Πενταετής δέσμευση λογαριασμών για χρέος που δεν υπήρχε επέφερε αποζημίωση 26.000 ευρώ

Μια εμπο­ρική μίσθωση που ξεκί­νησε το 2012 και μια διαταγή πλη­ρω­μής η οποία, όπως απο­δεί­χθηκε στη συνέ­χεια, στη­ρι­ζό­ταν κατά το μεγα­λύ­τερο μέρος της σε ποσά που δεν οφεί­λο­νταν, κατέ­λη­ξαν σε δικα­στική δικαί­ωση δύο επι­χει­ρη­μα­τιών.

Το Μονο­με­λές Πρω­το­δι­κείο Ρόδου, δικά­ζο­ντας κατά την τακτική δια­δι­κα­σία, ανα­γνώ­ρισε ότι οι δύο ημε­δα­ποί υπέ­στη­σαν ηθική βλάβη από άκυρη ανα­γκα­στική εκτέ­λεση και υπο­χρέ­ωσε την αντί­δικό τους, ημεδαπή, να κατα­βά­λει σε καθέναν το ποσό των 13.000 ευρώ, νομι­μο­τό­κως από την επίδοση της αγωγής.

Η υπόθεση κρίθηκε ύστερα από διένεξη που κράτησε σχεδόν μία δεκα­ε­τία.

Η μίσθωση και οι υπο­χρε­ώ­σεις που δεν είχαν διευ­κρι­νι­στεί

Όλα ξεκί­νη­σαν στα τέλη Σεπτεμ­βρίου του 2012, όταν οι δύο ενά­γο­ντες μίσθω­σαν από την ενα­γό­μενη ένα κατά­στημα δύο επι­πέ­δων σε οικισμό της Ρόδου που τελεί υπό καθε­στώς αρχαιο­λο­γι­κής προ­στα­σίας, προ­κει­μέ­νου να λει­τουρ­γή­σουν επι­χεί­ρηση υγειο­νο­μι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος. Το μηνιαίο μίσθωμα ορί­στηκε στα 750 ευρώ για τα 3 πρώτα έτη, με ετήσια ανα­προ­σαρ­μογή έκτοτε.

Όπως προ­έ­κυψε, το ακίνητο δεν πλη­ρούσε τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις των υγειο­νο­μι­κών, πολε­ο­δο­μι­κών και αρχαιο­λο­γι­κών δια­τά­ξεων, παρά τη δια­βε­βαί­ωση της εκμι­σθώ­τριας περί του αντι­θέ­του. Για να λάβουν τη νόμιμη άδεια λει­τουρ­γίας, οι μισθω­τές ανα­γκά­στη­καν να πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν εκτε­τα­μέ­νες εργα­σίες, δαπα­νώ­ντας ποσό που το δικα­στή­ριο προσ­διό­ρισε στα 17.692,30 ευρώ. Ενόψει αυτής της επι­βά­ρυν­σης, οι δύο πλευρές συμ­φώ­νη­σαν προ­φο­ρικά να παρα­μεί­νει το μίσθωμα σταθερό, χωρίς ανα­προ­σαρ­μο­γές, και να κατα­βάλ­λε­ται τμη­μα­τικά μέσα στο έτος και όχι προ­κα­τα­βο­λικά.

Από την ασθέ­νεια στη ρήξη

Η συνερ­γα­σία εξε­λισ­σό­ταν ομαλά μέχρι τα τέλη του 2017, όταν ο ένας από τους δύο ενά­γο­ντες αντι­με­τώ­πισε σοβαρό πρό­βλημα υγείας που απαί­τησε χει­ρουρ­γική επέμ­βαση στις αρχές του 2018. Τον Σεπτέμ­βριο του ίδιου έτους οι μισθω­τές απο­φά­σι­σαν να δια­κό­ψουν τη λει­τουρ­γία της επι­χεί­ρη­σης και ενη­μέ­ρω­σαν την εκμι­σθώ­τρια για την επι­θυ­μία τους να λυθεί πρόωρα η σύμβαση. Εκείνη, όπως ανα­φέ­ρε­ται, δεν έφερε αντίρ­ρηση, ωστόσο ουδέ­ποτε υπέ­γραψε συμ­φω­νη­τικό λύσης ούτε παρέ­λαβε τα κλειδιά, παρότι είχε κληθεί για αυτό. Έτσι, τον Φεβρουά­ριο του 2019 οι μισθω­τές προ­χώ­ρη­σαν σε εξώδικη καταγ­γε­λία της μίσθω­σης.

Η διαταγή πλη­ρω­μής και η κατά­σχεση που έμεινε ανοιχτή

Έναν περίπου μήνα αργό­τερα η εκμι­σθώ­τρια εξέδωσε διαταγή πλη­ρω­μής, με την οποία επι­τάσ­σο­νταν οι δύο μισθω­τές να της κατα­βά­λουν 18.772 ευρώ για φερό­μενα οφει­λό­μενα μισθώ­ματα και προ­σαυ­ξή­σεις των ετών 2015 έως 2018. Οι ενά­γο­ντες άσκησαν ανακοπή και ζήτησαν ανα­στολή, αίτημα που απορ­ρί­φθηκε. Στις 5 Δεκεμ­βρίου 2019 η αντί­δι­κός τους επέβαλε κατά­σχεση στους τρα­πε­ζι­κούς τους λογα­ρια­σμούς σε πέντε πιστω­τικά ιδρύ­ματα, για ποσό 19.772 ευρώ.

Στις αρχές του 2021 το Πρω­το­δι­κείο Ρόδου ακύρωσε τη διαταγή πλη­ρω­μής κατά το ποσό των 16.272 ευρώ, επι­κυ­ρώ­νο­ντάς την μόνο για 2.500 ευρώ. Παρά την κρίση αυτή, η εκμι­σθώ­τρια δεν περιό­ρισε την κατά­σχεση στο επι­βε­βαιω­μένο υπό­λοιπο, αλλά τη δια­τή­ρησε για ολό­κληρο το αρχικό ποσό και άσκησε έφεση, η οποία απορ­ρί­φθηκε από το Εφετείο Δωδε­κα­νή­σου το 2023. Η δέσμευση των λογα­ρια­σμών ήρθη τελικά μόλις τον Απρίλιο του 2024.

Πέντε χρόνια απο­κλει­σμού

Το διά­στημα αυτό άφησε βαρύ απο­τύ­πωμα. Επί σχεδόν 5 έτη οι δύο επι­χει­ρη­μα­τίες έμειναν ουσια­στικά απο­κλει­σμέ­νοι από το τρα­πε­ζικό σύστημα, αδυ­να­τού­σαν να δανει­στούν λόγω μειω­μέ­νης πιστο­λη­πτι­κής ικα­νό­τη­τας και η οφειλή τους παρέ­μενε κατα­χω­ρι­σμένη στον «Τει­ρε­σία». Ο πρώτος ενάγων, σύμφωνα με τα στοι­χεία της υπό­θε­σης, ανα­γκά­στηκε να κλείσει δύο ακόμη επι­χει­ρή­σεις που δια­τη­ρούσε λόγω έλλει­ψης ρευ­στό­τη­τας, ενώ ο δεύ­τε­ρος μετα­κό­μισε στο εξω­τε­ρικό και εργά­στηκε ως υπάλ­λη­λος, καθώς η εκκί­νηση οποιασ­δή­ποτε νέας δρα­στη­ριό­τη­τας ήταν αδύνατη. Στην αγωγή τους έγινε λόγος και για δυσφή­μηση στην τοπική αγορά, με την εκμι­σθώ­τρια να τους χαρα­κτη­ρί­ζει «κακο­πλη­ρω­τές».

Η κρίση του δικα­στη­ρίου

Το δικα­στή­ριο έκρινε ότι η επι­σπεύ­δουσα την εκτέ­λεση γνώριζε πως το ακυ­ρω­θέν μέρος της απαί­τη­σης δεν οφει­λό­ταν, με βάση τις συμ­φω­νίες που είχαν συνα­φθεί προ­φο­ρικά μεταξύ των μερών. Στο σκε­πτικό σημειώ­νε­ται ότι η μη επι­δί­ωξη είσπρα­ξης οποιου­δή­ποτε ποσού καθ’ όλη τη διάρ­κεια της κατά­σχε­σης ενίσχυε την εκτί­μηση ότι η δέσμευση δια­τη­ρή­θηκε για άλλους λόγους. Με βάση τη διάταξη του άρθρου 940 του Κώδικα Πολι­τι­κής Δικο­νο­μίας, που θεμε­λιώ­νει αξίωση απο­ζη­μί­ω­σης σε περί­πτωση άδικης ανα­γκα­στι­κής εκτέ­λε­σης, η αγωγή έγινε εν μέρει δεκτή.

Έναντι αρχικού αιτή­μα­τος 29.900 ευρώ για καθένα, το δικα­στή­ριο επι­δί­κασε 13.000 ευρώ ανά ενά­γο­ντα ως χρη­μα­τική ικα­νο­ποί­ηση της ηθικής βλάβης, κήρυξε την απόφαση προ­σω­ρινά εκτε­λε­στή ως προς το ποσό των 4.000 ευρώ για τον καθένα και επέβαλε στην ενα­γό­μενη δικα­στικά έξοδα 1.000 ευρώ.

Τους δύο ενά­γο­ντες εκπρο­σώ­πησε ο δικη­γό­ρος κ. Μηνάς Τσέρκης, ενώ για την ενα­γό­μενη παρα­στά­θηκε ο δικη­γό­ρος κ. Νικη­φό­ρος Παπα­νι­κό­λας.