Νέα επιστημονική δημοσίευση επιβεβαιώνει την παρουσία του Lagocephalus guentheri στη θάλασσα της Ρόδου!

Μια σημαντική επιστημονική δημοσίευση από τον Υδροβιολογικό Σταθμό Ρόδου – Ενυδρείο του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ) έρχεται να ενισχύσει τη γνώση για την παρουσία των λαγοκέφαλων στο Αιγαίο, επιβεβαιώνοντας την καταγραφή του είδους Lagocephalus guentheri στις ελληνικές ακτές ενώ στην επίσκεψη του προέδρου του ΠΑΣΟΚ Νίκου Ανδρουλάκη στην Κάσο βρέθηκε και η επικήρυξη του λαγοκέφαλου! Η επιβεβαίωση για το νέο είδος βασίστηκε σε δείγμα που συλλέχθηκε στη βορειοδυτική Ρόδο και αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο για την καταγραφή και παρακολούθηση των θαλάσσιων βιολογικών εισβολών στην περιοχή.
Στις ελληνικές θάλασσες έχουν καταγραφεί αρκετά είδη λαγοκέφαλων, πολλά από τα οποία παρουσιάζουν έντονες μορφολογικές ομοιότητες, γεγονός που δυσχεραίνει την ορθή αναγνώρισή τους. Ειδικότερα, το Lagocephalus guentheri είχε στο παρελθόν συγχυθεί με το συγγενικό είδος Lagocephalus spadiceus, εξαιτίας των κοινών εξωτερικών χαρακτηριστικών τους.
Η νέα μελέτη ξεκαθαρίζει την ταυτότητα του είδους, καθώς η αναγνώριση πραγματοποιήθηκε με συνδυασμό μορφολογικής εξέτασης και της σύγχρονης μεθόδου DNA barcoding, δηλαδή της ανάλυσης γενετικού υλικού, προσφέροντας ασφαλή και αξιόπιστα αποτελέσματα. Η έρευνα υλοποιήθηκε από τον Υδροβιολογικό Σταθμό – Ενυδρείο Ρόδου του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών σε συνεργασία με το Τμήμα Βιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η μελέτη συμβάλλει ουσιαστικά στην καλύτερη κατανόηση της εξάπλωσης των ξενικών ειδών στις ελληνικές θάλασσες και ειδικότερα των λαγοκέφαλων στο Αιγαίο, ενισχύοντας την επιστημονική γνώση και τις δράσεις παρακολούθησης των βιολογικών εισβολών.
Παράλληλα, υπενθυμίζεται ότι όλα τα είδη λαγοκέφαλων είναι τοξικά για τον άνθρωπο και η κατανάλωσή τους πρέπει να αποφεύγεται, καθώς ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση.
Η επιστημονική εργασία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Annales, Series Historia Naturalis με τίτλο: Further molecular identification confirms the occurrence of Lagocephalus guentheri Miranda Ribeiro, 1915 in the Aegean coastal waters of Greece.
Βιβλιογραφική αναφορά: Kondylatos G., Kalaentzis K., Minoudi S., Corsini-Foka M. (2026). Further molecular identification confirms the occurrence of Lagocephalus guentheri Miranda Ribeiro, 1915 in the Aegean coastal waters of Greece. Annales, Series Historia Naturalis, 36(1), 55–64.

Η ανακοίνωση του ΥΣΡ-Ενυδρείου:

Στις ελληνικές θάλασσες έχουν καταγραφεί αρκετά είδη λαγοκέφαλων, ορισμένα από τα οποία μοιάζουν πολύ μεταξύ τους και δεν είναι πάντα εύκολο να αναγνωριστούν σωστά.
Στην νέα μελέτη επιβεβαιώνεται η παρουσία του Lagocephalus guentheri στις ελληνικές ακτές του Αιγαίου, από δείγμα που συλλέχθηκε στη βορειοδυτική Ρόδο. Το είδος αυτό είχε προκαλέσει σύγχυση στο παρελθόν με το συγγενικό Lagocephalus spadiceus, λόγω της μεγάλης μορφολογικής τους ομοιότητας.
Η ασφαλής ταυτοποίηση έγινε με συνδυασμό μορφολογικής εξέτασης και DNA barcoding, δηλαδή ανάλυσης γενετικού υλικού. Η εργασία πραγματοποιήθηκε από τον Υδροβιολογικό Σταθμό – Ενυδρείο Ρόδου του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών σε συνεργασία με το Τμήμα Βιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Η μελέτη συμβάλλει στην καλύτερη γνώση και παρακολούθηση των βιολογικών εισβολών και συγκεκριμένα των λαγοκέφαλων στο Αιγαίο. Υπενθυμίζεται ότι η κατανάλωση λαγοκέφαλων είναι τοξική και πρέπει να αποφεύγεται.
Λαγοκέφαλος του Günther (Lagocephalus guentheri)
Το είδος Lagocephalus guentheri (γνωστό στα ελληνικά ως Αδαμαντόραχος λαγοκέφαλος) είναι ένα θαλάσσιο ξενικό ψάρι της οικογένειας Tetraodontidae. Όπως και οι υπόλοιποι λαγοκέφαλοι, περιέχει την ισχυρή νευροτοξίνη τετραδοτοξίνη και είναι εξαιρετικά επικίνδυνο και δηλητηριώδες προς βρώση.
Βασικά Χαρακτηριστικά:
Έχει επίμηκες, ανοιχτόχρωμο σώμα, λευκή κοιλιά και χαρακτηριστικό μικρό ρύγχος.
Τοξικότητα: Η τοξίνη συγκεντρώνεται κυρίως στα εσωτερικά του όργανα (στομάχι, συκώτι, ωοθήκες) και στο δέρμα. Δεν εξουδετερώνεται με το μαγείρεμα ή την κατάψυξη.
Προέλευση: Είναι λεσσεψιανός μετανάστης, εισήλθε στη Μεσόγειο μέσω της Διώρυγας του Σουέζ και έχει εξαπλωθεί στις ελληνικές θάλασσες. Οικολογικές Επιπτώσεις: Αποτελεί χωροκατακτητικό είδος που ανταγωνίζεται τα τοπικά είδη ψαριών. Λόγω των ισχυρών δοντιών του, μπορεί να προκαλέσει ζημιές στα αλιευτικά εργαλεία (π.χ. δίχτυα) των ψαράδων στην περιοχή της Ελλάδας και της Κύπρου.
Σύγκριση με άλλα είδη: Στις ελληνικές θάλασσες δεν κυκλοφορεί μόνο του, αλλά μαζί με άλλα 6 συγγενικά είδη (όπως ο ιδιαίτερα κοινός Lagocephalus sceleratus). Οι επιστήμονες παρακολουθούν συστηματικά την εξάπλωσή του μέσω προγραμμάτων όπως το Ελληνικό Παρατηρητήριο Βιοποικιλότητας για την καταγραφή της θαλάσσιας πανίδας.