Ουραγός και στην προσχολική εκπαίδευση η Ελλάδα – Νέο καμπανάκι από την Κομισιόν

Στη νέα ανα­κοί­νω­ση της Eurostat για την προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση στην ΕΕ, η Ελ­λά­δα λά­μπει δια της απου­σί­ας της. Κατά μέσο όρο σχε­δόν το 95% των παι­διών, από τριών ετών ως και την ηλι­κία υπο­χρε­ω­τι­κής έναρ­ξης της πρω­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης, πη­γαί­νουν σε παι­δι­κό σταθ­μό, προ­νή­πιο ή νη­πια­γω­γείο.

Τα στοι­χεία, που αφο­ρούν το 2023, εμ­φα­νί­ζουν σαφή πρό­ο­δο σε σύ­γκρι­ση με το αμέ­σως προη­γού­με­νο έτος, όταν το αντί­στοι­χο πο­σο­στό ήταν 93,3%. Το στρα­τη­γι­κό σχέ­διο για την Εκ­παί­δευ­ση στον Ευ­ρω­παϊ­κό Χώρο έχει θέσει στόχο ως το 2030 να έχει εντα­χθεί στην προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση του­λά­χι­στον το 96% των νη­πί­ων άνω των τριών ετών.

Όπως επι­ση­μαί­νει η σχε­τι­κή έκ­θε­ση της Κο­μι­σιόν, η Ελ­λά­δα έχει από τα χα­μη­λό­τε­ρα πο­σο­στά έντα­ξης νη­πί­ων στην επί­ση­μη προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση και φρο­ντί­δα  (ΠΕΦ): μόλις 68,8%, με βάση τα τε­λευ­ταία δια­θέ­σι­μα στοι­χεία.

Το 95% των παι­διών στην ΕΕ εντάσ­σε­ται στην προ­σχο­λι­κή αγωγή. Στην Ελ­λά­δα «δεν υπάρ­χουν δια­θέ­σι­μα δε­δο­μέ­να» αφού τα πιο πρό­σφα­τα χρο­νο­λο­γού­νται από το 2019.

Πά­σχουν και οι στα­τι­στι­κές

Η Κο­μι­σιόν πα­ρα­δέ­χε­ται ότι είναι δύ­σκο­λο να πα­ρα­κο­λου­θή­σει την πρό­ο­δο της Ελ­λά­δας σε θέ­μα­τα προ­σχο­λι­κής αγω­γής, καθώς δεν υπάρ­χουν πρό­σφα­τα στα­τι­στι­κά δε­δο­μέ­να. Τα τε­λευ­ταία δια­θέ­σι­μα στοι­χεία χρο­νο­λο­γού­νται από το 2019, γε­γο­νός που από  μόνο του είναι εξαι­ρε­τι­κά προ­βλη­μα­τι­κό.

Σε νέα με­λέ­τη για την προ­σχο­λι­κή αγωγή στην Ευ­ρώ­πη, η Ελ­λά­δα ανα­φέ­ρε­ται ως η χώρα με τα χα­μη­λό­τε­ρα πο­σο­στά συμ­με­το­χής των παι­διών άνω των τριών ετών στην ΠΕΦ. Βρι­σκό­μα­στε σε με­γά­λη από­στα­ση από τις αμέ­σως επό­με­νες χώρες στον «πάτο» της κα­τά­τα­ξης: Τη Ρου­μα­νία με 75,7%, τη Σλο­βα­κία με 80,8%, την Τσε­χία με 85,3%

Στην ΕΕ των 27, εννιά χώρες έχουν ήδη υπερ­βεί το στόχο του 96%.

Στην κο­ρυ­φή βρί­σκε­ται η  Γαλ­λία, με το 100% των νη­πί­ων από τριών ως πέντε ετών να πα­ρα­κο­λου­θούν τά­ξεις προ­σχο­λι­κής αγω­γής. Στη Γαλ­λία η πρω­το­βάθ­μια υπο­χρε­ω­τι­κή εκ­παί­δευ­ση ξε­κι­νά­ει στα έξι έτη, όμως είναι επί­σης υπο­χρε­ω­τι­κή η προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση από τα τρία έτη και μετά.

Στην πρώτη και δεύ­τε­ρη θέση βρί­σκε­ται το Βέλ­γιο και η Ισπα­νία, με το 98% και 96,6% των νη­πί­ων να συμ­με­τέ­χουν στην επί­ση­μη ΠΕΦ. Ουγ­γα­ρία, Νορ­βη­γία, Πο­λω­νία, Σου­η­δία, Λι­θουα­νία και Ισλαν­δία, έχουν επί­σης υψηλά πο­σο­στά συμ­με­το­χής στην προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση.

Στην Ελ­λά­δα το 98,4% των εκ­παι­δευ­τι­κών προ­σχο­λι­κής αγω­γής είναι γυ­ναί­κες

Προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση μόνο γέ­νους θη­λυ­κού;

Τα στοι­χεία δεί­χνουν ότι το 2023 σχε­δόν όλοι οι εκ­παι­δευ­τι­κοί στην προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση στην ΕΕ ήταν γυ­ναί­κες, αντι­προ­σω­πεύ­ο­ντας το 95,3 % του συ­νό­λου.

Η Ρου­μα­νία (99,7 %), η Σλο­βα­κία (99,6 %) και η Ουγ­γα­ρία (99,5 %) είχαν τα υψη­λό­τε­ρα πο­σο­στά γυ­ναι­κών εκ­παι­δευ­τι­κών στην προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση. Στο άλλο άκρο της κλί­μα­κας, αλλά και πάλι με υψηλά επί­πε­δα, η Ολ­λαν­δία (87,9 %), η Γαλ­λία (91,5 %) και η Δανία (92,7 %) κα­τέ­γρα­ψαν τα χα­μη­λό­τε­ρα πο­σο­στά. Στην Ελ­λά­δα οι άντρες εκ­παι­δευ­τι­κοί προ­σχο­λι­κής αγω­γής είναι ισχνή μειο­ψη­φία, απο­τε­λώ­ντας μόλις το 1,6% του συ­νό­λου.

Εκτός όμως από το έμ­φυ­λο χάσμα στους εκ­παι­δευ­τι­κούς προ­σχο­λι­κής αγω­γής,  το πλέον αρ­νη­τι­κό για τη χώρα μας είναι το μι­σθο­λο­γι­κό χάσμα. Με βάση τα τε­λευ­ταία στοι­χεία του Δι­κτύ­ου Ευ­ρυ­δί­κη για την εκ­παί­δευ­ση στην ΕΕ, ο ει­σα­γω­γι­κός ετή­σιος μι­σθός για τους νε­ο­διό­ρι­στους εκ­παι­δευ­τι­κούς στην Ελ­λά­δα – συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των νη­πια­γω­γών – είναι πε­ρί­που 17.600 ευρώ μικτά.

Αντί­στοι­χα στη Γαλ­λία, ο μι­σθός του νε­ο­διό­ρι­στου ξε­κι­νά­ει από τα 37.100 ευρώ ετη­σί­ως και στο Βέλ­γιο, ανά­λο­γα με την πε­ριο­χή κυ­μαί­νε­ται με­τα­ξύ 47.000 και 50.200 ευρώ.

Γιατί είναι ση­μα­ντι­κή η προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση

Στην τε­λευ­ταία έκ­θε­ση της Κο­μι­σιόν για την Ελ­λά­δα, γί­νε­ται ρητή ανα­φο­ρά στα ιδιαί­τε­ρα χα­μη­λά πο­σο­στά συμ­με­το­χής των παι­διών στην προ­σχο­λι­κή αγωγή.

Η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή προει­δο­ποιεί ότι η ανε­παρ­κής δια­θε­σι­μό­τη­τα δομών προ­σχο­λι­κής φρο­ντί­δας,  συ­ντε­λεί στη διαιώ­νι­ση του έμ­φυ­λου χά­σμα­τος στην απα­σχό­λη­ση. Στην έκ­θε­ση πα­ρα­τη­ρή­σε­ων το­νί­ζε­ται ότι το  χάσμα απα­σχό­λη­σης με­τα­ξύ των φύλων θα μπο­ρού­σε να πε­ριο­ρι­στεί με­τα­ξύ άλλων και με την αύ­ξη­ση της δια­θε­σι­μό­τη­τας υπη­ρε­σιών παι­δι­κής φρο­ντί­δας, την επέ­κτα­ση των ολο­ή­με­ρων σχο­λεί­ων και με πιο ισορ­ρο­πη­μέ­να δι­καιώ­μα­τα γο­νι­κής άδειας.

Αντί­στοι­χα, σύμ­φω­να με έρευ­να γνώ­μης του Κέ­ντρου Φι­λε­λεύ­θε­ρων Με­λε­τών (ΚΕΦΙΜ) σε 19 επι­φα­νείς Έλ­λη­νες οι­κο­νο­μο­λό­γους, η προ­σχο­λι­κή φρο­ντί­δα συν­δέ­ε­ται και με το δη­μο­γρα­φι­κό ζή­τη­μα.

Τα 95% των συμ­με­τε­χό­ντων στην έρευ­να, θε­ω­ρεί ότι η για την κα­τα­πο­λέ­μη­ση της υπο­γεν­νη­τι­κό­τη­τας δεν αρ­κούν τα επι­δό­μα­τα, αλλά χρειά­ζο­νται στο­χευ­μέ­νες πο­λι­τι­κές, που θα πε­ρι­λαμ­βά­νουν και την αύ­ξη­ση των βρε­φο­νη­πια­κών σταθ­μών.

Κα­θο­ρι­στι­κά τα πρώτα χρό­νια του παι­διού

Πέρα από την εν­δυ­νά­μω­ση των γο­νέ­ων, η ποιο­τι­κή προ­σχο­λι­κή εκ­παί­δευ­ση θε­ω­ρεί­ται ωφέ­λι­μη και ανα­γκαία πρω­τί­στως για το ίδιο το παιδί.

Όπως ση­μειώ­νε­ται στη νέα έρευ­να της Κο­μι­σιόν, η πρώ­ι­μη παι­δι­κή ηλι­κία είναι κα­θο­ρι­στι­κή για την προ­σω­πι­κή και κοι­νω­νι­κή ανά­πτυ­ξη του παι­διού και την από­κτη­ση βα­σι­κών δε­ξιο­τή­των εγ­γρα­μα­τι­σμού. Ως εκ τού­του η προ­σχο­λι­κή αγωγή θε­ω­ρεί­ται «ακρο­γω­νιαιος λίθος της εκ­παι­δευ­τι­κής ισό­τη­τας και ση­μα­ντι­κός πα­ρά­γο­ντας προ­ώ­θη­σης της κοι­νω­νι­κής δι­καιο­σύ­νης».

Τέλος, η πρό­σβα­ση σε ποιο­τι­κές, δη­μό­σιες και δω­ρε­άν δομές ΠΕΦ, συμ­βάλ­λει στη μεί­ω­ση της παι­δι­κής φτώ­χειας, η οποία στην Ελ­λά­δα κι­νεί­ται σε πολύ υψηλά επί­πε­δα.

Η ενί­σχυ­ση της προ­σχο­λι­κής αγω­γής ιδίως για τα βρέφη και τα προ­νή­πια εντάσ­σε­ται στους στό­χους-ορό­ση­μα του Τα­μεί­ου Ανά­καμ­ψης. Το σχε­τι­κό έργο ονο­μά­ζε­ται «Δη­μιουρ­γία παι­δα­γω­γι­κού πλαι­σί­ου, ψυ­χο­με­τρι­κού ερ­γα­λεί­ου και ψυ­χο­εκ­παι­δευ­τι­κών πα­ρεμ­βά­σε­ων σε βρε­φι­κούς, βρε­φο­νη­πια­κούς και παι­δι­κούς σταθ­μούς, που προ­ά­γουν την ανά­πτυ­ξη των παι­διών ηλι­κί­ας από 3 μηνών έως 4 ετών», με συ­νο­λι­κό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό σχε­δόν 8 δισ. ευρώ

Πηγή: in.gr