Θ. Σταυρινούδης Πανεπιστήμιο Αιγαίου: «Ο ελληνικός τουρισμός γνωρίζει τη νομοθεσία, αλλά δυσκολεύεται να τη μεταφράσει σε πράξη»

Η Ελ­λά­δα σπάει ρεκόρ αφί­ξε­ων, αλλά το αν­θρώ­πι­νο δυ­να­μι­κό του του­ρι­σμού δεν έχει ακόμα τις δε­ξιό­τη­τες που απαι­τεί η επό­με­νη δε­κα­ε­τία. Ο Θε­ό­δω­ρος Σταυ­ρι­νού­δης, κα­θη­γη­τής Διοί­κη­σης Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σε­ων και Διευ­θυ­ντής του Με­τα­πτυ­χια­κού Προ­γράμ­μα­τος «Στρα­τη­γι­κή Διοί­κη­ση Του­ρι­στι­κών Προ­ο­ρι­σμών και Επι­χει­ρή­σε­ων Φι­λο­ξε­νί­ας» του Πα­νε­πι­στη­μί­ου Αι­γαί­ου, πα­ρου­σιά­ζει στο «Tornos News» τα ευ­ρή­μα­τα του ευ­ρω­παϊ­κού έργου PANTOUR, απο­κα­λύ­πτο­ντας ποιες δε­ξιό­τη­τες λεί­πουν σή­με­ρα από τον κλάδο και ποιες θα κρί­νουν την αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τά του ως το 2030.

Το 2025, οι του­ρι­στι­κές αφί­ξεις στην Ελ­λά­δα έφτα­σαν τα 38 εκα­τομ­μύ­ρια επι­σκέ­πτες, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία της Τρά­πε­ζας της Ελ­λά­δας. Παρά τις εντυ­πω­σια­κές αυτές επι­δό­σεις, ο κλά­δος αντι­με­τω­πί­ζει χρό­νιες δυ­σκο­λί­ες στην εξεύ­ρε­ση κα­ταρ­τι­σμέ­νου αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού, ένα πρό­βλη­μα που εντά­θη­κε μετά την παν­δη­μία, καθώς πολ­λοί ερ­γα­ζό­με­νοι στρά­φη­καν σε άλ­λους το­μείς που θε­ω­ρούν ότι προ­σφέ­ρουν με­γα­λύ­τε­ρη στα­θε­ρό­τη­τα. Σε αυτό το πλαί­σιο εντάσ­σε­ται το ευ­ρω­παϊ­κό έργο PANTOUR (Pact for Next Tourism Generation Skills), το οποίο εστιά­ζει στον σχε­δια­σμό και­νο­τό­μων λύ­σε­ων για τις ανά­γκες σε δε­ξιό­τη­τες στον ευ­ρω­παϊ­κό του­ρι­στι­κό τομέα με ορί­ζο­ντα το 2030.

Η έρευ­να που διε­ξή­γα­γε η ομάδα του Ερευ­νη­τι­κού Ερ­γα­στη­ρί­ου iTED Lab του Τμή­μα­τος Οι­κο­νο­μι­κής και Διοί­κη­σης Του­ρι­σμού του Πα­νε­πι­στη­μί­ου Αι­γαί­ου εξε­τά­ζει, όπως εξη­γεί ο κ. Σταυ­ρι­νού­δης, τρεις ση­μα­ντι­κές κα­τη­γο­ρί­ες δε­ξιο­τή­των: τις ψη­φια­κές, τις πρά­σι­νες και τις κοι­νω­νι­κο-πο­λι­τι­σμι­κές, οι οποί­ες πρέ­πει να απο­τε­λούν τον πυ­ρή­να της στρα­τη­γι­κής για την επα­να­κα­τάρ­τι­ση και την ανα­βάθ­μι­ση του αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού στον του­ρι­σμό. Η έρευ­να κα­τέ­γρα­ψε τη γνώμη επαγ­γελ­μα­τιών του κλά­δου τόσο για το τρέ­χον επί­πε­δο επάρ­κειάς τους όσο και για το επι­θυ­μη­τό επί­πε­δο το 2030, ανα­δει­κνύ­ο­ντας τα κρί­σι­μα κενά που κα­λεί­ται να κα­λύ­ψει ο κλά­δος.

Στον τομέα των ψη­φια­κών δε­ξιο­τή­των, οι ελ­λη­νι­κές του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις εμ­φα­νί­ζουν σή­με­ρα υψηλή επάρ­κεια στη χρήση ερ­γα­λεί­ων ψη­φια­κής επι­κοι­νω­νί­ας και μάρ­κε­τινγκ, ενώ η αξιο­ποί­η­ση ρο­μπο­τι­κής, εφαρ­μο­γών τε­χνη­τής νοη­μο­σύ­νης και ερ­γα­λεί­ων ει­κο­νι­κής και επαυ­ξη­μέ­νης πραγ­μα­τι­κό­τη­τας πα­ρα­μέ­νει σε πολύ χα­μη­λό επί­πε­δο. Για το 2030, οι ερω­τη­θέ­ντες εκτι­μούν ότι η ασφα­λής επε­ξερ­γα­σία πλη­ρο­φο­ριών, η κυ­βερ­νο­α­σφά­λεια και η ψη­φια­κή δε­ο­ντο­λο­γία θα απο­κτή­σουν ιδιαί­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα, ενώ τα με­γα­λύ­τε­ρα κενά εντο­πί­ζο­νται στη χρήση εφαρ­μο­γών τε­χνη­τής νοη­μο­σύ­νης για πα­ρα­γω­γή πε­ριε­χο­μέ­νου, στην ψη­φια­κή ανά­λυ­ση επι­χει­ρη­σια­κών δε­δο­μέ­νων και στη χρήση ει­κο­νι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας για τη δη­μιουρ­γία του­ρι­στι­κών εμπει­ριών.

Στον τομέα των πρά­σι­νων δε­ξιο­τή­των, ο κ. Σταυ­ρι­νού­δης επι­ση­μαί­νει ότι οι επαγ­γελ­μα­τί­ες δη­λώ­νουν υψηλό επί­πε­δο δε­ξιο­τή­των στην κα­τα­νό­η­ση της πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κής νο­μο­θε­σί­ας και στην υιο­θέ­τη­ση πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών πι­στο­ποι­η­τι­κών, ενώ δε­ξιό­τη­τες όπως η μέ­τρη­ση εκ­πο­μπών CO₂, το πρά­σι­νο μάρ­κε­τινγκ και οι βιώ­σι­μες πρα­κτι­κές στα logistics πα­ρα­μέ­νουν σε χα­μη­λά επί­πε­δα. Το εύ­ρη­μα αυτό, σύμ­φω­να με τον ίδιο, απο­κα­λύ­πτει ένα ου­σια­στι­κό πρό­βλη­μα: ο ελ­λη­νι­κός του­ρι­σμός γνω­ρί­ζει τη νο­μο­θε­σία, αλλά δυ­σκο­λεύ­ε­ται να με­τα­φρά­σει αυτή τη γνώση σε πρα­κτι­κές δρά­σεις βιω­σι­μό­τη­τας.

Στον τομέα των κοι­νω­νι­κο-πο­λι­τι­σμι­κών δε­ξιο­τή­των, σύμ­φω­να με την έρευ­να, το αν­θρώ­πι­νο δυ­να­μι­κό εμ­φα­νί­ζει ήδη υψηλή επάρ­κεια σε βα­σι­κές δε­ξιό­τη­τες όπως η εξυ­πη­ρέ­τη­ση πε­λα­τών, η απο­τε­λε­σμα­τι­κή επι­κοι­νω­νία με επι­σκέ­πτες και συ­να­δέλ­φους και η υπο­στή­ρι­ξη της δια­φο­ρε­τι­κό­τη­τας και της συ­μπε­ρί­λη­ψης. Τα χα­μη­λό­τε­ρα τρέ­χο­ντα επί­πε­δα εμ­φα­νί­ζο­νται στην επι­κοι­νω­νία στη μη­τρι­κή γλώσ­σα των επι­σκε­πτών και στη δια­χεί­ρι­ση συ­γκρού­σε­ων, ενώ για το 2030 η προ­σαρ­μο­στι­κό­τη­τα σε απρό­βλε­πτες κα­τα­στά­σεις ανα­δει­κνύ­ε­ται ως κρί­σι­μη προ­τε­ραιό­τη­τα. Τα μι­κρό­τε­ρα κενά πα­ρα­τη­ρού­νται στην κα­τα­νό­η­ση του πο­λι­τι­σμι­κού πλαι­σί­ου του προ­ο­ρι­σμού, κάτι που αντι­κα­το­πτρί­ζει τη βαθιά πο­λι­τι­σμι­κή ευαι­σθη­σία που δια­κρί­νει πα­ρα­δο­σια­κά τον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό.

Συ­νο­λι­κά, τα ευ­ρή­μα­τα του PANTOUR απο­δει­κνύ­ουν ότι ο του­ρι­στι­κός κλά­δος στην Ελ­λά­δα δια­θέ­τει ισχυ­ρές βά­σεις στην εξυ­πη­ρέ­τη­ση και την αν­θρώ­πι­νη επαφή, αντι­με­τω­πί­ζει όμως ση­μα­ντι­κά κενά στις δε­ξιό­τη­τες που θα κα­θο­ρί­σουν την αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τά του τις επό­με­νες δε­κα­ε­τί­ες. Με­τα­ξύ των βα­σι­κών συ­στά­σε­ων της έκ­θε­σης, σύμ­φω­να με τον κ. Σταυ­ρι­νού­δη, πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται η άμεση ενί­σχυ­ση προ­γραμ­μά­των κα­τάρ­τι­σης σε τε­χνη­τή νοη­μο­σύ­νη και ανά­λυ­ση δε­δο­μέ­νων, η ανά­πτυ­ξη ολο­κλη­ρω­μέ­νων προ­γραμ­μά­των πρά­σι­νων δε­ξιο­τή­των που συν­δυά­ζουν πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή συ­νεί­δη­ση με πρα­κτι­κή δια­χεί­ρι­ση, η ενί­σχυ­ση γλωσ­σι­κής κα­τάρ­τι­σης και προ­σαρ­μο­στι­κό­τη­τας, καθώς και η δη­μιουρ­γία εξ απο­στά­σε­ως προ­γραμ­μά­των επι­μόρ­φω­σης προ­σβά­σι­μων σε όλους τους ερ­γα­ζό­με­νους του κλά­δου.

Το PANTOUR προ­σφέ­ρει ταυ­τό­χρο­να μια ολο­κλη­ρω­μέ­νη ερ­γα­λειο­θή­κη για την επό­με­νη γενιά αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού, που πε­ρι­λαμ­βά­νει ένα Το­με­α­κό Πα­ρα­τη­ρη­τή­ριο Δε­ξιο­τή­των για χαρ­το­γρά­φη­ση των ανα­γκών της αγο­ράς σε πραγ­μα­τι­κό χρόνο, ψη­φια­κή πλατ­φόρ­μα που συν­δέ­ει προ­σφο­ρά και ζή­τη­ση ερ­γα­σί­ας βάσει δε­ξιο­τή­των, εγ­χει­ρί­διο με 11 νέα επαγ­γελ­μα­τι­κά προ­φίλ που αντι­κα­το­πτρί­ζουν τις σύγ­χρο­νες απαι­τή­σεις του κλά­δου και Στρα­τη­γι­κό Σχέ­διο Δε­ξιο­τή­των 2026-2036 ως μα­κρο­πρό­θε­σμο οδικό χάρτη για τη βιω­σι­μό­τη­τα του ευ­ρω­παϊ­κού του­ρι­σμού. Στην Ελ­λά­δα, όπως ανα­λύ­ει ο κα­θη­γη­τής στο «Tornos News», η τε­χνο­γνω­σία αυτή αξιο­ποιεί­ται ήδη από το iTED Lab του Πα­νε­πι­στη­μί­ου Αι­γαί­ου, ενώ κατά τη διάρ­κεια της έρευ­νας εντο­πί­στη­καν καλές πρα­κτι­κές από φο­ρείς όπως το ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ, το Κέ­ντρο Πο­λι­τι­σμού Ίδρυ­μα Σταύ­ρος Νιάρ­χος και η Costa Navarino, που απο­τε­λούν ζω­ντα­νά πα­ρα­δείγ­μα­τα εφαρ­μο­γής της στρα­τη­γι­κής του έργου.

Πηγή: tornonsews.gr