Η απαισιοδοξία βλάπτει σοβαρά την υγεία μας

Οσοι έχουν βιώ­σει –ή έχουν ζήσει με πά­σχο­ντες από– πε­ριο­δι­κές εμ­φα­νί­σεις κα­τά­θλι­ψης γνω­ρί­ζουν την ικα­νό­τη­τα της ψυ­χι­κής αυτής πά­θη­σης να πα­ρα­σύ­ρει τους γύρω της σε αρ­νη­τι­κό τρόπο σκέ­ψης.

Η ψυ­χο­λό­γος Μπάρ­μπα­ρα Φρέ­ντρικ­σον του Πα­νε­πι­στη­μί­ου της Βό­ρειας Κα­ρο­λί­νας εξαί­ρει, όμως, τις θε­ρα­πευ­τι­κές ικα­νό­τη­τες των «μι­κρο­στιγ­μών θε­τι­κό­τη­τας», μνη­μο­νεύ­ο­ντας τη θε­ω­ρία της ότι η συ­γκέ­ντρω­ση τέ­τοιων στιγ­μών (μία σύ­ντο­μη συ­νο­μι­λία με ένα παιδί) μέσα στην ημέρα μπο­ρεί μα­κρο­πρό­θε­σμα να οδη­γή­σει σε με­γα­λύ­τε­ρη ευ­ε­ξία.

Η έρευ­να της δρος Φρέ­ντρικ­σον και άλλων συ­να­δέλ­φων της έχει απο­δεί­ξει ότι η δυ­να­τό­τη­τα του αν­θρώ­που να πα­ρά­γει θε­τι­κές σκέ­ψεις από δε­κά­δες κα­θη­με­ρι­νές του δρα­στη­ριό­τη­τες είναι ικανή να προ­λαμ­βά­νει το άγχος και την κα­τά­θλι­ψη, ενι­σχύ­ο­ντας τη σω­μα­τι­κή και την ψυ­χι­κή υγεία.

Αυτό δεν ση­μαί­νει ασφα­λώς ότι οφεί­λου­με να εί­μα­στε διαρ­κώς θε­τι­κοί ή ευ­τυ­χείς. Υπάρ­χουν στιγ­μές και κα­τα­στά­σεις που προ­κα­λούν αρ­νη­τι­κές σκέ­ψεις και θλίψη, ακόμη και στους πιο αι­σιό­δο­ξους. Η μό­νι­μη αρ­νη­τι­κό­τη­τα και απαι­σιο­δο­ξία, όμως, βλά­πτει τη σω­μα­τι­κή και την ψυ­χι­κή υγεία και ανα­στέλ­λει την ικα­νό­τη­τα των πε­ρισ­σό­τε­ρων αν­θρώ­πων να ανα­κάμ­πτουν από τις δυ­σκο­λί­ες της ζωής.

Οι αρ­νη­τι­κές σκέ­ψεις ενερ­γο­ποιούν τμήμα του εγκε­φά­λου γνω­στό ως αμυ­γδα­λή, το οποίο χα­ρα­κτη­ρί­ζε­ται «κέ­ντρο των συ­ναι­σθη­μά­των». Ο νευ­ρο­λό­γος Ρί­τσαρντ Ντέι­βιν­τσον του Πα­νε­πι­στη­μί­ου του Ουι­σκόν­σιν έχει δεί­ξει ότι ο αν­θρώ­πι­νος εγκέ­φα­λος είναι εύ­πλα­στος, ικα­νός να κα­τα­σκευά­ζει νέα κύτ­τα­ρα και νέες διό­δους. Για τον λόγο αυτόν, οι επι­στή­μο­νες εκτι­μούν ότι η «εκ­παί­δευ­ση» του εγκε­φά­λου μπο­ρεί να οδη­γή­σει σε πε­ρισ­σό­τε­ρες θε­τι­κές σκέ­ψεις. Ενας άν­θρω­πος μπο­ρεί έτσι να «μάθει» να είναι πιο θε­τι­κός, εξα­σκού­με­νος σε διά­φο­ρες δια­δι­κα­σί­ες, οι οποί­ες ευ­νο­ούν τη θε­τι­κή σκέψη.

Πα­ρα­γω­γή θε­τι­κής σκέ­ψης

Η ομάδα της δρος Φρέ­ντρικ­σον δια­πί­στω­σε ότι με έξι εβδο­μά­δες εκ­παί­δευ­σης, με τη μορφή δια­λο­γι­σμού και με έμ­φα­ση στην ευ­σπλα­χνία και την κα­λο­σύ­νη, οδή­γη­σαν σε αύ­ξη­ση των θε­τι­κών συ­ναι­σθη­μά­των και της κοι­νω­νι­κής δια­σύν­δε­σης, βελ­τιώ­νο­ντας τη λει­τουρ­γία του κε­ντρι­κού νευ­ρι­κού συ­στή­μα­τος, που με τη σειρά του ελέγ­χει τους σφυγ­μούς της καρ­διάς. Το απο­τέ­λε­σμα είναι ο κα­λύ­τε­ρος έλεγ­χος των επι­πέ­δων σακ­χά­ρου στο αίμα, οι λι­γό­τε­ρες φλεγ­μο­νές και η τα­χύ­τε­ρη ανάρ­ρω­ση από έμ­φραγ­μα.

«Το πό­ρι­σμα της έρευ­νας έδει­ξε ότι η ώρα είναι κα­τάλ­λη­λη για να μά­θου­με να πα­ρά­γου­με θε­τι­κή σκέψη», λέει η δρ Φρέ­ντρικ­σον, ενώ ο συ­νά­δελ­φός της δρ Ντέι­βιν­τσον συ­μπλη­ρώ­νει: «Η καλή διά­θε­ση μα­θαί­νε­ται. Το μόνο που απαι­τεί­ται είναι υπο­μο­νή».

Κα­θη­με­ρι­νή