Βιολογικός και Ροδίνι στο επίκεντρο της λογοδοσίας της δημοτικής αρχής

• Δύο ερωτήσεις με βαρύ οικονομικό και περιβαλλοντικό περιεχόμενο κατατέθηκαν ενόψει της τέταρτης ειδικής συνεδρίασης λογοδοσίας, την Τετάρτη 16 Σεπτεμβρίου 2026

Με δύο θέματα που αγγίζουν ταυτόχρονα τη δημόσια υγεία, το περιβάλλον, τα οικονομικά του Δήμου και την εικόνα της πόλης προσέρχεται η δημοτική αρχή στην τέταρτη ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας του έτους 2026. Η συνεδρίαση έχει οριστεί για την Τετάρτη 16 Σεπτεμβρίου 2026, στις 12:00 το μεσημέρι.
Οι ερωτήσεις που έχουν κατατεθεί δεν είναι τυπικές. Η πρώτη, από τον δημοτικό σύμβουλο κ. Νίκο Γερονικόλα, αφορά τις Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυμάτων της Ρόδου και τη ΔΕΥΑΡ και συνοδεύεται από εκτενές αίτημα χορήγησης εγγράφων, οικονομικών καταστάσεων και μετρήσεων. Η δεύτερη, από τον δημοτικό σύμβουλο κ. Τηλέμαχο Καμπούρη, επανέρχεται στο Πάρκο του Ροδινιού και ζητά πλήρη απολογισμό των παρεμβάσεων και των δαπανών από την αρχή του 2024 μέχρι σήμερα. Και οι δύο ερωτήσεις καταλήγουν στο ίδιο ερώτημα, ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη για όσα δεν προχώρησαν όπως είχαν ανακοινωθεί.
Τα λύματα, τα οικονομικά της ΔΕΥΑΡ και το έργο των 46,6 εκατομμυρίων
Η ερώτηση για τον Βιολογικό ξεκινά από μια διαπίστωση που δύσκολα αμφισβητείται. Η κατάσταση των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων του νησιού, η περιβαλλοντική διάσταση του ζητήματος, οι σημαντικές οικονομικές δεσμεύσεις που αναλαμβάνει η ΔΕΥΑΡ και η ακύρωση της διαδικασίας για το έργο επέκτασης του Βιολογικού συνθέτουν, όπως αναφέρεται, μια εικόνα που γεννά εύλογα και σοβαρά ερωτήματα. Πρόκειται, κατά τον ερωτώντα, για έργο κρίσιμο για τη δημόσια υγεία, το περιβάλλον και τη λειτουργία του νησιού, και ακριβώς γι’ αυτό απαιτούνται πλήρης ενημέρωση, σαφείς απαντήσεις και απόλυτη διαφάνεια.
Το πρώτο σκέλος της ερώτησης στρέφεται στα οικονομικά της επιχείρησης. Με δεδομένες τις υφιστάμενες υποχρεώσεις της ΔΕΥΑΡ και τον σχεδιασμό νέων έργων υψηλού προϋπολογισμού, ζητείται να αποσαφηνιστεί η πραγματική οικονομική και χρηματοδοτική δυνατότητά της και κατά πόσο μπορεί να αναλαμβάνει νέες υποχρεώσεις χωρίς πρόσθετο κίνδυνο για την ίδια, τον Δήμο Ρόδου ή τους καταναλωτές. Για τον σκοπό αυτό ζητούνται, για καθεμία από τις χρήσεις 2022, 2023, 2024 και 2025, οι ετήσιοι ισολογισμοί και οι πλήρεις οικονομικές καταστάσεις, τα αναλυτικά ισοζύγια λογαριασμών της 31 Δεκεμβρίου κάθε χρήσης, οι πλήρεις εκθέσεις των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών με τυχόν παρατηρήσεις, επιφυλάξεις ή άλλα ευρήματα, καθώς και οι οικονομικοί απολογισμοί κάθε χρήσης.
Το δεύτερο σκέλος αφορά την περιβαλλοντική νομιμότητα των εγκαταστάσεων. Ζητείται να προσκομιστούν οι άδειες που αφορούν τα έργα και τις εγκαταστάσεις διάθεσης των επεξεργασμένων λυμάτων της ΕΕΛ Κρεμαστής στη θαλάσσια περιοχή, συμπεριλαμβανομένου του χερσαίου και του υποθαλάσσιου αγωγού, η ισχύουσα άδεια λειτουργίας της εγκατάστασης της Κρεμαστής και η Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων που βρίσκεται σήμερα σε ισχύ, μαζί με κάθε απόφαση ανανέωσης, παράτασης ή τροποποίησής της. Παράλληλα ζητούνται οι επίσημες μετρήσεις και τα αποτελέσματα των ελέγχων που έχουν διενεργήσει οι αρμόδιες δημόσιες αρχές στις θαλάσσιες περιοχές του Βοδιού και της Κρεμαστής κατά τα έτη 2023, 2024, 2025 και 2026, όλα τα αποτελέσματα δειγματοληψιών και εργαστηριακών αναλύσεων, τα αντίστοιχα αποτελέσματα ελέγχων της εκροής των δύο εγκαταστάσεων, οι εκθέσεις αυτοψίας ή επιθεώρησης και, τέλος, οι πράξεις επιβολής προστίμων ή άλλων διοικητικών κυρώσεων, με την ειδική αιτιολογία τους και τις παραβάσεις που διαπιστώθηκαν.
Ιδιαίτερο βάρος έχει το τρίτο ερώτημα, που αφορά τον ανάδοχο ο οποίος ανέλαβε το 2025 την αναβάθμιση, λειτουργία και συντήρηση της ΕΕΛ Ρόδου στο Βόδι. Ζητούνται όλες οι μηνιαίες τεχνικές εκθέσεις, οι αναφορές λειτουργίας, τα ημερολόγια και τα λοιπά προβλεπόμενα παραδοτέα του, από την έναρξη της σύμβασης μέχρι τον χρόνο κατά τον οποίο διαπιστώθηκε ή δηλώθηκε επισήμως το πρόβλημα υπερφόρτισης της εγκατάστασης.
Ο ερωτών ζητά επιπλέον να προσδιοριστεί με ακρίβεια πότε καταγράφηκε για πρώτη φορά, είτε από τον ανάδοχο είτε από τις υπηρεσίες της ΔΕΥΑΡ, ότι η εγκατάσταση λειτουργούσε εκτός των προβλεπόμενων ορίων ή παρουσίαζε κίνδυνο υπερφόρτισης, και ποια συγκεκριμένα μέτρα προτάθηκαν ή ελήφθησαν εκείνη τη στιγμή.
Ο πυρήνας της ερώτησης βρίσκεται ωστόσο στο τέταρτο σκέλος, που αφορά το έργο επέκτασης προϋπολογισμού 46,6 εκατομμυρίων ευρώ. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που παρατίθενται, με την απόφαση ανάληψης πολυετούς υποχρέωσης η δαπάνη κατανεμήθηκε σε 1 εκατομμύριο ευρώ για το 2026, 25,6 εκατομμύρια ευρώ για το 2027 και 20 εκατομμύρια ευρώ για το 2028. Παρά το γεγονός ότι το μεγαλύτερο μέρος της οικονομικής και φυσικής υλοποίησης είχε εξαρχής προγραμματιστεί για τα έτη 2027 και 2028, η ΔΕΥΑΡ επέλεξε τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, επικαλούμενη κατεπείγουσα ανάγκη.
Η διαδικασία αυτή ακυρώθηκε στη συνέχεια κατόπιν προσφυγών ενώπιον της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων.
Το ερώτημα που τίθεται είναι ευθύ. Για ποιον συγκεκριμένο λόγο δεν επελέγη εξαρχής ανοικτός διεθνής διαγωνισμός, με ευρύτερο ανταγωνισμό και δυνατότητα μεγαλύτερων εκπτώσεων προς όφελος της ΔΕΥΑΡ και των δημοτών; Και, συμπληρωματικά, εξετάστηκε ποτέ η δυνατότητα να διακριθούν συγκεκριμένα, αυτοτελή και πραγματικά επείγοντα τμήματα του έργου, τα οποία θα μπορούσαν, εφόσον πληρούνταν οι προϋποθέσεις του άρθρου 6 παράγραφος 10 του νόμου 4412/2016 που ορίζει ανώτατο όριο 20% επί του συνολικού έργου για απευθείας ανάθεση, να αντιμετωπιστούν με ταχύτερη διαδικασία, ενώ το κύριο και μόνιμο αντικείμενο της επέκτασης θα προχωρούσε μέσω ανοικτού διεθνούς διαγωνισμού; Η ερώτηση κλείνει με το ζήτημα του χρονοδιαγράμματος. Μετά την ακύρωση, ποιο είναι σήμερα το επικαιροποιημένο πρόγραμμα δημοπράτησης, ανάθεσης και ολοκλήρωσης του έργου και ποιος αναλαμβάνει την πολιτική ευθύνη για την καθυστέρηση που έχει ήδη προκύψει.
Το Ροδίνι, τα 260.152 ευρώ και οι εικόνες του 2026
Η δεύτερη ερώτηση μεταφέρει τη συζήτηση σε έναν χώρο με εντελώς διαφορετικό χαρακτήρα αλλά με ανάλογη πολιτική φόρτιση. Το Πάρκο του Ροδινιού, όπως υπογραμμίζεται, αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους φυσικούς και ιστορικούς χώρους της Ρόδου. Από το 2024 η δημοτική αρχή είχε ανακοινώσει σχεδιασμό για την ανάπλασή του και την υποβολή πρότασης χρηματοδότησης. Μετά τις πρόσθετες ζημιές που προκάλεσε η θεομηνία Bora, η ΔΕΡΜΑΕ προχώρησε το 2025 σε εργασίες αποκατάστασης συνολικού κόστους 260.152 ευρώ, ενώ τον Ιούλιο του ίδιου έτους ανακοινώθηκε ότι η μεγάλη παρέμβαση ολοκληρωνόταν και ότι η εικόνα, η ασφάλεια και η προσβασιμότητα του πάρκου είχαν βελτιωθεί.
Η εικόνα αυτή, σύμφωνα με τον ερωτώντα, δεν κράτησε πολύ. Μέσα στο 2026 επανέρχονται εικόνες ελλιπούς καθαριότητας και συντήρησης, γεγονός που καθιστά αναγκαία, όπως αναφέρεται, μια σαφή και συνολική ενημέρωση του Δημοτικού Συμβουλίου.
Τα ερωτήματα προς τη δημοτική αρχή είναι πέντε και αλληλένδετα. Ζητείται πρώτον να προσδιοριστούν με ακρίβεια οι παρεμβάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί στο πάρκο από την 1 Ιανουαρίου 2024 μέχρι σήμερα, τόσο από τον Δήμο Ρόδου όσο και από τη ΔΕΡΜΑΕ, καθώς και το συνολικό ποσό που έχει δαπανηθεί.
Δεύτερον, ποια ήταν η τύχη της πρότασης χρηματοδότησης που προετοιμάστηκε το 2024 για τη συνολική ανάπλαση, δηλαδή αν υποβλήθηκε, αν εγκρίθηκε ή αν απορρίφθηκε και, εφόσον δεν προχώρησε, για ποιους συγκεκριμένους λόγους. Τρίτον, ποιος έχει σήμερα την ευθύνη της καθημερινής συντήρησης και καθαριότητας, αν υπάρχει ενεργή σύμβαση με ανάδοχο, ποιο είναι το οικονομικό της αντικείμενο, ποιες εργασίες περιλαμβάνει, με ποια συχνότητα εκτελούνται και ποιος ελέγχει και πιστοποιεί την ορθή εκτέλεσή τους.
Το τέταρτο ερώτημα είναι ίσως το πιο αιχμηρό. Πώς εξηγείται ότι, παρά τις εργασίες ύψους 260.152 ευρώ του 2025 και τις δημόσιες ανακοινώσεις περί ουσιαστικής αποκατάστασης, μέσα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα καταγράφονται εκ νέου εικόνες που παραπέμπουν σε ελλιπή συντήρηση και εγκατάλειψη. Και το πέμπτο κοιτάζει μπροστά. Υπάρχει σήμερα συγκεκριμένο, χρηματοδοτημένο και με σαφές χρονοδιάγραμμα σχέδιο για την οριστική αποκατάσταση, την ανάδειξη και κυρίως τη μόνιμη συντήρηση του πάρκου, ποιος είναι ο προϋπολογισμός του και πότε προβλέπεται να ολοκληρωθεί.