Πικρός καφές: Έρχονται νέες ανατιμήσεις

Τα νέα για τους λάτρεις του καφέ δεν είναι ευχά­ρι­στα. Όσοι ήλπιζαν ότι μπορεί να μπήκε έστω μια άνω τελεία στις αλλε­πάλ­λη­λες ανα­τι­μή­σεις των τελευ­ταίων τριών ετών, θα απο­γοη­τευ­τούν: έρχο­νται χει­ρό­τερα, λένε οι γνω­ρί­ζο­ντες την αγορά.

Τόσο η ποι­κι­λία Αrabica υψηλής ποιό­τη­τας που προ­τι­μά­ται από αλυ­σί­δες καφέ όπως η Starbucks όσο και η πιο οικο­νο­μική ποι­κι­λία Robusta έχουν ανα­τι­μη­θεί, εξαι­τίας των μεγάλων δια­κο­πών εφο­δια­σμού από το Βιετνάμ στη Βρα­ζι­λία. Ούτε λίγο ούτε πολύ, οι έμποροι ανέ­βα­ζαν τις τιμές και καταρ­γού­σαν τις εκπτώ­σεις για να προ­στα­τεύ­σουν τα περι­θώ­ρια κέρδους τους και είναι πολλοί εκείνοι οι οποίοι προει­δο­ποιούν για περισ­σό­τε­ρες αυξή­σεις στο μέλλον.

Η τιμή των κόκκων Arabica αυξή­θηκε στα 2,32 δολάρια ανά λίβρα τον περα­σμένο μήνα — μια αύξηση 64% σε σύγκριση με τον Ιούνιο του 2020, όταν ήταν μόλις 1,41 δολάρια ανά λίβρα.

Οι κόκκοι Robusta, οι οποίοι χρη­σι­μο­ποιού­νται συνήθως για την παρα­σκευή στιγ­μιαίου καφέ, είχαν τιμή τον Ιούνιο στα 1,86 δολάρια ανά λίβρα – ένα εντυ­πω­σιακό άλμα 187% από 0,65 δολ. ανά λίβρα τις πρώτες ημέρες της παν­δη­μίας του κορο­νοϊού.

Τέταρτη χρονιά ανα­τι­μή­σεων

Όσον αφορά τις αυξή­σεις των τιμών, «πάντα κάναμε τρι­πλά­σιες υπο­θέ­σεις πριν “πατή­σουμε τη σκαν­δάλη”», δήλωσε στο Bloomberg, ο Patrick Grzelewski, διευ­θυ­ντής καφέ σε αλυσίδα με 8 σημεία πώλησης, προ­σθέ­το­ντας ότι «δεν είναι κάτι που μπορεί να απο­φύ­γει κανείς πλέον». Εξάλλου, οι και­ρι­κές συν­θή­κες σε κύριες παρα­γω­γούς χώρες, όπως η Βρα­ζι­λία, προ­ε­ξο­φλούν ότι το ράλι των αυξή­σεων θα συνε­χι­στεί για 4η χρονιά.

Ενδει­κτικό του νέου τοπίου στις τιμές του καφέ είναι το γεγονός ότι το χάσμα μεταξύ των προ­θε­σμια­κών τιμών για τις δύο κυρί­αρ­χες ποι­κι­λίες είναι σχεδόν το μικρό­τερο που υπήρξε ποτέ, αφή­νο­ντας τις εται­ρείες να ανα­ζη­τούν χαρ­μά­νια  χαμη­λό­τε­ρης ποιό­τη­τας αντί για τη συνήθη οικο­νο­μικά απο­δο­τική ποι­κι­λία Robusta, προ­κει­μέ­νου να κρα­τή­σουν χαμηλά το κόστος.

Δεν είναι μόνο οι και­ρι­κές συν­θή­κες, όμως, που ανε­βά­ζει τις τιμές. Η ανα­δυό­μενη ζήτηση σε αγορές όπως η Κίνα οδηγεί σε μειω­μέ­νες προ­μή­θειες παγκο­σμίως.

Τελευ­ταία, δε, έχει ανοίξει μια ευρεία συζή­τηση ότι κατά γενική ομο­λο­γία οι έμποροι καφέ πλή­ρω­ναν πολύ φθηνά τους καλ­λιερ­γη­τές. Η νέα τάση που δημιουρ­γεί­ται προ­κει­μέ­νου να κατα­στεί η καλ­λιέρ­γεια βιώσιμη, είναι να πλη­ρώ­νε­ται καλύ­τερα η παρα­γωγή.

Οι καλύ­τε­ρες τιμές δίνουν κίνητρο στους παρα­γω­γούς να συνε­χί­σουν να φυτεύ­ουν καφέ και να μην ανα­ζη­τούν εναλ­λα­κτι­κές σε άλλες πιο προ­σο­δο­φό­ρες καλ­λιέρ­γειες και τους επι­τρέ­πουν να επα­νε­πεν­δύ­σουν για να κάνουν τα δέντρα τους πιο ανθε­κτικά στις ασθέ­νειες και στους κλι­μα­τι­κούς κιν­δύ­νους. Εάν ολο­φά­νερο πλέον ότι εάν οι τιμές του καφέ δεν αυξη­θούν για τους καλ­λιερ­γη­τές, δεν θα υπάρχει κανένας λόγος να δια­τη­ρή­σουν σε βάθος χρόνου την παρα­γωγή τους.

Αυτό συνέβη στην αγορά του κακάο, η οποία εκτι­νά­χθηκε σε τιμές που δεν είχαν παρα­τη­ρη­θεί ποτέ στο παρελ­θόν, μέχρι τους προη­γού­με­νους μήνες, καθώς η παρα­γωγή έπεσε κατα­κό­ρυφα μετά από δεκα­ε­τίες υπο­ε­πεν­δύ­σεων.

Ορι­σμέ­νοι traders εμπο­ρευ­μά­των με περιο­ρι­σμένα μετρητά ανα­γκά­στη­καν ακόμη και να εγκα­τα­λεί­ψουν τις θέσεις τους για καφέ εν μέσω πίεσης από τα συμ­βό­λαια μελ­λο­ντι­κής εκπλή­ρω­σης κακάο.

Ο νέος κανο­νι­σμός της ΕΕ

Όλα τα παρα­πάνω συντε­λού­νται σε ένα νέο τοπίο που δια­μορ­φώ­νει ο νέος κανο­νι­σμός της ΕΕ, το οποίο προ­βλέ­πει ότι οι εισα­γω­γές καφέ στην Ευρώπη θα πρέπει να προ­σκο­μί­ζουν απο­δει­κτικά ότι δεν καλ­λιερ­γή­θη­καν σε πρό­σφατα απο­ψι­λω­μένα εδάφη. Ωστόσο, λίγες χώρες είναι επαρκώς προ­ε­τοι­μα­σμέ­νες να συμ­μορ­φω­θούν με τις απαι­τή­σεις του κανο­νι­σμού. Αυτό αυτο­μά­τως σημαί­νει ότι -εφόσον τα προ­βλε­πό­μενα εφαρ­μο­στούν στο ακέραιο- οι προ­μή­θειες στην ΕΕ θα είναι περιο­ρι­σμέ­νες και εκ του συγκε­κρι­μέ­νου λόγου.

«Οι αγο­ρα­στές ψάχνουν νωρί­τερα από ό,τι συνήθως και σε περισ­σό­τε­ρες ποσό­τη­τες για να προ­λά­βουν την έναρξη εφαρ­μο­γής του νέου κανο­νι­σμού. Αυτό επι­δει­νώ­νει περαι­τέρω τα πράγ­ματα», σχο­λιά­ζει ο Tomas Araujo, εμπο­ρι­κός συνερ­γά­της της StoneX.

Όπως γράφει το Bloomberg, για δεκα­ε­τίες, οι κατα­να­λω­τές σε όλο τον κόσμο απο­λάμ­βα­ναν για χρόνια φθηνό καφέ, εις βάρος των καλ­λιερ­γη­τών. Αυτό αρχίζει να αλλάζει για μια σειρά λόγων: των υψη­λό­τε­ρων τιμών στην καλ­λιέρ­γεια, του αυξα­νό­με­νου κόστους εργα­σίας και των δια­τα­ρα­χών της αλυ­σί­δας εφο­δια­σμού που ξέσπα­σαν στο απόγειο της παν­δη­μίας.

Καφές στο σπίτι

Πάντως, οι επι­πτώ­σεις στους κρίκους της αλυ­σί­δας του καφέ, από την καλ­λιέρ­γεια μέχρι την κατα­νά­λωση είναι ανα­πό­φευ­κτη. Αν και οι κατα­να­λω­τές δεν εγκα­τα­λεί­πουν εύκολα τη συνή­θεια του καφέ, όλο και περισ­σό­τε­ροι επι­λέ­γουν να τον φτιά­χνουν στο σπίτι για να γλι­τώ­σουν ένα μέρος των ανα­τι­μή­σεων.

Την ίδια στιγμή, δε, που οι κατα­να­λω­τές που γνω­ρί­ζουν τις τιμές ανα­ζη­τούν προ­σφο­ρές, η ένωση που εκπρο­σω­πεί τη βιο­μη­χα­νία του κλάδου στη Βρα­ζι­λία (ABIC) ο προει­δο­ποιεί τους αγο­ρα­στές να είναι επι­φυ­λα­κτι­κοί με άγνω­στες μάρκες φθηνών κόκκων, που μερικές φορές περιέ­χουν φλοιούς, κλαδιά και υπο­λείμ­ματα από άλλα φυτά, σε μια προ­σπά­θεια να εξα­πα­τή­σουν τα νοι­κο­κυ­ριά.

Σε κάθε περί­πτωση είναι βέβαιο ότι μια αγα­πη­μένη καθη­με­ρινή από­λαυση τείνει να γίνει δυσβά­στα­χτη για πολλούς κατα­να­λω­τές, σε συν­δυα­σμό με τη γενι­κευ­μένη ακρί­βεια σε όλα τα είδη καθη­με­ρι­νής ανάγκης. Και, όπως όλοι γνω­ρί­ζουμε, χωρίς να απαι­τεί­ται πτυχίο οικο­νο­μι­κών, στην αγορά ό, τι ανε­βαί­νει δύσκολα κατε­βαί­νει.

Πηγή: in.gr