“Σχεδιάζοντας το δημόσιο χώρο”-Επιστημονική εσπερίδα στο Ακταίον

Η Στέγη Γραμ­μά­των και Τεχνών Δωδε­κα­νή­σου

Διορ­γα­νώ­νει επι­στη­μο­νική εσπε­ρίδα στο «ΑΚΤΑΙΟΝ» 7μ.μ. το Σάββατο 5/12/2015 με θέμα:

«ΣΧΕΔΙΑΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΩΡΟ»

Κεντρι­κός ομι­λη­τής θα είναι ο αρχι­τέ­κτο­νας

ΘΕΟΦΑΝΗΣ ΜΠΟΜΠΟΤΗΣ.

Μετά τη διάλεξη μπορούν να γίνουν παρεμ­βά­σεις από το κοινό. Την εκδή­λωση συντο­νί­ζει το μέλος της Σ.Γ.Τ.Δ. ο πολι­τι­κός μηχα­νι­κός ΦΑΡΜΑΛΙΔΗΣ ΝΙΚΟΣ.

Είσοδος ελεύ­θερη

Ο αρχι­τέ­κτο­νας Θεο­φά­νης Μπο­μπό­της, έχει σχε­διά­σει:

Τις επε­κτά­σεις του Διε­θνούς Αερο­λι­μένα Αθηνών, Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος και σήμερα σχε­διά­ζει την εσω­τε­ρική ανα­διορ­γά­νωση του Αερο­δρο­μίου.Τα Αρχαιο­λο­γικά Μουσεία Πατρών και Χανίων.Το ειδικό κτίριο υπο­στή­ρι­ξης Μου­σείων της Αγίας Πετρού­πο­λης (Ρωσία).Τα κτίρια του εμπο­ρευ­μα­τι­κού πάρκου στο Θριάσιο πεδίο (Αθήνα).Κτίρια Τρα­πε­ζών, Βιο­μη­χα­νι­κές και Αθλη­τι­κές εγκα­τα­στά­σεις, εμπορι- κά και συνε­δριακά κέντρα, οικι­σμούς και κτίρια γρα­φείων κ.α.Η Αρχι­τε­κτο­νική του,χαρα­κτη­ρί­ζε­ται από σύγ­χρονη λειτουργία-τεχνολογία και αισθη­τική.Θεω­ρεί­ται από τους σημα­ντι­κό­τε­ρους Αρχι­τέ­κτο­νες,παγκο­σμίως, βρα­βεύ­τηκε και δια­κρί­θηκε σε εγχώ­ριους και διεθνής δια­γω­νι­σμούς.Συμπε­ρι­λαμ­βά­νε­ται,στην Αυστρα­λέ­ζικη έκδοση«1000 σημα­ντι­κό­τε­ροι Αρχι­τέ­κτο­νες στον κόσμο», στην Αγγλική έκδοση «300 καλύ­τε­ροι Αρχι­τέ­κτο­νες του κόσμου»,στηνΙαπωνική έκδοση «500 Αρχι­τέ­κτο­νες του κόσμου» κ.λ.π.Του έχει απο­νε­μη­θεί το βραβείο «Αθηνά»για την προ­σφορά του στον πολι­τι­σμό μέσω των Μου­σείων που σχε­δί­ασε.Έχει πραγ­μα­το­ποι­ή­σει σειρά δια­λέ­ξεων σε Πανε­πι­στή­μια στην Ελλάδα και στο εξω­τε­ρικό.Έχει σχε­διά­σει μερικά από τα πλέον σημα­ντικά έργα υψηλών προδια- γραφών και απαι­τή­σεων,τα οποία έχουν δημο­σιευ­τεί στην Ελλάδα και σε πολλές χώρες του κόσμου.

• Τα τελευ­ταία χρόνια η λέξη Αρχι­τε­κτο­νική συνα­ντά­ται συχνά στο λεξι­λό­γιο μας.Τι είναι Αρχι­τε­κτο­νική και πως ορί­ζε­ται.

Πράγ­ματι είναι μια λέξη, ένας όρος που χρη­σι­μο­ποιεί­ται και σε τομείς ανε­ξάρ­τη­τους από τον Αρχι­τε­κτο­νικό σχε­δια­σμό.Ο όρος που απο­δί­δει την έννοια της σύν­δε­σης δια­φό­ρων πραγ­μά­των ή δράσεων.Στην κυριο­λε­ξία, απο­τε­λεί την εξε­λι­κτική δια­δι­κα­σία οργά­νω­σης και δια­μόρ­φω­σης χώρων,που φιλο­ξε­νούν την ανθρώ­πινη παρου­σία.Προ­φα­νώς δεν νοείται Αρχι­τε­κτο­νική χωρίς την ύπαρξη εσω­τε­ρι­κού χώρου, μέσα στον οποίο εξε­λίσ­σε­ται οποιαδή- ποτε ανθρώ­πινη δρα­στη­ριό­τητα.

• Ποια είναι τα βασικά κρι­τή­ρια που χαρα­κτη­ρί­ζουν την Αρχι­τε­κτο­νική.

Η ίδια η Αρχι­τε­κτο­νική, είναι σύνθεση δύο δια­φο­ρε­τι­κών επι­στη­μών. Είναι ανθρω­πι­στική και συγ­χρό­νως εφαρ­μο­σμένη.Λαμ­βά­νει υπ’όψιν της και αναλύει τις ανθρώ­πι­νες ανάγκες και συμπε­ρι­φο­ρές και γενικά την ανθρώ­πινη υπό­σταση και στη συνέ­χεια οργα­νώ­νει και δια­μορ­φώ­νει τους κατάλ­λη­λους χώρους για να φιλο­ξε­νή­σουν την ανθρώ­πινη παρου­σία.

• Ποια είναι η σχέση του ανθρώ­που με το χώρο και πως τον αντι­λαμ­βά­νε­ται;

Η σχέση μας με το χώρο, εξαρ­τά­ται άμεσα με την αίσθηση και το συναί­σθημα που μας προ­κα­λεί. Ο τρόπος που σχε­διά­ζε­ται και δια­μορ­φώ­νε­ται ένας χώρος για να υπη­ρε­τή­σει συγκε­κρι­μένη χρήση, μπορεί να προ­κα­λέ­σει ποικίλα συναι­σθή­ματα. Το μέγεθος των χώρων, όπως και πολλοί άλλοι παρά­γο­ντες, συμ­με­τέ­χει αντί­στοιχα στην δια­μόρ­φωση της αίσθη­σης, της ατμό­σφαι­ρας και των συναι­σθη­μά­των που προ­κα­λεί ο χώρος.Συνήθως όλα αυτά δεν γίνο­νται συνει­δητά αντι­λη­πτά, αλλά δρουν στο υπο­συ­νεί­δητο, επηρ­ρε­ά­ζο­ντας τη σχέση μας με το χώρο που ζούμε και καθο­ρί­ζουν την ποιό­τητα της ζωής μας.

• Συνήθως σε ένα μεγάλο βαθμό ταυ­τί­ζουμε την Αρχι­τε­κτο­νική με την αισθη­τική.Πως υπει­σέρ­χε­ται η μία στην άλλη;

Η Αρχι­τε­κτο­νι­κή­εί­ναι συν­θε­τι­κή­δια­δι­κα­σία, η αισθη­τι­κή­υ­πει­σερ­χέ­ται παντού και απο­τε­λεί­ση­μα­ντική παράμετροτηςΑρχιτεκτονικής.Οόρος αισθη­τική, προ­κύ­πτει από την αίσθηση,τιςε­μπει­ρίες που προ­σλαμ­βά­νου­με­μέ­σω­των αισθή­σεων μας.Τογε­γο­νό­ςό­τι­σή­μερα, απο­τε­λεί ανε­ξάρ­τη­το­το­μέα τηςφι­λο­σο­φίας, μετά­τη­γνω­σιο­λο­γία, την­με­τα­φυ­σική και τηνη­θική, φανε­ρώ­νει και την­ση­μα­ντική αξία που­έ­χει­για τονάν­θρωπο.Η Αρχι­τε­κτο­νική, ωςσυν­θε­τι­κή­δια­δι­κα­σία σχε­δια­σμού­τουά­με­σου ή έμμεσου περι­βάλ­λο­ντο­ςτου ανθρώ­που, δεν θα μπο­ρούσε να μην­συ­μπε­ρι­λαμ­βά­νει­στις βασικές αρχέ­ςσχε­δια­σμού, την αισθη­τική.Προ­φα­νώς, η αισθη­τι­κή­δε­νε­ξα­ντλεί­ται στην επιλογή ή σύν­θε­ση­χρω­μά­των, σχη­μά­των ή μορφών, αλλά­υ­πάρ­χει και στις ανθρώ­πι­νε­ςδρα­στη­ριό­τη­τες και συμπε­ρι­φο­ρές.

• Η αισθη­τική είναι υπο­κει­με­νικό ή αντι­κει­με­νικό θέμα;

Οποια­δή­πο­τε­ε­πι­λογή ή κριτική, εμπε­ριέ­χει αναμ­φί­βολα και το υπο­κει­με­νι­κό­στοι­χείο.Η αισθη­τι­κή­δια­μορ­φώ­νε­ται από επι­λο­γές και εκτί­θε­ται σεκρι­τική.Προ­φα­νώς υπάρ­χου­νυ­πο­κει­με­νι­κές επι­λο­γές, υπάρ­χου­νό­μως και αντι­κει­με­νι­κά­κρι­τή­ρια,τα οποί­α­το­πο­θε­τού­ντην αισθη­τι­κή­στα πλαίσια του απο­δε­κτού ή του απα­ρά­δε­κτου.Υπάρ­χουν­κώ­δι­κες και στοι­χεία μέσα από τα οποία μπο­ρού­μεμε βεβαιό­τητα να κρί­νου­μετο επίπεδο ποιό­τη­τας της.Η αισθη­τι­κή­δε­νεί­ναι αυθαί­ρετη υπόθεση, είναι απο­τέ­λε­σμα που παρά­γε­ται από τηγε­νι­κό­τερη παιδεία του καθενός.Εξαρ­τά­ται από τηνερ­μη­νεία των αισθή­σεών μας και από την ανά­γνω­ση­τω­νε­μπει­ριών μας.Απο­τε­λείτο “ένδυμα” μιας ποιο­τι­κή­ςε­νέρ­γειας ή προ­ϊ­ό­ντος.Η ποιό­τητα ενό­ςκει­μέ­νου­δεν προ­κύ­πτει από τοστυλ­τη­ςγραμ­μα­το­σει­ρά­ςμε­την οποία γρά­φε­ται, αλλά από τηνου­σία του αφη­γή­μα­τος.

• Πως και από ποιους δια­μορ­φώ­νε­ται η αισθη­τική των πολιτών.

Η αισθη­τι­κή­δια­μορ­φώ­νε­ται και απο­τυ­πώ­νε­ται πρα­κτικά και θεω­ρη­τικά.Ένα κτίριο, ένα κατα­να­λω­τικό προϊόν, ένα αυτο­κί­νητο, ένα πάγκάκι, ο τρό­πο­ςέκ­θε­σης προ­ϊ­ό­ντων, η βιτρίνα ενός κατα­στή­μα­το­ςέως και ο τρόπος που παρου­σιά­ζο­νται τα φρούτα στις λαϊκές αγορές, συμ­με­τέ­χουν­στην­δια­μόρ­φω­ση­της αισθη­τι­κής.Εμπε­ριέ­χε­ται στην ποιο­τι­κή­έκ­φρα­ση­του­λό­γου, την ποίησηκ.λ.π.Λέγεται, πως από μια αισθη­τι­κά­εν­δια­φέ­ρουσα παρ­τι­τούρα, προκύ-πτειενδιαφέρουσα και καλή­μου­σική.Ηδια­μόρ­φω­ση­της αισθητικήςστηνΑρχιτεκτονική,εί- ναι εκφρα­στικό απο­τέ­λε­σμα σύν­θε­σης παρα­μέ­τρων και δεν μπορεί να απο­τε­λεί αυτο­σκοπό.

• Πώς παρά­γε­ται η Αρχι­τε­κτο­νική και ποια είναι τα βασικά εργα­λεία.

Η δυνα­τό­τητα που­δια­θέ­τει ο κάθε αρχι­τέ­κτο­νας να αντι­λαμ­βά­νε­ται και να ερμη­νεύ­ειτα πράγ­ματα,ταφυ­σικά φαι­νό­μενα,τις ατο­μι­κές και κοι­νω­νι­κές ανάγκες και συμπε­ρι­φο­ρές και οιει­δι­κέ­ςγνώ­σεις,απο­τε­λού­ντο βασι­κόι­στό πάνω­στον οποί­ο­πα­ρά­γε­ταιη Αρχι­τε­κτο­νική.Αυτά­συ­νο­ψί­ζο­νται στηνΓενική και Ειδική παιδεία, τον αέναο προ­βλη­μα­τι­σμό, μεσυν­δε­τι­κή­ύ­λη­το­συ­ναί­σθημα.

• Ποια είναι η προ­τε­ραιό­τητα σας στο σχε­δια­σμό; Η χρη­στι­κό­τητα ή η αισθη­τική;

Η χρη­στι­κό­τητα και η αισθη­τική απο­τε­λούν τις δύο όψεις του ίδιου νομί­σμα­τος.Ηχρηστι- κότητα–λει­τουρ­γία, απο­τε­λεί το πρώτο μέλημα και τον βασικό κορμό του σχε­δια­σμού.Η αισθη­τική συμπλη­ρώ­νει και ολο­κλη­ρώ­νει τον σχε­δια­σμό.Δεν­μπο­ρεί όμως η αισθη­τική, να είναι μια αναίτια προ­σέγ­γιση, χάριν ενός πρό­σκαι­ρου εντυ­πω­σια­σμού.Σε ότι αφορά στα κτίρια, αυτή παρά­γε­ται από τρία στοι­χεία: από τα σχήματα των επι­φα­νειών, από τα υλικά κατα­σκευής και από τοφως.Όταν αυτά, συν­δυα­ζό­μενα, απο­τε­λούν συνέ­χεια και είναιάρ- ρηκτα συν­δε­δε­μένα με τις λει­τουρ­γι­κές ανάγκες και δεν είναι τυχαί­ε­ςκαι αυθαί­ρε­τες επιλο-γές,τότε παρά­γε­ται δια­χρο­νικό, αισθη­τικό απο­τέ­λε­σμα, το οποίο δεν ακο­λου­θεί απα­ραί­τητα συγκε­κρι­μέ­νους ρυθμούς.Η εξέλιξη της τεχνο­λο­γίας, συμ­με­τείχε στην κατάρ­γηση των ρυθμών και των ενιαίων τάσεων στην Αρχι­τε­κτο­νική.Σήμερα έχουμε για κτίρια ίδιας ή παρό­μοιας χρήσης, δια­φο­ρε­τι­κές Αρχι­τε­κτο­νι­κές προ­σεγ­γί­σεις αλλά εξίσου σημα­ντι­κές.

• Υπάρ­χουν δυνα­τό­τη­τες βελ­τί­ω­σης; Καιαπό ποιους θα προ­έλ­θουν.

Η προη­γού­μενη περί­ο­δος, δημιούρ­γησε σε ένα μεγάλο βαθμό, καθε­στώς και νοο­τρο­πίες προ­χει­ρό­τη­τας σε όλα τα επίπεδα.Τελευ­ταί­α­ό­μως, παρα­τη­ρού­νται σημάδια βελ­τί­ω­σης, δια­κρί­νο­νται αρχι­τε­κτο­νι­κές παρεμ­βά­σεις μικρού ή μεγάλου μεγέ­θους, που σχε­διά­στη­καν στην βάση ολο­κλη­ρω­μέ­νης και ενδιαφέρουσαςΑρχιτεκτονικής προ­σέγ­γι­σης.Υπάρ­χουν αξιό­λο­γοι αρχι­τέ­κτο­νες που παρά­γουν αρχι­τε­κτο­νική, καθώς και ικανοί κατα­σκευα­στές που την υλο­ποιούν. Αυτό ισχύει σε όλες σχεδόν τις πόλεις όπως και στη Ρόδο.

• Έχετε σχε­διά­σει πολλά και διάφορα έργα σε διά­φο­ρες χώρες. Τι είναι αυτό που εισπρά­τετε από την Αρχι­τε­κτο­νική;

Τηδυ­να­τό­τητα συνε­χού­ςε­ξέ­λι­ξης.

• Πόσο επη­ρε­ά­ζει η Αρχι­τε­κτο­νική την προ­σω­πική σας ζωή ;

Ο προ­βλη­μα­τι­σμός, η ανα­ζή­τηση, η αμφι­σβή­τηση, οι ανα­τρο­πές, η πορεία του σχε­δια­σμού προς τη δημιουρ­γία, η αισθη­τική, το συναί­σθημα, όλα αυτά, απο­τε­λούν στοι­χεία της Αρχι­τε­κτο­νι­κής αλλά και της ίδιας της ζωής.

• Ποια φάση είναι η σημα­ντι­κό­τερη; Ο σχε­δια­σμός ενός έργου ή η υλο­ποί­ηση του;Η φάση του σχε­δια­σμού και της δημιουρ­γίας, απο­τε­λεί κάθε φορά μια νέα δια­δρομή που βασί­ζε­ται σε όλες τις γνώσεις και τις εμπει­ρίες που απο­κτή­θη­καν έως εκείνη τη στιγμή.Η περί­ο­δος αυτής της δια­δρο­μής, μέσα και από τις αμφι­σβη­τή­σεις των προη­γού­με­νων εμπει­ριών, έως ότου γίνει δια­κρι­τήη πρώτη “εικόνα” της νέας δημιουρ­γίας,είναι η σημα­ντι­κό­τερη φάση.Η υλο­ποί­ηση του σχε­δια­σμού έχει την δική της σημα­ντική διά­σταση, γιατι μετα­τρέ­πει την Αρχι­τε­κτο­νική σκέψη, σε Αρχι­τε­κτο­νικό έργο, στην υπη­ρε­σία της χρήσης για την οποία σχε­διά­στηκε.

• Στην εφη­με­ρίδα «Καθη­με­ρινή», 31.07.2005, ο δημο­σιο­γρά­φος Δημή­τρης Ρηγό­που­λος, στο άρθρο του «Νέα Αρχι­τε­κτο­νική για τα Νέα Μουσεία», γράφει: ”……Ποιος, άλλωστε, θα περί­μενε πως το Υπουρ­γείο Πολι­τι­σμού θα επι­βρά­βευε στον δια­γω­νι­σμό για το Νέο Αρχαιο­λο­γικό Μουσείο της Πάτρας, τους τεθλα­σμέ­νους όγκους της πρό­τα­σης του Θεοφάνη Μπο­μπότη;Η έκπληξη της Πάτρας δεν ανα­μο­χλεύει μόνο Αρχι­τε­κτο­νικά δαι­μό­νια («ελλη­νι­κό­τητα» κ.λ.π). Επα­να­προσ­διο­ρί­ζει την οπτική μας για το τι σημαί­νει και τι εκφρά­ζει ένα Αρχαιο­λο­γικό Μουσείο στην Ελλάδα του 2005. Και μας θυμίζει οτι από την εποχή που χτί­στηκε το Αρχαιο­λο­γικό Μουσείο των Ιωαν­νί­νων, εμβλη­μα­τικό έργο του Άρη Κων­στα­ντι­νίδη, έχουν περάσει σχεδόν 40 χρόνια.”

Τα έργα σας, είναι σύγ­χρονα και πρω­το­πο­ριακά. Πως είναι να κινεί­ται κανείς στη σφαίρα της πρω­το­πο­ρίας;

Η συμ­με­τοχή στην εξέλιξη και στην αλλαγή των πραγ­μά­των, είναι προ­φα­νώς σημα­ντική ευθύνη, η οποία συνο­δεύ­ε­ται όμως, από μία συνεχή και συναρ­πα­στική γοητεία.