Oι πολεοδομίες θα φύγουν από τους Δήμους

Με βάση τα απο­τε­λέ­σματα της αξιο­λό­γη­σης των πολιτών για τις δημό­σιες υπη­ρε­σίες που ήρθαν στο φως της δημο­σιό­τη­τας πριν από λίγες ημέρες, δεν υπάρχει ούτε μία Πολε­ο­δο­μία (ΥΔΟΜ) στη χώρα που να «περνάει τη βάση». Οι 150 Υπη­ρε­σίες Δόμησης που αξιο­λο­γή­θη­καν ήταν στην καλύ­τερη περί­πτωση μέτριες, πολλές από αυτές στην κυριο­λε­ξία πάτωσαν, ενώ όλοι γνω­ρί­ζουν τα κακώς κείμενα σε ουκ ολίγες εξ αυτών, με τοπικά κυκλώ­ματα να ανα­πτύσ­σο­νται και πολλές κατά τόπους υπη­ρε­σίες να απο­τε­λούν εστίες κακο­δια­χεί­ρι­σης.

Τα εξαι­ρε­τικά αρνη­τικά απο­τε­λέ­σματα της αξιο­λό­γη­σης των πολιτών (η καλύ­τερη Πολε­ο­δο­μία πήρε βαθ­μο­λο­γία 4,9) φαί­νε­ται ότι επι­τα­χύ­νουν τις απο­φά­σεις της κυβέρ­νη­σης να απο­σπά­σει τις Υπη­ρε­σίες Δόμησης από τους δήμους και να τις κεντρι­κο­ποι­ή­σει. Οι δύο βασικές ιδέες που υπάρ­χουν στο τραπέζι είναι η αρμο­διό­τητά τους να περάσει στο υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας (μοιάζει πιθα­νό­τερο), ή να πάνε στο επίπεδο των 13 Περι­φε­ρειών της χώρας.

Σε κάθε περί­πτωση και ανε­ξαρ­τή­τως του επο­πτεύ­ο­ντος φορέα, θεω­ρεί­ται δεδο­μένο το επόμενο διά­στημα ότι θα υπάρ­ξουν συγ­χω­νεύ­σεις ΥΔΟΜ, καθώς παρα­τη­ρεί­ται σε πολλούς νομούς το φαι­νό­μενο η Υπη­ρε­σία Δόμησης ενός δήμου να είναι λει­τουρ­γική και πλήρως στε­λε­χω­μένη και μια άλλη παρα­κεί­με­νου δήμου να κωλυ­σιερ­γεί για διά­φο­ρους λόγους. Επίσης, όπως ανα­φέ­ρουν αρμό­διες πηγές με γνώση της κατά­στα­σης, δεν είναι καθόλου απίθανο για ορι­σμέ­νους δημάρ­χους να απο­σπούν προ­σω­πικό και κυρίως μηχα­νι­κούς από τις Πολε­ο­δο­μίες, προ­κει­μέ­νου να στε­λε­χώ­σουν τις τεχνι­κές υπη­ρε­σίες των δήμων τους που παρά­γουν πολύ πιο μετρή­σιμο έργο για το πολι­τικό τους προφίλ. Αυτό όμως έχει ως απο­τέ­λε­σμα την περαι­τέρω υπο­στε­λέ­χωση των ΥΔΟΜ.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, εκκρε­μεί η συζή­τηση μεταξύ της ηγεσίας των υπουρ­γείων Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας και Εσω­τε­ρι­κών προ­κει­μέ­νου να δια­μορ­φω­θεί κοινός βημα­τι­σμός για το ζήτημα. Ο ίδιος ο πρω­θυ­πουρ­γός πάντως προ­α­νήγ­γειλε απο­φά­σεις κατά την πρό­σφατη παρου­σί­αση των απο­τε­λε­σμά­των της αξιο­λό­γη­σης. «Παίρ­νουν χαμηλό βαθμό. Αυτό μας προ­βλη­μα­τί­ζει ιδιαί­τερα. Παίρ­νουν ακόμα πιο χαμηλό βαθμό εκεί που υπάρ­χουν, προ­φα­νώς, ενδεί­ξεις και απο­δεί­ξεις πια παρά­νο­μων αδειο­δο­τή­σεων τοπικών κυκλω­μά­των. Ομως ανα­μέ­νε­ται μια δρα­στική παρέμ­βαση από πλευράς κυβέρ­νη­σης και του αρμό­διου υπουρ­γείου για τον τρόπο με τον οποίο εκδί­δο­νται πια οι άδειες δόμησης.

Νομίζω, το σύστημα αυτό έχει φτάσει πια στα όριά του και πρέπει να ανα­μορ­φω­θεί με τρόπο πολύ πιο δρα­στικό», είχε υπο­γραμ­μί­σει ο Κυριά­κος Μητσο­τά­κης. «Το σύστημα στην παρούσα μορφή έχει φτάσει στα όριά του, συνεπώς δεν μπο­ρούμε να προ­χω­ρή­σουμε με τη σημε­ρινή κατά­σταση των πραγ­μά­των», υπερ­θε­μα­τί­ζει αρμόδια πηγή στην οποία απευ­θύν­θηκε το «ΘΕΜΑ», δεί­χνο­ντας ως πρώτο και ανα­γκαίο βήμα τη συνέ­νωση δομών.

Από το Κιλελέρ ως τη Ρόδο

Οι Υπη­ρε­σίες Δόμησης απα­σχό­λη­σαν την ειδη­σε­ο­γρα­φία πρό­σφατα λόγω κυκλω­μά­των που είχαν απλώσει τα πλο­κά­μια τους σε αυτές και απο­κό­μι­ζαν μεγάλα ποσά από συναλ­λα­γές κάτω από το τραπέζι. Χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα, η Πολε­ο­δο­μία της Ρόδου που έγινε συνώ­νυμο της δια­φθο­ράς, με δεδο­μένο και τον κοσμο­πο­λί­τικο χαρα­κτήρα του Νησιού των Ιπποτών και του μεγάλου περι­θω­ρίου κέρδους. Μία ακόμα κραυ­γα­λέα περί­πτωση ήταν αυτή της ΥΔΟΜ Σιθω­νίας, ενώ το εκεί κύκλωμα είχε πλο­κά­μια και σε Πολε­ο­δο­μίες της κοντι­νής Θεσ­σα­λο­νί­κης.

Στο μεταξύ, ένα φαι­νό­μενο που παρα­τη­ρεί­ται σε αυτές τις υπη­ρε­σίες είναι ότι μετά την εξάρ­θρωση ενός κυκλώ­μα­τος καρα­το­μεί­ται μια σειρά υπαλ­λή­λων, οι οποίοι εν συνε­χεία δεν ανα­πλη­ρώ­νο­νται, με απο­τέ­λε­σμα η Πολε­ο­δο­μία να δυσκο­λεύ­ε­ται να λει­τουρ­γή­σει με κανο­νι­κούς ρυθμούς και να αντα­πο­κρι­θεί στον όγκο των υπο­θέ­σεων, οι οποίες στο τέλος κατα­λή­γουν να λιμνά­ζουν.

Η Πολε­ο­δο­μία της Ρόδου έγινε πρό­σφατα συνώ­νυμο της δια­φθο­ράς μετά την εξάρ­θρωση του κυκλώ­μα­τος που δρούσε εντός της υπη­ρε­σίας

Τα νούμερα της αξιο­λό­γη­σης λένε κατά τεκ­μή­ριο την αλήθεια. Τέσ­σε­ρις ΥΔΟΜ μοι­ρά­ζο­νται την κορυφή της βαθ­μο­λο­γίας με 4,9: οι Πολε­ο­δο­μίες Κιλελέρ, Εδεσσας, Καστο­ριάς και Εορ­δαίας. Πρό­κει­ται βεβαίως για μικρό­τε­ρης εμβέ­λειας δήμους, έστω και αν σε κάποιες περι­πτώ­σεις μιλάμε για πρω­τεύ­ου­σες νομών. Από κοντά με 4,8 ακο­λου­θούν οι Πολε­ο­δο­μίες Αργους Ορε­στι­κού και Νάξου και με 4,7 η Πολε­ο­δο­μία Φλω­ρί­νης.

Είναι πάντως ενδει­κτικό στοι­χείο της κατά­στα­σης ότι μόλις 38 από τις Πολε­ο­δο­μίες της χώρας (σύνολο 150) παίρ­νουν βαθμό πάνω από 4 και έπεται το… χάος. Σε αυτές συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται ελά­χι­στες ΥΔΟΜ της Αττικής, όπως αυτή του Περι­στε­ρίου (4,3), του Ασπρό­πυρ­γου (4,3), της Γλυ­φά­δας (4,2), του Μοσχά­του (4,2), της Φυλής (4,1), του Ελλη­νι­κού (4) και της Αγίας Βαρ­βά­ρας (4). Ακόμα χει­ρό­τερη είναι η κατά­σταση στη δεύτερη μεγα­λύ­τερη πόλη της χώρας, τη Θεσ­σα­λο­νίκη, όπου μόνο η Πολε­ο­δο­μία Αμπελόκηπων-Μενεμένης δια­σώ­ζε­ται με 4,2.

Στον πάτο της σχε­τι­κής βαθ­μο­λο­γι­κής λίστας βρί­σκο­νται οι «αμαρ­τω­λές» Πολε­ο­δο­μίες Ρόδου (1,9) και Σιθω­νίας (2), ενώ κάτω από 3 παίρ­νουν από πάνω προς τα κάτω οι Πολε­ο­δο­μίες Παλ­λή­νης, Πεντέ­λης, Σαρω­νι­κού, Ηλιδας, Ζωγρά­φου, Λαυ­ρε­ω­τι­κής, Δάφνης-Υμηττού, Διο­νύ­σου, Λευ­κά­δας, Εμμα­νουήλ Παππά, Μαρ­κό­που­λου, Ανδραβίδας-Κυλλήνης, Θήρας, Ηγου­με­νί­τσας, Ζακύν­θου, Χερ­σο­νή­σου, Ζηρού, Μάνδρας-Ειδυλλίας, Μαρα­θώ­νος, Αρχανών, Ηρα­κλείου Κρήτης, Νέας Προ­πο­ντί­δας, Και­σα­ρια­νής, Ωρωπού, Κεντρι­κής Κέρ­κυ­ρας και Δ.Ν., Πάργας και Κασ­σάν­δρας Χαλ­κι­δι­κής. Πηγές της Αυτο­διοί­κη­σης, βεβαίως, έχουν εκφρά­σει αμφι­βο­λίες για τη μεθο­δο­λο­γία της έρευνας της αξιο­λό­γη­σης και της επάρ­κειας του δείγ­μα­τος κατά τόπους, πλην όμως οι συναλ­λασ­σό­με­νοι με τις εν λόγω Πολε­ο­δο­μίες γνω­ρί­ζουν καλά τα ελλείμ­ματα και τα προ­βλή­ματα ή τις εστίες δια­φθο­ράς και τις τρύπες του συστή­μα­τος στη χει­ρό­τερη περί­πτωση.

Κωδι­κο­ποί­ηση

Την ίδια ώρα βεβαίως τρέχουν και μια σειρά άλλων παρεμ­βά­σεων ως προς τη λει­τουρ­γία της πολε­ο­δο­μι­κής δια­δι­κα­σίας. Πριν από λίγες ημέρες, ο υπουρ­γός Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας Σταύρος Παπα­σταύ­ρου προ­α­νήγ­γειλε ότι εντός του έτους θα έχει ολο­κλη­ρω­θεί η ενιαιο­ποί­ηση της πολε­ο­δο­μι­κής δια­δι­κα­σίας. «Το 2025 θα υπάρξει πλήρης κωδι­κο­ποί­η­σης της πολε­ο­δο­μι­κής δια­δι­κα­σίας.

Ολα τα άρθρα θα βρί­σκο­νται σε ένα κείμενο για να μη χρειά­ζε­ται να ψάχνει κάποιος από δω και από εκεί», ανέφερε ο κ. Παπα­σταύ­ρου μιλώ­ντας σε φόρουμ του in.gr. Είναι άλλωστε γνωστό στους παροι­κού­ντες την Ιερου­σα­λήμ ότι η πολυ­νο­μία, οι ορι­σμέ­νες φορές αντι­κρουό­με­νες δια­τά­ξεις, αλλά και τα κενά της νομο­θε­σίας που ανοί­γουν παρα­θυ­ρά­κια, τα οποία οι γνώστες του συστή­μα­τος εκμε­ταλ­λεύ­ο­νται προς όφελός τους, δημιουρ­γώ­ντας τοπικές εστίες δια­φθο­ράς και κυκλώ­ματα.

Επίσης, σε πολλές περι­πτώ­σεις η έκδοση αδειών, ανάλογα με την ερμη­νεία νόμων και δια­τά­ξεων, είναι στη δια­κρι­τική ευχέ­ρεια των υπαλ­λή­λων. Υπάρ­χουν μάλιστα και δήμοι όπου η λει­τουρ­γία των Πολε­ο­δο­μιών έχει «αυτο­νο­μη­θεί» με τέτοιο τρόπο, ώστε οι δήμαρ­χοι και οι γενικοί γραμ­μα­τείς των δήμων ανα­ζη­τούν τρόπους να βάλουν «επι­τη­ρη­τές» στους υπαλ­λή­λους και τους προϊ­στα­μέ­νους τους.

Παράλ­ληλα, αυτή την περίοδο τρέχει και ένα μεγάλο έργο ψηφιο­ποί­η­σης εμβέ­λειας άνω των 100 εκατ.ευρώ από το Τεχνικό Επι­με­λη­τή­ριο Ελλάδος για την ψηφιο­ποί­ηση των πολε­ο­δο­μι­κών αρχείων, κάτι που αφορά σχεδόν 3,5 εκα­τομ­μύ­ρια οικο­δο­μι­κές άδειες και 44 εκα­τομ­μύ­ρια σχέδια. Είναι άλλωστε γνωστό το φαι­νό­μενο οι έγχαρ­τες άδειες να χάνο­νται σε ορι­σμέ­νες ΥΔΟΜ, με απο­τέ­λε­σμα οι πολίτες να καλού­νται να καταρ­τί­σουν τον φάκελο εξαρχής.

Πηγή: protothema.gr