Στα Δωδεκάνησα αναζητούσαν τον Τζέιμς Δαλαμάγκα που κρυβόταν 27 χρόνια στην Ελλάδα για φόνο στην Αυστραλία

• Ο 56χρονος φέρεται να εγκα­τέ­λειψε την Αυστρα­λία λίγες εβδο­μά­δες μετά τη δολο­φο­νία του 1999 και πλέον θεω­ρεί­ται ύποπτος και για δεύτερο φόνο, ενώ η δια­δι­κα­σία της έκδοσής του εξε­λίσ­σε­ται σε πραγ­μα­τικό δικα­στικό θρίλερ

Μια υπόθεση που έμεινε ανοιχτή για περίπου τρεις δεκα­ε­τίες και ταξί­δεψε από την Αυστρα­λία ως την ελλη­νική επαρχία βρί­σκε­ται ξανά στο προ­σκή­νιο, καθώς ο 56χρονος ομο­γε­νής που κατά­φερε να ζει κρυμ­μέ­νος στη χώρα για περίπου 27 χρόνια αντι­με­τω­πί­ζει πλέον το ενδε­χό­μενο της έκδοσης. Ο άνδρας, Έλληνας πολίτης, κατη­γο­ρεί­ται ότι διέ­πραξε ανθρω­πο­κτο­νία στην Αυστρα­λία το 1999 και έκτοτε φέρεται να οργά­νωσε μια ζωή πλήρους απο­μό­νω­σης, μακριά από τα φώτα και τα βλέμ­ματα. Η σύλληψή του στο Αίγιο έβαλε τέλος σε μια μακρά περίοδο εξα­φά­νι­σης, άνοιξε όμως ταυ­τό­χρονα έναν κύκλο νομικών εξε­λί­ξεων που παρα­μέ­νει ανοι­χτός.

Στα Δωδε­κά­νησα και την Πρέβεζα τα ίχνη του φυγά

Πριν εντο­πι­στεί τελικά στην Αχαΐα, ο 56χρονος ανα­ζη­τού­νταν επί μήνες σε εντελώς δια­φο­ρε­τικά σημεία της χώρας. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες της «Δημο­κρα­τι­κής», η Ελλη­νική Αστυ­νο­μία, σε συνερ­γα­σία με τις αυστρα­λια­νές αρχές, είχε στρέψει την έρευνά της το 2024 στα Δωδε­κά­νησα και στην Πρέβεζα, καθώς εκεί υπήρχαν ενδεί­ξεις ότι ενδε­χο­μέ­νως κινού­νταν ή είχε κατα­φύ­γει ο κατα­ζη­τού­με­νος. Οι αξιω­μα­τι­κοί που χει­ρί­στη­καν την υπόθεση φέρεται να επι­κε­ντρώ­θη­καν στον νησιω­τικό χώρο, στο πλαίσιο και του χρο­νι­κού αντα­γω­νι­σμού με την παρα­γραφή του φονικού, προτού η έρευνα τους οδη­γή­σει αλλού.

Τελικά τα ίχνη του δεν βρί­σκο­νταν στο Αιγαίο, αλλά σε ένα δια­μέ­ρι­σμα στο Αίγιο, όπου ο άνδρας ζούσε απο­φεύ­γο­ντας κάθε επαφή με τον έξω κόσμο. Όπως προ­κύ­πτει, βασικός του δεσμός με την καθη­με­ρι­νό­τητα ήταν σχεδόν απο­κλει­στικά οι γονείς του, ενώ απέ­φευγε συστη­μα­τικά κάθε έξοδο από το σπίτι. Η σύλληψή του ήρθε ύστερα από μια δια­δρομή ερευνών που πέρασε πρώτα από τα Δωδε­κά­νησα και την ηπει­ρω­τική δυτική Ελλάδα, κάτι που δείχνει πόσο δύσκο­λος υπήρξε ο εντο­πι­σμός ενός ανθρώ­που ο οποίος είχε επι­λέ­ξει να ζει ουσια­στικά αόρατος.

Ένα θρίλερ έκδοσης με φόντο την παρα­γραφή

Το πιο κρίσιμο σκέλος της υπό­θε­σης αφορά πλέον το τι θα συμβεί με τη μετα­χεί­ρισή του από τη δικαιο­σύνη. Εάν εκδοθεί στην Αυστρα­λία, ο 56χρονος θα δικα­στεί κανο­νικά για ανθρω­πο­κτο­νία, καθώς εκεί, σε αντί­θεση με την Ελλάδα, δεν προ­βλέ­πε­ται παρα­γραφή για εγκλή­ματα αυτής της βαρύ­τη­τας. Η αυστρα­λιανή νομο­θε­σία επι­τρέ­πει δηλαδή την εκδί­καση της υπό­θε­σης ανε­ξάρ­τητα από τον χρόνο που έχει μεσο­λα­βή­σει από την τέλεση της πράξης.

Επειδή όμως πρό­κει­ται για Έλληνα πολίτη, υπάρχει και η δυνα­τό­τητα να δικα­στεί στην Ελλάδα. Σε αυτή την περί­πτωση το απο­τέ­λε­σμα θα ήταν εντελώς δια­φο­ρε­τικό, καθώς το έγκλημα φέρεται να τελέ­στηκε πριν από περισ­σό­τερα από 25 χρόνια και, σύμφωνα με την ελλη­νική νομο­θε­σία, θεω­ρεί­ται πλέον παρα­γε­γραμ­μένο. Πρα­κτικά, αν γίνει δεκτό το αίτημα να δικα­στεί στη χώρα του, ο 56χρονος θα αφεθεί ελεύ­θε­ρος. Η απόφαση που θα κρίνει ποιο από τα δύο σενάρια θα επι­κρα­τή­σει ανα­μέ­νε­ται να ληφθεί μέσα στις επό­με­νες 40 με 50 ημέρες, διά­στημα στο οποίο εστιά­ζε­ται πλέον όλο το ενδια­φέ­ρον.

Ύποπτος και για δεύτερο φόνο

Η υπόθεση δεν περιο­ρί­ζε­ται σε ένα μόνο περι­στα­τικό. Ο 56χρονος φέρεται να θεω­ρεί­ται ύποπτος και για μια δεύτερη δολο­φο­νία στην Αυστρα­λία, που σημειώ­θηκε το 1997. Τότε, ένας 30χρονος ομο­γε­νής βρέθηκε νεκρός μέσα στο αυτο­κί­νητό του, χτυ­πη­μέ­νος από 5 σφαίρες. Για τον θάνατό του οι αυστρα­λια­νές αρχές είχαν θέσει, μεταξύ άλλων, στο στό­χα­στρο και τον σημε­ρινό 56χρονο, ελέγ­χο­ντας ουσια­στικά αν και με ποιον τρόπο εμπλε­κό­ταν στο συγκε­κρι­μένο έγκλημα.

Το θύμα εκείνης της υπό­θε­σης, ο 30χρονος, εργα­ζό­ταν ως security και ως οικο­δό­μος και ζούσε στην Αυστρα­λία επί σειρά ετών. Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, κατοι­κούσε σε περιοχή γει­το­νική με εκείνη όπου αργό­τερα δολο­φο­νή­θηκε ο κ. Γιώργος Γιαν­νό­που­λος, ο άνδρας για τον θάνατο του οποίου κατη­γο­ρεί­ται ο τότε 29χρονος Τζέιμς Δαλα­μά­γκας. Η γεω­γρα­φική αυτή εγγύ­τητα και η χρονική αλλη­λου­χία των δύο εγκλη­μά­των απο­τε­λούν στοι­χεία που, όπως ανα­φέ­ρε­ται, παρα­μέ­νουν υπό διε­ρεύ­νηση.

Η σύντρο­φος που τον στήριζε επί 20 χρόνια

Καθο­ρι­στικό ρόλο στην υπόθεση φέρεται να είχε η 46χρονη σύντρο­φός του, η οποία εργά­ζε­ται ως φιλό­λο­γος. Το ζευγάρι, σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, γνω­ρί­στηκε την περίοδο των Ολυ­μπια­κών Αγώνων του 2004, εκεί όπου εκείνη εργα­ζό­ταν, και συμ­βιούσε χωρίς επίσημα χαρτιά για περισ­σό­τερα από 20 χρόνια. Προ­κει­μέ­νου να δικαιο­λο­γή­σει τον διαρκή εγκλει­σμό του και να πείσει τη γυναίκα, ο 56χρονος φέρεται να είχε ισχυ­ρι­στεί ότι ο αδελφός του είχε δολο­φο­νη­θεί και πως ο ίδιος κρυ­βό­ταν επειδή φοβόταν για τη ζωή του.

Από μαρ­τυ­ρία συγ­γε­νι­κού προ­σώ­που της γυναί­κας ανα­δει­κνύ­ε­ται η πλήρης άγνοια του περι­βάλ­λο­ντός της για την πραγ­μα­τική φύση της υπό­θε­σης. Οι συγ­γε­νείς περι­γρά­φο­νται σε κατά­σταση σοκ, καθώς πίστευαν ότι ο άνδρας είχε απου­σιά­σει προ­σω­ρινά για να δει τον άρρωστο πατέρα του και ξαφνικά πλη­ρο­φο­ρή­θη­καν ότι βρι­σκό­ταν στα δικα­στή­ρια. «Εμείς το μόνο που ξέραμε είναι ότι έχουν βλάψει τον αδερφό του και φοβόταν και ο ίδιος. Υπήρχε μια μυστι­κο­πά­θεια. Τον έχουμε δει τον άνθρωπο δύο, τρεις φορές στο σύνολο», ανέφερε το συγ­γε­νικό πρόσωπο, σημειώ­νο­ντας ότι ο άνδρας αντι­με­τώ­πιζε και προ­βλή­ματα υγείας και ότι γνω­ρί­ζο­νταν περίπου είκοσι χρόνια.

Η ίδια πηγή περιέ­γραψε και την καθη­με­ρι­νό­τητα της 46χρονης, η οποία τα τελευ­ταία χρόνια δεν διέμενε σταθερά μαζί του λόγω της εργα­σίας της. Είχε υπη­ρε­τή­σει για δύο χρόνια ως ανα­πλη­ρώ­τρια εκπαι­δευ­τι­κός στη Σαντο­ρίνη και την τρέ­χουσα σχολική χρονιά βρι­σκό­ταν στην Αθήνα, επι­σκε­πτό­μενη τον σύντροφό της περίπου μία φορά τον μήνα. Σε δεύτερη μαρ­τυ­ρία, η αδελφή της συντρό­φου εξέ­φρασε την αγωνία της για την κατά­σταση και επι­βε­βαί­ωσε ότι το αυτο­κί­νητο που χρη­σι­μο­ποιούσε ο 56χρονος ήταν στο όνομα της γυναί­κας. Όπως ανέφερε, εκείνος της είχε πει ότι θα μετα­βί­βαζε περιου­σιακά στοι­χεία στο όνομά της επειδή τον είχε στη­ρί­ξει σε δύσκο­λες στιγμές, αν και ορι­σμέ­νες λεπτο­μέ­ρειες της αφή­γη­σης, μεταξύ των οποίων αναφορά σε πρόσωπο που φέρεται να είχε νοσήσει από καρκίνο, δεν διευ­κρι­νί­ζο­νται πλήρως από τα δια­θέ­σιμα στοι­χεία.

Η μαρ­τυ­ρία της μητέρας

Λίγες ώρες μετά τη σύλληψη του γιου της, η μητέρα του 56χρονου μίλησε δημόσια, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι το παιδί της έχει κατη­γο­ρη­θεί άδικα. Δια­τεί­νε­ται ότι ο γιος της βρέθηκε σε θέση άμυνας και πως, κατά τους ισχυ­ρι­σμούς της, υπήρχε σχε­δια­σμός για τη δολο­φο­νία του ίδιου. «Αυτός ήτανε σε άμυνα και το παιδί μου γλίτωσε εκείνο το βράδυ. Τον έχουν κατη­γο­ρή­σει άδικα», ανέφερε χαρα­κτη­ρι­στικά.

Στην ίδια μαρ­τυ­ρία, η μητέρα συνέ­δεσε τα γεγο­νότα με τον θάνατο ενός άλλου της παιδιού, του Πανα­γιώτη, ο οποίος, όπως ισχυ­ρί­στηκε, σκο­τώ­θηκε το 1998 σε καζίνο σε ηλικία 23 ετών, ενώ ήταν φοι­τη­τής. Κατά τους ισχυ­ρι­σμούς της, ο κ. Γιαν­νό­που­λος φέρεται να είχε επι­φορ­τι­στεί με συμ­βό­λαιο θανάτου εις βάρος του γιου της προ­κει­μέ­νου να στα­μα­τή­σει η προ­σπά­θειά της για απόδοση δικαιο­σύ­νης για τον θάνατο του Πανα­γιώτη. «Έζησα τρεις από­πει­ρες δολο­φο­νίας του Τζέιμς μετά τον θάνατο του Πανα­γιώτη μου. Πάλεψα στα δικα­στή­ρια», υπο­στή­ριξε.

Πρό­κει­ται, σε κάθε περί­πτωση, για ισχυ­ρι­σμούς της μητέρας, οι οποίοι δεν έχουν επι­βε­βαιω­θεί και απο­τε­λούν τη δική της εκδοχή για τα γεγο­νότα. Η αντι­κει­με­νική εικόνα της υπό­θε­σης παρα­μέ­νει αυτή που δια­μορ­φώ­νε­ται από τις κατη­γο­ρίες των αυστρα­λια­νών αρχών και την εξέλιξη της δικα­στι­κής δια­δι­κα­σίας.

Το χρονικό μιας υπό­θε­σης που ξεκί­νησε στα τέλη της δεκα­ε­τίας του ’90

Η αφε­τη­ρία της υπό­θε­σης τοπο­θε­τεί­ται στα τέλη της δεκα­ε­τίας του 1990, μια περίοδο κατά την οποία κατα­γρά­φη­καν στην Αυστρα­λία τα δύο περι­στα­τικά που σήμερα φέρο­νται να συν­δέ­ο­νται με το ίδιο πρόσωπο. Η δολο­φο­νία του 30χρονου ομο­γε­νούς το 1997 και ο θάνατος του κ. Γιαν­νό­που­λου το 1999 απο­τε­λούν τους δύο πυλώνες γύρω από τους οποίους κινεί­ται η έρευνα, με τον δεύτερο να συνιστά την επίσημη κατη­γο­ρία και τον πρώτο να παρα­μέ­νει στο επίπεδο των υπο­νοιών.

Λίγες εβδο­μά­δες μετά το φονικό του 1999, ο τότε 29χρονος φέρεται να έφτασε στην Ελλάδα και να ξεκί­νησε μια μακρά περίοδο από­κρυ­ψης που κράτησε σχεδόν τρεις δεκα­ε­τίες. Η δια­δρομή των διω­κτι­κών αρχών, που πέρασε από τα Δωδε­κά­νησα και την Πρέβεζα προτού κατα­λή­ξει στο Αίγιο, απο­τυ­πώ­νει τη δυσκο­λία μιας υπό­θε­σης η οποία συν­δυά­ζει διεθνή δικα­στική συνερ­γα­σία, το ζήτημα της παρα­γρα­φής και την προ­σω­πική ιστορία ενός ανθρώ­που που επέλεξε να ζήσει στο περι­θώ­ριο. Η ορι­στική απά­ντηση για το αν θα οδη­γη­θεί τελικά στα αυστρα­λιανά δικα­στή­ρια ή θα κριθεί στην Ελλάδα ανα­μέ­νε­ται μέσα στις επό­με­νες εβδο­μά­δες.