Δυσαρεστημένοι από το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα το 54% των εφήβων

Η επι­τυ­χία του παιδιού στις Πανελ­λα­δι­κές εξε­τά­σεις εξα­κο­λου­θεί να έχει ειδικό βάρος για την ελλη­νική οικο­γέ­νεια, όμως για την πλειο­ψη­φία των παιδιών το ίδιο το εκπαι­δευ­τικό σύστημα έχει ήδη απο­τύ­χει.

Στην πρό­σφατη, μεγάλης κλί­μα­κας μελέτη για την ελλη­νική νεολαία, που πραγ­μα­το­ποί­ησε το Ίδρυμα Friedrich Ebert σε συνερ­γα­σία με το Εθνικό Κέντρο Κοι­νω­νι­κών Ερευνών (ΕΚΚΕ), απο­τυ­πώ­νε­ται η εκτε­τα­μένη δυσα­ρέ­σκεια των νέων με το εκπαι­δευ­τικό σύστημα. Η μελέτη υλο­ποι­ή­θηκε το 2024 σε δείγμα σε δείγμα 1000 ατόμων ηλικίας 14-29 ετών και μόλις παρου­σιά­στηκε στο ενη­με­ρω­τικό δελτίο του ΕΚΚΕ.

Η δυσα­ρέ­σκεια είναι πιο βαθιά στους νέους σχο­λι­κής ηλικίας, που βλέπουν τη μαθη­τική ζωή τους να μπαίνει στα μέτρα του εξε­τα­στι­κού Προ­κρού­στη.

Μετε­ξε­τα­στέο το ελλη­νικό εκπαι­δευ­τικό σύστημα

Σύμφωνα με τη «Μελέτη Νεο­λαίας Ελλάδα», κατά μέσο όρο το 47,6%  των νέων δεν είναι καθόλου ικα­νο­ποι­η­μέ­νοι ή είναι κυρίως δυσα­ρε­στη­μέ­νοι με την ποιό­τητα του ελλη­νι­κού εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος».

Πάνω από τους μισούς μαθητές 14-18 ετών (53,9%) δηλώ­νουν δυσα­ρε­στη­μέ­νοι με το ελλη­νικό εκπαι­δευ­τικό σύστημα.

Όπως υπο­γραμ­μί­ζουν οι ερευ­νη­τές, η σημασία της εκπαί­δευ­σης στην ελλη­νική κοι­νω­νία, τόσο ως μηχα­νι­σμός ανο­δι­κής κοι­νω­νι­κής κινη­τι­κό­τη­τας όσο και ως δημόσιο αγαθό, έχει συζη­τη­θεί και τεκ­μη­ριω­θεί εκτενώς, τόσο σε μελέτες – ορόσημα, όσο και σε πιο πρό­σφα­τες ανα­λύ­σεις.

Όμως νέες επι­στη­μο­νι­κές μελέτες επι­ση­μαί­νουν ότι παρά την έντονη ζήτηση για την τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση, η ικα­νο­ποί­ηση είναι αρκετά χαμηλή, ιδίως από το σχολικό περι­βάλ­λον.

Για να βρούμε την εξήγηση δεν χρειά­ζε­ται να πάμε μακριά. Ο «μπα­μπού­λας» και το «τρόπαιο» που ακούει στο όνομα «Πανελ­λα­δι­κές» είναι μία από τις βασικές αιτίες που τα παιδιά ασφυ­κτιούν, αγχώ­νο­νται και κατα­λή­γουν να αντι­πα­θούν το εκπαι­δευ­τικό σύστημα, ακόμα και αν είναι καλοί μαθητές.

«Η έμφαση που δίνει το σύστημα στις πανελ­λα­δι­κές,  το απο­τέ­λε­σμα των οποίων δίνει πρό­σβαση στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση, καθιστά τα τελευ­ταία σχολικά έτη ακόμη περισ­σό­τερο προ­σα­να­το­λι­σμένα προς αυτές τις εξε­τά­σεις», δια­πι­στώ­νουν οι ερευ­νη­τές.

Το γεγονός αυτό, σε συν­δυα­σμό με τον συγκε­ντρω­τικό και άκρως ακα­δη­μαϊκό χαρα­κτήρα του ελλη­νι­κού εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος έχει συσχε­τι­στεί με τη συνο­λικά χαμηλή ικα­νο­ποί­ηση από την ποιό­τητα της εκπαί­δευ­σης, συμπλη­ρώ­νουν.

Όπου φτωχός μαθητής και η μοίρα του

Τα επίπεδα ικα­νο­ποί­η­σης ποι­κίλ­λουν ακόμη περισ­σό­τερο όταν συγκρί­νουμε το κοι­νω­νικό επίπεδο των ερω­τη­θέ­ντων.  Οι νέοι από τα πιο φτωχά νοι­κο­κυ­ριά έχουν είναι και οι πιο δυσα­ρε­στη­μέ­νοι από την ποιό­τητα της εκπαί­δευ­σης που λαμ­βά­νουν, και αντι­στρό­φως.

Πάνω από ένας στους τέσ­σε­ρις νέους από υπο­βαθ­μι­σμένα περι­βάλ­λο­ντα, που δυσκο­λεύ­ο­νται να καλύ­ψουν τις βασικές ανάγκες, δηλώ­νουν «καθόλου ικα­νο­ποι­η­μέ­νοι» από την ποιό­τητα της εκπαί­δευ­σης που έχουν.

Στον αντί­ποδα, στους νέους που ζουν σε νοι­κο­κυ­ριά που «έχουν τη δυνα­τό­τητα να αγο­ρά­ζουν ότι θέλουν για ένα καλό βιοτικό επίπεδο», η απόλυτη δυσα­ρέ­σκεια μειώ­νε­ται στο 11,5%.

Στο άλλο άκρο του φάσμα­τος, μόνο το 9,3% των νέων που βρί­σκο­νται σε κατά­σταση στέ­ρη­σης είναι πολύ ή κυρίως ικα­νο­ποι­η­μέ­νοι από την εκπαί­δευσή τους, σε σύγκριση με το 23,1% εκείνων που βρί­σκο­νται στο ανώτατο άκρο της κοι­νω­νι­κής κλί­μα­κας.

Με άλλα λόγια, η κοι­νω­νική απο­στέ­ρηση φαί­νε­ται να είναι ένας αξιό­πι­στος προ­γνω­στι­κός παρά­γο­ντας όσον αφορά τη χαμηλή ικα­νο­ποί­ηση από την εκπαί­δευση, κατα­λή­γει η μελέτη.

Δια­φθορά στην εκπαί­δευση

Εκτός από χαμηλή ικα­νο­ποί­ηση, οι νέοι στην Ελλάδα έχουν και χαμηλή εμπι­στο­σύνη στο εκπαι­δευ­τικό σύστημα, για το κατά πόσο είναι αξιο­κρα­τικό και δίκαιο. Οι νέοι και νέες στην Ελλάδα συμ­φω­νούν σε συντρι­πτικό βαθμό ότι υπάρχει δια­φθορά στην εκπαί­δευση, σημειώ­νει η μελέτη.

Στην ερώτηση αν συμ­φω­νούν  ότι «υπάρ­χουν περι­πτώ­σεις όπου οι βαθμοί και οι εξε­τά­σεις ‘’εξαγοράζονται’’ στα ιδρύ­ματα/πανε­πι­στή­μια στην Ελλάδα», περισ­σό­τε­ροι από τους μισούς (52,9%) συμ­φω­νούν, είτε μάλλον είτε απόλυτα.

Θα είχε ενδια­φέ­ρον αν στην έρευνα υπήρχε ειδική ερώτηση για τα ιδιω­τικά πανε­πι­στή­μια, και κατά πόσο πιστεύ­ουν ότι τα πτυχία τους εξα­γο­ρά­ζο­νται.

Εκείνοι που  πιστεύ­ουν στην ακε­ραιό­τητα του ελλη­νι­κού εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος είναι μια οικτρή μειο­ψη­φία. Μόνο το 3,6% των Ελλήνων νέων δια­φω­νεί πλήρως με την ιδέα ότι οι βαθμοί μπορούν να εξα­γο­ρα­στούν.

Το TikTok και το Instagram το δεύτερο σχολείο

Από το χρόνο που περνάνε οι νέοι και οι νέες στο δια­δί­κτυο, η μερίδα του λέοντος είναι αφιε­ρω­μένη στα μέσα κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης – κυρίως Ιnstagram και ΤikTok.

To 80% ξοδεύ­ουν καθη­με­ρινά πάνω από μισή ώρα στα social media, ενώ το 31,5% μπορούν να χαρα­κτη­ρι­στούν ως «συστη­μα­τι­κοί χρήστες», ξοδεύ­ο­ντας πάνω από  δύο ώρες καθη­με­ρινά.

Λίγος ως ελά­χι­στος είναι ο χρόνος που ξοδεύ­ουν online για εκπαι­δευ­τι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες, ενώ ακόμα λιγό­τε­ροι ενη­με­ρώ­νο­νται από δια­δι­κτυα­κές εφη­με­ρί­δες και ειδη­σε­ο­γρα­φι­κές πύλες. Ακόμα και η ενη­μέ­ρωση φιλ­τρά­ρε­ται από το “feed” των social media.

Η καλή δουλειά θέλει «βύσμα»

Άντε τελεί­ω­σες το σχολείο, πήγες και στο πανε­πι­στή­μιο ή έστω σε ένα ΙΕΚ. Τώρα πώς βρί­σκεις μια καλή δουλειά; Οι έξι στους δέκα θεωρούν μάλλον σημα­ντικό ως πολύ σημα­ντικό παρά­γο­ντα την εξει­δί­κευση.

Όμως ένα εξαι­ρε­τικά υψηλό ποσοστό (52,9%) θεωρεί πολύ σημα­ντι­κές τις «δια­συν­δέ­σεις με άτομα που βρί­σκο­νται σε θέσεις εξου­σίας» – το γνωστό «ρου­σφέτι» ή «βύσμα». Ανη­συ­χη­τικό είναι ότι οι νεό­τε­ροι (14-18 ετών) θεωρούν τις δια­συν­δέ­σεις με πρόσωπα εξου­σίας ή την ένταξη σε πολι­τικό κόμμα ως κρίσιμο παρά­γο­ντα για εύρεση εργα­σίας, περισ­σό­τερο από ότι οι εικο­σά­ρη­δες. Φαί­νε­ται πως το μήνυμα που περνάει στους νεό­τε­ρους η κυβέρ­νηση των «αρίστων», είναι ότι μπροστά πηγαί­νουν τα «δικά μας παιδιά».

 

Πηγή: in.gr