Μανώλης Κεφαλογιάννης: «Οι προβλέψεις για το μέλλον της Συρίας είναι παρακινδυνευμένες λόγω των πολλών αβεβαιοτήτων»

Κύριε Κεφα­λο­γιάννη, πρό­σφατα εκλε­γή­κατε ομο­φώ­νως πρό­ε­δρος της Μικτής Κοι­νο­βου­λευ­τι­κής Επι­τρο­πής Ευρω­παϊ­κής Ένωσης – Τουρ­κίας στο Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο. Ποιες είναι οι προ­τε­ραιό­τη­τες της Επι­τρο­πής και πού θα εστιά­σετε;

Είχα την τιμή να εκλεγώ ομο­φώ­νως, από το σύνολο των ευρω­βου­λευ­τών όλων των πολι­τι­κών ομάδων, πρό­ε­δρος της Μικτής Κοι­νο­βου­λευ­τι­κής Επι­τρο­πής Ευρω­παϊ­κής Ένωσης – Τουρ­κίας. Στο τέλος Νοεμ­βρίου είχαμε και την πρώτη μας συνά­ντηση στις Βρυ­ξέλ­λες, την 81η Σύνοδο της Επι­τρο­πής μας. Στη Σύνοδο αυτή είχα την ευκαι­ρία να τονίσω ότι η Τουρκία παρα­μέ­νει μακριά από την Ευρώπη και τις αξίες της. Το κλειδί για τη λύση και την ολο­κλή­ρωση της εντα­ξια­κής της πορείας το κρατά η Άγκυρα. Η ευρω­παϊκή της προ­ο­πτική θα κριθεί από τον πλήρη σεβασμό των θεμε­λιω­δών αρχών της Δημο­κρα­τίας τις οποίες πρε­σβεύει η Ευρω­παϊκή Ένωση.

-Η Τουρκία οφείλει να σέβεται το Κράτος Δικαίου, το Διεθνές Δίκαιο, τις σχέσεις καλής γει­το­νίας, το δικαί­ωμα της ελεύ­θε­ρης έκφρα­σης, τα ατομικά δικαιώ­ματα, τις θρη­σκευ­τι­κές ελευ­θε­ρίες, τα δικαιώ­ματα των μειο­νο­τή­των.

-Η Τουρκία πρέπει να υπο­γρά­ψει και να επι­κυ­ρώ­σει τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασ­σας του Οργα­νι­σμού Ηνω­μέ­νων Εθνών που απο­τε­λεί κοι­νο­τικό κεκτη­μένο και έχει επι­κυ­ρω­θεί από πάνω από 150 κράτη.

-Να καταρ­γή­σει το παρά­νομο και άκυρο τουρ­κο­λι­βυκό μνη­μό­νιο που αντι­τί­θε­ται στην UNCLOS, στο Δίκαιο της Θάλασ­σας, και δεν παράγει καμία νομική συνέ­πεια σε τρίτα κράτη. Ένα ψευ­το­μνη­μό­νιο που έχει κατα­δι­κα­στεί απε­ρί­φρα­στα από το Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο.

-Η Τουρκία πρέπει να άρει την απειλή πολέμου (casus belli) κατά της πατρί­δας μας. Μία απειλή πολέμου που αντι­βαί­νει τον Κατα­στα­τικό Χάρτη του Οργα­νι­σμού Ηνω­μέ­νων Εθνών τον οποίο έχει συνυ­πο­γρά­ψει και η Τουρκία.

-Η Τουρκία πρέπει να ανα­γνω­ρί­σει άμεσα και να συνερ­γα­στεί με την Κυπριακή Δημο­κρα­τία. Οι απα­ρά­δε­κτες αξιώ­σεις της για «λύση δύο κρατών», οι συστη­μα­τι­κές προ­σπά­θειες επι­βο­λής νέων τετε­λε­σμέ­νων στα Βαρώσια, η εκστρα­τεία στην οποία έχει επι­δο­θεί για τη διεθνή ανα­βάθ­μιση του παρά­νο­μου ψευ­δο­κρά­τους στα κατε­χό­μενα είναι αντί­θε­τες με τις απο­φά­σεις 541/1983 και 550/1984 του Συμ­βου­λίου Ασφα­λείας του ΟΗΕ.

-Η Τουρκία παρα­μέ­νει μία υπό ένταξη χώρα αλλά και ένας στρα­τη­γι­κός εταίρος για την Ευρω­παϊκή Ένωση. Η πόρτα της Ευρώπης σε αυτή την Τουρκία παρα­μέ­νει ανοικτή.

Με τις τελευ­ταίες εξε­λί­ξεις μετά την κατάρ­ρευση του καθε­στώ­τος του Άσαντ στη Συρία, πώς κινού­νται οι ευρω­παϊ­κές χώρες που φιλο­ξε­νούν Σύριους μετα­νά­στες και, βεβαίως, η δική μας χώρα;

Τα γεγο­νότα στη Συρία έχουν συνέ­πειες που ξεπερ­νούν κατά πολύ τα σύνορα της χώρας. Αυτό δεν πρό­κει­ται να αλλάξει στο μέλλον, ανε­ξάρ­τητα από το ποιος θα βρί­σκε­ται στην εξουσία στη Δαμασκό.

Ένας ξεχα­σμέ­νος εμφύ­λιος επι­φύ­λασσε μία ανα­τροπή που αιφ­νι­δί­ασε όλη τη διεθνή κοι­νό­τητα. Η κατάρ­ρευση του αυταρ­χι­κού καθε­στώ­τος Ασαντ μπορεί να προ­κά­λεσε μία «ανα­κού­φιση» αλλά οι προ­βλέ­ψεις για το μέλλον της Συρίας είναι παρα­κιν­δυ­νευ­μέ­νες λόγω των πολλών αβε­βαιο­τή­των. Μπορεί, λοιπόν η ανα­τροπή του Ασαντ να εξέ­πληξε και να αιφ­νι­δί­ασε τη διεθνή κοι­νό­τητα, ωστόσο το τι επι­φυ­λάσ­σει το μέλλον για τη Συρία θα εξαρ­τη­θεί από την νέα υπό δια­μόρ­φωση ισορ­ρο­πία δυνά­μεων στην περιοχή.

Ένας εμφύ­λιος που προ­κά­λεσε όχι μόνο ένα μαζικό κύμα φυγής από τη χώρα με εκα­τομ­μύ­ρια Σύριους πρό­σφυ­γες αλλά και τερά­στια κατα­στροφή στις υπο­δο­μές και εξά­ντληση στους φυσι­κούς πόρους της χώρας.

Με τις εξε­λί­ξεις στη Συρία να είναι «ο ελέ­φα­ντας στο δωμάτιο» το ΚΥΣΕΑ απο­φά­σισε να «παγώ­σουν» μέχρι νεω­τέ­ρας οι επι­δό­σεις απο­φά­σεων ασύλου σε Σύριους που βρί­σκο­νται σε ελλη­νι­κές δομές. Και αυτό διότι πλέον δεν ισχύει ως αιτία διε­θνούς προ­στα­σίας ο κίν­δυ­νος που αντι­με­τώ­πι­ζαν πολλοί εξ όσων έφθαναν στην Ελλάδα από το καθε­στώς Ασαντ, το οποίο πλέον δεν υφί­στα­ται. Πρό­κει­ται για σχεδόν 9.500 ανθρώ­πους, οι οποίοι, με τα μέχρι στιγμής δεδο­μένα, θεω­ρού­νταν κατά τεκ­μή­ριο πρό­σφυ­γες, πλέον όμως τα δεδο­μένα έχουν δια­φο­ρο­ποι­η­θεί. Το κρίσιμο, πάντως, το οποίο προ­έ­κυψε από τη συνε­δρί­αση των υπουρ­γών Μετα­νά­στευ­σης και Ασύλου της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης είναι η ευρω­παϊκή παραί­νεση σε Σύριους να επι­στρέ­ψουν στην πατρίδα τους. Και ασφαλώς είναι ανα­γκαίο να εκπο­νη­θεί ένα σχέδιο επι­στρο­φών, εθε­λο­ντι­κών καταρ­χάς, όποιων Σύριων πολιτών επι­θυ­μούν να επι­στρέ­ψουν στη χώρα τους.

Από την πλευρά της η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή δια­μη­νύει ότι είναι έτοιμη να υπο­στη­ρί­ξει την εθνική

ενότητα και την ανοι­κο­δό­μηση ενός κράτους που θα προ­στα­τεύει τις μειο­νό­τη­τες.

Η Ελλάδα υπο­στη­ρί­ζει την ενότητα, την εδαφική ακε­ραιό­τητα και την κυριαρ­χία της Συρίας και προ­σβλέ­πει σε ένα μέλλον που θα δια­σφα­λί­ζει όλες τις θρη­σκευ­τι­κές μειο­νό­τη­τες

Οι εκπρό­σω­ποι της Βόρειας Μακε­δο­νίας συνε­χί­ζουν να προ­κα­λούν ακόμη και μέσα στο Ευρω­κοι­νο­βού­λιο επι­χει­ρώ­ντας να δημιουρ­γή­σουν εντυ­πώ­σεις. Πώς το παρα­κο­λου­θεί αυτό η Αθήνα;

Η νέα κυβέρ­νηση που προ­έ­κυψε μετά τις πρό­σφα­τες εκλογές στη γει­το­νική χώρα επι­μέ­νει στη χρήση των όρων «Μακε­δο­νία» και «Μακε­δό­νες» παρα­βιά­ζο­ντας τον πιο βασικό όρο της Συμ­φω­νίας των Πρεσπών το «erga omnes». Θυμίζω ότι όταν η κυβέρ­νηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ είχε προ­χω­ρή­σει στην υπο­γραφή της συμ­φω­νίας και στην κύρωσή της από την Ελλη­νική Βουλή, η Νέα Δημο­κρα­τία και η συντρι­πτική πλειο­ψη­φία του ελλη­νι­κού λαού είχαν αντι­δρά­σει έντονα. Είχαμε τονίσει τότε ότι η συμ­φω­νία εκχωρεί στους Σκο­πια­νούς μακε­δο­νική ταυ­τό­τητα, εθνό­τητα και γλώσσα. Είχαμε τονίσει, επίσης, σε όλους τους τόνους ότι αν η Συμ­φω­νία κυρωθεί από τα Κοι­νο­βού­λια των δύο χωρών καθί­στα­ται μία Διεθνής Συμ­φω­νία που δεν μπο­ρούμε να πάρουμε πίσω. Η κυβέρ­νηση τότε δυστυ­χώς δεν μας άκουσε. Και με μία ανε­ξή­γητη εμμονή έφερε τη συμ­φω­νία προς κύρωση δια­λύ­ο­ντας ουσια­στικά δύο κοι­νο­βου­λευ­τι­κές ομάδες στη Βουλή.

Εδώ θα πρέπει να σημειώ­σουμε, για να κατα­δεί­ξουμε και τη βιασύνη της τότε κυβέρ­νη­σης, τι συνέβη με το θέμα της γλώσσας που εμείς απλό­χερα με τη Συμ­φω­νία των Πρεσπών ονο­μά­σαμε «μακε­δο­νική». Το 2018 σε ακρόαση στην Επι­τροπή Εξω­τε­ρι­κών Υπο­θέ­σεων παρου­σία του τότε υπουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών των Σκοπίων Ντι­μι­τρόφ, στην παρέμ­βασή μου του είχα πει ότι οι Βούλ­γα­ροι συνά­δελ­φοί μου όταν μιλάει στη «γλώσσα του» δεν χρειά­ζε­ται να βάλουν για μετά­φραση τα ακου­στικά τους, καθώς η «γλώσσα του» είναι βουλ­γα­ρική διά­λε­κτος. Κάτι που παρα­δέ­χθη­καν μετά από πιέσεις της Βουλ­γα­ρίας και με επα­πει­λού­μενο βέτο στην εντα­ξιακή τους πορεία πάρα πολύ Σκο­πια­νοί αξιω­μα­τού­χοι, ότι η γλώσσα τους είναι κατά 90% βουλ­γα­ρική.

Θα ήθελα το σχόλιό σας για το θέμα της Αλβα­νίας. Κατά την εκτί­μησή σας, θα πρέπει να προ­χω­ρή­σουν κανο­νικά οι συζη­τή­σεις για την εντα­ξιακή της πορεία στην ευρω­παϊκή οικο­γέ­νεια και από ποιες παρα­μέ­τρους θα εξαρ­τη­θούν οι επό­με­νες κινή­σεις;

Οι δια­πραγ­μα­τεύ­σεις με την Αλβανία ξεκι­νούν 15 χρόνια μετά την αίτηση της χώρας για ένταξη στην Ευρω­παϊκή Ένωση. Η πρώτη δέσμη κεφα­λαίων των δια­πραγ­μα­τεύ­σεων με τα Τίρανα αφορά στα θεμε­λιώδη δικαιώ­ματα και στο Κράτος Δικαίου, παράλ­ληλα όμως δύο ακόμη προ­βλη­μα­τι­κοί τομείς, εκείνοι του δημο­σιο­νο­μι­κού ελέγχου και των δημό­σιων συμ­βά­σεων βρί­σκο­νται ψηλά στην ατζέντα, καθώς η Αλβανία αντι­με­τω­πί­ζει υψηλά επίπεδα δια­φθο­ράς σε συν­δυα­σμό με τις αργές δικα­στι­κές δια­δι­κα­σίες και κακές επι­δό­σεις όσον αφορά στην ελευ­θε­ρία των μέσων ενη­μέ­ρω­σης.

Η Ελλάδα θα παρα­κο­λου­θεί από κοντά τη δια­δι­κα­σία αυτή και θα παρεμ­βαί­νει όπου απαι­τεί­ται.

Όπως γνω­ρί­ζετε στην προη­γού­μενη θητεία μου στο Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο υπήρξα πρό­ε­δρος της Μικτής Κοι­νο­βου­λευ­τι­κής Επι­τρο­πής Ευρω­παϊ­κής Ένωσης-Αλβανίας.

Με την ιδιό­τητά μου αυτή όταν είχε προ­κύ­ψει το τερά­στιο ζήτημα με τη σύλληψη του Φρέντη Μπελέρη είχαμε κατα­θέ­σει μαζί με τον πρόεδρο της κοι­νο­βου­λευ­τι­κής ομάδας του Ευρω­παϊ­κού Λαϊκού Κόμ­μα­τος Μάν­φρεντ Βέμπερ μία τρο­πο­λο­γία που έγινε δεκτή με ευρεία πλειο­ψη­φία στο Κοι­νο­βού­λιο. Με την τρο­πο­λο­γία τονι­ζό­ταν ότι η άδικη και παρά­νομη σύλληψη Μπελέρη συν­δέ­ε­ται απόλυτα με το σεβασμό των θεμε­λιω­δών δικαιω­μά­των και με το περιου­σιακό ζήτημα της Ελλη­νι­κής Εθνικής Μειο­νό­τη­τας στο δήμο της Χει­μάρ­ρας και τις κατη­γο­ρίες για παρά­νο­μες απαλ­λο­τριώ­σεις από τις αλβα­νι­κές αρχές. Στάλ­θηκε έτσι από τις Βρυ­ξέλ­λες ένα ξεκά­θαρο και ηχηρό μήνυμα ότι οι μεθο­δεύ­σεις των αλβα­νι­κών αρχών κατά της Ελλη­νι­κής Μειο­νό­τη­τας δεν γίνο­νται, και δεν πρό­κει­ται ποτέ να γίνουν ανεκτές και ότι ο ευρω­παϊ­κός δρόμος της Αλβα­νίας περνάει μέσα από την απόλυτη τήρηση των κανόνων του Κράτους Δικαίου και το σεβασμό των ανθρω­πί­νων δικαιω­μά­των όλων των πολιτών της.