Οι δήμοι θα εισπράττουν φόρους

Σχέδιο αυτό­μα­της μετα­φο­ράς πόρων, όπως είναι ο σημε­ρι­νός ΕΝΦΙΑ, από τα κεντρικά στα τοπικά «ταμεία», παράλ­ληλα με τη μετα­κί­νηση αρμο­διο­τή­των σε δήμους και περι­φέ­ρειες, έχει επί τάπητος η κυβέρ­νηση με δια­τυ­πω­μένη ήδη την πολι­τική βούληση για ενί­σχυση της αυτο­νο­μίας των Οργα­νι­σμών Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης. Η βασική στό­χευση για ανάληψη από τους ΟΤΑ έως και του 80% των αρμο­διο­τή­των που σήμερα βαραί­νουν συνο­λικά τις πλάτες του κράτους συνο­δεύ­ε­ται από το πρό­τζεκτ «απο­κέ­ντρωση» και στους πόρους ή αλλιώς «στα­θε­ροί πόροι» υπέρ της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης, στην κατεύ­θυνση να προ­γραμ­μα­τί­ζουν και να χρη­μα­το­δο­τούν έγκαιρα τα έργα τους.

Στην κυβέρ­νηση γράφουν και σβήνουν εναλ­λα­κτι­κές επι­λο­γές για τέτοιου είδους νέα αντα­πο­δο­τικά «τέλη», σκα­νά­ρο­ντας τους φορο­λο­γι­κούς κωδι­κούς και κρα­τώ­ντας στο τραπέζι, σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, και τη στα­διακή μετα­φορά του ΕΝΦΙΑ σε τοπικό επίπεδο. Ο σχε­δια­σμός είναι σε πλήρη εξέλιξη και μπορεί αρμό­διες πηγές να τονί­ζουν πως δεν απο­τε­λεί κλει­δω­μένη ρύθμιση του «επό­με­νου μήνα» αφού εξε­τά­ζο­νται κρί­σι­μες λεπτο­μέ­ρειες, ωστόσο επι­βε­βαιώ­νουν ότι γίνεται επε­ξερ­γα­σία κάθε πιθανού χρη­μα­το­δο­τι­κού εργα­λείου που θα υπη­ρε­τούσε χωρίς κωλύ­ματα (συνταγ­μα­τι­κό­τη­τας, ενστά­σεων κ.ο.κ.) τον δια­κη­ρυγ­μένο στόχο του Μαξίμου για μετα­τροπή της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης σε κεντρικό πυλώνα ανά­πτυ­ξης.

Αρμο­διό­τη­τες

Η  μεταρ­ρύθ­μιση της πολυ­ε­πί­πε­δης δια­κυ­βέρ­νη­σης για την «απο­κρυ­στάλ­λωση των αρμο­διο­τή­των σε όλα τα επίπεδα κρα­τι­κής λει­τουρ­γίας», σύμφωνα με τη χθεσινή προ­α­ναγ­γε­λία του Κυριά­κου Μητσο­τάκη, δρο­μο­λο­γεί­ται για τις αρχές του δεύ­τε­ρου εξα­μή­νου του έτους. Ωστόσο πλη­ρο­φο­ρη­μέ­νες πηγές εκτι­μούν ως πιθανή είτε την επί­σπευση του νομο­σχε­δίου είτε ακόμα και να «σπάσει» αυτή η νέα φάση του επι­τε­λι­κού κράτους ώστε να προ­ω­θη­θούν πιο γρήγορα τα – θεω­ρη­τικά – πιο «ώριμα» κομ­μά­τια της με φόντο και όσα ανέ­δειξε η «Μήδεια». Πάντως στον φετινό «μπλε φάκελο» με τους στόχους του υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών απο­τυ­πώ­νο­νται ρητά «η λογο­δο­σία, η δια­φά­νεια και η αυτο­τέ­λεια» των ΟΤΑ μέσα και από ανα­θε­ώ­ρηση του τρόπου υπο­λο­γι­σμού των κεντρι­κών αυτο­τε­λών πόρων με πιο αντι­κει­με­νικά κρι­τή­ρια.

Λογο­δο­σία

«Δήμαρ­χοι και περι­φε­ρειάρ­χες πρέπει να είναι πιο ευέ­λι­κτοι με ίδιους πόρους» ξεκα­θα­ρί­ζουν ενη­με­ρω­μέ­νες πηγές, με το σκε­πτικό οι ΟΤΑ να αξιο­ποιούν τα κεφά­λαια προς όφελος των δημοτών τους, χωρίς να περι­μέ­νουν την κεντρική διοί­κηση, αλλά επι­φορ­τι­ζό­με­νοι μοιραία με ευθύνες και λογο­δο­σία. Εξού και η συζή­τηση είναι λεπτο­με­ρής για το ποιοι  φόροι μπορούν να  κλει­δώ­σουν τελικά… υπέρ δήμων και σε ποιο εύρος, καθώς και για το πώς θα στηθεί ο μηχα­νι­σμός δια­νο­μής τους, την ώρα που ελέγ­χο­νται προ­φα­νώς τα δημο­σιο­νο­μικά δεδο­μένα και οι συνο­λι­κές αντοχές με τη χώρα ακόμα στον εφιάλτη της παν­δη­μι­κής κρίσης.

Ηδη έχει εξε­τα­στεί η δυνα­τό­τητα να προ­σαρ­μο­στούν στα ελλη­νικά δεδο­μένα κάποια μοντέλα του εξω­τε­ρι­κού, όπως ενδει­κτικά η νομο­θε­σία σε σκαν­δι­να­βι­κές χώρες (Δανία, Σουηδία), ενώ ειδικά για την πιθανή παρα­χώ­ρηση του ΕΝΦΙΑ, το σχετικό πλάνο Μητσο­τάκη είχε πρω­το­έρ­θει στο προ­σκή­νιο τον Σεπτέμ­βριο του 2018: ένας «ανα­δια­νε­μη­τι­κός μηχα­νι­σμός» απέ­να­ντι στον κίνδυνο δημιουρ­γίας «πλού­σιων» και «φτωχών» δήμων και καθο­ρι­σμός συγκε­κρι­μέ­νου εύρους στα περι­θώ­ρια αύξησης ή μείωσης του ύψους του φόρου.

Προ­τά­σεις

Εκτοτε τα εναλ­λα­κτικά σενάρια μένουν πίσω από τις κλει­στές πόρτες των συσκέ­ψεων, με δεδο­μένο ωστόσο ότι στα πρω­θυ­πουρ­γικά χέρια βρί­σκο­νται πλέον και ελλη­νι­κές τεχνο­κρα­τι­κές προ­τά­σεις που λει­τουρ­γούν ως επι­πλέον συμ­βου­λευ­τικά εργα­λεία, χωρίς να υιο­θε­τού­νται απα­ραί­τητα, ούτε απευ­θείας ούτε εξ ολο­κλή­ρου. Για παρά­δειγμα το έργο τους έχουν  ολο­κλη­ρώ­σει τόσο η 11μελής επι­στη­μο­νική ομάδα που είχε επι­στρα­τευ­θεί στο υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών (η επι­τροπή Ξενο­φώ­ντα Κοντιάδη) όσο και η επι­τροπή υπό τον νομπε­λί­στα Χρι­στό­φορο Πισ­σα­ρίδη για το σχέδιο ανά­πτυ­ξης της οικο­νο­μίας.

Στην έκθεση των τελευ­ταίων, που κατα­γρά­φουν χαμηλές δαπάνες της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης στην Ελλάδα (μόλις στο 2,8% του ΑΕΠ αντί του 14,6% στο σύνολο της ΕΕ), επι­ση­μαί­νε­ται ενδει­κτικά ότι «οι φόροι στην ακίνητη περιου­σία πρέπει να εξορ­θο­λο­γι­στούν, να ενο­ποι­η­θούν και να περά­σουν στα­διακά σε τοπικό επίπεδο». Πιο πρό­σφατα, στις αρχές του έτους, η ΔιαΝΕΟσις δημο­σιο­ποί­ησε εκτενή μελέτη με «επι­χει­ρη­σια­κές» λεπτο­μέ­ρειες για το εργα­λείο της από­δο­σης μέρους – αλλά σίγουρα όχι αυτού­σιου – του ΕΝΦΙΑ στην Τοπική Αυτο­διοί­κηση.

Πηγή: in.gr