Ο Άρειος Πάγος απέρριψε την αναίρεση τράπεζας στην υπόθεση των εικονικών αμοιβαίων κεφαλαίων

Νέο κεφά­λαιο γρά­φτηκε στη γνωστή δικα­στική περι­πέ­τεια που ξεκί­νησε από καταγ­γε­λίες κατοί­κου του Παρα­δει­σίου σχετικά με φερό­μενη απάτη μέσω εικο­νι­κών αμοι­βαίων κεφα­λαίων, με τον Άρειο Πάγο να απορ­ρί­πτει την αναί­ρεση που είχε ασκήσει εμπλε­κό­μενη τράπεζα κατά της από­φα­σης του Τρι­με­λούς Εφε­τείου Δωδε­κα­νή­σου. Η εξέλιξη αυτή σφρα­γί­ζει τελε­σί­δικα την υπο­χρέ­ωση κατα­βο­λής απο­ζη­μί­ω­σης προς τον ενά­γο­ντα, ολο­κλη­ρώ­νο­ντας μια δικα­στική δια­δρομή που εκτυ­λί­χθηκε σε πολ­λα­πλά επίπεδα, ποινικό και αστικό.

Η πορεία της υπό­θε­σης από το πρω­το­δι­κείο έως το ανώτατο δικα­στή­ριο

Η δικα­στική διαμάχη είχε ξεκι­νή­σει με την αγωγή που άσκησε ημε­δα­πός, κάτοι­κος Παρα­δει­σίου, διεκ­δι­κώ­ντας συνο­λικά το ποσό των 418.884 ευρώ από έναν ασφα­λι­στικό σύμ­βουλο, μια ανώνυμη εται­ρεία δια­χεί­ρι­σης αμοι­βαίων κεφα­λαίων, μια ανώνυμη εται­ρεία ασφα­λί­σεων ζωής, έναν τρα­πε­ζικό υπάλ­ληλο και δύο τρά­πε­ζες. Με την υπ’ αριθμ. 11/2022 απόφαση του Πολυ­με­λούς Πρω­το­δι­κείου Ρόδου η αγωγή έγινε εν μέρει δεκτή, ενώ ακο­λού­θησε η υπ’ αριθμ. 115/2024 απόφαση του Τρι­με­λούς Εφε­τείου Δωδε­κα­νή­σου, η οποία δια­μόρ­φωσε το τελικό πλαίσιο των ευθυνών.

Σύμφωνα με την εφε­τειακή κρίση, ο πρώην ασφα­λι­στι­κός σύμ­βου­λος υπο­χρε­ώ­θηκε να κατα­βά­λει στον ενά­γο­ντα το ποσό των 79.783,07 ευρώ. Από αυτό, τα 56.848,15 ευρώ επι­δι­κά­στη­καν εις ολό­κλη­ρον με την «Thetis ΑΕΔΑΚ», ενώ τα 49.100 ευρώ επι­δι­κά­στη­καν εις ολό­κλη­ρον με τρα­πε­ζικό υπάλ­ληλο και την Εθνική Τράπεζα, με τον νόμιμο τόκο από την επομένη της επί­δο­σης της αγωγής έως την πλήρη εξό­φληση. Το δικα­στή­ριο απήγ­γειλε επι­πλέον προ­σω­πική κράτηση επτά μηνών σε βάρος του πρώην ασφα­λι­στι­κού συμ­βού­λου και του τρα­πε­ζι­κού υπαλ­λή­λου, ως μέσο ανα­γκα­στι­κής εκτέ­λε­σης.

Η απόρ­ριψη της αναί­ρε­σης από τον Άρειο Πάγο

Η εμπλε­κό­μενη τράπεζα, επι­χει­ρώ­ντας να ανα­τρέ­ψει την εφε­τειακή κρίση, άσκησε αναί­ρεση ενώπιον του Αρείου Πάγου. Το ανώτατο δικα­στή­ριο, ωστόσο, απέρ­ριψε την αναί­ρεση, κρί­νο­ντας ότι δεν υφί­στα­νται οι λόγοι που θα δικαιο­λο­γού­σαν την εξα­φά­νιση της από­φα­σης του Τρι­με­λούς Εφε­τείου Δωδε­κα­νή­σου. Με την κρίση αυτή, η υπο­χρέ­ωση κατα­βο­λής του επι­δι­κα­σθέ­ντος ποσού καθί­στα­ται ορι­στική και αμε­τά­κλητη, χωρίς δυνα­τό­τητα περαι­τέρω αμφι­σβή­τη­σης μέσω τακτι­κών ή εκτά­κτων ένδικων μέσων.

Πρό­κει­ται για εξέλιξη που, σύμφωνα με νομι­κούς κύκλους, θεω­ρεί­ται ιδιαί­τερα σημα­ντική, καθώς ανα­γνω­ρί­ζει τελε­σί­δικα τη συνευ­θύνη του τρα­πε­ζι­κού ιδρύ­μα­τος για τη ζημία που υπέστη ο ενάγων, σε συν­δυα­σμό με τις ενέρ­γειες του τρα­πε­ζι­κού υπαλ­λή­λου που κρίθηκε συνυ­πεύ­θυ­νος.

Το ιστο­ρικό των φερό­με­νων παρά­νο­μων ενερ­γειών

Σύμφωνα με τα στοι­χεία που τέθηκαν υπόψη των δικα­στη­ρίων, ο ενάγων υπο­στή­ριξε ότι γνώριζε από το έτος 1984 τον πρώτο ενα­γό­μενο, με τον οποίο είχε ανα­πτύ­ξει στενές φιλικές σχέσεις. Όπως δια­τεί­νε­ται, ο πρώην ασφα­λι­στι­κός σύμ­βου­λος εμφα­νι­ζό­ταν ως ικανός και έμπει­ρος επαγ­γελ­μα­τίας του χώρου, διευ­θυ­ντής και προϊ­στά­με­νος υπο­κα­τα­στή­μα­τος ομίλου ασφα­λι­στι­κών εται­ρειών στη Ρόδο, και τον είχε ενη­με­ρώ­σει μαζί με τη σύζυγό του για επεν­δυ­τικά προ­ϊ­ό­ντα τα οποία, κατά τους ισχυ­ρι­σμούς του, θα πολ­λα­πλα­σί­α­ζαν τα κεφά­λαιά τους.

Τα προ­ϊ­ό­ντα αυτά παρου­σιά­ζο­νταν ως συν­δε­δε­μένα με μεγάλα αλλο­δαπά επεν­δυ­τικά σχήματα και επι­χει­ρή­σεις διε­θνούς ανα­γνώ­ρι­σης, με στα­θε­ρές και εγγυ­η­μέ­νες υψηλές απο­δό­σεις, χωρίς τους κιν­δύ­νους που ενείχαν οι επεν­δύ­σεις στο Χρη­μα­τι­στή­ριο Αξιών. Ο ενάγων και η σύζυγός του ξεκί­νη­σαν να επεν­δύ­ουν από το έτος 1996, ενώ από το 1998 πεί­στη­καν να τοπο­θε­τή­σουν κεφά­λαια σε μερίδια αμοι­βαίων κεφα­λαίων. Κατά το χρονικό διά­στημα από τις 26 Νοεμ­βρίου 1998 έως τις 10 Μαρτίου 2010, ο ενάγων ισχυ­ρί­ζε­ται ότι κατέ­βαλε για τον σκοπό αυτό συνο­λικά το ποσό των 197.277,98 ευρώ.

Η απο­κά­λυψη και η δια­πί­στωση των πραγ­μα­τι­κών

συναλ­λα­γών

Στις αρχές του έτους 2009, ο ενάγων ζήτησε να προβεί στις απαι­τού­με­νες ενέρ­γειες προ­κει­μέ­νου να εξα­γο­ρά­σει μέρος των μερι­δίων αμοι­βαίων κεφα­λαίων, πιστεύ­ο­ντας ότι θα του απο­δί­δο­νταν περίπου 369.000 ευρώ. Τότε δια­πί­στωσε, όπως υπο­στη­ρί­ζει, ότι αντί των επεν­δύ­σεων είχαν καταρ­τι­στεί ασφα­λί­σεις ζωής, ότι τα σχετικά ασφα­λι­στή­ρια συμ­βό­λαια είχαν ακυ­ρω­θεί ή εξα­γο­ρα­στεί και ότι τα ποσά είχαν απο­δο­θεί χωρίς τη γνώση ή τη συναί­νεσή του.

Ο ενάγων δια­τεί­νε­ται ότι ουδέ­ποτε έδωσε εντολή ή πλη­ρε­ξου­σιό­τητα για την κατάρ­τιση συμ­βά­σεων ασφά­λι­σης ζωής, ούτε για την εξαγορά των σχε­τι­κών ασφα­λι­στη­ρίων συμ­βο­λαίων, ενώ δεν είχαν υπο­γρα­φεί από εκείνον οι αιτή­σεις που απαι­τού­νταν για τις ως άνω συναλ­λα­γές.

Η ποινική διά­σταση και η αστική κρίση

Σε ποινικό επίπεδο, ο πρώην ασφα­λι­στι­κός σύμ­βου­λος είχε κριθεί ένοχος από το Τρι­με­λές Εφετείο Κακουρ­γη­μά­των Δωδε­κα­νή­σου για τις πράξεις της πλα­στο­γρα­φίας και της υπε­ξαί­ρε­σης σε βαθμό κακουρ­γή­μα­τος, ενώ ο τρα­πε­ζι­κός υπάλ­λη­λος είχε κατα­δι­κα­στεί για άμεση συνέρ­γεια σε υπε­ξαί­ρεση. Το Πεντα­με­λές Εφετείο, ωστόσο, με απόφασή του το έτος 2019 έπαυσε ορι­στικά την ποινική δίωξη και των δύο για όλα τα αδι­κή­ματα, λόγω παρα­γρα­φής.

Σε ό,τι αφορά την αστική διά­σταση, το Εφετείο Δωδε­κα­νή­σου έκρινε ότι ο ασφα­λι­στι­κός σύμ­βου­λος ζημίωσε την περιου­σία του ενά­γο­ντος κατά το συνο­λικό ποσό των 69.783,07 ευρώ, χωρίς να απο­δει­χθεί ότι κάποιο χρη­μα­τικό ποσό απο­δό­θηκε στον ενά­γο­ντα έναντι της ζημίας. Παράλ­ληλα, απορ­ρί­φθηκε ως μη βάσιμος ο ισχυ­ρι­σμός του πρώτου ενα­γο­μέ­νου περί ύπαρξης δανείων, και μάλιστα τοκο­γλυ­φι­κών, μεταξύ του ιδίου και του ενά­γο­ντος. Επι­πλέον, το δικα­στή­ριο έκρινε ότι ορθώς το πρω­το­βάθ­μιο δικα­στή­ριο είχε θεω­ρή­σει αόριστη την αγωγή ως προς την «Alpha Bank Α.Ε.».

Την υπόθεση χει­ρί­στη­καν για τον ενά­γο­ντα ο κ. Κώστας Κυπραίος και για τους ενα­γό­με­νους οι κ.κ. Φώτης Κωστό­που­λος, Άκης Δημη­τριά­δης, Θεό­δω­ρος Μπα­κρα­τσάς και η κ. Αικα­τε­ρίνη Κυπριώτη.