυρας και όχι διε­θνούς δικαίου. Η επιλογή να γίνει λόγος για ψαρό­βαρκα αντί για πολε­μικό πλοίο λει­τουρ­γεί και ως έμμεση απά­ντηση σε όσους στην Τουρκία εκτι­μούν ότι μια κίνηση κατά του νησιού θα είχε βαρύ κόστος. Ο Σενέρ, αντι­θέ­τως, παρου­σιά­ζει το εγχεί­ρημα ως σχεδόν ανέξοδο.

Το σχόλιο απέ­κτησε επι­πλέον βάρος επειδή δεν προήλθε από περι­θω­ριακή φωνή, αλλά από στέ­λε­χος μιας από τις μεγα­λύ­τε­ρες εφη­με­ρί­δες της Τουρ­κίας. Το Καστελ­λό­ριζο, με τη μικρή έκτασή του και τη μεγάλη από­στασή του από τη Ρόδο και την υπό­λοιπη Δωδε­κά­νησο, απο­τε­λεί δια­χρο­νικά προ­νο­μιακό στόχο τέτοιων δια­τυ­πώ­σεων, καθώς η γεω­γρα­φική του θέση προ­σφέ­ρε­ται για αφη­γή­ματα «εγγύ­τη­τας» και «ευκο­λίας», τα οποία η Άγκυρα αξιο­ποιεί συστη­μα­τικά στην εσω­τε­ρική της επι­κοι­νω­νία.

Παράλ­ληλα με τον Σενέρ, τη σκυτάλη πήρε ο Ουγούρ Οζκόκερ, καθη­γη­τής σε τουρ­κι­κές στρα­τιω­τι­κές σχολές. Ο Οζκόκερ επα­νέ­φερε το ζήτημα της επέ­κτα­σης των ελλη­νι­κών χωρικών υδάτων, δίνο­ντάς του ακραία διά­σταση. Σύμφωνα με όσα υπο­στή­ριξε, οποια­δή­ποτε επέ­κταση πέρα από τα 6 ναυτικά μίλια, ακόμη και κατά 100 μέτρα, θα θεω­ρού­νταν από την Τουρκία αιτία πολέμου.

Η τοπο­θέ­τηση αυτή αποκτά ιδιαί­τερη σημασία όταν δια­βά­ζε­ται σε συνάρ­τηση με το Καστελ­λό­ριζο. Το νησί βρί­σκε­ται σε τέτοια εγγύ­τητα με την τουρ­κική ακτή ώστε κάθε συζή­τηση για χωρικά ύδατα και θαλάσ­σιες ζώνες στην περιοχή του να αντι­με­τω­πί­ζε­ται από την Άγκυρα ως άμεση απειλή. Η αναφορά σε από­σταση μόλις 100 μέτρων ξεπερνά τις συνή­θεις δια­τυ­πώ­σεις και δείχνει τη διάθεση να μην αφεθεί κανένα περι­θώ­ριο ερμη­νείας. Ο Οζκόκερ, ως εκπρό­σω­πος ακα­δη­μαϊ­κού περι­βάλ­λο­ντος που συν­δέ­ε­ται με τις τουρ­κι­κές ένοπλες δυνά­μεις, προσ­δί­δει θεσμικό χρώμα σε μια θέση που δια­φο­ρε­τικά θα μπο­ρούσε να θεω­ρη­θεί απλή δημο­σιο­γρα­φική υπερ­βολή.

Το πιο ακραίο σημείο του νέου κύκλου προ­κλή­σεων εντο­πί­ζε­ται στη φράση που υιο­θε­τή­θηκε ως τίτλος σε τουρ­κικά δημο­σιεύ­ματα, με απο­δέ­κτη τον Έλληνα πρω­θυ­πουργό: «Θα πάρουμε και Θεσ­σα­λο­νίκη και Κομο­τηνή». Η μετά­βαση από το Καστελ­λό­ριζο σε δύο πόλεις της βόρειας Ελλάδας δείχνει ότι το ακρι­τικό νησί λει­τουρ­γεί ως αφε­τη­ρία ενός ευρύ­τε­ρου ανα­θε­ω­ρη­τι­κού αφη­γή­μα­τος, στο οποίο η αμφι­σβή­τηση ξεκινά από το ανα­το­λι­κό­τερο άκρο της χώρας και επε­κτεί­νε­ται χωρίς γεω­γρα­φική συνοχή. Ελλη­νικά μέσα που παρα­κο­λου­θούν την τουρ­κική ειδη­σε­ο­γρα­φία έκαναν λόγο για «παρο­ξυ­σμό», σημειώ­νο­ντας ότι η ένταση ξεπέ­ρασε τα συνήθη επίπεδα.

Πηγές που γνω­ρί­ζουν τον τρόπο λει­τουρ­γίας των τουρ­κι­κών μέσων ανα­φέ­ρουν ότι τέτοιες ανα­φο­ρές δεν είναι πρω­το­φα­νείς, εντού­τοις η συγκέ­ντρωσή τους μέσα σε μία ημέρα και η ταυ­τό­χρονη εμπλοκή δημο­σιο­γρά­φων και ακα­δη­μαϊ­κών του στρα­τιω­τι­κού χώρου προσ­δί­δουν στην περί­πτωση ιδιαί­τερο ενδια­φέ­ρον. Δεν διευ­κρι­νί­ζε­ται στα δια­θέ­σιμα στοι­χεία αν υπήρξε επίσημη αντί­δραση από την ελλη­νική πλευρά στις συγκε­κρι­μέ­νες δηλώ­σεις.