Η αρχαία Ρόδος μέσα από τα μάτια των μαθητών: Ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα του Καζουλλείου – 2ου ΓΕΛ Ρόδου

Η αρ­χαία Ρόδος υπήρ­ξε ένα από τα ση­μα­ντι­κό­τε­ρα καλ­λι­τε­χνι­κά κέ­ντρα του ελ­λη­νι­στι­κού κό­σμου. Από τον 3ο έως τον 1ο αιώνα π.Χ. ανα­πτύ­χθη­κε στο νησί μια σπου­δαία σχολή γλυ­πτι­κής, η οποία δια­κρί­θη­κε για τον δυ­να­μι­σμό, τη θε­α­τρι­κό­τη­τα και την έντο­νη έκ­φρα­ση των συ­ναι­σθη­μά­των. Οι Ρό­διοι γλύ­πτες κα­τόρ­θω­σαν να απο­δώ­σουν με μο­να­δι­κό τρόπο την κί­νη­ση, την έντα­ση και το αν­θρώ­πι­νο πάθος, επη­ρε­ά­ζο­ντας βαθιά την τέχνη της αρ­χαιό­τη­τας και της Ανα­γέν­νη­σης.

Κο­ρυ­φαίο έργο της Ρο­δια­κής Σχο­λής θε­ω­ρεί­ται το σύ­μπλεγ­μα του Λα­ο­κό­ο­ντα, έργο των Ρο­δί­ων γλυ­πτών Αγή­σαν­δρου, Αθη­νό­δω­ρου και Πο­λύ­δω­ρου. Το μνη­μειώ­δες αυτό γλυ­πτό απει­κο­νί­ζει τον Τρώα ιερέα Λα­ο­κό­ο­ντα και τους γιους του τη στιγ­μή που πα­λεύ­ουν με τα φίδια που έστει­λαν οι θεοί, απο­δί­δο­ντας με συ­γκλο­νι­στι­κό ρε­α­λι­σμό την αγω­νία και τον πόνο. Αντί­γρα­φό του βρί­σκε­ται στο Πα­λά­τι του Με­γά­λου Μα­γί­στρου, ενώ το πρω­τό­τυ­πο εκτί­θε­ται στην υπαί­θρια γλυ­πτο­θή­κη του Belvedere, στο Βα­τι­κα­νό.

Στο ίδιο καλ­λι­τε­χνι­κό πε­ρι­βάλ­λον εντάσ­σε­ται και ο πε­ρί­φη­μος Φαρ­νέ­σιος Ταύ­ρος, το με­γα­λύ­τε­ρο σω­ζό­με­νο γλυ­πτό σύ­μπλεγ­μα της αρ­χαιό­τη­τας, έργο των Ρο­δί­ων αδελ­φών Απολ­λω­νί­ου και Ταυ­ρί­σκου. Η σύν­θε­σή του που απει­κο­νί­ζει το μαρ­τύ­ριο της Δίρ­κης εντυ­πω­σιά­ζει για την πο­λυ­πλο­κό­τη­τα και τη δρα­μα­τι­κή της έντα­ση και εκτί­θε­ται στο Εθνι­κό Αρ­χαιο­λο­γι­κό Μου­σείο της Νά­πο­λης.

Πα­ράλ­λη­λα, η πε­ρί­φη­μη Νίκη της Σα­μο­θρά­κης, αν και δεν είναι απο­λύ­τως βέ­βαιο ότι δη­μιουρ­γή­θη­κε στη Ρόδο, εκ­φρά­ζει ιδα­νι­κά τα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά της ελ­λη­νι­στι­κής τέ­χνης που άν­θη­σε και στο νησί: κί­νη­ση, με­γα­λο­πρέ­πεια και αί­σθη­ση θριάμ­βου. Πι­θα­νώς είναι έργο του Πυ­θό­κρι­του (2ος αιώ­νας π.Χ.) και απο­τε­λεί αφιέ­ρω­μα της Ρόδου, μετά από με­γά­λη ναυ­τι­κή νίκη. Πρό­σφα­τα σχε­τι­κό καλ­λι­τέ­χνη­μα το­πο­θε­τή­θη­κε στον κυ­κλι­κό κόμβο του αε­ρο­δρο­μί­ου του νη­σιού,

Τα έργα αυτά απο­τε­λούν δια­χρο­νι­κές μαρ­τυ­ρί­ες της καλ­λι­τε­χνι­κής ακμής της Ρόδου και ανα­δει­κνύ­ουν τη συμ­βο­λή του νη­σιού στην πα­γκό­σμια πο­λι­τι­στι­κή κλη­ρο­νο­μιά.

Εν­δει­κτι­κή βι­βλιο­γρα­φία

Πα­πα­χρι­στο­δού­λου, Χ. 1994. Ιστο­ρία της Ρόδου, από τους προϊ­στο­ρι­κούς χρό­νους έως την εν­σω­μά­τω­ση της Δω­δε­κα­νή­σου (1948). Αθήνα.

Μα­χαί­ρα, Β. 2011. Ελ­λη­νι­στι­κά γλυ­πτά της Ρόδου. Αθήνα: Ακα­δη­μία Αθη­νών. Κέ­ντρον Ερεύ­νης της Αρ­χαιό­τη­τος.

Η αρ­χαία Ρόδος μέσα από τα μάτια των μα­θη­τών: όταν η ιστο­ρία συ­να­ντά τα σύγ­χρο­να μέσα επι­κοι­νω­νί­ας. Ένα εκ­παι­δευ­τι­κό πρό­γραμ­μα του Κα­ζουλ­λεί­ου – 2ου ΓΕΛ Ρόδου. Υπεύ­θυ­νοι κα­θη­γη­τές: Αθα­να­σό­που­λος Πα­να­γιώ­της, Κου­ντού­ρης Ανα­στά­σιος.