Στεφανία Παπακωνσταντίνου: «Η Ρόδος μπορεί να γίνει πρότυπο διαχείρισης των αδέσποτων»

Κυρία Παπα­κων­στα­ντί­νου, πρό­σφατα βρέθηκε λύση για τα γατάκια στο Νοσο­κο­μείο. Μιλήστε μας γι’ αυτό.

Πρό­κει­ται για ένα ζήτημα που απα­σχο­λούσε εδώ και καιρό, δημιουρ­γώ­ντας εντά­σεις και δια­φο­ρε­τι­κές προ­σεγ­γί­σεις γύρω από τη σίτιση και τη διαμονή των ζώων. Ως Σύλ­λο­γος επι­λέ­ξαμε να κινη­θούμε με διάθεση συνερ­γα­σίας και να κατα­θέ­σουμε μια συγκε­κρι­μένη, εφαρ­μό­σιμη πρόταση.

Σε συνερ­γα­σία με τον διοι­κητή του Νοσο­κο­μείου κ. Καρα­μα­ρίτη δημιουρ­γή­θηκε ένας οργα­νω­μέ­νος χώρος σίτισης και δια­μο­νής, εκτός του κτηρίου, ώστε να δια­σφα­λί­ζο­νται τόσο οι συν­θή­κες ευζωίας των ζώων όσο και η εύρυθμη λει­τουρ­γία του ιδρύ­μα­τος.

Το επόμενο βήμα είναι η σωστή λει­τουρ­γία του χώρου. Θα υπάρχει παροχή ποιο­τι­κής τροφής, ώστε τα ζώα να προ­σελ­κυ­στούν φυσικά στο νέο σημείο και να παρα­μέ­νουν εκεί. Η μετά­βαση θα γίνει στα­διακά και οργα­νω­μένα, με τη συμβολή των εθε­λο­ντών αλλά και τη συνερ­γα­σία των ανθρώ­πων που εργά­ζο­νται στον χώρο του νοσο­κο­μείου.

Παράλ­ληλα, θα δια­νε­μη­θεί ενη­με­ρω­τικό υλικό, ώστε όσοι σιτί­ζουν τα ζώα να γνω­ρί­ζουν το νέο σημείο και να απο­φεύ­γε­ται η σίτιση εντός των χώρων του νοσο­κο­μείου. Με αυτόν τον τρόπο, τα ζώα θα εξοι­κειω­θούν με το νέο περι­βάλ­λον και θα γνω­ρί­ζουν ότι εκεί είναι ο χώρος τους, όπου θα βρί­σκουν τροφή, νερό και προ­στα­σία.

Θα ήθελα όμως να σταθώ ιδιαί­τερα στη συμβολή ανθρώ­πων που αντα­πο­κρί­θη­καν άμεσα και ουσια­στικά. Ο κ. Αντώνης Γιαν­νι­κου­ρής, γενικός γραμ­μα­τέας Τεχνι­κού Επι­με­λη­τη­ρίου Ελλάδας, στήριξε έμπρα­κτα την υλο­ποί­ηση του έργου με ταχύ­τητα και απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα, ενώ ο κ. Μιχάλης Λουλούς, πρό­ε­δρος του Περι­φε­ρεια­κού Φυτω­ρίου, συνέ­βαλε στη δια­μόρ­φωση του χώρου με την παροχή φυτών και λου­λου­διών. Αυτές οι παρεμ­βά­σεις δεν είναι μόνο πρα­κτι­κές, δίνουν και ένα πολύ σημα­ντικό μήνυμα.

Γιατί όταν οι εθε­λο­ντές βλέπουν ότι υπάρ­χουν άνθρω­ποι σε θέσεις ευθύνης που έχουν και την ευαι­σθη­σία αλλά και τη δυνα­τό­τητα να στη­ρί­ξουν τέτοιες πρω­το­βου­λίες, παίρ­νουν δύναμη να συνε­χί­σουν. Και αυτό είναι εξίσου σημα­ντικό με το ίδιο το έργο.

Στη Ρόδο βλέ­πουμε συνεχώς εγκα­τα­λεί­ψεις και περι­στα­τικά κακο­ποί­η­σης. Πώς μπορεί να βελ­τιω­θεί αυτή η κατά­σταση;

Η εικόνα αυτή δεν αλλάζει από τη μια μέρα στην άλλη, γιατί πρό­κει­ται για ένα βαθιά κοι­νω­νικό ζήτημα. Και είναι σημα­ντικό να πούμε ότι η κακο­ποί­ηση δεν είναι μόνο η ακραία βία, είναι και η εγκα­τά­λειψη, η αδια­φο­ρία, η έλλειψη φρο­ντί­δας.

Η λύση στη­ρί­ζε­ται σε τρεις βασι­κούς άξονες: παιδεία, πρόληψη και εφαρ­μογή της νομο­θε­σίας. Χρειά­ζε­ται συνεχής ενη­μέ­ρωση, ιδιαί­τερα στα παιδιά, ώστε να αλλάξει η κουλ­τούρα και είναι ελπι­δο­φόρο ότι οι νεό­τε­ρες γενιές δεί­χνουν όλο και περισ­σό­τερη ενσυ­ναί­σθηση και φιλο­ζωία. Παράλ­ληλα, απαι­τεί­ται ουσια­στι­κός έλεγχος ώστε ο νόμος να εφαρ­μό­ζε­ται και να λει­τουρ­γεί απο­τρε­πτικά.

Ωστόσο, ένα από τα πιο σοβαρά προ­βλή­ματα που αντι­με­τω­πί­ζουμε είναι η ανε­ξέ­λεγ­κτη ανα­πα­ρα­γωγή. Είναι απα­ρά­δε­κτο να βλέ­πουμε συνεχώς γέννες από «αδέ­σποτα» ζώα και κυρίως από κυνη­γό­σκυλα, με απο­τέ­λε­σμα το Δημο­τικό Κυνο­κο­μείο να έχει γεμίσει κου­τά­βια.

Και εδώ πρέπει να είμαστε ειλι­κρι­νείς, στις περισ­σό­τε­ρες περι­πτώ­σεις δεν πρό­κει­ται για πραγ­μα­τικά αδέ­σπο­τες γέννες. Όταν βρί­σκο­νται κου­τά­βια μόνα τους, χωρίς τη μητέρα, είναι σχεδόν βέβαιο ότι πρό­κει­ται για γέννες από δεσπο­ζό­μενα ζώα που εγκα­τα­λεί­φθη­καν.

Αυτό πρέπει να στα­μα­τή­σει. Οι ιδιο­κτή­τες οφεί­λουν να ανα­λά­βουν την ευθύνη και να στει­ρώ­νουν τα ζώα τους. Δεν μπορεί να συνε­χί­ζε­ται αυτή η κατά­σταση χωρίς συνέ­πειες.

Ταυ­τό­χρονα, πρέπει να σπάσει και η σιωπή. Όσοι γνω­ρί­ζουν περι­στα­τικά, είτε πρό­κει­ται για ανε­ξέ­λεγ­κτες γέννες είτε για κακο­ποι­ή­σεις, και δεν τα καταγ­γέλ­λουν, ουσια­στικά συντη­ρούν το πρό­βλημα. Δεν μπο­ρούμε να μιλάμε για αλλαγή χωρίς ενεργή στάση από την κοι­νω­νία.

Η λύση δεν είναι να γεμί­ζουμε τα κυνο­κο­μεία και να «φυλα­κί­ζουμε» τα ζώα. Η λύση είναι η πρόληψη. Και η πρόληψη σημαί­νει οργα­νω­μέ­νες, μαζικές στει­ρώ­σεις, συντο­νι­σμό και υπευ­θυ­νό­τητα από όλους.

Μόνο έτσι, σε συν­δυα­σμό με παιδεία και ουσια­στική εφαρ­μογή της νομο­θε­σίας, μπο­ρούμε να δούμε πραγ­μα­τική βελ­τί­ωση σε βάθος χρόνου.

Σε ποιο στάδιο βρί­σκε­ται το Περι­φε­ρειακό Κατα­φύ­γιο;

Η δια­δι­κα­σία προχωρά και υπάρχει μια πολύ καλή και ουσια­στική συνερ­γα­σία με την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου. Βρι­σκό­μα­στε σε επι­κοι­νω­νία και ανα­μέ­νουμε την ολο­κλή­ρωση ενός έργου που θεω­ρούμε ιδιαί­τερα σημα­ντικό.

Δεν μιλάμε απλώς για έναν χώρο φιλο­ξε­νίας, αλλά για μια σύγ­χρονη δομή που θα λει­τουρ­γεί με κανόνες, με στόχο την ευζωία και κυρίως την προ­ώ­θηση των υιο­θε­σιών. Είναι ένα βήμα που μπορεί να αλλάξει τα δεδο­μένα στο νησί.

Ποιος είναι ο ρόλος του Δήμου Ρόδου με το Δημο­τικό Κυνο­κο­μείο;

Ο Δήμος δια­θέ­τει κάθε χρόνο χρη­μα­το­δό­τηση για τη δια­χεί­ριση του Δημο­τι­κού Κυνο­κο­μείου, η οποία υλο­ποιεί­ται μέσω σύμ­βα­σης με την Animal Rescue. Αυτός είναι ο βασικός του ρόλος, όπως του­λά­χι­στον τον γνω­ρί­ζουμε μέχρι σήμερα.

Οι στει­ρώ­σεις που γίνο­νται συμ­βάλ­λουν στον έλεγχο του πλη­θυ­σμού; Γίνο­νται κάτω από σωστές συν­θή­κες;

Οι στει­ρώ­σεις που πραγ­μα­το­ποιού­νται σήμερα οφεί­λο­νται κυρίως στον οργα­νι­σμό Flying Cats από τη Γερ­μα­νία, σε συνερ­γα­σία με εθε­λο­ντές. Ο Δήμος παρέχει τον χώρο, αλλά το κύριο βάρος της δράσης το σηκώ­νουν οι εθε­λο­ντές και η συγκε­κρι­μένη οργά­νωση.

Οφεί­λουμε να ανα­γνω­ρί­σουμε ότι η συμβολή τους είναι εξαι­ρε­τικά σημα­ντική και οι συν­θή­κες υπό τις οποίες πραγ­μα­το­ποιού­νται οι στει­ρώ­σεις είναι οι καλύ­τε­ρες δυνατές, δεδο­μέ­νων των συν­θη­κών.

Ωστόσο, αν θέλουμε να μιλάμε σοβαρά για έλεγχο του πλη­θυ­σμού, χρειά­ζε­ται κάτι πολύ πιο οργα­νω­μένο. Δεν μπορεί ένα νησί όπως η Ρόδος να βασί­ζε­ται απο­κλει­στικά σε οργα­νώ­σεις από το εξω­τε­ρικό. Χρειά­ζε­ται ένα σταθερό, ετήσιο πρό­γραμμα στει­ρώ­σεων, με τη συμ­με­τοχή όλων των κτη­νιά­τρων, ώστε να υπάρχει συνέ­χεια και επάρ­κεια.

Επι­πλέον, έχουν κατα­τε­θεί προ­τά­σεις, όπως η χρήση αυτο­κι­νού­με­νου χει­ρουρ­γείου για απο­μα­κρυ­σμέ­νες περιο­χές και χωριά, που θα μπο­ρού­σαν να δώσουν λύσεις στην πράξη, αλλά μέχρι σήμερα δεν έχουν υλο­ποι­η­θεί.

Η Ρόδος είναι ένας κορυ­φαίος του­ρι­στι­κός προ­ο­ρι­σμός. Ακόμα κι αν κάποιος δεν βλέπει το θέμα φιλο­ζω­ικά, οφείλει να το δει ως θέμα εικόνας και πολι­τι­σμού. Οι επι­σκέ­πτες έρχο­νται για δια­κο­πές και συνα­ντούν ζώα υπο­σι­τι­σμένα, άρρωστα ή ανε­ξέ­λεγ­κτα. Αυτό δεν μας τιμά.

Χρειά­ζε­ται λοιπόν ένας σοβαρός σχε­δια­σμός, με στόχο σε βάθος χρόνου να μπο­ρούμε να πούμε ότι έχουμε πραγ­μα­τικά ελέγξει τον πλη­θυ­σμό των αδέ­σπο­των.

Ποια είναι τα σχέδιά σας για το 2026;

Στόχος μας είναι να συνε­χί­σουμε με την ίδια συνέ­πεια και να ενι­σχύ­σουμε δράσεις που έχουν ουσια­στικό αντί­κτυπο στην κοι­νω­νία. Δίνουμε ιδιαί­τερη έμφαση στη φιλο­ζω­ική εκπαί­δευση, γιατί εκεί ξεκινά η πραγ­μα­τική αλλαγή, αλλά και στη δια­χεί­ριση περι­στα­τι­κών κακο­ποί­η­σης, όπου παρα­μέ­νουμε σταθερά ενεργοί.

Παράλ­ληλα, βασικός μας στόχος είναι να εξε­λι­χθούν σε θεσμό κάποιες πρω­το­βου­λίες που ξεκι­νή­σαμε. Όπως η ευλογία των ζώων ανήμερα του Αγίου Μοδέ­στου, που θέλουμε να καθιε­ρω­θεί ως μια σταθερή δράση με συμ­βο­λι­σμό αλλά και ουσία, καθώς και η συνερ­γα­σία μας με την κα Παπα­πο­στό­λου, μέσα από βιω­μα­τικά φιλο­ζω­ικά εργα­στή­ρια για παιδιά. Για εμάς, η επέν­δυση στην νέα γενιά είναι το πιο σημα­ντικό βήμα για μια κοι­νω­νία με ενσυ­ναί­σθηση.

Επι­πλέον, εργα­ζό­μα­στε πάνω σε νέες συνερ­γα­σίες και πρω­το­βου­λίες που θα ανα­κοι­νω­θούν στο επόμενο διά­στημα, με στόχο να ενι­σχυ­θεί ακόμη περισ­σό­τερο το έργο του Συλ­λό­γου.

Το μήνυμά μας παρα­μέ­νει ξεκά­θαρο, η φιλο­ζωία είναι θέμα παι­δείας και πολι­τι­σμού. Και σε αυτόν τον δρόμο θα συνε­χί­σουμε με ευθύνη και συνέ­πεια.