Στο Καστελλόριζο ο Κυριάκος Μητσοτάκης για την 83η επέτειο απελευθέρωσης του νησιού

• Στο νησί ανα­μέ­νο­νται επίσης ο Πρό­ε­δρος της Βουλής Νικήτας Κακλα­μά­νης, ο ΥΠΕΣ Θοδωρής Λιβά­νιος και ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ Δημή­τρης Χούπης

Στο ακρι­τικό Καστελ­λό­ριζο, ανα­μέ­νε­ται να βρεθεί το προ­σε­χές Σαβ­βα­το­κύ­ριακο ο Πρω­θυ­πουρ­γός Κυριά­κος Μητσο­τά­κης, συνο­δευό­με­νος από τον Πρόεδρο της Ελλη­νι­κής Βουλής Νικήτα Κακλα­μάνη και με πολυ­πληθή συνο­δεία, υπουρ­γών, βου­λευ­τών, στενών συνερ­γα­τών του από το Μέγαρο Μαξίμου, κυβερ­νη­τι­κών βου­λευ­τών Δωδε­κα­νή­σου, τον Περι­φε­ρειάρχη Νοτίου Αιγαίου και την στρα­τιω­τική ηγεσία της χώρας, για την 83η επέτειο απε­λευ­θέ­ρω­σης του νησιού, εορ­τα­σμός που θα λάβει ύψιστη εθνική σημασία.

Πολλοί μάλιστα εκ των επι­σή­μων προ­σκε­κλη­μέ­νων ανα­μέ­νε­ται να φθάσουν στο νησί από την Παρα­σκευή για να παρα­στούν και σε διά­φο­ρες εκδη­λώ­σεις που θα πραγ­μα­το­ποι­η­θούν στο νησί, όπως το 1ο Φεστι­βάλ Καστελ­λο­ρί­ζου.

Ο δήμαρ­χος Μεγί­στης Νικόλας Ασβέ­στης με δηλώ­σεις του στη «δ» επι­βε­βαιώ­νει το γεγονός ότι η πολι­τική και στρα­τιω­τική ηγεσία της χώρας ανα­μέ­νε­ται να βρεθεί στο νησί, ωστόσο απο­μέ­νει η επι­βε­βαί­ωση -όπως επισήμανε- στην πρό­σκληση προς τον Πρω­θυ­πουργό της χώρας Κυριάκο Μητσο­τάκη, λόγω του επι­βα­ρυ­μέ­νου προ­γράμ­μα­τος. «Εμείς περι­μέ­νουμε τον Πρω­θυ­πουργό Κυριάκο Μητσο­τάκη στο νησί για την 83 επέτειο απε­λευ­θέ­ρω­σης και ανα­μέ­νουμε την επίσημη επι­βε­βαί­ωση από το γραφείο του. Παράλ­ληλα ανα­μέ­νε­ται και ο Πρό­ε­δρος της Βουλής Νικήτας Κακλα­μά­νης, όπως επίσης και οι υπό­λοι­ποι προ­σκε­κλη­μέ­νοι», όπως είπε.

Ειδι­κό­τερα, σύμφωνα με τις πλη­ρο­φο­ρίες της «δ», στον φετινό εορ­τα­σμό πλην του Πρω­θυ­πουρ­γού και του Προ­έ­δρου της Βουλής, ανα­μέ­νο­νται ο υπουρ­γός Εσω­τε­ρι­κών Θοδωρής Λιβά­νιος, ο Θανάσης Κοντο­γε­ώρ­γης Υφυ­πουρ­γός στον Πρω­θυ­πουργό, ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ Δημή­τριος Χούπης συνο­δευό­με­νος από στελέχη των Ενόπλων Δυνά­μεων, ο συνερ­γά­της του κ. Μητσο­τάκη, Θανάσης Νέζης, ο γραμ­μα­τέας της Νέας Δημο­κρα­τίας Κων­στα­ντί­νος Κυρα­νά­κης, οι βου­λευ­τές Δωδε­κα­νή­σου της ΝΔ, Γιάννης Παππάς, Μάνος Κόν­σο­λας, Μίκα Ιατρίδη και Βασίλης Υψη­λά­ντης, ο Περι­φε­ρειάρ­χης Νοτίου Αιγαίου Γιώργος Χατζη­μάρ­κος, ο γραμ­μα­τέας του ΤΕΕ Αντώνης Γιαν­νι­κου­ρής, η δημο­τική αρχή και οι τοπικές αρχές του νησιού κλπ.

Σύμφωνα με το πρό­γραμμα, την Κυριακή 13 Σεπτεμ­βρίου θα γίνει ο εκκλη­σια­σμός, θα ακο­λου­θή­σει η κατά­θεση στε­φά­νου (πιθα­νό­τατα και στο μνημείο της Κυράς της Ρω, Δέσποι­νας Αχλα­διώτη) και αμέσως μετά το επίσημο γεύμα που θα παρα­θέ­σει ο Δήμος Μεγί­στης προς τους προ­σκε­κλη­μέ­νους στο εστια­τό­ριο Λαζα­ράκη.

Στο νησί, όπως κάθε χρόνο τέτοια ημέρα θα βρί­σκε­ται αγκυ­ρο­βο­λη­μένο πλοίο του Πολε­μι­κού Ναυ­τι­κού.

Να σημειω­θεί ότι στο νησί με δυσκο­λία μπορεί σήμερα κάποιος να βρει δωμάτιο για το προ­σε­χές τρι­ή­μερο από την Παρα­σκευή, αφού ήδη έχουν κλει­σθεί 18 δωμάτια για τους καλε­σμέ­νους που θα παρα­στούν στις εκδη­λώ­σεις.

Το χρονικό της λευ­τε­ριάς του νησιού

Αρχές του 20ού αιώνα το Καστελ­λό­ριζο αριθ­μούσε τότε περί τις 12-14 χιλιά­δες κατοί­κους. Το 1904-5, με την επι­κεί­μενη στρα­το­λό­γηση νέων από την Τουρκία, αρχίζει η μετα­νά­στευση από το νησί, και η αντί­στροφη μέτρηση της ακμής του. Την 1η Μαρτίου 1921 ωστόσο, η Γαλλία παρα­χώ­ρησε το νησί στην Ιταλία, έναντι αδράς αμοιβής. Η ιταλική κατοχή υπήρξε σκληρή και αφόρητη. Η ναυ­τι­λία, το εμπόριο και τα γράμ­ματα πέφτουν σε μαρασμό, ενώ οι κάτοι­κοί του -μη αντέ­χο­ντας τον ιταλικό ζυγό και τις συνέ­πειες της Μικρα­σια­τι­κής Καταστροφής- αρχί­ζουν να εκπα­τρί­ζο­νται προς την Αυστρα­λία, Αίγυπτο, Αθήνα, Ρόδο και αλλού και έτσι ο πλη­θυ­σμός περιο­ρί­ζε­ται σε 2 χιλιά­δες. Οι Ιταλοί χρη­σι­μο­ποιού­σαν το νησί ως σταθμό επι­βα­τη­γών υδρο­πλά­νων. Το 1926, ισχυρός σεισμός μεγέ­θους 8 Ρίχτερ κατά­στρεψε πάρα πολλά σπίτια. Ο Β΄ Παγκό­σμιος πόλεμος βρίσκει λοιπόν το Καστελ­λό­ριζο με αισθητά μειω­μένο πλη­θυ­σμό, όμως αρκετό για να υπο­δε­χθεί με ακρά­τητο ενθου­σια­σμό τους Άγγλους κομά­ντος που απο­βι­βά­σθη­καν στο νησί, την αυγή της 24ης Φεβρουα­ρίου 1941 με επι­κε­φα­λής τον Ντέι­βιντ Σάντερ­λαντ.

Στις 13 Σεπτεμ­βρίου 1943 το αντι­τορ­πι­λικό «Κου­ντου­ριώ­της», υπό τον αντι­πλοί­αρχο Ε. Μπαλ­τα­τζή, απο­βι­βά­ζει άγημα στο Καστελ­λό­ριζο και υψώνει την Ελλη­νική Σημαία στη νήσο. Οκτώ­βριο και Νοέμ­βριο του 1943 γερ­μα­νικά στούκας αρχί­ζουν αερο­μα­χίες με τους συμ­μά­χους απο­γκρε­μί­ζο­ντας όσα σπίτια είχανε μείνει όρθια και ανα­γκά­ζο­ντας τους λιγο­στούς κατοί­κους να εγκα­τα­λεί­ψουν το νησάκι τους και να βρεθούν πρό­σφυ­γες άλλοι στις τουρ­κι­κές ακτές και άλλοι στο προ­σφυ­γικό στρα­τό­πεδο Νου­ζεϊ­ράτ στη Γάζα της Παλαι­στί­νης. Μόνο η ξακου­στή «Κυρά της Ρω», Δέσποινα Αχλα­διώτη, παρέ­μεινε ακλό­νητη στην ομώνυμη βρα­χο­νη­σίδα της, για να υψώνει κάθε πρωί την ελλη­νική σημαία, όπως επί σαράντα χρόνια συνή­θιζε να κάνει. Το 1945 οι Καστελ­λο­ρι­ζιοί επι­στρέ­φουν στην πατρίδα τους σε τρεις απο­στο­λές. Το νησί έμεινε υπό τη δια­κυ­βέρ­νηση των Άγγλων, όπως και τα υπό­λοιπα Δωδε­κά­νησα, μέχρι την 7η Μαρτίου του 1947, οπότε ενώθηκε επι­σή­μως με την Ελλάδα, γκρε­μι­σμένο και σχεδόν ερη­μω­μένο, έχοντας πλη­ρώ­σει ακριβά το τίμημα της ελευ­θε­ρίας του.

«Η ελλη­νική προ­σφορά του Καστελ­λό­ρι­ζου στην Τουρκία δεν μπορεί να θεω­ρη­θεί πολύ γεν­ναιό­δωρη. Το νησί είναι γενικά άγονο, δεν έχει κάποιο σημα­ντικό αγρο­τικό ή βιο­τε­χνικό τομέα και υπο­στη­ρί­ζει έναν μειού­μενο πλη­θυ­σμό. Δια­θέ­τει ένα μικρό προ­στα­τευ­μένο λιμάνι αλλά δεν είναι εξο­πλι­σμένο με εγκα­τα­στά­σεις επι­σκευής πλοίων, απο­θη­κών ή ανε­φο­δια­σμού. Επίσης το Καστελ­λό­ριζο δεν είναι κατάλ­ληλο για εγκα­τα­στά­σεις αερο­πο­ρίας». Η παρα­πάνω παρά­γρα­φος με τα εισα­γω­γικά απο­τε­λεί τμήμα της απόρ­ρη­της ανα­φο­ράς της CIA για το Καστελ­λό­ριζο -το περί­φημο σχέδιο Ατσεσον- που συντά­χθηκε τον Αύγου­στο του 1964, στο απο­κο­ρύ­φωμα των δια­πραγ­μα­τεύ­σεων για το Κυπριακό, και αφο­ρούσε την ελλη­νική πρόταση να δοθεί στους Τούρ­κους το Καστελ­λό­ριζο με αντάλ­λαγμα μια λύση που θα οδη­γούσε στην Ενωση της Κύπρου με την Ελλάδα.

Το σύμπλεγμα του Καστελ­λο­ρί­ζου συνε­χί­ζει να απο­τε­λεί σημείο τριβής με την γείτονα Τουρκία, καθώς η στρα­τη­γική του θέση είναι υψίστης σημα­σίας για τη χώρα μας και την Ευρώπη.