• Η φθορά της «γαλάζιας» παντοκρατορίας, το στοίχημα της επιστροφής του ΠΑΣΟΚ στα παραδοσιακά του κάστρα και ο αστάθμητος παράγων της «ηθικής ψήφου» που ανακατεύει την τράπουλα των πέντε εδρών
Με το βλέμμα στραμμένο στον Μάιο, έναν μήνα που αναμένεται να λειτουργήσει ως θρυαλλίδα για το πολιτικό σκηνικό της χώρας, οι επίσημες ανακοινώσεις για το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα αλλά και η σχηματοποίηση του φορέα της Μαρίας Καρυστιανού θέτουν τα Δωδεκάνησα σε τροχιά πλήρους αναδιάταξης. Στην περιφέρεια όπου η Νέα Δημοκρατία κατέγραψε το 2023 την απόλυτη παντοκρατορία της με το εμφατικό 46,9%, οι εξελίξεις του Μαΐου λειτουργούν ήδη ως επιταχυντές μιας ρευστοποίησης που δείχνει να αποκτά μη αναστρέψιμα χαρακτηριστικά.
Η άτυπη προεκλογική περίοδος βρίσκει την κυβερνητική παράταξη αντιμέτωπη με τη συσσωρευμένη κόπωση μιας ανθρωπογεωγραφίας που αισθάνεται «εκτός των τειχών» των κεντρικών αποφάσεων. Ο Δήμος Ρόδου, ο απόλυτος ρυθμιστής του νομού, αποτελεί το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα.
Η επιμονή του οικονομικού επιτελείου στην εξαίρεση του νησιού από την επαναφορά των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ, την ώρα που το μέτρο εφαρμόζεται στα υπόλοιπα νησιά του νομού, έχει εξελιχθεί σε σημείο ηθικής και οικονομικής ρήξης.
Για τη μεσαία τάξη της Ρόδου, η απόφαση αυτή εκλαμβάνεται ως μια μορφή πολιτικής αδικίας και αχαριστίας προς μια κοινωνία που στήριξε το κυβερνητικό αφήγημα της σταθερότητας και τώρα αισθάνεται να «τιμωρείται», παρά το γεγονός ότι πληρώνει ακριβά το τίμημα της νησιωτικότητας. Αυτή η «πληγή» λειτουργεί ως καταλύτης, απομακρύνοντας παραδοσιακούς ψηφοφόρους από τον κυβερνητικό πυρήνα.
Η τρέχουσα συγκυρία αναδεικνύει ρήγματα που υπερβαίνουν τη συνήθη φθορά της εξουσίας. Η συζήτηση στα πολιτικά γραφεία της Ρόδου και της Κω δεν περιστρέφεται πλέον γύρω από τη διατήρηση των κεκτημένων, αλλά γύρω από τη διαχείριση μιας αποσυσπείρωσης που αποκτά δομικά χαρακτηριστικά. Παράλληλα, η κατάσταση στο δημόσιο σύστημα υγείας επιτείνει το κλίμα δυσφορίας.
Η υποστελέχωση των νοσοκομείων στη Ρόδο, την Κω και την Κάλυμνο παραμένει το υπ’ αριθμόν ένα ζήτημα, ιεραρχούμενο συχνά ψηλότερα ακόμα και από την τουριστική ανάπτυξη. Η αίσθηση ανασφάλειας πλήττει το αφήγημα της «κανονικότητας» και δημιουργεί μια «βουβή» αγανάκτηση, η οποία στα νησιά μεταφράζεται παραδοσιακά είτε σε σκληρή ψήφο διαμαρτυρίας είτε σε υψηλά ποσοστά αποχής, που στη Δωδεκάνησο αγγίζουν ιστορικά το 40%.
Σε αυτό το περιβάλλον, οι δημοσκοπήσεις του Απριλίου, που φέρουν το κόμμα της κ. Καρυστιανού σε τροχιά τρίτης δύναμης με ποσοστά πέριξ του 13%, προκαλούν έντονο προβληματισμό.
Στα Δωδεκάνησα, η απήχησή της ερμηνεύεται ως μια «ηθική ψήφος» που συσπειρώνει πολίτες οι οποίοι ιεραρχούν το αίτημα για λογοδοσία πάνω από ιδεολογικές καταβολές. Παρατηρείται ήδη μια παρασκηνιακή κινητικότητα στελεχών που «φλερτάρουν» με το νέο σχήμα, αντιλαμβανόμενοι ότι η δυναμική αυτή μπορεί να αποτελέσει το «κλειδί» για την είσοδο στη νέα Βουλή.
Την ίδια στιγμή, η επανεμφάνιση του Αλέξη Τσίπρα αναδιαμορφώνει το τοπίο στην Κεντροαριστερά, θέτοντας το ΠΑΣΟΚ προ μιας διπλής και σύνθετης πρόκλησης. Το ΠΑΣΟΚ που εμφανίζει τάσεις ανόδου προς το 15-16%, επιχειρεί να επανασυνδεθεί με ένα εκλογικό σώμα που ιστορικά κατέστησε τα νησιά μας ως ένα από τα εμβληματικότερα “κάστρα” του κινήματος.
Η δημοκρατική παράταξη που δεν παραλείπει να υπενθυμίζει ότι οι μεγάλες τομές της νησιωτικότητας φέρουν τη δική της σφραγίδα, φιλοδοξεί να κεφαλαιοποιήσει τη γαλάζια φθορά στα Δωδεκάνησα.
Ωστόσο, η μάχη για την ηγεμονία στον χώρο της αντιπολίτευσης θα κριθεί στις λεπτομέρειες, καθώς το κίνημα καλείται πλέον να αναμετρηθεί με την προσωπική ακτινοβολία του πρώην πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα στα παραδοσιακά “πράσινα” προπύργια, γεγονός που ενδέχεται να κατακερματίσει τη βάση που διεκδικεί για την επιστροφή του σε ρόλο πρωταγωνιστή
Η αριθμητική των πέντε εδρών του νομού συμπληρώνει την εικόνα της νέας γεωμετρίας. Με τηΝ Νέα Δημοκρατία να πιέζεται προς το επίπεδο του 26%-28% στην επικράτεια, η διατήρηση των τεσσάρων εδρών του 2023 θεωρείται πλέον μαθηματικά ανέφικτη. Το ενδεχόμενο το πρώτο κόμμα να περιοριστεί σε δύο ή ακόμα και σε μία μόνο έδρα, αν η πτώση στη Ρόδο είναι ραγδαία, ανοίγει τον δρόμο για μια ιστορική πολυδιάσπαση.
Ο «εμφύλιος» του σταυρού εντός της ΝΔ θα είναι αμείλικτος, καθώς οι νυν βουλευτές θα διεκδικήσουν μια θέση που λιγοστεύει δραματικά. Οι υπόλοιπες έδρες θα αποτελέσουν αντικείμενο σκληρού ανταγωνισμού ανάμεσα στο ΠΑΣΟΚ, το σχήμα Τσίπρα και το κόμμα Καρυστιανού, ενώ δεν θα πρέπει να υποτιμάται η δυναμική σχηματισμών στα δεξιά της ΝΔ, όπως η Ελληνική Λύση του Κυριάκου Βελόπουλου.
Η επιλογή των υποψηφίων από τα νέα κόμματα θα κρίνει αν η δυσαρέσκεια θα μετατραπεί σε έδρες ή αν θα χαθεί στον κατακερματισμό. Έμπειροι τοπικοί παράγοντες επισημαίνουν ότι η «καραμπόλα» της τελευταίας έδρας μπορεί να κριθεί σε μερικές εκατοντάδες ψήφους από μικρότερα νησιά, όπως η Κάλυμνος ή η Πάτμος, όπου η προσωπική σχέση με τον υποψήφιο υπερτερεί της κομματικής ταυτότητας.
Η άτυπη προεκλογική περίοδος δεν θα κριθεί στις μεγάλες συγκεντρώσεις, αλλά στην ικανότητα των πολιτικών δυνάμεων να πείσουν μια κοινωνία που αισθάνεται ότι η συμβολή της στην εθνική οικονομία δεν αναγνωρίζεται αναλογικά. Η πίστωση χρόνου δείχνει να εξαντλείται στη Ρόδο, με την κάλπη να ετοιμάζεται να καταγράψει το τέλος της εποχής των «κάστρων» και την απαρχή μιας περιόδου πολυκομματικής και πολυφωνικής εκπροσώπησης των Δωδεκανήσων στη Βουλή.
