ΕΕ: Νέοι κανόνες για τις χειραποσκευές και μεγαλύτερη διαφάνεια στα αεροπορικά εισιτήρια

Η εικόνα ενός φθηνού αερο­πο­ρι­κού εισι­τη­ρίου που ακρι­βαί­νει στα­διακά όσο ο ταξι­διώ­της ολο­κλη­ρώ­νει την κράτησή του ενδέ­χε­ται να περιο­ρι­στεί σημα­ντικά τα επόμενα χρόνια. Οι ευρω­παϊ­κοί θεσμοί προ­ω­θούν ένα νέο πλαίσιο για τις αερο­με­τα­φο­ρές, με βασικό στόχο να ενσω­μα­τω­θούν στην αρχική τιμή υπη­ρε­σίες που σήμερα χρε­ώ­νο­νται χωριστά και συχνά αυξά­νουν αισθητά το τελικό κόστος του ταξι­διού.

Στο επί­κε­ντρο βρί­σκε­ται η μετα­φορά χει­ρα­πο­σκευών στην καμπίνα, ένα ζήτημα που έχει προ­κα­λέ­σει πολυά­ριθ­μες δια­μαρ­τυ­ρίες από επι­βά­τες και οργα­νώ­σεις κατα­να­λω­τών. Με βάση τους νέους κανόνες, κάθε ταξι­διώ­της θα δικαιού­ται να έχει μαζί του, χωρίς πρό­σθετη επι­βά­ρυνση, τόσο ένα προ­σω­πικό αντι­κεί­μενο όσο και μία μικρή απο­σκευή καμπί­νας.

Η αλλαγή αγγίζει κυρίως το επι­χει­ρη­μα­τικό μοντέλο των αερο­πο­ρι­κών εται­ρειών χαμηλού κόστους, οι οποίες εμφα­νί­ζουν συχνά έναν ιδιαί­τερα χαμηλό βασικό ναύλο, αλλά χρε­ώ­νουν χωριστά την απο­σκευή, την επιλογή θέσης, την προ­τε­ραιό­τητα επι­βί­βα­σης και άλλες υπη­ρε­σίες. Σκοπός της μεταρ­ρύθ­μι­σης είναι ο επι­βά­της να γνω­ρί­ζει εξαρχής ποιο είναι το πραγ­μα­τικό τίμημα του ταξι­διού του, χωρίς να έρχεται αντι­μέ­τω­πος με επι­πλέον χρε­ώ­σεις στα τελευ­ταία στάδια της δια­δι­κα­σίας κρά­τη­σης.

Η εφαρ­μογή του νέου πλαι­σίου δεν ανα­μέ­νε­ται, πάντως, να γίνει άμεσα. Η πλήρης ενερ­γο­ποί­ησή του τοπο­θε­τεί­ται από το 2027, ώστε οι εται­ρείες να προ­σαρ­μό­σουν τα συστή­ματα κρα­τή­σεων, τους εμπο­ρι­κούς όρους και τις επι­χει­ρη­σια­κές δια­δι­κα­σίες τους.

Δύο αντι­κεί­μενα στην καμπίνα χωρίς χρέωση

Η σημα­ντι­κό­τερη αλλαγή αφορά το τι θα περι­λαμ­βά­νε­ται υπο­χρε­ω­τικά στην τιμή του εισι­τη­ρίου. Ο επι­βά­της θα μπορεί να μετα­φέ­ρει ένα προ­σω­πικό αντι­κεί­μενο, όπως τσάντα, μικρό σακίδιο ή θήκη φορητού υπο­λο­γι­στή, το οποίο θα τοπο­θε­τεί­ται κάτω από το μπρο­στινό κάθισμα.

Οι μέγι­στες δια­στά­σεις για το συγκε­κρι­μένο αντι­κεί­μενο προ­βλέ­πε­ται να είναι 40x30x15 εκα­το­στά, ώστε να δια­σφα­λί­ζε­ται ότι δεν θα κατα­λαμ­βά­νει χώρο στα ντου­λα­πά­κια της καμπί­νας.

Παράλ­ληλα, στο βασικό εισι­τή­ριο θα περι­λαμ­βά­νε­ται και μία μικρή χει­ρα­πο­σκευή, βάρους έως 7 κιλών. Το άθροι­σμα ύψους, πλάτους και βάθους δεν θα πρέπει να υπερ­βαί­νει τα 100 εκα­το­στά.

Για μεγάλο αριθμό επι­βα­τών, ιδίως όσους πραγ­μα­το­ποιούν ολι­γο­ή­μερα ή επαγ­γελ­μα­τικά ταξίδια, η ρύθμιση αυτή μπορεί να περιο­ρί­σει ουσια­στικά το τελικό κόστος. Σήμερα, αρκετές εται­ρείες επι­τρέ­πουν δωρεάν μόνο ένα μικρό αντι­κεί­μενο κάτω από το κάθισμα, ενώ για μία βαλίτσα καμπί­νας απαι­τεί­ται πρό­σθετη πληρωμή ή αγορά ακρι­βό­τε­ρου ναύλου.

Με το νέο καθε­στώς, η χρέωση αυτή δεν θα μπορεί να εμφα­νί­ζε­ται αιφ­νι­δια­στικά κατά την ολο­κλή­ρωση της κρά­τη­σης. Η μικρή χει­ρα­πο­σκευή θα απο­τε­λεί μέρος του βασικού ναύλου, ανε­ξάρ­τητα από τον εμπο­ρικό τύπο του εισι­τη­ρίου.

Μεγα­λύ­τερη δια­φά­νεια στις τιμές

Το νέο ευρω­παϊκό πλαίσιο δεν περιο­ρί­ζε­ται στην απο­σκευή, αλλά επη­ρε­ά­ζει συνο­λικά τον τρόπο παρου­σί­α­σης των αερο­πο­ρι­κών ναύλων.

Οι εται­ρείες και οι δια­δι­κτυα­κές πλατ­φόρ­μες κρα­τή­σεων θα πρέπει να εμφα­νί­ζουν με σαφή­νεια από την αρχή τι περι­λαμ­βά­νε­ται στην τιμή και ποιες υπη­ρε­σίες παρα­μέ­νουν προ­αι­ρε­τι­κές. Ο επι­βά­της θα γνω­ρί­ζει πριν προ­χω­ρή­σει στην πληρωμή εάν ο ναύλος καλύ­πτει απο­σκευή, θέση, αλλαγή εισι­τη­ρίου ή άλλες παροχές.

Η παρέμ­βαση επι­χει­ρεί να αντι­με­τω­πί­σει τα λεγό­μενα «κρυφά κόστη», τα οποία καθι­στούν δύσκολη τη σύγκριση δια­φο­ρε­τι­κών πτήσεων. Μία προ­σφορά που φαί­νε­ται αρχικά φθη­νό­τερη μπορεί να κατα­λή­ξει ακρι­βό­τερη όταν προ­στε­θούν οι απα­ραί­τη­τες υπη­ρε­σίες.

Η υπο­χρέ­ωση εμφά­νι­σης της πραγ­μα­τι­κής τελικής τιμής ανα­μέ­νε­ται να ενι­σχύ­σει τον αντα­γω­νι­σμό σε πιο καθαρή βάση, καθώς οι κατα­να­λω­τές θα μπορούν να συγκρί­νουν ισότιμα τα δια­θέ­σιμα εισι­τή­ρια.

Νέο πλαίσιο για καθυ­στε­ρή­σεις και ακυ­ρώ­σεις

Οι προ­βλε­πό­με­νες αλλαγές επε­κτεί­νο­νται και στα δικαιώ­ματα των επι­βα­τών όταν μία πτήση καθυ­στε­ρεί, ακυ­ρώ­νε­ται ή όταν η εται­ρεία αρνεί­ται την επι­βί­βαση λόγω υπε­ρά­ριθ­μων κρα­τή­σεων.

Το δικαί­ωμα απο­ζη­μί­ω­σης για σοβαρές καθυ­στε­ρή­σεις και ακυ­ρώ­σεις δια­τη­ρεί­ται, ενώ προ­βλέ­πο­νται ταχύ­τε­ρες απα­ντή­σεις στα αιτή­ματα των ταξι­διω­τών. Οι αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες θα πρέπει επίσης να παρέ­χουν πιο ολο­κλη­ρω­μένη ενη­μέ­ρωση για τον λόγο της δια­τα­ρα­χής και για τα δικαιώ­ματα που ενερ­γο­ποιού­νται σε κάθε περί­πτωση.

Ιδιαί­τερη σημασία αποκτά η απο­σα­φή­νιση των έκτα­κτων περι­στά­σεων, δηλαδή των γεγο­νό­των για τα οποία μια εται­ρεία μπορεί να απαλ­λα­γεί από την υπο­χρέ­ωση κατα­βο­λής απο­ζη­μί­ω­σης. Η σαφέ­στερη περι­γραφή τους θεω­ρεί­ται ανα­γκαία, καθώς σήμερα δημιουρ­γού­νται συχνά δια­φω­νίες για το εάν μία τεχνική βλάβη, μια απεργία ή ένα ακραίο καιρικό φαι­νό­μενο δικαιο­λο­γεί την άρνηση απο­ζη­μί­ω­σης.

Σε περι­πτώ­σεις πολύ­ω­ρης ανα­μο­νής, ενι­σχύ­ο­νται και οι υπο­χρε­ώ­σεις φρο­ντί­δας. Ανάλογα με τη διάρ­κεια της καθυ­στέ­ρη­σης, οι επι­βά­τες θα δικαιού­νται γεύματα, ανα­ψυ­κτικά, διαμονή ή εναλ­λα­κτική μετα­φορά.

Προ­στα­σία για οικο­γέ­νειες και επι­βά­τες με ανα­πη­ρία

Το πακέτο προ­βλέ­πει ειδική μέριμνα για οικο­γέ­νειες που ταξι­δεύ­ουν με παιδιά. Οι γονείς και οι ανή­λι­κοι θα πρέπει να μπορούν να κάθο­νται μαζί χωρίς να υπο­χρε­ώ­νο­νται να πλη­ρώ­νουν πρό­σθετο τέλος για την επιλογή θέσης.

Ενι­σχύ­ο­νται επίσης τα δικαιώ­ματα των ατόμων με μειω­μένη κινη­τι­κό­τητα, καθώς και όσων χρειά­ζο­νται συνοδό ή ειδική υπο­στή­ριξη στο αερο­δρό­μιο και κατά την επι­βί­βαση. Η στό­χευση είναι να περιο­ρι­στούν περι­πτώ­σεις στις οποίες η ανάγκη για βοήθεια μετα­τρέ­πε­ται σε οικο­νο­μική επι­βά­ρυνση ή εμπόδιο για το ταξίδι.

Οι αντι­δρά­σεις των εται­ρειών χαμηλού κόστους

Οι νέοι κανόνες βρί­σκουν θετική αντα­πό­κριση στους ταξι­διώ­τες, αλλά προ­κα­λούν έντονο προ­βλη­μα­τι­σμό στην αερο­πο­ρική αγορά. Για τις εται­ρείες χαμηλού κόστους, τα έσοδα από απο­σκευές, θέσεις και άλλες πρό­σθε­τες παροχές απο­τε­λούν βασικό μέρος της κερ­δο­φο­ρίας τους.

Ενδει­κτικό είναι ότι η Ryanair φέρεται να εισέ­πραξε περίπου 4,7 δισ. ευρώ το 2024 από συμπλη­ρω­μα­τι­κές υπη­ρε­σίες. Ο διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος της εται­ρείας, Michael O’Leary, έχει υπο­στη­ρί­ξει ότι η υπο­χρε­ω­τική δωρεάν χει­ρα­πο­σκευή θα μετα­φερ­θεί τελικά στην αρχική τιμή του ναύλου, οδη­γώ­ντας σε ακρι­βό­τερα εισι­τή­ρια για όλους.

Η ουσία της ευρω­παϊ­κής παρέμ­βα­σης, ωστόσο, δεν είναι ότι το κόστος θα εξα­φα­νι­στεί, αλλά ότι θα γίνεται ορατό από την αρχή. Οι εται­ρείες θα μπορούν να προ­σαρ­μό­σουν την τιμο­λο­γιακή τους πολι­τική, όχι όμως να εμφα­νί­ζουν έναν βασικό ναύλο που δεν αντα­να­κλά τις ανα­γκαίες υπη­ρε­σίες του ταξι­διού.

Εφόσον το νέο καθε­στώς εφαρ­μο­στεί χωρίς σημα­ντι­κές αλλαγές, η χει­ρα­πο­σκευή θα πάψει να απο­τε­λεί μία από τις συχνό­τε­ρες αιτίες επι­πλέον χρέωσης και σύγ­χυ­σης στις αερο­πο­ρι­κές κρα­τή­σεις. Για τους επι­βά­τες, το βασικό όφελος θα είναι η δια­φά­νεια, η προ­βλε­ψι­μό­τητα και η ενι­σχυ­μένη προ­στα­σία σε ολό­κληρη την ταξι­διω­τική εμπει­ρία.

Πηγή: newmoney.gr