Η Bora χτύπησε καμπανάκι για τις ελλείψεις προσωπικού στην Πυροσβεστική σε όλη τη χώρα και στη Ρόδο

Το Documento ανοίγει τον φάκελο της υπο­στε­λε­χω­μέ­νης πυρο­σβε­στι­κής σε διά­φο­ρες περιο­χές της χώρας (Λήμνος, Ρόδος, Εύβοια, Ηλεία, Ικαρία κ.α.), για την οποία η αντι­πυ­ρική περί­ο­δος έχει τελειώ­σει, αλλά η υπε­ρερ­γα­σία και οι κλι­μα­το­λο­γι­κές συν­θή­κες την κρατούν σε συνεχή επι­φυ­λακή, με τους περίπου 14.500 πυρο­σβέ­στες (μόνιμοι και πεντα­ε­τούς υπο­χρέ­ω­σης – ΠΠΥ) να δου­λεύ­ουν σε συνε­χό­με­νες βάρδιες, ενώ τους οφεί­λο­νται πάνω από 500.000 ημέρες αδειών.

 Η ανα­λο­γία της δύναμης της ΠΥΡ στη Ρόδο είναι 1 ανά 641 κατοί­κους

Η πυρο­σβε­στική της Ρόδου με το πέρασμα της κακο­και­ρίας Bora δέχτηκε πάνω από 1.200 κλήσεις για απε­γκλω­βι­σμούς πολιτών και αντλή­σεις υδάτων.

Η συνο­λική δύναμη του τρίτου πολυ­πλη­θέ­στε­ρου ελλη­νι­κού νησιού και πυλώνα του του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος (125.113 κάτοι­κοι) είναι μόλις 195 πυρο­σβέ­στες. Η ανα­λο­γία πυρο­σβε­στών ανά κατοί­κους είναι 1 προς 641, με πολύ έμπειρα στελέχη της πυρο­σβε­στι­κής να σχο­λιά­ζουν στο Documento για την πρό­σφατη απο­στολή τους:

«Ημασταν τυχεροί τη βραδιά της Bora που κλη­θή­καμε να αντι­με­τω­πί­σουμε τόσα συμ­βά­ντα, με προ­σω­πικό που είχε μέσο όρο ηλικίας τα 50 έτη και οχήματα της δεκα­ε­τίας του 1970. Είχαμε πολλά γυναι­κό­παιδα να απε­γκλω­βί­σουμε. Ο υπο­διοι­κη­τής μας που εκτέ­λεσε χρέη διοι­κητή έδωσε τα πάντα για να προ­στα­τέ­ψουμε τον πλη­θυ­σμό. Οι βάρδιες για να βγουν δου­λεύ­ουμε από τις 7.00 μέχρι τις 22.00, ενώ έχουμε και τα κλι­μά­κια τα οποία έχουν λίγο κόσμο».

Χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα είναι το πυρο­σβε­στικό κλι­μά­κιο Λίνδου –Λαέρμων, το οποίο με μόλις 16 άτομα, τώρα τον χειμώνα, έχει υπό την αρμο­διό­τητά του συνο­λικά 25.000 του­ρι­στι­κές κλίνες – τόσες υπάρ­χουν στην περιοχή δράσης του!

Η δε Λήμνος των 15.352 κατοί­κων έχει μόλις 34 πυρο­σβέ­στες (ένας πυρο­σβέ­στης ανά 451 κατοί­κους), οι οποίοι κλή­θη­καν να αντι­με­τω­πί­σουν πάνω από 200 συμ­βά­ντα.

Εύβοια και Ηλεία, οι πιο ευά­λω­τες

Οι πολύ­πα­θες Εύβοια (με 512.031 καμένα στρέμ­ματα το 2021) και Ηλεία (με κατα­στρο­φι­κές πυρ­κα­γιές το 2007 και το 2021) απο­τε­λούν δύο χαρα­κτη­ρι­στικά παρα­δείγ­ματα της ευα­λω­τό­τη­τας ολό­κλη­ρων περιο­χών.

Ο Αρι­στεί­δης Μερ­τζά­νης, καθη­γη­τής στο Γεω­πο­νικό Πανε­πι­στή­μιο, με γνω­στικό αντι­κεί­μενο Εκτί­μηση Περι­βαλ­λο­ντι­κών Επι­πτώ­σεων – Περι­βαλ­λο­ντική Γεω­μορ­φο­λο­γία, εξηγεί στο Documento: «Η Εύβοια και η Ηλεία έχουν μια κοινή ιδιαι­τε­ρό­τητα. Εχουν ευπαθή πετρώ­ματα που δια­βρώ­νο­νται εύκολα, δηλαδή συμπα­ρα­σύ­ρουν και φερτές ύλες προς τα κάτω, που είναι καλό για τις καλ­λιέρ­γειες, αλλά είναι δύσκο­λες στη δια­χεί­ρισή τους. Τα βουνά της Ηλείας και της Εύβοιας είναι αργι­λώδη, αμμο­αρ­γι­λώδη, υλικά που δεν μπορούν να απορ­ρο­φή­σουν με μεγάλη ταχύ­τητα το νερό. Σε αυτά τα πετρώ­ματα η απορ­ρο­φη­τι­κό­τητα είναι πολύ λιγό­τερη, άρα το νερό συσ­σω­ρεύ­ε­ται όλο μαζί σε ένα ποτάμι, το οποίο υπερ­χει­λί­ζει και σε αυτό φταίει ο άνθρω­πος που στραγ­γί­ζει τα ποτάμια. Η Εύβοια μετά τις πυρ­κα­γιές του 2021 έχει απο­γυ­μνω­θεί, πράγμα που σημαί­νει ότι το νερό που πέφτει θα φύγει προς τα κάτω στις παρά­κτιες περιο­χές. Οι Ροβιές είναι ένα παρά­δειγμα οικι­σμού που έχει χτιστεί κάτω από ρέματα, πράγμα που σημαί­νει πως πάντα ελλο­χεύει ο κίν­δυ­νος, χωρίς απα­ραί­τητα να σημαί­νει ότι θα υπάρξει μια πλημ­μύρα. Μπορεί ποτέ να μην περάσει ένα σύννεφο και να ρίξει βροχή, όμως σχε­δια­σμό δεν κάνουμε με τα “αν”, αλλά με ενδε­χό­μενα σενάρια για να είμαστε έτοιμοι. Αντί­στοιχα η Ιστιαία που είναι χτι­σμένη βόρεια του Ξεριά ή το Αρτε­μί­σιο, τα Βασι­λικά, οι Γούβες, η Λίμνη είναι περιο­χές που πρέπει να γίνει σωστή δια­χεί­ριση και θωρά­κισή τους. Πρό­κει­ται για ένα πολύ σύνθετο πρό­βλημα που, πέραν από τα κον­δύ­λια για την αντι­πλημ­μυ­ρική θωρά­κιση, είναι απα­ραί­τητη και μια πολι­τική προ­στα­σία που θα παρεμ­βαί­νει εγκαί­ρως. Στη δε Ηλεία οι περιο­χές νότια του Πύργου μέχρι τη Μεσσήνη και το Καλό Νερό είναι παρά­κτια ζώνη που τρο­φο­δο­τεί­ται επίσης από τα νερά της βροχής από τα ορεινά».

Μόνο στη Χαλκίδα των 109.256 κατοί­κων ο πυρο­σβε­στι­κός σταθμός αριθμεί 71 άτομα προ­σω­πικό, όπως και στον Πύργο των 45.365 κατοί­κων 73 στο σύνολό τους πυρο­σβέ­στες επαν­δρώ­νουν τον σταθμό. Συνο­λικά στην Περι­φε­ρειακή Ενότητα Ηλείας (με τρεις σταθ­μούς σε Πύργο, Αμα­λιάδα, Λεχαινά κι ένα αερο­δρό­μιο) η ανα­λο­γία πυρο­σβέ­στη ανά κάτοικο είναι ένας προς 486, ενώ στην Εύβοια με έναν σταθμό και τρία κλι­μά­κια σε Κύμη, Κάρυστο, Αλιβέρι ένας πυρο­σβέ­στης ανα­λο­γεί σε 1.473 κατοί­κους!

Ικαρία: Βοηθούν οι απο­λυ­μέ­νοι επο­χι­κοί

Η κατά­φυτη και συνεχώς του­ρι­στικά ανα­πτυσ­σό­μενη Ικαρία των 12.002 κατοί­κων έχει 48 πυρο­σβέ­στες (ανα­λο­γία ένας πυρο­σβέ­στης προς 250 κατοί­κους), ενώ ένα κλι­μά­κιο που εγκαι­νιά­στηκε το 2020 στο Φρα­ντάτο… έμεινε με την ταμπέλα. Οσο για τους Φούρ­νους οι 1.346 κάτοι­κοι επί 30 χρόνια τώρα ζητούν ένα πυρο­σβε­στικό κλι­μά­κιο. Αν υπάρξει συμβάν αστικό ή δασικό, θα πρέπει να περι­μέ­νουν δυνά­μεις από την Ικαρία. Χωμα­τε­ρές, πεζο­πό­ροι που χάνο­νται κι άλλα συμ­βά­ντα δοκι­μά­ζουν τους πυρο­σβέ­στες της Ικαρίας.

Το τι επι­κρα­τεί στο ακρι­τικό νησί εξηγεί στο Documento ο ντόπιος επο­χι­κός πυρο­σβέ­στης Γιάννης Τσά­κα­λος: «Πέρυσι τον Μάρτιο μέρα Κυριακή και μέσα σε μία ώρα είχαμε τρία ταυ­τό­χρονα δασικά περι­στα­τικά. Δεν φτάνει ο κόσμος κατά τη χει­με­ρινή περίοδο αν τύχει κάτι αντί­στοιχο. Συν­δρά­μουμε κι εμείς που είμαστε πυρο­σβέ­στες. Ακόμη κι αν είμαι επο­χι­κός, ως εθε­λο­ντής πηγαίνω και βοηθώ γιατί πρό­κει­ται για τον τόπο μου που τον πονάω. Το 90% της Ικαρίας έχει οριστεί ως δασικό, έχει ιδιαί­τερο ανά­γλυφο και παρά­γο­ντες που καθι­στούν πολύ δύσκολη τη κατά­σβεση. Είμαστε μαθη­μέ­νοι και επι­χει­ρούμε σε πολύ δύσκολα σημεία. Στο Φρα­ντάτο εγκαι­νιά­στηκε εποχικό κλι­μά­κιο το 2020 και δεν λει­τούρ­γησε ποτέ λόγω της υπο­στε­λέ­χω­σης. Η ταμπέλα απλώς υπάρχει εκεί! Μόνο ο τομέας των Ραχών (με ένα κλι­μά­κιο με μόλις 22 πυρο­σβέ­στες) έχει περίπου 150.000 στρέμ­ματα δάσους και αγρο­το­λι­βα­δι­κής έκτασης. Επίσης πολλές φορές χάνο­νται ανορ­γά­νω­τοι πεζο­πό­ροι/αναρ­ρι­χη­τές τους οποίους πρέπει να δια­σώ­σουμε την ίδια στιγμή που μπορεί να υπάρχει άλλο συμβάν. Ο αντι­πυ­ρι­κός σχε­δια­σμός που γίνεται κάθε χρόνο με τον αριθμό των οχη­μά­των που θέλει, το προ­σω­πικό, ακόμη και αν προ­σθέ­σουμε τους επο­χι­κούς, οι οποίοι στην αντι­πυ­ρική περίοδο είναι 27 άτομα, δεν φτάνουν για να εφαρ­μο­στεί. Ζητάνε πέντε έξι περι­πο­λικά από το εκά­στοτε κλι­μά­κιο (δύο κλι­μά­κια συνο­λικά σε Αγιο Κήρυκο και Ράχες) και όταν έχουμε υψηλό κίνδυνο πυρ­κα­γιάς, κατη­γο­ρίας 3 και 4, μας λένε να βγά­λουμε πέντε οχήματα και να βρούμε άτομα ακόμη κι αν… έχουν σχο­λά­σει πριν από μία ώρα! Τέλος αντι­με­τω­πί­ζουμε και φωτιές σε παλιές χωμα­τε­ρές που δεν έχουν απο­κα­τα­στα­θεί».

Κανόνας στο ΠΣ η υπο­στε­λέ­χωση

Από την πλευρά του, ο Νίκος Λαυ­ρά­νος, πρό­ε­δρος της Πανελ­λή­νιας Ομο­σπον­δίας Ενώσεων Υπαλ­λή­λων Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος (ΠΟΕΥΠΣ), μιλώ­ντας στο Documento, θέτει επίσης το θέμα της υπο­στε­λέ­χω­σης ενώ επι­ση­μαί­νει κι ένα ακόμη ζήτημα που πλέον έχει κατα­στεί κανόνας στο ΠΣ και αφορά την εφαρ­μογή του μέτρου της επι­φυ­λα­κής.

«Οι ανάγκες είναι αυξη­μέ­νες» τονίζει, «είτε για την πρόληψη πλημ­μυ­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων είτε λόγω της άτυπης συνέ­χι­σης της αντι­πυ­ρι­κής περιό­δου σε κάποιους νομούς. Υπάρχει άμεση ανα­γκαιό­τητα για προ­σλή­ψεις μόνιμου προ­σω­πι­κού κι αν δεν απορ­ρο­φη­θούν οι επο­χι­κοί συνά­δελ­φοι, έστω να επε­κτα­θεί, όπως ζητούν, η εργα­σιακή τους σχέση. Μην ξεχνάμε πως φέτος είχαμε τέσ­σε­ρις θανά­τους συνα­δέλ­φων εν ώρα καθή­κο­ντος, τρεις σοβα­ρούς τραυ­μα­τι­σμούς, ακρω­τη­ρια­σμούς, δεκάδες αναρ­ρω­τι­κές από σοβα­ρούς τραυ­μα­τι­σμούς, ντε­λα­πα­ρί­σματα αυτο­κι­νή­των κ.ά. Η υπο­στε­λέ­χωση απο­τε­λεί το πρώτο πρό­βλημα του πυρο­σβε­στι­κού σώματος. Είναι απο­δε­δειγ­μένο ότι υπάρ­χουν πάνω από 3.500 κενές οργα­νι­κές θέσεις και αυτή την υπο­στε­λέ­χωση τη νιώ­θουμε σε κάθε υπη­ρε­σία και εξα­να­γκά­ζο­νται οι πυρο­σβέ­στες να δου­λεύ­ουν παρα­πάνω, τις περισ­σό­τε­ρες φορές χωρίς τη θέλησή τους και μέσω της εφαρ­μο­γής του μέτρου της γενικής επι­φυ­λα­κής, η οποία, αν και προ­βλέ­πε­ται από τον νόμο ως έκτακτο μέτρο, έχει κατα­στεί κανόνας εργα­σίας στο ΠΣ».

Η πρόληψη παρα­μέ­νει στα χαρτιά

Ολοι συμ­φω­νούν ότι τα νέα δεδο­μένα που θέτει η κλι­μα­τική αλλαγή απαι­τούν μια ενι­σχυ­μένη και σύγ­χρονη πολι­τική προ­στα­σία.

Οσο για την πρόληψη, που είναι το μείζον, ύστερα από τέσσερα καλο­καί­ρια εκα­τομ­μυ­ρίων καμένων εκτά­σεων και την πλημ­μύρα Daniel, παρα­μέ­νει στα χαρτιά. Ο καθη­γη­τής Αρ. Μερ­τζά­νης, μιλώ­ντας στο Documento, επι­ση­μαί­νει: «Η κλι­μα­τική αλλαγή έχει φέρει το απρό­βλε­πτο και κανείς δεν μπορεί να υπο­λο­γί­σει πόσο νερό, πού θα πέσει και γιατί. Το σημα­ντι­κό­τερο είναι σε ποιο σημείο της επι­φά­νειας θα πέσει το νερό, θα απο­στραγ­γι­στεί μέσα από τα ρέματα και θα κατα­λή­ξει στη θάλασσα. Πέρα από τα έργα, όπως τα φράγ­ματα, η πρόληψη είναι το μείζον για το οποίο επι­μέ­νουμε οι επι­στή­μο­νες. Επι­πρό­σθετα χρεια­ζό­μα­στε μια ενι­σχυ­μένη και συνεχώς εκπαι­δευ­μένη πολι­τική προ­στα­σία στις νέες συν­θή­κες. Και ειδικά σε επίπεδο τοπικό όπου ένας ντόπιος πυρο­σβέ­στης ξέρει καλύ­τερα την περιοχή του».

Πηγή: documendo.gr