ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Στέιτ Ντιπάρτμεντ: Τι αναφέρει στην έκθεση για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Ελλάδα

news room 14 λεπτά ανάγνωση
Στέιτ Ντιπάρτμεντ

Σε μια μακρο­σκελή έκθεση για τα ανθρώ­πινα δικαιώ­ματα στην Ελλάδα, το Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ ανα­φέ­ρε­ται μεταξύ άλλων στο προ­σφυ­γικό, την ελευ­θε­ρία της έκφρα­σης, τις υπο­κλο­πές, τις έμφυλες δια­κρί­σεις, την εργασία.

Σε έκθεση του Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ για τα ανθρώ­πινα δικαιώ­ματα γίνεται αναφορά στην κατά­σταση στην οποία αυτά έχουν περιέλ­θει στην Ελλάδα. Στην εν λόγω έκθεση το Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ επι­ση­μαί­νει ότι για την χώρα μας υπήρχαν αξιό­πι­στες ανα­φο­ρές για «σκληρή, απάν­θρωπη ή εξευ­τε­λι­στική μετα­χεί­ριση ή τιμωρία κρα­του­μέ­νων στις φυλακές και μετα­να­στών και αιτού­ντων άσυλο από τις αρχές επι­βο­λής του νόμου- περιο­ρι­σμοί στην ελευ­θε­ρία της έκφρα­σης και των μέσων ενη­μέ­ρω­σης, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της επι­βο­λής ή της απειλής επι­βο­λής νόμων περί ποι­νι­κής δυσφή­μι­σης και συκο­φα­ντι­κής δυσφήμισης- επα­να­προ­ω­θή­σεις και φερό­μενη βία από τις κυβερ­νη­τι­κές αρχές έναντι μετα­να­στών και αιτού­ντων άσυλο, ανε­παρ­κής διε­ρεύ­νηση και απόδοση ευθυνών για τη βία με βάση το φύλο, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας ή της βίας μεταξύ συντρόφων- εγκλή­ματα που περι­λαμ­βά­νουν βία με στόχο μέλη εθνικών/φυλε­τι­κών/εθνικών μειο­νο­τι­κών ομάδων- και εγκλή­ματα που περι­λαμ­βά­νουν βία ή απειλές βίας με στόχο τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοι­νό­τητα».

Παρ’ όλο που στην έκθεση ανα­γνω­ρί­ζε­ται ότι η κυβέρ­νηση έλαβε μέτρα «για την διε­ρεύ­νηση, τη δίωξη και την επιβολή ποινών σε αξιω­μα­τού­χους που διέ­πρατ­ταν παρα­βιά­σεις ανθρω­πί­νων δικαιω­μά­των ή εμπλέ­κο­νταν σε υπο­θέ­σεις δια­φθο­ράς, είτε στις δυνά­μεις ασφα­λείας είτε αλλού στην κυβέρ­νηση», ταυ­τό­χρονα υπο­γραμ­μί­ζε­ται και η «απο­τυ­χία της κυβέρ­νη­σης να διε­ρευ­νή­σει απο­τε­λε­σμα­τικά τις καταγ­γε­λίες για κατα­χρη­στι­κές αστυ­νο­μι­κές πρα­κτι­κές και επα­να­προ­ω­θή­σεις μετα­να­στών, καθώς και να ζητήσει την απόδοση ευθυνών γι’ αυτούς που κρί­θη­καν υπαί­τιοι».

Παράλ­ληλα, ιδιαί­τερη αναφορά γίνεται στην δολο­φο­νία του 16χρονου Ρομά, Κώστα Φρα­γκούλη στην Θεσ­σα­λο­νίκη, ο οποίος πυρο­βο­λή­θηκε από τις αστυ­νο­μι­κές αρχές. Σημειώ­νε­ται πως το εν λόγω περι­στα­τικό ξεσή­κωσε θύελλα αντι­δρά­σεων, ενώ η οργή έλαβε και αντι­κυ­βερ­νη­τικά χαρα­κτη­ρι­στικά. Στην έκθεση του Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ γίνεται λόγος και για ανα­φο­ρές σχετικά με την κακο­με­τα­χεί­ριση και κακο­ποί­ηση από την αστυ­νο­μία μελών φυλε­τι­κών και εθνο­τι­κών μειο­νο­τι­κών ομάδων, μετα­να­στών, αιτού­ντων άσυλο, δια­δη­λω­τών και Ρομά. Για τον λόγο αυτό, επι­ση­μαί­νε­ται ότι μέσω δημο­σιευ­μά­των στα ΜΜΕ και μέσω των ΜΚΟ καταγ­γέλ­θη­καν περι­στα­τικά βίαιης και επι­κίν­δυ­νης συμπε­ρι­φο­ράς με την αστυ­νο­μία ή την συνο­ριο­φυ­λακή να προ­σπα­θεί να εμπο­δί­σει μετα­νά­στες και αιτού­ντες άσυλο να εισέλ­θουν στη χώρα.

Η κατά­σταση στις φυλακές

Μάλιστα, σε έκθεση από το 2021 της Επι­τρο­πής του Συμ­βου­λίου της Ευρώπης για την πρόληψη των βασα­νι­στη­ρίων και της απάν­θρω­πης ή ταπει­νω­τι­κής μετα­χεί­ρι­σης ή τιμω­ρίας (CPT) τονί­ζε­ται η «πιθανή απάν­θρωπη και εξευ­τε­λι­στική μετα­χεί­ριση που προ­κύ­πτει από κρα­τού­με­νους που «αφή­νο­νται να φθεί­ρο­νται σε υπερ­πλή­ρεις και εντελώς ακα­τάλ­λη­λες συν­θή­κες»». Η εν λόγω επι­τροπή έλαβε στις φυλακές Κέρ­κυ­ρας «μερικές καταγ­γε­λίες για σωμα­τική κακο­με­τα­χεί­ριση κρα­του­μέ­νων (γροθιές και κλω­τσιές) από ορι­σμέ­νους σωφρο­νι­στι­κούς υπαλ­λή­λους» ως τιμωρία για την αμφι­σβή­τηση εντολών». Ανα­φο­ρικά με τις συν­θή­κες στις φυλακές, στην έκθεση σημειώ­νε­ται ο υπερ­πλη­θυ­σμός, η ανε­παρ­κής υγιεινή και πρό­σβαση στην υγειο­νο­μική περί­θαλψη, καθώς και η ανε­παρ­κής παροχή βασικών ειδών. Εστιά­ζο­ντας στην υπερ­πλη­ρό­τητα των φυλακών στην έκθεση υπο­γραμ­μί­ζε­ται ότι οι εγκα­τα­στά­σεις της Τρί­πο­λης, της Κομο­τη­νής και του Βόλου υπε­ρέ­βη­σαν την χωρη­τι­κό­τητα κατά 219%, 214% και 190% αντί­στοιχα.

Καταγ­γε­λίες για την συμπε­ρι­φορά της αστυ­νο­μίας

Σύμφωνα με όσα ανα­φέ­ρο­νται στην έκθεση του Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ, ο Συνή­γο­ρος του Πολίτη, μέσω του Εθνικού Προ­λη­πτι­κού Μηχα­νι­σμού Διε­ρεύ­νη­σης Αυθαί­ρε­των Περι­στα­τι­κών, έλαβε 288 καταγ­γε­λίες το 2021, οι περισ­σό­τε­ρες από τις οποίες αφο­ρού­σαν την αστυ­νο­μία και σχε­τί­ζο­νταν με την προ­σβολή της ανθρώ­πι­νης ακε­ραιό­τη­τας, της υγείας ή της προ­σω­πι­κής ελευ­θε­ρίας. Περισ­σό­τε­ρες από τις μισές καταγ­γε­λίες ανέ­φε­ραν κατα­χρη­στική συμπε­ρι­φορά που έλαβε χώρα κατά τη διάρ­κεια συλ­λή­ψεων, κρα­τή­σεων και άλλων αστυ­νο­μι­κών επι­χει­ρή­σεων. Σε πολλές περι­πτώ­σεις τα θύματα της αστυ­νο­μι­κής κακο­ποί­η­σης ήταν ανή­λι­κοι, νέοι, αλλο­δα­ποί, μετα­νά­στες ή αιτού­ντες άσυλο. Ορι­σμέ­νες καταγ­γε­λίες ανέ­φε­ραν βίαιες απω­θή­σεις μετα­να­στών και αιτού­ντων άσυλο από την Ελλη­νική Αστυ­νο­μία ή το Λιμε­νικό Σώμα στα θαλάσ­σια και χερσαία σύνορα. Ο Συνή­γο­ρος του Πολίτη ανέφερε βελ­τιώ­σεις στην προ­θυ­μία των αρχών επι­βο­λής του νόμου να συνερ­γα­στούν, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της έναρξης πει­θαρ­χι­κών ερευνών για τη συμπε­ρι­φορά της αστυ­νο­μίας και της ανταλ­λα­γής ιατρο­δι­κα­στι­κών εκθέ­σεων και βίντεο για την αξιο­λό­γηση τους.

Στις 6 Μαρτίου, οι ΜΚΟ Ελλη­νικό Συμ­βού­λιο για τους Πρό­σφυ­γες και Oxfam εξέ­δω­σαν κοινή έκθεση σχετικά με τις συν­θή­κες στο νεο­σύ­στατο κλειστό κέντρο ελεγ­χό­με­νης πρό­σβα­σης για αιτού­ντες άσυλο που εκκρε­μούν στη Σάμο. Η έκθεση ανέφερε ότι ένας στους πέντε δια­μέ­νο­ντες είχε τεθεί σε «de facto» κράτηση για δύο μήνες, παρά τη δικα­στική απόφαση του Δεκεμ­βρίου του 2021 που έκρινε την πρα­κτική αυτή παρά­νομη. Η κοινή έκθεση ανα­φέ­ρει ότι μάρ­τυ­ρες ανέ­φε­ραν ότι η διοί­κηση του κέντρου χρη­σι­μο­ποιούσε «τακτι­κές εκδί­κη­σης», όπως πρωινές επι­δρο­μές, ανε­ξή­γη­τες μετα­φο­ρές στο αστυ­νο­μικό τμήμα και προ­φο­ρι­κές ειδο­ποι­ή­σεις έξωσης σε κατοί­κους που άσκησαν έφεση για αρνη­τική απόφαση ασύλου. Η έκθεση σημεί­ωσε επίσης «υπέρ­με­τρη χρήση της ασφά­λειας», όπως η συνεχής παρα­κο­λού­θηση όλων των ενοίκων με κλειστό κύκλωμα τηλε­ό­ρα­σης.

Στον τομέα της προ­σφυ­γι­κής πολι­τι­κής σημειώ­νε­ται ότι η κυβέρ­νηση συνερ­γά­στηκε με το Γραφείο της Ύπατης Αρμο­στείας του ΟΗΕ για τους Πρό­σφυ­γες (UNHCR) και άλλες ανθρω­πι­στι­κές οργα­νώ­σεις για την παροχή προ­στα­σίας και βοή­θειας σε πρό­σφυ­γες, αιτού­ντες άσυλο και άλλα άτομα που προ­κα­λούν ανη­συ­χία. Οι αρχές συνερ­γά­στη­καν επίσης με την Ευρω­παϊκή Υπη­ρε­σία Υπο­στή­ρι­ξης για το Άσυλο. Τα άτομα χωρίς χαρτιά που περί­με­ναν να εγγρα­φούν στο σύστημα ασύλου ενη­με­ρώ­θη­καν για τα δικαιώ­ματά τους και τις δια­δι­κα­σίες ασύλου. Ο Διεθνής Οργα­νι­σμός Μετα­νά­στευ­σης (ΔΟΜ) βοήθησε τα προ­γράμ­ματα εθε­λο­ντι­κής επι­στρο­φής. Η Ύπατη Αρμο­στεία του ΟΗΕ για τους Πρό­σφυ­γες βοήθησε την κυβέρ­νηση με ενη­με­ρώ­σεις και τη διανομή πολύ­γλωσ­σων φυλ­λα­δίων και πακέτων πλη­ρο­φο­ριών σχετικά με το άσυλο και τις δια­δι­κα­σίες ασύλου. Διε­θνείς και τοπικές ΜΚΟ και μέσα ενη­μέ­ρω­σης συνέ­χι­σαν να ανα­φέ­ρουν πλη­ρο­φο­ρίες για δυνη­τι­κούς αιτού­ντες άσυλο που εισέρ­χο­νταν από την Τουρκία, οι οποίοι κρα­τού­νταν για λίγο και στη συνέ­χεια εξα­να­γκά­ζο­νταν να επι­στρέ­ψουν στην Τουρκία χωρίς να τους επι­τρα­πεί να υπο­βά­λουν αίτηση ασύλου. Τοπικά και διεθνή μέσα ενη­μέ­ρω­σης, ΜΚΟ για τα ανθρώ­πινα δικαιώ­ματα και διε­θνείς οργα­νι­σμοί έλαβαν ανα­φο­ρές από αιτού­ντες άσυλο ότι κακο­ποι­ή­θη­καν σωμα­τικά και τους στέ­ρη­σαν τα προ­σω­πικά τους αντι­κεί­μενα πριν από την επα­να­προ­ώ­θησή τους στην Τουρκία. Σε μια πρό­σφατη ανε­ξάρ­τητη έρευνα υπό την αιγίδα της κυβέρ­νη­σης, το 93% των αυτο­προσ­διο­ρι­ζό­με­νων θυμάτων επα­να­προ­ω­θή­σεων δήλωσαν ότι οι αρχές τους στέ­ρη­σαν προ­σω­πική περιουσία- το 77% ανέ­φε­ραν ότι τους στέ­ρη­σαν τα έγγραφα ταυ­τό­τη­τάς τους. Υπήρξαν επίσης ανα­φο­ρές για σωμα­τική κακο­ποί­ηση ή βία που απευ­θύ­νο­νταν σε κρα­τού­με­νους μετα­νά­στες και σε κατοί­κους κλει­στών ελεγ­χό­με­νων εγκα­τα­στά­σεων.

Σύμφωνα με όσα ανα­φέ­ρο­νται στην έκθεση του Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ, ο Συνή­γο­ρος του Πολίτη, μέσω του Εθνικού Προ­λη­πτι­κού Μηχα­νι­σμού Διε­ρεύ­νη­σης Αυθαί­ρε­των Περι­στα­τι­κών, έλαβε 288 καταγ­γε­λίες το 2021, οι περισ­σό­τε­ρες από τις οποίες αφο­ρού­σαν την αστυ­νο­μία και σχε­τί­ζο­νταν με την προ­σβολή της ανθρώ­πι­νης ακε­ραιό­τη­τας, της υγείας ή της προ­σω­πι­κής ελευ­θε­ρίας. Περισ­σό­τε­ρες από τις μισές καταγ­γε­λίες ανέ­φε­ραν κατα­χρη­στική συμπε­ρι­φορά που έλαβε χώρα κατά τη διάρ­κεια συλ­λή­ψεων, κρα­τή­σεων και άλλων αστυ­νο­μι­κών επι­χει­ρή­σεων. Σε πολλές περι­πτώ­σεις τα θύματα της αστυ­νο­μι­κής κακο­ποί­η­σης ήταν ανή­λι­κοι, νέοι, αλλο­δα­ποί, μετα­νά­στες ή αιτού­ντες άσυλο. Ορι­σμέ­νες καταγ­γε­λίες ανέ­φε­ραν βίαιες απω­θή­σεις μετα­να­στών και αιτού­ντων άσυλο από την Ελλη­νική Αστυ­νο­μία ή το Λιμε­νικό Σώμα στα θαλάσ­σια και χερσαία σύνορα. Ο Συνή­γο­ρος του Πολίτη ανέφερε βελ­τιώ­σεις στην προ­θυ­μία των αρχών επι­βο­λής του νόμου να συνερ­γα­στούν, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της έναρξης πει­θαρ­χι­κών ερευνών για τη συμπε­ρι­φορά της αστυ­νο­μίας και της ανταλ­λα­γής ιατρο­δι­κα­στι­κών εκθέ­σεων και βίντεο για την αξιο­λό­γηση τους.

Η Ετήσια έκθεση του Συνη­γό­ρου του Πολίτη σημεί­ωσε την «παρα­τε­τα­μένη διοι­κη­τική κράτηση» των μετα­να­στών και των αιτού­ντων άσυλο στα κέντρα προ­ε­γκα­τά­στα­σης, στα νησιά και στην ηπει­ρω­τική χώρα. Την ίδια στιγμή υπήρχαν καταγ­γε­λίες και για αυθαί­ρε­τες ή παρά­νο­μες συλ­λή­ψεις και κρα­τή­σεις. Για παρά­δειγμα, στις 28 Ιουλίου, το μέλος του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου Χαλαν­δρίου Σωτήρης Λαπιέ­ρης και τρία άλλα άτομα συνε­λή­φθη­σαν μετά τη συμ­με­τοχή τους σε δια­μαρ­τυ­ρία υπέρ της υπό όρους απο­φυ­λά­κι­σης ενός αναρ­χι­κού που εξέτιε ποινή 20 ετών για ένοπλη ληστεία. Ο Λαπιέ­ρης ισχυ­ρί­στηκε ότι οι αρχές τους κατη­γό­ρη­σαν ψευδώς ότι εξα­πέ­λυ­σαν επίθεση κατά της αστυ­νο­μίας. Στις 7 Ιουλίου, περίπου 40 υγειο­νο­μι­κοί συνε­λή­φθη­σαν για παρε­μπό­διση της κυκλο­φο­ρίας και ανυ­πα­κοή κατά της αρχής μετά από δια­δή­λωση κατά των εμβο­λια­σμών έξω από την κατοι­κία του πρω­θυ­πουρ­γού.

Υπο­κλο­πές

Ιδιαί­τερη έμφαση δίνεται στην περί­πτωση των υπο­κλο­πών, οι οποίες απα­γο­ρεύ­ο­νται από το Σύνταγμα και τον νόμο. Η έκθεση του Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ στέ­κε­ται σε δύο περι­πτώ­σεις υπο­κλο­πών, αυτή του δημο­σιο­γρά­φου Θ. Κουκάκη και του προ­έ­δρου του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, Ν. Ανδρου­λάκη. Χαρα­κτη­ρι­στικά περι­γρά­φει: «Στις 11 Απρι­λίου, τα μέσα ενη­μέ­ρω­σης ισχυ­ρί­στη­καν ότι η κυβέρ­νηση χρη­σι­μο­ποί­ησε κατα­σκο­πευ­τικό λογι­σμικό Predator από τις 21 Ιουλίου έως τις 24 Σεπτεμ­βρίου 2021 για να παρα­κο­λου­θεί τον ερευ­νητή δημο­σιο­γράφο Θανάση Κουκάκη. Ο Κου­κά­κης υπέβαλε καταγ­γε­λία στην Ελλη­νική Αρχή για την Ασφά­λεια των Επι­κοι­νω­νιών και την Προ­στα­σία του Απορ­ρή­του τον Αύγου­στο του 2020, ισχυ­ρι­ζό­με­νος ότι το κινητό του τηλέ­φωνο παρακολουθούνταν- η αρχή δια­πί­στωσε ότι δεν υπήρχαν απο­δεί­ξεις παρα­κο­λού­θη­σης. Στις 28 Μαρτίου, μια έκθεση από το Citizen Lab του Πανε­πι­στη­μίου του Τορόντο επι­βε­βαί­ωσε τις υποψίες του Κουκάκη. Ο Κου­κά­κης κατέ­θεσε καταγ­γε­λία στο Ευρω­παϊκό Δικα­στή­ριο Ανθρω­πί­νων Δικαιω­μά­των στις 28 Ιουλίου. Ξεχω­ρι­στά, στις 26 Ιουλίου, ο Νίκος Ανδρου­λά­κης, αρχηγός του κεντρο­α­ρι­στε­ρού κόμ­μα­τος ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, υπέβαλε καταγ­γε­λία στην Εισαγ­γε­λία του Αρείου Πάγου, ισχυ­ρι­ζό­με­νος ότι είχε βρει στο κινητό του τηλέ­φωνο κατα­σκο­πευ­τικό λογι­σμικό Predator. Σύμφωνα με δημο­σιεύ­ματα των μέσων ενη­μέ­ρω­σης, η καταγ­γε­λία του προ­κά­λεσε συζή­τηση κεκλει­σμέ­νων των θυρών στη Βουλή, κατά την οποία ο επι­κε­φα­λής της Εθνικής Υπη­ρε­σίας Πλη­ρο­φο­ριών παρα­δέ­χθηκε ότι ο Κου­κά­κης και ο Ανδρου­λά­κης είχαν παρα­κο­λου­θη­θεί. Αρνή­θηκε ότι είχε χρη­σι­μο­ποι­η­θεί το λογι­σμικό Predator και υπο­στή­ριξε ότι η παρα­κο­λού­θηση είχε διε­ξα­χθεί νόμιμα με την κατάλ­ληλη δικα­στική άδεια. Η κυβέρ­νηση αρνή­θηκε δημο­σίως ότι αγόρασε ή χρη­σι­μο­ποί­ησε το λογι­σμικό κατα­σκο­πευ­τι­κής παρα­κο­λού­θη­σης Predator. Στις 5 Αυγού­στου, ο πρω­θυ­πουρ­γός Μητσο­τά­κης έκανε δεκτές τις παραι­τή­σεις του προ­σω­πάρχη του και του επι­κε­φα­λής της Εθνικής Υπη­ρε­σίας Πλη­ρο­φο­ριών. Στις 19 Σεπτεμ­βρίου, η κυβέρ­νηση ψήφισε νομο­θε­σία που απαιτεί κάθε κυβερ­νη­τική παρα­βί­αση της ιδιω­τι­κής ζωής των πολιτών να έχει προ­ε­γκρι­θεί τόσο από εισαγ­γε­λέα όσο και από εισαγ­γε­λέα εφετών. Στις 9 Δεκεμ­βρίου, η κυβέρ­νηση ψήφισε νομο­θε­σία που προ­βλέ­πει ελά­χι­στη ποινή φυλά­κι­σης δύο ετών για τη χρήση, πώληση ή διανομή κατα­σκο­πευ­τι­κού λογι­σμι­κού».

Ελευ­θε­ρία της έκφρα­σης

Μια έκθεση της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής εξέ­φρασε ανη­συ­χίες σχετικά με την αδια­φανή κατα­νομή της κρα­τι­κής δια­φή­μι­σης στα μέσα ενη­μέ­ρω­σης, καθώς και για την πιθανή πολι­τική επιρροή στο διο­ρι­σμό των μελών του διοι­κη­τι­κού συμ­βου­λίου των δημό­σιων μέσων ενη­μέ­ρω­σης. Στις 21 Σεπτεμ­βρίου, η ΜΚΟ Govwatch ανέφερε παρό­μοιες δια­πι­στώ­σεις, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας τους περιο­ρι­σμούς στην ελευ­θε­ρία της έκφρα­σης που προ­κύ­πτουν από τον νέο νόμο περί «ψευδών ειδή­σεων» και την έλλειψη δια­φά­νειας στη χρη­μα­το­δό­τηση των μέσων ενη­μέ­ρω­σης. Σημειώ­νε­ται ότι το Σύνταγμα και ο νόμος προ­στα­τεύ­ουν την ελευ­θε­ρία της έκφρα­σης, αλλά επι­τρέ­πουν συγκε­κρι­μένα περιο­ρι­σμούς στον λόγο που υπο­κι­νεί δια­κρί­σεις, μίσος ή βία κατά προ­σώ­πων ή ομάδων με βάση τη φυλή, το χρώμα του δέρ­μα­τος, τη θρη­σκεία, την κατα­γωγή, την εθνική ή εθνο­τική κατα­γωγή, τον σεξουα­λικό προ­σα­να­το­λι­σμό, την ταυ­τό­τητα φύλου ή την ανα­πη­ρία τους ή που εκφρά­ζει ιδέες που προ­σβάλ­λουν πρόσωπα ή ομάδες για τους λόγους αυτούς.

Η Media Freedom Rapid Response Alliance (MFRR) συνέ­χισε να εκφρά­ζει ανη­συ­χίες σχετικά με έναν νόμο του Νοεμ­βρίου 2021 που επι­τρέ­πει τη δίωξη για τη διάδοση «ψευδών ειδή­σεων» και επι­τρέ­πει στις αρχές να ενερ­γούν με την υποψία ότι ένα άτομο σκο­πεύει να δια­δώ­σει «ψευδείς ειδή­σεις», όταν υπάρ­χουν επι­πτώ­σεις στην εθνική άμυνα, την οικο­νο­μία ή τη δημόσια υγεία. Η παρα­βί­αση του νόμου επι­σύ­ρει ποινή φυλά­κι­σης του­λά­χι­στον τριών μηνών και πρό­στιμο. Ορι­σμέ­νες ΜΚΟ εξέ­φρα­σαν την ανη­συ­χία ότι ο νόμος θα μπο­ρούσε να χρη­σι­μο­ποι­η­θεί για την επιβολή ποινών στα μέσα ενη­μέ­ρω­σης που ανα­φέ­ρουν κυβερ­νη­τι­κές ενέρ­γειες για την απώθηση μετα­να­στών και αιτού­ντων άσυλο.

Παράλ­ληλα, σε έκθεση της 13ης Ιουλίου, η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή εξέ­φρασε την ανη­συ­χία της για τους δημο­σιο­γρά­φους που αντι­με­τω­πί­ζουν απειλές και επι­θέ­σεις. Η δια­δι­κτυακή πλατ­φόρμα του Συμ­βου­λίου της Ευρώπης για την παρα­κο­λού­θηση των απειλών κατά των μέσων ενη­μέ­ρω­σης απα­ριθ­μεί 16 συνα­γερ­μούς για τη χώρα. Για παρά­δειγμα, εμπρη­στές έβαλαν φωτιά στα κεντρικά γραφεία των μέσων ενη­μέ­ρω­σης Real24 στις 13 Ιουλίου. Στις 24 Οκτω­βρίου, ο ερευ­νη­τής δημο­σιο­γρά­φος Τάσος Τέλ­λο­γλου ισχυ­ρί­στηκε ότι αξιω­μα­τού­χοι των μυστι­κών υπη­ρε­σιών τον παρα­κο­λου­θού­σαν και συνέ­λε­ξαν τα δεδο­μένα του κινητού του τηλε­φώ­νου από τον Μάιο έως τον Αύγου­στο, δήθεν λόγω της έρευνάς του για ένα σκάν­δαλο υπο­κλο­πών. Τρεις άλλοι δημο­σιο­γρά­φοι προ­έ­βη­σαν σε παρό­μοιους ισχυ­ρι­σμούς στην Επι­τροπή Προ­στα­σίας των Δημο­σιο­γρά­φων: Ο Θοδωρής Χον­δρο­γιάν­νος, ο Θανάσης Κου­κά­κης και η Ελίζα Τρια­ντα­φύλ­λου.

Επι­πλέον, γίνεται λόγος για καταγ­γε­λίες από ΜΚΟ που ανέ­φε­ραν ότι οι μη ευνοϊ­κές ειδή­σεις για την κυβέρ­νηση, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των ισχυ­ρι­σμών για σοβαρές παρα­βιά­σεις των ανθρω­πί­νων δικαιω­μά­των, δεν ανα­φέ­ρο­νται από πολλά μέσα ενη­μέ­ρω­σης, εμπο­δί­ζο­ντας την πρό­σβαση του κοινού στην πλη­ρο­φό­ρηση και την τεκ­μη­ριω­μένη συμ­με­τοχή στη δημο­κρα­τική δια­δι­κα­σία. Το Govwatch, η απο­στολή δια­πί­στω­σης γεγο­νό­των του MFRR στην Ελλάδα και το Media Pluralism Monitor ανέ­φε­ραν έλλειψη δια­φά­νειας στη διανομή κρα­τι­κών επι­χο­ρη­γή­σεων σε μέσα ενη­μέ­ρω­σης για μια εκστρα­τεία ενη­μέ­ρω­σης για την υγεία κατά τη διάρ­κεια της παν­δη­μίας COVID-19. Η κυβέρ­νηση ισχυ­ρί­στηκε ότι έδινε τις επι­δο­τή­σεις με βάση αντι­κει­με­νικά πρότυπα, όπως ποσο­τικά κρι­τή­ρια σχετικά με την τηλε­θέ­αση, την κυκλο­φο­ρία, τους δείκτες συνά­φειας στις ομάδες-στόχους, καθώς και ποιο­τικά κρι­τή­ρια όπως η ασφά­λεια του εμπο­ρι­κού σήματος. Ωστόσο, η απουσία δημο­σίως δια­θέ­σι­μων κρι­τη­ρίων ανά­θε­σης ώθησε μια ΜΚΟ να υπο­βά­λει αίτημα ζητώ­ντας τη δημο­σιο­ποί­ηση των κρι­τη­ρίων. Το δικα­στή­ριο απέρ­ριψε το αίτημα αυτό με την αιτιο­λο­γία ότι ο αιτών δεν είχε το νόμιμο δικαί­ωμα πρό­σβα­σης στις πλη­ρο­φο­ρίες. Η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή σημεί­ωσε επίσης ανη­συ­χίες σχετικά με το γεγονός ότι οι δημο­σιο­γρά­φοι εξα­κο­λου­θούν να αντι­με­τω­πί­ζουν ποι­νι­κές διώξεις και ότι η κυβέρ­νηση παρα­κο­λου­θεί τις ιδιω­τι­κές επι­κοι­νω­νίες δημο­σιο­γρά­φων και μελών του κόμ­μα­τος της αντι­πο­λί­τευ­σης.

Σχετικά με το δικαί­ωμα των πολιτών στην ειρη­νική δια­μαρ­τυ­ρία, επι­ση­μαί­νε­ται ότι «η αστυ­νο­μία δεν επέ­τρεψε πορείες δια­μαρ­τυ­ρίας σε του­λά­χι­στον δύο περι­πτώ­σεις. Στις 14 Μαΐου, η αστυ­νο­μία αρνή­θηκε να επι­τρέ­ψει σε μια ομάδα Παλαι­στι­νίων να δια­μαρ­τυ­ρη­θεί στην ισραη­λινή πρε­σβεία, παρόλο που η ομάδα είχε λάβει την κατάλ­ληλη άδεια. Στις 22 Ιουλίου, η αστυ­νο­μία στη συνοι­κία Εξάρ­χεια της Αθήνας εμπό­δισε φεμι­νι­στι­κές ομάδες να πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν απροει­δο­ποί­ητη πορεία για να δια­μαρ­τυ­ρη­θούν για μια από­πειρα βιασμού. Παράλ­ληλα, όπως ανα­φέ­ρει και πρό­σφατη έκθεση της Ελλη­νι­κής Ένωσης για τα Δικαιώ­ματα του Ανθρώ­που, η υπερ­βο­λική χρήση βίας από την αστυ­νο­μία απο­τε­λεί συστη­μικό και επα­να­λαμ­βα­νό­μενο πρό­βλημα. Οι βίαιες συγκρού­σεις μεταξύ αστυ­νο­μίας και δια­δη­λω­τών ώθησαν τις αστυ­νο­μι­κές αρχές να ξεκι­νή­σουν διοι­κη­τική έρευνα για την αστυ­νο­μική βία. Το απο­τέ­λε­σμα αυτής της έρευνας εκκρε­μεί.

Δια­φθορά και έλλειψη δια­φά­νειας

Σύμφωνα με την έκθεση, από τον νόμο προ­βλέ­πο­νται ποι­νι­κές κυρώ­σεις για αξιω­μα­τού­χους που κατα­δι­κά­στη­καν για δια­φθορά, αλλά η κυβέρ­νηση δεν εφάρ­μοζε πάντα τον νόμο απο­τε­λε­σμα­τικά. Οι αξιω­μα­τού­χοι μερικές φορές εμπλέ­κο­νται σε πρα­κτι­κές δια­φθο­ράς ατι­μώ­ρη­τοι. Η Εθνική Αρχή Δια­φά­νειας (NTA) επι­βλέ­πει την εφαρ­μογή ενός Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Κατα­πο­λέ­μηση της Δια­φθο­ράς (NACAP) για την περίοδο 2022-2025, διε­ξά­γει έρευνες και παρα­κο­λου­θεί την εφαρ­μογή των δια­τά­ξεων που σχε­τί­ζο­νται με τις δηλώ­σεις περιου­σια­κών στοι­χείων και το lobbying.

Τον Δεκέμ­βριο του 2021, οι δια­τά­ξεις του Ποι­νι­κού Κώδικα περί δωρο­δο­κίας τρο­πο­ποι­ή­θη­καν για να αντα­πο­κρι­θούν στις συστά­σεις της Ομάδας Κρατών κατά της Δια­φθο­ράς (GRECO), του οργα­νι­σμού κατά της δια­φθο­ράς του Συμ­βου­λίου της Ευρώπης. Το 2021 ο Εισαγ­γε­λέας Οικο­νο­μι­κών Εγκλη­μά­των χει­ρί­στηκε 266 υπο­θέ­σεις, κλεί­νο­ντας 81, ενώ 156 ήταν ακόμη σε εκκρε­μό­τητα. Ο εισαγ­γε­λέας άσκησε κατη­γο­ρίες σε 19 υπο­θέ­σεις.

Παράλ­ληλα, γίνεται αναφορά στην πολύ­κροτη υπόθεση Qatargate, με την έκθεση να ανα­φέ­ρει: «Στις 11 Δεκεμ­βρίου, οι βελ­γι­κές αρχές συνέ­λα­βαν την Εύα Καϊλή, Ελλη­νίδα βου­λευτή και αντι­πρό­ε­δρο του Ευρω­παϊ­κού Κοι­νο­βου­λίου, για φερό­μενη συμ­με­τοχή σε σκάν­δαλο δια­φθο­ράς. Κατη­γο­ρή­θηκε για δια­φθορά, ξέπλυμα βρώ­μι­κου χρή­μα­τος αφού φέρεται να έλαβε δωρο­δο­κίες από την κυβέρ­νηση του Κατάρ. Η Καϊλή αφαι­ρέ­θηκε από τα αντι­προ­ε­δρικά της καθή­κο­ντα και από τις 31 Δεκεμ­βρίου παρέ­μεινε προ­φυ­λα­κι­σμένη στις Βρυ­ξέλ­λες. Στις 12 Δεκεμ­βρίου, η ελλη­νική αρχή για την κατα­πο­λέ­μηση της νομι­μο­ποί­η­σης εσόδων από παρά­νο­μες δρα­στη­ριό­τη­τες πάγωσε τα περιου­σιακά στοι­χεία της ίδιας και της στενής οικο­γέ­νειάς της».

Δια­κρί­σεις

Ανα­φο­ρικά με την βία σε βάρος των γυναι­κών, η έκθεση ανα­φέ­ρει ότι «Αν και οι αρχές γενικά εφάρ­μο­ζαν απο­τε­λε­σμα­τικά το νόμο όταν ανα­φέρ­θη­καν τα εγκλή­ματα, ορι­σμέ­νες ΜΚΟ δήλωσαν ότι οι αρχές επι­βο­λής του νόμου δεν αντα­πο­κρί­θη­καν κατάλ­ληλα σε επι­ζώ­ντες που κατήγ­γει­λαν ενδο­οι­κο­γε­νειακή βία. Στις 31 Ιουλίου, μια γυναίκα στη Ζάκυνθο μαχαι­ρώ­θηκε μέχρι θανάτου από τον σύζυγό της μετά από μήνυση για ενδο­οι­κο­γε­νειακή βία ενα­ντίον του. Ο τοπικός Τύπος επέ­κρινε την αστυ­νο­μία επειδή άφησε τη γυναίκα απρο­στά­τευτη. Τα μέσα ενη­μέ­ρω­σης ανέ­φε­ραν ότι έως τις 30 Σεπτεμ­βρίου, 15 γυναί­κες είχαν πεθάνει ως απο­τέ­λε­σμα ενδο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας κατά τη διάρ­κεια του έτους».

Στη συνέ­χεια γίνεται μνεία στις φυλε­τι­κές δια­κρί­σεις, με την έκθεση του Στέιτ Ντι­πάρ­τμεντ να υπο­γραμ­μί­ζει πως «Ενώ το σύνταγμα και ο νόμος απα­γο­ρεύ­ουν τις δια­κρί­σεις σε βάρος μελών μειο­νο­τι­κών ομάδων, οι Ρομά και τα μέλη άλλων μειο­νο­τι­κών ομάδων αντι­με­τώ­πι­σαν δια­κρί­σεις. Υπήρχαν κυβερ­νη­τικά προ­γράμ­ματα για τον μετρια­σμό της φτώ­χειας, της ανερ­γίας και των κοι­νω­νι­κών, φυλε­τι­κών ή εθνο­τι­κών προ­κα­τα­λή­ψεων, αλλά αυτά τα προ­γράμ­ματα συχνά δεν είχαν συνέ­πεια και απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα. Η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή Κατά του Ρατσι­σμού και της Μισαλ­λο­δο­ξίας (ECRI) σημεί­ωσε στην έκθεσή της τον Σεπτέμ­βριο ότι πρό­σφυ­γες, αιτού­ντες άσυλο και άλλοι μετα­νά­στες, καθώς και Ρομά, ήταν θύματα συχνής ρητο­ρι­κής μίσους, κατά καιρούς από πολι­τι­κούς και κρα­τι­κούς αξιω­μα­τού­χους».

Στον τομέα της εκπαί­δευ­σης των προ­σφύ­γων ανα­φέ­ρε­ται ότι «τα παιδιά των αιτού­ντων άσυλο, που διέ­με­ναν κυρίως σε κλει­στές εγκα­τα­στά­σεις ελεγ­χό­με­νης πρό­σβα­σης και σε Κέντρα Υπο­δο­χής και Ταυ­το­ποί­η­σης, είχαν γενικά πολύ περιο­ρι­σμένη ή καθόλου πρό­σβαση στην επίσημη εκπαί­δευση και μόνο μερική πρό­σβαση σε προ­γράμ­ματα άτυπης εκπαί­δευ­σης. Οι τοπικοί αξιω­μα­τού­χοι συχνά απέ­κλειαν Ρομά μαθητές από τα σχολεία ή τους έστελ­ναν σε σχολεία δια­χω­ρι­σμένα μόνο για Ρομά. Η ECRI σημεί­ωσε ότι το επίπεδο εκπαί­δευ­σης μεταξύ των Ρομά παρα­μέ­νει χαμηλό, με υψηλά ποσοστά εγκα­τά­λει­ψης, εν μέρει λόγω της ανε­παρ­κούς υπο­δο­μής. Ορι­σμένα μέλη της μου­σουλ­μα­νι­κής μειο­νό­τη­τας στη Θράκη είπαν ότι η ποιό­τητα της μειο­νο­τι­κής σχο­λι­κής εκπαί­δευ­σης ήταν κατώ­τερη, επι­κα­λού­με­νοι την απουσία δίγλωσ­σων (ελλη­νο­τουρ­κι­κών) γυμνα­σίων και γυμνα­σίων».

Στην εργασία, ο Συνή­γο­ρος του Πολίτη επε­σή­μανε ότι σημειώ­θη­καν δια­κρί­σεις με βάση τη φυλή, το φύλο, την ανα­πη­ρία και την ηλικία. Σε μια έκθεση της 31ης Μαρτίου, ο Συνή­γο­ρος του Πολίτη έκανε λόγο για τα ευρή­ματα από προη­γού­με­νες ανα­φο­ρές σχετικά με εργο­δό­τες που απο­λύ­ουν γυναί­κες εργα­ζό­με­νες από την εργασία κατά τη διάρ­κεια και αμέσως μετά την εγκυ­μο­σύνη. Παράλ­ληλα, ο Συνή­γο­ρος του Πολίτη βρήκε επίσης ορι­σμέ­νους εργο­δό­τες απρό­θυ­μους να δια­τη­ρή­σουν υπαλ­λή­λους που είχαν μερική ανα­πη­ρία. Την ίδια στιγμή, οι μισθοί των γυναι­κών ήταν 10,4% χαμη­λό­τε­ροι από εκεί­νους των ανδρών υπαλ­λή­λων, σύμφωνα με το Ελλη­νικό Ίδρυμα Ευρω­παϊ­κής και Εξω­τε­ρι­κής Πολι­τι­κής με βάση τα στα­τι­στικά στοι­χεία του 2018.

Πηγή naftemporiki.gr

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.