Τ. Χατζηιωάννου: «Χωρίς πολιτισμό, πόλεις δεν υπάρχουν…»

Συ­νέ­ντευ­ξη στην

Πέγκυ Ντό­κου

«Ο πο­λι­τι­σμός είναι το κλει­δί που κάνει τις πό­λεις ελ­κυ­στι­κές, δη­μιουρ­γι­κές  και βιώ­σι­μες», υπο­στη­ρί­ζει στη συ­νέ­ντευ­ξη του στη «Δ» ο Αντι­δή­μαρ­χος Πο­λι­τι­σμού και Αθλη­τι­σμού Ρόδου κ. Τέρης Χα­τζη­ιω­άν­νου. «Χωρίς τον πο­λι­τι­σμό, πό­λεις δεν υπάρ­χουν», λέει ο αντι­δή­μαρ­χος και μιλά για τον θεσμό της Πο­λι­τι­στι­κής Πρω­τεύ­ου­σας της Ευ­ρώ­πης και όσα ακο­λού­θη­σαν της δια­δι­κα­σί­ας επι­λο­γής.      Επί­σης ο κ. Χα­τζη­ιω­άν­νου ανα­φέ­ρε­ται στην επέ­κτα­ση της Δη­μο­τι­κής Πι­να­κο­θή­κης,  αλλά και στην προ­σπά­θεια έντα­ξης της Ρόδου στο πρό­γραμ­μα της “UNESCO- Δί­κτυο Δη­μιουρ­γι­κών Πό­λε­ων».

Ανα­λυ­τι­κά η συ­νέ­ντευ­ξη:

• Κύριε Χα­τζη­ϊ­ω­άν­νου, δια­τη­ρή­σα­τε την αντι­δη­μαρ­χία Πο­λι­τι­σμού και στο νέο σχήμα της δη­μο­τι­κής αρχής. Θα ήθελα να ξε­κι­νή­σου­με από τις προ­τε­ραιό­τη­τές σας για το τρέ­χον έτος και με αφορ­μή την νέα του­ρι­στι­κή σεζόν που έχει ξε­κι­νή­σει έστω και νωρίς.

Απο­τε­λεί τιμή για τον κάθε άν­θρω­πο η επι­βρά­βευ­ση των προ­σπα­θειών του από τον πρώτο πο­λί­τη της Ρόδου. Και βε­βαί­ως δεν δια­τή­ρη­σα μόνο την ευ­θύ­νη του πο­λι­τι­σμού, αλλά ανέ­λα­βα και τον τομέα του αθλη­τι­σμού με εντε­ταλ­μέ­νο και συ­νερ­γά­τη τον συ­νά­δελ­φο Στέ­φα­νο Κυ­ρια­ζή. Στό­χος και στο δεύ­τε­ρο μισό της θη­τεί­ας μου πα­ρα­μέ­νει η ανα­βάθ­μι­ση του πο­λι­τι­στι­κού και αθλη­τι­κού κε­φα­λαί­ου, που είναι ανε­ξά­ντλη­το στη Ρόδο. Δεν είναι εύ­κο­λο να δια­χει­ρι­στείς ένα πο­λι­τι­στι­κό πλού­το, που επι­με­ρί­ζε­ται σε τό­σους φο­ρείς που ενί­ο­τε «κου­βα­λούν» και οπι­σθο­δρο­μι­κές νο­ο­τρο­πί­ες. Επι­μέ­νω, οι με­γά­λοι στό­χοι για να υλο­ποι­η­θούν χρειά­ζο­νται και ανα­βάθ­μι­ση της διοι­κη­τι­κής και υπαλ­λη­λι­κής ορ­γά­νω­σης. Οπότε αυτά τα δυό­μι­ση χρό­νια που μας μέ­νουν πρέ­πει πα­ράλ­λη­λα να ορ­γα­νώ­σου­με κα­λύ­τε­ρα τις υπη­ρε­σί­ες και τους ορ­γα­νι­σμούς του Δήμου που έχουν να κά­νουν με τον πο­λι­τι­σμό. Σή­με­ρα, για πρώτη φορά στην ιστο­ρία, η αν­θρω­πό­τη­τα κατά κύριο λόγο, ανα­γνω­ρί­ζει ότι ο πο­λι­τι­σμός απο­τε­λεί βα­σι­κό πόρο για την αει­φό­ρο ανά­πτυ­ξη.  Ο πο­λι­τι­σμός είναι το κλει­δί για αυτό που κάνει τις πό­λεις ελ­κυ­στι­κές, δη­μιουρ­γι­κές  και βιώ­σι­μες. Χωρίς τον πο­λι­τι­σμό, πό­λεις δεν υπάρ­χουν. Είναι απλώς σκυ­ρό­δε­μα και χά­λυ­βας κα­τα­σκευών, επιρ­ρε­πείς στην κοι­νω­νι­κή υπο­βάθ­μι­ση. Ο πο­λι­τι­σμός κάνει τη δια­φο­ρά. Είναι ο πο­λι­τι­σμός που ορί­ζει την πόλη, ως αυτό που οι αρ­χαί­οι Ρω­μαί­οι απο­κα­λού­σαν οι CIVITAS. Αυτό που ονο­μά­ζου­με «κλη­ρο­νο­μιά» βρί­σκε­ται στην ποιό­τη­τα στους δη­μό­σιους χώ­ρους ή σε πε­ριο­χές που χα­ρα­κτη­ρί­ζο­νται από τα στρώ­μα­τα του χρό­νου. Και πρέ­πει όλοι συλ­λο­γι­κά να ανα­δεί­ξου­με. Δεν είναι δυ­να­τόν να εκ­κρε­μεί 12 χρό­νια (μετά την λήξη) η ανα­νέ­ω­ση της Προ­γραμ­μα­τι­κής Σύμ­βα­σης της Με­σαιω­νι­κής Πόλης. Είναι έγκλη­μα….

• Η δια­δι­κα­σία διεκ­δί­κη­σης του τί­τλου της Πο­λι­τι­στι­κής Πρω­τεύ­ου­σας της Ευ­ρώ­πης 2021 ήταν δύ­σκο­λη, αλλά απο­δεί­χθη­κε ότι δεν ήταν και τόσο δί­καιη. Πώς εκλά­βα­τε τις πρό­σφα­τες απο­κα­λύ­ψεις για τον διο­ρι­σμό μέ­λους της επι­τρο­πής στην Α.Ε. για την Ελευ­σί­να; Υπάρ­χει πε­ρι­θώ­ριο αντί­δρα­σης από τον Δήμο Ρόδου;  

Υπάρ­χει μια λαϊκή φράση που λέει το «παι­χνί­δι ήταν στη­μέ­νο».  Πά­ντως η εξέ­λι­ξη αυτή προ­βλη­μα­τί­ζει τα μέ­γι­στα. Προ­φα­νώς και δεν επι­κρά­τη­σαν μόνο αντι­κει­με­νι­κά κρι­τή­ρια. Άλ­λω­στε είναι ένας θε­σμός, αλλά θα συμ­φω­νή­σω με αυτό που ισχυ­ρί­ζο­νται πολ­λοί, ότι δεν είναι Άγιος θε­σμός!  Εν τω με­τα­ξύ η πρό­σφα­τη το­πο­θέ­τη­ση μέ­λους της κρι­τι­κής επι­τρο­πής στο ΔΣ της Εται­ρεί­ας της Ελευ­σί­νας μας εξέ­πλη­ξε αρ­νη­τι­κά. Αυτά μόνο στην Ελ­λά­δα, μπο­ρούν να συμ­βούν.  Βε­βαί­ως γνω­ρί­ζα­με από την αρχή ότι το πλαί­σιο είναι αντα­γω­νι­στι­κό και η δια­δι­κα­σία έχει και τα μεμ­πτά. Όμως η εξέ­λι­ξη, ξε­περ­νά και την φα­ντα­σία. Δεν με­τα­νιώ­νου­με πά­ντως, έστω και αν πλέον κυ­ριαρ­χεί ο προ­βλη­μα­τι­σμός μιας προει­λημ­μέ­νης από­φα­σης. Εμείς φρο­ντί­ζου­με μέσα από την εκ­πό­νη­ση της πο­λι­τι­στι­κής στρα­τη­γι­κής του Δήμου και την ψή­φι­ση του Plan B, να αξιο­ποι­ή­σου­με την «προί­κα». Έχου­με άλ­λω­στε δε­σμευ­τεί ότι θα υλο­ποι­ή­σου­με πε­ρί­που το 30% του προ­γράμ­μα­τος που κα­τα­θέ­σα­με, όπου εκεί συ­μπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται δρά­σεις ση­μα­ντι­κές και και­νο­τό­μες για τα δε­δο­μέ­να της Ρόδου. Απο­ρί­ας άξιον, το επα­να­λαμ­βά­νω πως: «Επι­φυ­λά­ξεις, ασυ­νή­θι­στες πρα­κτι­κές, οδη­γί­ες, έλ­λει­ψη στό­χων, οι­κο­νο­μι­κός αντί­κτυ­πος κλπ που ανα­φέ­ρο­νταν στην έκ­θε­ση για την Ελευ­σί­να», οδή­γη­σαν την επι­τρο­πή να επι­λέ­ξει αυτή την πόλη για να της ανα­θέ­σει τον τίτλο της ΠΠΕ 2021. Οσο για τα πε­ρι­θώ­ρια αντί­δρα­σης, δυ­στυ­χώς δεν προ­βλέ­πο­νται εν­στά­σεις από την δια­δι­κα­σία, όμως θα υπάρ­ξει επι­στο­λή δια­μαρ­τυ­ρί­ας και η υπεν­θύ­μι­ση, ότι αυτού του εί­δους οι πρα­κτι­κές, πλήτ­τουν ανε­πα­νόρ­θω­τα τον θεσμό.

• Μι­λή­σα­τε πρό­σφα­τα για την ανα­βάθ­μι­ση της Πι­να­κο­θή­κης –η οποία είναι από τις κα­λύ­τε­ρες δη­μο­τι­κές πι­να­κο­θή­κες στην χώρα. Θα ήθελα να μου μι­λή­σε­τε για τα σχέ­διά σας σχε­τι­κά με τα ει­κα­στι­κά στην πε­ριο­χή μας.

Η δη­μο­τι­κή πι­να­κο­θή­κη της Ρόδου, όπως ξέ­ρε­τε, είναι η δεύ­τε­ρη ση­μα­ντι­κό­τε­ρη στη χώρα. Γί­νε­ται μια αθό­ρυ­βη και εξαι­ρε­τι­κή δου­λειά από τον Πρό­ε­δρο κ. Φρόνα και τα μέλη του ΔΣ, με ελά­χι­στους πό­ρους, πολλή προ­σω­πι­κή ερ­γα­σία και με­θο­δι­κό­τη­τα. Μετά την πα­ρα­χώ­ρη­ση από το ΤΑΠΑ και την ανταλ­λα­γή κτη­ρί­ων που με πάθος διεκ­δι­κή­σα­με,  η επέ­κτα­ση της στο ισό­γειο της Πλα­τεί­ας Σύμης με την έκ­θε­ση των πε­ρί­που 2500 χι­λιά­δων πι­νά­κων που υπάρ­χουν στα ερ­μά­ρια και τη δη­μιουρ­γία πω­λη­τη­ρί­ου, θα ανοί­ξει ένα νέο κε­φά­λαιο στην ανά­δει­ξη, αυτής της μο­να­δι­κής ει­κα­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς που δια­θέ­τει η Ρόδος. Επί­σης είναι με­γά­λη επι­τυ­χία η δωρεά της οι­κο­γέ­νειας Σε­μερ­τζί­δη, έργων του αεί­μνη­στου ζω­γρά­φου που προ­σθέ­τουν μο­να­δι­κό πλού­το στην Πι­να­κο­θή­κη μας και σύ­ντο­μα θα εκτε­θούν. Πα­ράλ­λη­λα ερ­γα­ζό­μα­στε για τη δω­ρε­άν πα­ρα­χώ­ρη­ση του με­σαιω­νι­κού μύλου που βρί­σκε­ται στον αύ­λειο χώρο της νέας Πτέ­ρυ­γας του Μου­σεί­ου Νε­ο­ελ­λη­νι­κής Τέ­χνης για την στέ­γα­ση συλ­λο­γής γλυ­πτών του συ­μπα­τριώ­τη μας Κώστα Νε­ο­φύ­του.

• Ποιο είναι το επό­με­νο βήμα για την Ρόδο στον Πο­λι­τι­σμό; Έχει όλα τα εχέγ­γυα για να διεκ­δι­κεί επά­ξια με­γά­λες διορ­γα­νώ­σεις, συ­νέ­δρια και κο­ρυ­φαί­ες πο­λι­τι­στι­κές εκ­δη­λώ­σεις;

Η Ρόδος έχει υπο­χρέ­ω­ση να πρω­τα­γω­νι­στεί. Να διεκ­δι­κεί δη­λα­δή κάθε με­γά­λη πο­λι­τι­στι­κή ή αθλη­τι­κή διορ­γά­νω­ση που ισχυ­ρο­ποιεί το Brand του νη­σιού και ανοί­γει προ­ο­πτι­κές ανα­ζή­τη­σης ποιο­τι­κό­τε­ρων δρό­μων, αφού ανα­πό­φευ­κτα δεν μπο­ρού­με να απο­φύ­γου­με την σφρα­γί­δα του μα­ζι­κού προ­ο­ρι­σμού. Όσο συ­νε­χί­ζου­με να «κτί­ζου­με κρε­βά­τια», τόσο ο εμπλου­τι­σμός ποιο­τι­κών στοι­χεί­ων κα­θί­στα­ται ανα­γκαί­ος. Πολύ απλά δεν είναι δυ­να­τόν να πε­ρι­μέ­νεις  να γε­μί­σουν 100χιλ. κλί­νες με ποιο­τι­κούς του­ρί­στες, αν δεν δου­λέ­ψεις ει­δι­κά target group που θα δη­μιουρ­γή­σουν συν­θή­κες ανά­πτυ­ξης. Εκτός απ’ όσα προ­α­νέ­φε­ρα για τις φε­τι­νές εκ­δη­λώ­σεις, ως πόλη πα­γκό­σμιας πο­λι­τι­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς ορ­γα­νω­νό­μα­στε για την έντα­ξη μας στο πρό­γραμ­μα της “UNESCO Creative Cities Network – UCCN”. Είναι  Δί­κτυο Δη­μιουρ­γι­κών Πό­λε­ων της UNESCO που δη­μιουρ­γή­θη­κε το 2004 για την προ­ώ­θη­ση της διε­θνούς συ­νερ­γα­σί­ας με­τα­ξύ πό­λε­ων, από όλο τον κόσμο, που έχουν ανα­γνω­ρί­σει τη δη­μιουρ­γι­κό­τη­τα ως στρα­τη­γι­κό πα­ρά­γο­ντα για τη βιώ­σι­μη αστι­κή ανά­πτυ­ξη. Σή­με­ρα το Δί­κτυο απο­τε­λεί­ται από 116 πό­λεις οι οποί­ες έχουν δε­σμευ­τεί να επεν­δύ­σουν στη δη­μιουρ­γι­κό­τη­τα και τον πο­λι­τι­σμό ως κι­νη­τή­ρια δύ­να­μη για την οι­κο­νο­μι­κή ανά­πτυ­ξη, την κοι­νω­νι­κή εν­σω­μά­τω­ση και την πο­λι­τι­στι­κή ζω­ντά­νια. Συ­νερ­γά­ζο­νται στενά καθ’ όλη τη διάρ­κεια του χρό­νου και δη­μιουρ­γούν συ­νέρ­γειες για την επί­τευ­ξη του κοι­νού στό­χου που είναι η το­πο­θέ­τη­ση της δη­μιουρ­γι­κό­τη­τας και των πο­λι­τι­στι­κών βιο­μη­χα­νιών στο επί­κε­ντρο των ανα­πτυ­ξια­κών τους σχε­δί­ων σε το­πι­κό επί­πε­δο και να συ­νερ­γά­ζο­νται ενερ­γά σε διε­θνές επί­πε­δο. Με την έντα­ξή τους στο Δί­κτυο, οι πό­λεις δε­σμεύ­ο­νται για την ανταλ­λα­γή καλών πρα­κτι­κών και την ανά­πτυ­ξη εται­ρι­κών σχέ­σε­ων με τη συμ­με­το­χή των δη­μό­σιου και ιδιω­τι­κού τομέα, καθώς και της κοι­νω­νί­ας των πο­λι­τών. Το δί­κτυο κα­λύ­πτει 7 πεδία καλ­λι­τε­χνι­κής δη­μιουρ­γί­ας (Χει­ρο­τε­χνία & Λαϊκή Τέχνη, Design, Κι­νη­μα­το­γρά­φος, Γα­στρο­νο­μία, Λο­γο­τε­χνία, Μου­σι­κή και  Media Arts) ένα από τα οποία μπο­ρούν να επι­λέ­ξουν οι πό­λεις ανά­λο­γα με την προ­τί­μη­σή τους κατά τη διάρ­κεια της αί­τη­σής τους. Το UNCCN απο­τε­λεί μια από τις πιο ση­μα­ντι­κές πρω­το­βου­λί­ες της UNESCO και έναν από τα πιο δια­κε­κρι­μέ­νους και επι­φα­νείς τί­τλους για τις πό­λεις στον τομέα του πο­λι­τι­σμού.