Oι 11 βασικές αλλαγές που φέρνει το ασφαλιστικό νομοσχέδιο

Τα πάνω – κάτω στο ασφα­λι­στικό φέρνει τα βασικά σημεία τoυ νομο­σχε­δίου το οποίο είδε χθες το φως της δημο­σιό­τη­τας. Συγκε­κρι­μένα  τα 11 σημα­ντι­κό­τερα δεδο­μένα  του εν λόγω νομο­σχε­δίου προ­βλέ­πουν τα ακό­λουθα:

–  Εισφορά 20% επί του εισο­δή­μα­τος κάθε ασφα­λι­σμέ­νου (μισθω­τού, επαγ­γελ­μα­τία κλπ.) για τον κλάδο σύντα­ξης.

– Κρατικά επι­χο­ρη­γού­μενη Εθνική σύνταξη 345 -384 ευρώ με 15 έως 20 χρόνια ασφά­λι­σης.

– Αντα­πο­δο­τική σύνταξη (για όσους έχουν πάνω από 15 χρόνια ασφά­λι­σης) με βάση το  μέσο όρο των μηνιαίων απο­δο­χών του ασφα­λι­σμέ­νου καθ’ όλη τη διάρ­κεια του ασφα­λι­στι­κού του βίου και με ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης που θα κυμαί­νο­νται από το 0,77% έως το 2%.

– Αμε­τά­βλη­τες θα παρα­μεί­νουν οι ήδη κατα­βαλ­λό­με­νες συντά­ξεις (σ.σ. εκείνες που είχαν εκδοθεί έως 31.12.2014)  μέχρι 31.12.2017 . Από 1.1.2018 ανα­προ­σαρ­μό­ζο­νται με βάση τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης.

–  Το ήμισυ της προ­σω­πι­κής δια­φο­ράς άνω του 20% θα καλύ­πτε­ται φέτος στο Δημόσιο.

–  Καταρ­γού­νται περι­πτώ­σεις προ­σω­ρι­νών συντά­ξεων.

–  Σύνταξη λόγω θανάτου μόνο μετά τα 55 έτη στους επι­ζώ­ντες συζύ­γους.

– Πλαφόν 2300 για την ατομική σύνταξη και 3000 ευρώ για τις πολ­λα­πλέςσυντά­ξεις.

– Υπό επα­νε­ξέ­ταση όλες οι συντά­ξεις ανα­πη­ρίας.

–  “Τσε­κούρι” 60% στις συντά­ξεις των συντα­ξιού­χων που εργά­ζο­νται.

– Ανα­στέλ­λο­νται οι συντά­ξεις των αγάμων ή δια­ζευγ­μέ­νων θυγα­τέ­ρων αν το ετήσιο εισό­δημα τους ξεπερνά των 8640 ευρώ.

Πιο ανα­λυ­τικά:

1.  Εισφορά 20% επί του εισο­δή­μα­τος για τον κλάδο σύντα­ξης

Από 1.1.2017 το συνο­λικό ποσοστό εισφο­ράς κλάδου σύντα­ξης στον Ενιαίο Φορέα Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης ασφα­λι­σμέ­νου και εργο­δότη ορί­ζε­ται σε 20% επί των συντά­ξι­μων μηνιαίων απο­δο­χών των ασφα­λι­σμέ­νων τόσο του ιδιω­τι­κού, όσο και του δημο­σίου τομέα.

Το ανώτατο όριο ασφα­λι­στέων απο­δο­χών για τον υπο­λο­γι­σμό της μηνιαίας ασφα­λι­στι­κής εισφο­ράς των μισθω­τών και των εργο­δο­τών συνί­στα­ται στο δεκα­πλά­σιο του ποσού που αντι­στοι­χεί στον εκά­στοτε προ­βλε­πό­μενο κατώ­τατο βασικό μισθό άγαμου μισθω­τού άνω των 25 ετών ( δηλαδή τα 5860 ευρώ).

2.  Εθνική σύνταξη 345 -384 ευρώ

Η εθνική σύνταξη κατα­βάλ­λε­ται από τον ΕΦΚΑ σε όλους όσοι θεμε­λιώ­νουν δικαί­ωμα σύντα­ξης λόγω γήρατος, ανα­πη­ρίας ή θανάτου, σύμφωνα με τις οικείες δια­τά­ξεις.

Για την πρώτη εφαρ­μογή του νόμου αυτού η εθνική σύνταξη ορί­ζε­ται σε τρια­κό­σια ογδόντα τέσσερα (384) Ευρώ μηνιαίως εφόσον έχουν συμπλη­ρω­θεί του­λά­χι­στον 20 έτη ασφά­λι­σης. Το ποσό της εθνικής σύντα­ξης βαίνει μειού­μενο κατά 2% για κάθε έτος ασφά­λι­σης που υπο­λεί­πε­ται των 20 ετών μέχρι τα 15 έτη ασφά­λι­σης, που απο­τε­λούν προ­ϋ­πό­θεση για την κατα­βολή της.

Ειδικά στις περι­πτώ­σεις συντα­ξιο­δό­τη­σης λόγω γήρατος, η εθνική σύνταξη κατα­βάλ­λε­ται στους δικαιού­χους εφόσον δια­μέ­νουν μόνιμα και νόμιμα στηνΕλλάδα για του­λά­χι­στον δεκα­πέ­ντε (15) έτη, μεταξύ του 15ου έτους ηλικίας και του έτους κατά το οποίο συμπλη­ρώ­νουν το προ­βλε­πό­μενο όριο ηλικίας κατα­βο­λής της σύντα­ξης.

Το ποσό της μειώ­νε­ται για τους συντα­ξιού­χους λόγω γήρατος κατά 1/40 για κάθε χρόνο που υπο­λεί­πε­ται των σαράντα (40) ετών δια­μο­νής στην Ελλάδα, μεταξύ του 15ου έτους ηλικίας και του έτους κατά το οποίο συμπλη­ρώ­νουν το προ­βλε­πό­μενο όριο ηλικίας κατα­βο­λής της σύντα­ξης.

Το ποσό της εθνικής σύντα­ξης μειώ­νε­ται ανα­λο­γικά στις περι­πτώ­σεις θεμε­λί­ω­σης δικαιώ­μα­τος σε μειω­μένη σύνταξη λόγω γήρατος, σύμφωνα με τις οικείες δια­τά­ξεις. Η μείωση της εθνικής σύντα­ξης προ­κει­μέ­νου για τους ασφα­λι­σμέ­νους που λαμ­βά­νουν μειω­μένη σύνταξη λόγω γήρατος ανέρ­χε­ται σε 1/200 για κάθε μήνα που υπο­λεί­πε­ται για τη συμπλή­ρωση του ορίου ηλικίας πλήρους συντα­ξιο­δό­τη­σης.

Στους συντα­ξιού­χους που λαμ­βά­νουν μειω­μένη σύνταξη λόγω ανα­πη­ρίας με ποσοστό ανα­πη­ρίας από 67% έως και 79,99% χορη­γεί­ται το 75% της εθνικής σύντα­ξης και με ποσοστό ανα­πη­ρίας από 50% έως και 66,99% χορη­γεί­ται το 50% αυτής. Στους συντα­ξιού­χους του άρθρου 3 παρ. 1α που λαμ­βά­νουν μειω­μένη σύνταξη λόγω ανα­πη­ρίας με ποσοστό ανα­πη­ρίας έως 49,99% χορη­γεί­ται το 40% της εθνικής σύντα­ξης. Για τους συντα­ξιού­χους με ποσοστό ανα­πη­ρίας 80% και άνω χορη­γεί­ται το πλήρες ποσό της εθνικής σύντα­ξης.

Σε περί­πτωση σώρευ­σης συντά­ξεων χορη­γεί­ται μία εθνική σύνταξη.

Στην περί­πτωση συντα­ξιού­χου ή δικαιού­χου μιας πλήρους σε ποσό και μιας μειω­μέ­νης κύριας σύντα­ξης, το ποσό της χορη­γού­με­νης εθνικής σύντα­ξης είναι πλήρες. Σε περί­πτωση συντα­ξιού­χου ή δικαιού­χου δύο μειω­μέ­νων κύριων συντά­ξεων, κατα­βάλ­λε­ται το ποσοστό της εθνικής σύντα­ξης που αντι­στοι­χεί σε καθεμία απ’ αυτές, εφόσον το άθροι­σμά τους είναι μικρό­τερο ή ίσο με το πλήρες ποσό της εθνικής σύντα­ξης.

3. Αντα­πο­δο­τική σύνταξη με βάση το  μέσο όρο των μηνιαίων απο­δο­χών του ασφα­λι­σμέ­νου καθ’ όλη τη διάρ­κεια του ασφα­λι­στι­κού του βίου.

Οι ασφα­λι­σμέ­νοι κύριας ασφά­λι­σης, οι οποίοι θεμε­λιώ­νουν δικαί­ωμα σύντα­ξης εξ ιδίου δικαιώ­μα­τος, ανα­πη­ρίας ή θανάτου, σύμφωνα με τις οικείες δια­τά­ξεις, δικαιού­νται αντα­πο­δο­τικό μέρος σύντα­ξης, που προ­κύ­πτει με βάση τις συντά­ξι­μες απο­δο­χές, τον χρόνο ασφά­λι­σης.

Ως συντά­ξι­μες απο­δο­χές για τον υπο­λο­γι­σμό του αντα­πο­δο­τι­κού μέρους σύντα­ξης κύριας ασφά­λι­σης λόγω γήρατος, ανα­πη­ρίας ή θανάτου λαμ­βά­νε­ται υπόψη ο μέσος όρος μηνιαίων απο­δο­χών του ασφα­λι­σμέ­νου καθ’ όλη τη διάρ­κεια του ασφα­λι­στι­κού του βίου.

Ο μέσος αυτός όρος υπο­λο­γί­ζε­ται ως το πηλίκο της διαί­ρε­σης του συνόλου των μηνιαίων απο­δο­χών διά του συνο­λι­κού χρόνου ασφά­λι­σής του.

Ως σύνολο μηνιαίων απο­δο­χών που έλαβε ο ασφα­λι­σμέ­νος νοείται το άθροι­σμα των μηνιαίων απο­δο­χών που υπό­κει­νται σε εισφο­ρές, καθ’ όλη τη διάρ­κεια του ασφα­λι­στι­κού του βίου, εξαι­ρου­μέ­νων των δώρων εορτών και του επι­δό­μα­τος αδείας που τυχόν κατα­βλή­θη­καν.

Για τον υπο­λο­γι­σμό των συντά­ξι­μων απο­δο­χών λαμ­βά­νο­νται υπόψη οι απο­δο­χές του ασφα­λι­σμέ­νου για κάθε ημε­ρο­λο­γιακό έτος, προ­σαυ­ξαυ­νό­με­νες κατά την ετήσια μετα­βολή μισθών, η οποία και υπο­λο­γί­ζε­ται από την Ελλη­νική Στα­τι­στική Αρχή.

Για τον υπο­λο­γι­σμό του αντα­πο­δο­τι­κού μέρους της σύντα­ξης των προ­σώ­πων τα οποία απο­χω­ρούν από την Υπη­ρε­σία εντός του έτους 2016 ως συντά­ξι­μες απο­δο­χές λαμ­βά­νο­νται υπόψη ο μέσος μηνιαίος μισθός κατά τις ειδι­κό­τε­ρες λοιπές προ­βλέ­ψεις του παρό­ντος άρθρου που προ­κύ­πτει από το ασφα­λι­στικόέτος 2002 και έως την ημε­ρο­μη­νία έναρξης κατα­βο­λής της σύντα­ξης του υπαλ­λή­λου – λει­τουρ­γού του Δημο­σίου ή του στρα­τιω­τι­κού. Εφεξής ετησίως η περί­ο­δος αυτή ανα­φο­ράς αυξά­νε­ται κατά ένα έτος.

Το τελικό ποσό του αντα­πο­δο­τι­κού μέρους της σύντα­ξης υπο­λο­γί­ζε­ται για το σύνολο του χρόνου ασφά­λι­σης, με βάση το ποσοστό ανα­πλή­ρω­σης, όπως φαί­νε­ται στον παρα­κάτω πίνακα:

4.  Αμε­τά­βλη­τες οι ήδη κατα­βαλ­λό­με­νες συντά­ξεις μέχρι 31.12.2017

Για τον υπο­λο­γι­σμό του αντα­πο­δο­τι­κού μέρους των κατα­βαλ­λό­με­νων συντά­ξεων, έως την ημε­ρο­μη­νία έναρξης ισχύος του νόμου αυτού, συντά­ξεων, για τον προσ­διο­ρι­σμό των συντά­ξι­μων απο­δο­χών λαμ­βά­νε­ται υπόψη ο συντά­ξι­μος μισθός επί του οποίου κανο­νί­στηκε η ήδη χορη­γη­θείσα σύνταξη, όπως αυτός είχε δια­μορ­φω­θεί πριν από την έναρξη ισχύος του παρό­ντος νόμου, με βάση τους κανόνες ανα­προ­σαρ­μο­γής των συντά­ξι­μων απο­δο­χών του δημο­σίου τομέα, που ίσχυαν κατά τη δημο­σί­ευση του παρό­ντος.

Μέχρι την 31.12.2017 οι συντά­ξεις της προη­γού­με­νης συνε­χί­ζουν να κατα­βάλ­λο­νται στο ύψος που είχαν δια­μορ­φω­θεί κατά την 31.12.2014 σύμφωνα με τις τότε ισχύ­ου­σες νομο­θε­τι­κές δια­τά­ξεις, παρα­κρα­του­μέ­νης της εισφο­ράς υπέρ υγειο­νο­μι­κής περί­θαλ­ψης του νόμου 4334/2015 (σ.σ. 6% στις κύριες συντά­ξεις και 6% στις επι­κου­ρι­κές συντά­ξεις)

*Από την 1.1.2018, εφόσον το κατα­βαλ­λό­μενο ποσό των συντά­ξεων αυτών είναι μεγα­λύ­τερο από αυτό που προ­κύ­πτει από τον υπο­λο­γι­σμό τους με βάση τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης, το επι­πλέον ποσό εξα­κο­λου­θεί να κατα­βάλ­λε­ται στον δικαιούχο ως προ­σω­πική διαφορά, συμ­ψη­φι­ζό­μενο κατ’ έτος και μέχρι την πλήρη εξά­λειψή του, με την εκά­στοτε ανα­προ­σαρ­μογή των συντά­ξεων.

– (σ.σ. από την 1.1.2018) Εάν το κατα­βαλ­λό­μενο ποσό των συντά­ξεων είναι μικρό­τερο από αυτό που προ­κύ­πτει από τον υπο­λο­γι­σμό τους με τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης, τότε αυτό προ­σαυ­ξά­νε­ται κατά το ένα πέμπτο της δια­φο­ράς στα­διακά και ισόποσα εντός πέντε ετών από την ολο­κλή­ρωση του προ­γράμ­μα­τος δημο­σιο­νο­μι­κής προ­σαρ­μο­γής.

Το συνο­λικό ποσό της σύντα­ξης που εκδί­δε­ται μετά την θέση σε ισχύ του νόμου, αυξά­νε­ται από την 1.1.2017 κατ’ έτος στη βάση συντε­λε­στή που δια­μορ­φώ­νε­ται κατά 50% από τη μετα­βολή του ΑΕΠ και κατά 50% από τη μετα­βολή του Δείκτη Τιμών Κατα­να­λωτή του προη­γού­με­νου έτους και δεν υπερ­βαί­νει την ετήσια μετα­βολή του Δείκτη Τιμών Κατα­να­λωτή.

Από την 1.1.2017 και ανά τριετία η Εθνική Ανα­λο­γι­στική Αρχή εκπονεί υπο­χρε­ω­τικά ανα­λο­γι­στι­κές μελέτες, οι οποίες επι­κυ­ρώ­νο­νται από την Επι­τροπή Οικο­νο­μι­κής Πολι­τι­κής της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης, με αντι­κεί­μενο τη συνεχή παρα­κο­λού­θηση της εξέ­λι­ξης της εθνικής συντα­ξιο­δο­τι­κής δαπάνης.

Με ειδικό νόμο ανα­κα­θο­ρί­ζο­νται οι συντά­ξεις με στόχο τη δια­σφά­λιση της μακρο­πρό­θε­σμης βιω­σι­μό­τη­τας του ασφα­λι­στι­κού συστή­μα­τος.

Το ύψος των ανωτέρω δαπανών για την εθνική, την ανα­λο­γική και την επι­κου­ρική σύνταξη, προ­βαλ­λό­μενο έως το έτος 2060, δεν πρέπει να υπερ­βαί­νει το περι­θώ­ριο αύξησης των 2,5 ποσο­στιαίων μονάδων του ΑΕΠ, με έτος ανα­φο­ράς το 2009.

5. Το ήμισυ της προ­σω­πι­κής δια­φο­ράς άνω του 20% θα καλύ­πτε­ται φέτος στο Δημόσιο

Οι συντά­ξεις όσων από τους εργα­ζο­μέ­νους στο Δημόσιο απο­χω­ρούν από την υπη­ρε­σία τους από την ημε­ρο­μη­νία  έναρξη ισχύος του επι­κεί­με­νου νόμου, εξε­τά­ζο­νται σύμφωνα με τις δια­τά­ξεις αυτού. Όσοι από αυτούς έχουν απο­χω­ρή­σει ή απο­χω­ρή­σουν εντός του 2016, σε περί­πτωση κατά την οποία το ακα­θά­ρι­στο ποσό της κανο­νι­ζό­με­νης σύντα­ξης υπο­λεί­πε­ται κατά ποσοστό άνω του 20% στου ποσού της σύντα­ξης που θα ελάμ­βα­ναν με βάση τις δια­τά­ξεις της συντα­ξιο­δο­τι­κής νομο­θε­σίας του Δημο­σίου όπως αυτές ίσχυαν κατά την 31.12.2014 το ήμισυ της δια­φο­ράς αυτής κατα­βάλ­λε­ται στο δικαιούχο ως προ­σω­πική διαφορά. Για όσους απο­χω­ρή­σουν εντός του έτους 2017 ή εντός του έτους 2018 η εν λόγω προ­σω­πική διαφορά ανέρ­χε­ται στο 1/3 και στο ¼ αντί­στοιχα.

6. Καταρ­γού­νται περι­πτώ­σεις προ­σω­ρι­νών συντά­ξεων

Προ­σω­ρι­νές συντά­ξεις δεν θα κατα­βάλ­λο­νται:

– Σε περί­πτωση από­λυ­σης για πει­θαρ­χικό παρά­πτωμα ή υπη­ρε­σιακή ανε­πάρ­κεια

– Σε περί­πτωση παραί­τη­σης του υπαλ­λή­λου που δεν έχει ακόμα συμπλη­ρώ­σει τα έτη ασφά­λι­σης για την θεμε­λί­ωση του συντα­ξιο­δο­τι­κού δικαιώ­μα­τος.

– Σε περί­πτωση που η σύνταξη δεν είναι άμεσα κατα­βλη­τέα λόγω μη συμπλή­ρω­σης του προ­βλε­πό­με­νου ορίου ηλικίας για την κατα­βολή της

– Σε περί­πτωση από­λυ­σης λόγω ανι­κα­νό­τη­τας ή θανάτου στην υπη­ρε­σία

– Σε περί­πτωση που λαμ­βά­νε­ται ταυ­τό­χρονα και άλλη σύνταξη για την ίδια αιτία

– Σε περί­πτωση που για τη θεμε­λί­ωση συντα­ξιο­δο­τι­κού δικαιώ­μα­τος είναι απα­ραί­τητη η προη­γού­μενη ανα­γνώ­ριση χρόνων ασφά­λι­σης.

7. Σύνταξη λόγω θανάτου μόνο μετά τα 55 έτη στους επι­ζώ­ντες συζύ­γους

Σε περί­πτωση θανάτου συντα­ξιούχο ή ασφα­λι­σμέ­νου του Δημο­σίου ο οποίος έχει πραγ­μα­το­ποι­ή­σει το χρόνο ασφά­λι­σης που απαι­τεί­ται για τη συντα­ξιο­δό­τηση λόγω γήρατος ή ανα­πη­ρίας, δικαιού­νται –μεταξύ άλλων- τα παρα­κάτω μέλη της οικο­γε­νείας του:

– Ο επιζών σύζυγος εφόσον έχει συμπλη­ρώ­σει το 55ο έτος της ηλικίας του κατά το χρόνο θανάτου του συντα­ξιού­χου ή ασφα­λι­σμέ­νου.

8.Πλαφόν 2300 για την ατομική σύνταξη και 3000 ευρώ για τις πολ­λα­πλές συντά­ξεις

Μέχρι 31.12.2018 το ποσό κάθε ατο­μι­κής μηνιαίας σύντα­ξης των προ­σώ­πων που είχαν ήδη κατα­στεί συντα­ξιού­χοι μέχρι την έναρξη ισχυος του νέου νόμου, δεν μπορεί να υπερ­βαί­νει το εξα­πλά­σιο του πλήρους ποσού της εθνικής σύντα­ξης (σ.σ. 2304 ευρώ).

Κατά την ίδια περίοδο, το άθροι­σμα του καθαρού ποσού των συντά­ξεων των παρα­πάνω προ­σώ­πων  που δικαιού­ται κάθε συντα­ξιού­χος από οποια­δή­ποτε αιτία από το Δημόσιο, το ΝΠΔΔ κλπ. δεν μπορεί να υπερ­βαί­νει το οχτα­πλά­σιο της Εθνικής Σύντα­ξης (σ.σ. 3072 ευρώ)

9. Υπό επα­νε­ξέ­ταση όλες οι συντά­ξεις ανα­πη­ρίας

Συστή­νε­ται  Επι­τροπή με αντι­κεί­μενο την επα­νε­ξέ­ταση όλων των υφι­στα­μέ­νων δια­τά­ξεων και την θέσπιση νέων, ενιαίων κανόνων για όλες τις συντά­ξεις ανα­πη­ρίας.

10.”Τσε­κούρι” 60% στις συντά­ξεις των συντα­ξιού­χων που εργά­ζο­νται

Οι ακα­θά­ρι­στες συντά­ξεις, κύριες και επι­κου­ρι­κές κατα­βάλ­λο­νται μειω­μέ­νες σε ποσοστό 60% για όσο καιρό απα­σχο­λού­νται οι συντα­ξιούχο.

11. Ανα­στέλ­λο­νται οι συντά­ξεις των αγάμων ή δια­ζευγ­μέ­νων θυγα­τέ­ρων αν το ετήσιο εισό­δημα τους ξεπερνά των 8640 ευρώ

Η κατα­βολή της σύντα­ξης των αγάμων ή δια­ζευγ­μέ­νων θυγα­τέ­ρων ανα­στέλ­λε­ται, εάν όπως προ­κύ­πτει από τη φορο­λο­γική τους δήλωσης του προη­γού­με­νου οικο­νο­μι­κού έτους, έχουν και άλλα εισο­δή­ματα, εκτός από την κύρια και επι­κου­ρική σύνταξή τους, τα οποία υπερ­βαί­νουν το ανα­γό­μενο σε ετήσια βάση ποσό των 720 ευρώ δηλαδή το ποσό των 8640 ευρώ. Εάν τα εισο­δή­ματα αυτά, δεν υπερ­βαί­νουν το ποσό των 8640 ευρώ, τότε το μηνιαίο ποσό της σύντα­ξης (720 ευρώ) μειώ­νε­ται κατά το υπερ­βάλ­λον ποσό ανα­γό­με­νου αυτού σε μηνιαία βάση.

capital.gr