Στεφανία Παπακωνσταντίνου: «2.500 στειρώσεις, 3.000 γάτες και 566.000 ευρώ: οι απορίες που ζητούν απαντήσεις»

Το νέο Επι­χει­ρη­σια­κό Πρό­γραμ­μα του Δήμου Ρόδου για τη δια­χεί­ρι­ση των αδέ­σπο­των ζώων βρί­σκε­ται στο επί­κε­ντρο της δη­μό­σιας συ­ζή­τη­σης. Η πρό­ε­δρος της Φι­λο­ζω­ι­κής Ρόδου, Στε­φα­νία Πα­πα­κων­στα­ντί­νου, εκ­φρά­ζει τις επι­φυ­λά­ξεις της για τον σχε­δια­σμό, την τεκ­μη­ρί­ω­ση και την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τά του, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι το σχέ­διο αφή­νει πε­ρισ­σό­τε­ρα ερω­τή­μα­τα παρά απα­ντή­σεις. Στη συ­νέ­ντευ­ξη που ακο­λου­θεί ανα­λύ­ει τους λό­γους της κρι­τι­κής της, εστιά­ζο­ντας στα στοι­χεία που πα­ρου­σιά­ζο­νται, στις προ­βλε­πό­με­νες δρά­σεις και στην ανά­γκη για έναν ρε­α­λι­στι­κό και επι­στη­μο­νι­κά τεκ­μη­ριω­μέ­νο σχε­δια­σμό.

• Δια­βά­σα­τε το Επι­χει­ρη­σια­κό Πρό­γραμ­μα του Δήμου Ρόδου για τα αδέ­σπο­τα. Ποια είναι η πρώτη σας εντύ­πω­ση;

Η πρώτη μου εντύ­πω­ση ήταν απο­γο­ή­τευ­ση. Όχι γιατί δια­φω­νώ με τους στό­χους. Όλοι θέ­λου­με λι­γό­τε­ρα αδέ­σπο­τα, πε­ρισ­σό­τε­ρες στει­ρώ­σεις και κα­λύ­τε­ρη ευ­ζω­ία. Η απο­γο­ή­τευ­ση προ­έρ­χε­ται από το γε­γο­νός ότι πε­ρί­με­να ένα σχέ­διο προ­σαρ­μο­σμέ­νο στις ανά­γκες της Ρόδου και βρήκα ένα κεί­με­νο γε­μά­το γε­νι­κό­τη­τες, αντι­γρα­φές από άλ­λους δή­μους και ελά­χι­στη τεκ­μη­ρί­ω­ση.

• Τι εν­νο­εί­τε όταν μι­λά­τε για αντι­γρα­φές;

Το ίδιο το έγ­γρα­φο ανα­φέ­ρει ότι αξιο­ποι­ή­θη­καν τα επι­χει­ρη­σια­κά προ­γράμ­μα­τα του Βελ­βε­ντού και της Ορε­στιά­δας. Το ερώ­τη­μα είναι αν κά­ποιος έκα­τσε να προ­σαρ­μό­σει αυτά τα δε­δο­μέ­να στη Ρόδο. Το Βελ­βε­ντό και η Ορε­στιά­δα έχουν εντε­λώς δια­φο­ρε­τι­κή γε­ω­γρα­φία, δια­φο­ρε­τι­κά προ­βλή­μα­τα και δια­φο­ρε­τι­κό πλη­θυ­σμό ζώων. Εκεί πράγ­μα­τι συ­να­ντά κα­νείς φαι­νό­με­να που σχε­τί­ζο­νται με αγέ­λες τσο­πα­νό­σκυ­λων και δια­φο­ρε­τι­κές συν­θή­κες υπαί­θρου. Δεν μπο­ρείς να παίρ­νεις έτοι­μα μο­ντέ­λα και να τα βα­φτί­ζεις σχέ­διο για τη Ρόδο.

• Σας ενό­χλη­σε ιδιαί­τε­ρα η ανα­φο­ρά στις «αγέ­λες»;

Πράγ­μα­τι, το σχέ­διο μιλά για διά­σπα­ση αγε­λών και έλεγ­χο αγε­λών. Στη Ρόδο ποιες ακρι­βώς είναι αυτές οι αγέ­λες; Οι γάτες λει­τουρ­γούν σε αποι­κί­ες, όχι σε αγέ­λες. Αν μι­λά­με για σκύ­λους, θα ήθελα να μας υπο­δεί­ξουν πού βρί­σκο­νται οι ορ­γα­νω­μέ­νες αγέ­λες αδέ­σπο­των σκύ­λων που δι­καιο­λο­γούν τέ­τοια ανα­φο­ρά. Αυτό είναι πρό­βλη­μα άλλων πε­ριο­χών της Ελ­λά­δας, όχι της Ρόδου. Δίνει την αί­σθη­ση ότι χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­καν όροι από άλλα κεί­με­να χωρίς να εξε­τα­στεί αν αντα­πο­κρί­νο­νται στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα του νη­σιού.

• Τι λέτε για τον αριθ­μό των 3.000 αδέ­σπο­των γατών;

Αυτό είναι ίσως το πιο ανη­συ­χη­τι­κό ση­μείο. Σε ένα επι­χει­ρη­σια­κό σχέ­διο οι αριθ­μοί πρέ­πει να τεκ­μη­ριώ­νο­νται. Από πού προ­κύ­πτουν οι 3.000 γάτες; Ποια με­λέ­τη έγινε; Ποια κα­τα­γρα­φή; Ποια με­θο­δο­λο­γία ακο­λου­θή­θη­κε; Εγώ, όταν κάνω μια εκτί­μη­ση, μπορώ να εξη­γή­σω πώς την έκανα. Χρη­σι­μο­ποί­η­σα συ­γκρι­τι­κά δε­δο­μέ­να από τη Σύρο, πλη­θυ­σμια­κές ανα­γω­γές και δια­θέ­σι­μες επι­στη­μο­νι­κές με­λέ­τες. Με βάση αυτά, μια συ­ντη­ρη­τι­κή εκτί­μη­ση για την πόλη της Ρόδου κυ­μαί­νε­ται με­τα­ξύ 4.000 και 7.000 αδέ­σπο­των γατών, ενώ για ολό­κλη­ρο το νησί ο αριθ­μός είναι προ­φα­νώς πολ­λα­πλά­σιος. Δεν ισχυ­ρί­ζο­μαι ότι αυτή είναι η από­λυ­τη αλή­θεια. Ισχυ­ρί­ζο­μαι όμως ότι μπορώ να εξη­γή­σω πώς κα­τέ­λη­ξα σε αυτή την εκτί­μη­ση. Ο Δήμος μπο­ρεί να εξη­γή­σει πώς κα­τέ­λη­ξε στις 3.000; Και εδώ προ­κύ­πτει μία ακόμη αντί­φα­ση. Στο ίδιο το επι­χει­ρη­σια­κό σχέ­διο γί­νε­ται ανα­φο­ρά σε πε­ρί­που 2.500 στει­ρώ­σεις γατών που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν το προη­γού­με­νο διά­στη­μα από τις Flying Cats. Αν λοι­πόν οι αδέ­σπο­τες γάτες της Ρόδου είναι μόλις 3.000, τότε θε­ω­ρη­τι­κά βρι­σκό­μα­στε ήδη πολύ κοντά στον πλήρη έλεγ­χο του πλη­θυ­σμού τους. Με απλά λόγια, αν οι αριθ­μοί αυτοί είναι σω­στοί, σχε­δόν τε­λειώ­σα­με το πρό­βλη­μα. Όμως όλοι όσοι βρι­σκό­μα­στε κα­θη­με­ρι­νά στο πεδίο γνω­ρί­ζου­με ότι κάτι τέ­τοιο δεν ισχύ­ει. Βλέ­που­με συ­νε­χώς νέες γεν­νή­σεις, νέες αποι­κί­ες και νέες ανά­γκες για στει­ρώ­σεις. Γι’ αυτό ακρι­βώς λέω ότι οι αριθ­μοί πρέ­πει να βα­σί­ζο­νται σε πραγ­μα­τι­κή κα­τα­γρα­φή και όχι σε αυ­θαί­ρε­τες εκτι­μή­σεις. Διότι όταν τα ίδια τα στοι­χεία ενός σχε­δί­ου δεν συμ­φω­νούν με­τα­ξύ τους, είναι απο­λύ­τως λο­γι­κό να γεν­νώ­νται ερω­τή­μα­τα για την αξιο­πι­στία ολό­κλη­ρου του σχε­δια­σμού.

• Το πρό­γραμ­μα δίνει ιδιαί­τε­ρη έμ­φα­ση στις στει­ρώ­σεις.

Και εκεί ακρι­βώς αρ­χί­ζουν τα ερω­τή­μα­τα. Στο ίδιο το έγ­γρα­φο ανα­φέ­ρε­ται ότι οι 2.542 στει­ρώ­σεις γατών πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν μέσω της συ­νερ­γα­σί­ας με τις Flying Cats. Ανα­φέ­ρε­ται επί­σης ότι και οι μελ­λο­ντι­κές στει­ρώ­σεις γατών θα γί­νουν σε συ­νερ­γα­σία με τις Flying Cats. Άρα ποιο είναι ακρι­βώς το νέο στοι­χείο που ει­σφέ­ρει ο Δήμος;

Και αν οι στει­ρώ­σεις συ­νε­χί­σουν να πραγ­μα­το­ποιού­νται από τους ίδιους αν­θρώ­πους και τις ίδιες ορ­γα­νώ­σεις που τις πραγ­μα­το­ποιούν ήδη σή­με­ρα, τότε ο πο­λί­της εύ­λο­γα ανα­ρω­τιέ­ται τι ακρι­βώς αλ­λά­ζει με το νέο επι­χει­ρη­σια­κό σχέ­διο. Διότι οι Flying Cats ήδη κά­νουν το έργο αυτό. Οι εθε­λο­ντές ήδη με­τα­φέ­ρουν ζώα. Οι εθε­λο­ντές ήδη εντο­πί­ζουν αποι­κί­ες. Οι εθε­λο­ντές ήδη φρο­ντί­ζουν τα ζώα. Επο­μέ­νως το ερώ­τη­μα πα­ρα­μέ­νει: πού θα κα­τευ­θυν­θούν ου­σια­στι­κά οι πόροι;

• Ανα­φέ­ρε­στε στον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό των πε­ρί­που 566.000 ευρώ;

Ακρι­βώς. Πρό­κει­ται για ένα εντυ­πω­σια­κό ποσό. Όμως όταν δια­βά­ζει κα­νείς τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό, δεν βλέ­πει σαφή κα­τα­νο­μή για τις στει­ρώ­σεις γατών που απο­τε­λούν το βα­σι­κό ερ­γα­λείο ελέγ­χου του πλη­θυ­σμού. Ο πο­λί­της δι­καιού­ται να γνω­ρί­ζει πόσα χρή­μα­τα θα πάνε στις στει­ρώ­σεις, πόσα στην πε­ρί­θαλ­ψη, πόσα στις τρο­φές και πόσα στις υπό­λοι­πες δρά­σεις. Πρό­κει­ται για δη­μό­σιο χρήμα και οφεί­λει να υπάρ­χει από­λυ­τη δια­φά­νεια στη διά­θε­σή του.

• Το σχέ­διο ανα­φέ­ρει δί­κτυο σπι­τιών, ταϊ­στρών και πο­τι­στρών. Ποια είναι η ει­κό­να που έχετε;

Εδώ τα πράγ­μα­τα γί­νο­νται ακόμη πιο εν­δια­φέ­ρο­ντα. Στο σχέ­διο γί­νε­ται ανα­φο­ρά σε πε­ρί­που 50 ση­μεία με τα­ΐ­στρες, πο­τί­στρες και υπο­δο­μές για αδέ­σπο­τα ζώα. Ως άν­θρω­πος που βρί­σκε­ται κα­θη­με­ρι­νά στο πεδίο και συ­νερ­γά­ζε­ται με εθε­λο­ντές σε ολό­κλη­ρη τη Ρόδο, οφεί­λω να πω ότι αυτή η ανα­φο­ρά με εξέ­πλη­ξε. Γι’ αυτό και απευ­θύ­νω μια πολύ απλή πρό­κλη­ση προς τον Δήμο: να θέσει στη διά­θε­ση του συλ­λό­γου και των εθε­λο­ντών έναν χάρτη με αυτά τα 50 ση­μεία. Να δούμε πού βρί­σκο­νται οι τα­ΐ­στρες, οι πο­τί­στρες και οι σχε­τι­κές υπο­δο­μές που ανα­φέ­ρο­νται στο σχέ­διο. Προ­σω­πι­κά έχω αι­τη­θεί εδώ και δύο χρό­νια την το­πο­θέ­τη­ση τα­ΐ­στρας σε συ­γκε­κρι­μέ­νο ση­μείο και η απά­ντη­ση που λάμ­βα­να ήταν ότι δεν υπάρ­χει η σχε­τι­κή δυ­να­τό­τη­τα. Επι­πλέ­ον, τα πε­ρισ­σό­τε­ρα σπι­τά­κια που γνω­ρί­ζου­με σή­με­ρα στη Ρόδο έχουν το­πο­θε­τη­θεί είτε από φι­λο­ζω­ι­κές ορ­γα­νώ­σεις είτε από εθε­λο­ντές είτε από προη­γού­με­νες δη­μο­τι­κές πρω­το­βου­λί­ες. Ακόμη και στο Νο­σο­κο­μείο Ρόδου, οι πα­ρεμ­βά­σεις έγι­ναν χάρη στις προ­σπά­θειες της φι­λο­ζω­ι­κής κοι­νό­τη­τας. Αν πράγ­μα­τι υπάρ­χουν 50 ορ­γα­νω­μέ­να από τον Δήμο ση­μεία, θα χαρώ ει­λι­κρι­νά να τα δω κα­τα­γε­γραμ­μέ­να. Γιατί μέχρι σή­με­ρα ούτε εγώ ούτε οι πε­ρισ­σό­τε­ροι εθε­λο­ντές που δρα­στη­ριο­ποιού­νται κα­θη­με­ρι­νά στο νησί έχου­με αυτή την ει­κό­να.

• Πώς σχο­λιά­ζε­τε το «Γα­λά­ζιο Πα­τού­σι»;

Εδώ πραγ­μα­τι­κά δυ­σκο­λεύ­ο­μαι να πάρω στα σο­βα­ρά τη συ­γκε­κρι­μέ­νη πρό­τα­ση. Η ιδέα να επι­βρα­βεύ­ο­νται επι­χει­ρή­σεις που βοη­θούν τα αδέ­σπο­τα είναι θε­τι­κή. Όμως το «Γα­λά­ζιο Πα­τού­σι» πα­ρου­σιά­ζε­ται ως η και­νο­τό­μος δράση σε ένα επι­χει­ρη­σια­κό σχέ­διο που υπο­τί­θε­ται ότι θα λύσει ένα από τα σο­βα­ρό­τε­ρα προ­βλή­μα­τα του νη­σιού. Ει­λι­κρι­νά, το Γα­λά­ζιο Πα­τού­σι μου θύ­μι­σε πε­ρισ­σό­τε­ρο μια σχο­λι­κή άσκη­ση από το βι­βλίο “Σκέ­φτο­μαι και Γράφω” της Δ΄ Δη­μο­τι­κού, γραμ­μέ­νη από τον μικρό Γιαν­νά­κη, παρά μια πρό­τα­ση που προ­έ­κυ­ψε από σο­βα­ρό σχε­δια­σμό για τη δια­χεί­ρι­ση των αδέ­σπο­των ζώων. Τη στιγ­μή που πε­ρι­μέ­νου­με επι­στη­μο­νι­κή τεκ­μη­ρί­ω­ση, κα­τα­γρα­φή πλη­θυ­σμών, στό­χους στει­ρώ­σε­ων και συ­γκε­κρι­μέ­νες πα­ρεμ­βά­σεις, η κο­ρυ­φαία και­νο­το­μία που πα­ρου­σιά­ζε­ται είναι ένα σήμα πι­στο­ποί­η­σης επι­χει­ρή­σε­ων. Συγ­χω­ρέ­στε με, αλλά αυτό δεν είναι το επί­πε­δο σχε­δια­σμού που αξί­ζει η Ρόδος. Και επι­τρέψ­τε μου μια μικρή πα­ρα­τή­ρη­ση: μετά τις απώ­λειες των Γα­λά­ζιων Ση­μαιών από τις πα­ρα­λί­ες του νη­σιού, ίσως θα ήμουν πιο προ­σε­κτι­κή στη χρήση του επι­θέ­του «γα­λά­ζιο» ως συμ­βό­λου επι­τυ­χί­ας.

• Ποιο είναι τε­λι­κά το συ­μπέ­ρα­σμά σας;

Ότι η Ρόδος χρειά­ζε­ται πράγ­μα­τι ένα σο­βα­ρό επι­χει­ρη­σια­κό σχέ­διο για τα αδέ­σπο­τα. Χρειά­ζε­ται πε­ρισ­σό­τε­ρες στει­ρώ­σεις, κα­λύ­τε­ρη πε­ρί­θαλ­ψη, ελέγ­χους στα κυ­νη­γό­σκυ­λα, στή­ρι­ξη των εθε­λο­ντών και πραγ­μα­τι­κή κα­τα­γρα­φή του προ­βλή­μα­τος. Αυτό που διά­βα­σα, όμως, δεν μου δίνει την αί­σθη­ση ενός ώρι­μου και τεκ­μη­ριω­μέ­νου σχε­δί­ου. Μου δίνει πε­ρισ­σό­τε­ρο την αί­σθη­ση μιας επι­κοι­νω­νια­κής πα­ρου­σί­α­σης παρά ενός επι­χει­ρη­σια­κού σχε­δί­ου. Και αυτό είναι κρίμα, γιατί τα αδέ­σπο­τα ζώα δεν χρειά­ζο­νται επι­κοι­νω­νία. Χρειά­ζο­νται κα­τα­γρα­φή, στει­ρώ­σεις, πε­ρί­θαλ­ψη, έλεγ­χο και συ­νέ­πεια. Τα αδέ­σπο­τα της Ρόδου δεν χρειά­ζο­νται άλλα σχέ­δια επί χάρ­του, άλλες πα­ρου­σιά­σεις και άλλες εξαγ­γε­λί­ες. Χρειά­ζο­νται απο­τε­λέ­σμα­τα.