ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

Βάσια Παπαηλία: «Δεν διεκδικούμε έναν τίτλο. Διεκδικούμε έναν ρόλο για το Νότιο Αιγαίο στον κόσμο»

Νατάσα Παμπρή 11 λεπτά ανάγνωση
Βάσια Παπαηλία
Δεν διεκδικούμε έναν τίτλο. Διεκδικούμε έναν ρόλο για το Νότιο Αιγαίο στον κόσμο

ΒΑΣΙΑ ΠΑΠΑΗΛΙΑ

✦ Σύνοψη ⌄
  • Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου κατέ­θεσε επίσημα υπο­ψη­φιό­τητα για τον τίτλο της Παγκό­σμιας Περι­φέ­ρειας Γαστρο­νο­μίας 2028, συνε­χί­ζο­ντας τη στρα­τη­γική που ξεκί­νησε το 2014.
  • Η ανα­κή­ρυξή της ως Ευρω­παϊκή Περι­φέ­ρεια Γαστρο­νο­μίας το 2019 απο­τέ­λεσε κομβικό σημείο στην πορεία της, απο­δει­κνύ­ο­ντας την αξία της γαστρο­νο­μι­κής ταυ­τό­τη­τας των νησιών.
  • Περισ­σό­τερα από 40 φεστι­βάλ και γαστρο­νο­μι­κές εκδη­λώ­σεις υπο­στη­ρί­ζο­νται ετησίως, ενι­σχύ­ο­ντας τη συμ­με­τοχή των τοπικών παρα­γω­γών σε διε­θνείς εκθέ­σεις.
  • Η γαστρο­νο­μία έχει ενσω­μα­τω­θεί στη στρα­τη­γική της Περι­φέ­ρειας για τον του­ρι­σμό και τη βιώσιμη ανά­πτυξη, με στόχο να ανα­δεί­ξει τα νησιά της Δωδε­κα­νή­σου και των Κυκλά­δων σε παγκό­σμιο επίπεδο.
  • «Η Παγκόσμια Περιφέρεια Γαστρονομίας δεν είναι μια νέα αρχή. Είναι το επόμενο βήμα μιας διαδρομής που ξεκίνησε ο Γιώργος Χατζημάρκος πριν από δεκαπέντε χρόνια»

Το Νότιο Αιγαίο κάνει το επόμενο μεγάλο βήμα στη διεθνή του πορεία, κατα­θέ­το­ντας επίσημα την υπο­ψη­φιό­τητά του για τον τίτλο της Παγκό­σμιας Περι­φέ­ρειας Γαστρο­νο­μίας 2028, όπως έγινε γνωστό πριν από λίγα 24ωρα. Μετά την ανα­κή­ρυξή του ως Ευρω­παϊκή Περι­φέ­ρεια Γαστρο­νο­μίας το 2019, γίνεται η πρώτη ελλη­νική περι­φέ­ρεια που διεκ­δι­κεί αυτή την κορυ­φαία διεθνή διά­κριση! Η υπο­ψη­φιό­τητα δεν είναι νέα εκκί­νηση. Είναι το επόμενο βήμα μιας στρα­τη­γι­κής που ξεκί­νησε το 2014, όταν ο Γιώργος Χατζη­μάρ­κος ανέλαβε περι­φε­ρειάρ­χης, με κομβικό σταθμό αυτής της δια­δρο­μής το 2019, την χρονιά που το Νότιο Αιγαίο ανα­γνω­ρί­στηκε ως η πρώτη Ευρω­παϊκή Περι­φέ­ρεια Γαστρο­νο­μίας στην Ελλάδα.

Η δωδε­κα­ε­τής αυτή δια­δρομή απέ­δειξε ότι η διά­κριση του 2019 δεν απο­τέ­λεσε έναν συμ­βο­λικό τίτλο, αλλά την αφε­τη­ρία μιας συνε­κτι­κής πολι­τι­κής που απέδωσε μετρή­σιμα απο­τε­λέ­σματα. Στη διάρ­κεια αυτής της πορείας:

Στη­ρί­χθη­καν και στη­ρί­ζο­νται περισ­σό­τερα από 40 φεστι­βάλ και γαστρο­νο­μι­κές εκδη­λώ­σεις κάθε χρόνο, ενι­σχύ­θηκε η συμ­με­τοχή παρα­γω­γών σε κορυ­φαίες διε­θνείς εκθέ­σεις, από την ΕΞΠΟΤΡΟΦ και τη FOODEXPO έως το SIAL Paris, διευ­ρύν­θηκε η εξω­στρέ­φεια των τοπικών προ­ϊ­ό­ντων, ανα­δεί­χθη­καν νέοι σεφ ως πρε­σβευ­τές της γαστρο­νο­μι­κής ταυ­τό­τη­τας των νησιών, ενώ η γαστρο­νο­μία ενσω­μα­τώ­θηκε στα­διακά στη στρα­τη­γική της Περι­φέ­ρειας για τον του­ρι­σμό, την εκπαί­δευση και τη βιώσιμη ανά­πτυξη.

Η Βάσια Παπαη­λία, διευ­θύ­ντρια Επι­κοι­νω­νίας της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου, συντο­νί­στρια Επι­τρο­πής για τη διεκ­δί­κηση του τίτλου “Παγκό­σμια Περι­φέ­ρεια Γαστρο­νο­μίας 2028” μιλά στη «δ», για τον φιλό­δοξο στόχο, ώστε τα νησιά της Δωδε­κα­νή­σου και των Κυκλά­δων να ξεχω­ρί­σουν παγκο­σμίως για την γαστρο­νο­μία τους. «Τα μικρά νησιά μπορούν να δώσουν μεγάλες απα­ντή­σεις στις προ­κλή­σεις του μέλ­λο­ντος», τονίζει χαρα­κτη­ρι­στικά. Από το Aegean Cuisine στην Παγκό­σμια Περι­φέ­ρεια Γαστρο­νο­μίας: το μεγάλο ταξίδι του Νοτίου Αιγαίου συνε­χί­ζε­ται!

Ανα­λυ­τικά η συνέ­ντευξη:

Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου κα. Παπαη­λία ανα­κοί­νωσε ότι διεκ­δι­κεί τον τίτλο της Παγκό­σμιας Περι­φέ­ρειας Γαστρο­νο­μίας 2028. Ακού­γε­ται ιδιαί­τερα φιλό­δοξο. Τι σημαί­νει πραγ­μα­τικά αυτή η διεκ­δί­κηση;

Αυτό που θα θέλαμε να κατα­λά­βει ο κόσμος κα. Παμπρή είναι ότι δεν ξεκι­νάμε σήμερα. Η διεκ­δί­κηση του τίτλου της Παγκό­σμιας Περι­φέ­ρειας Γαστρο­νο­μίας δεν είναι μια νέα αφε­τη­ρία. Είναι το επόμενο φυσικό βήμα μιας στρα­τη­γι­κής που ξεκί­νησε πριν από περισ­σό­τερα από δέκα χρόνια.

Ο περι­φε­ρειάρ­χης, Γιώργος Χατζη­μάρ­κος, πίστεψε πολύ νωρίς ότι η γαστρο­νο­μία δεν είναι απλώς ένα στοι­χείο της παρά­δο­σής μας ούτε ένα ακόμη εργα­λείο του­ρι­στι­κής προ­βο­λής. Είναι μια ολο­κλη­ρω­μένη ανα­πτυ­ξιακή πολι­τική. Μια πολι­τική που συνδέει τον πρω­το­γενή τομέα, τον πολι­τι­σμό, τη φιλο­ξε­νία, την εκπαί­δευση, το περι­βάλ­λον και τελικά την ίδια την ταυ­τό­τητα των νησιών μας.

Αυτή η δια­δρομή ξεκί­νησε με το Aegean Cuisine, όταν ακόμη ήταν πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρίου Δωδε­κα­νή­σου, συνε­χί­στηκε με την ανά­δειξη του Νοτίου Αιγαίου ως της πρώτης ελλη­νι­κής Ευρω­παϊ­κής Περι­φέ­ρειας Γαστρο­νο­μίας το 2019 και σήμερα εξε­λίσ­σε­ται σε μια ακόμη πιο ώριμη και απαι­τη­τική διεκ­δί­κηση, με διεθνή πλέον προ­σα­να­το­λι­σμό.

Ο παγκό­σμιος τίτλος δεν είναι απλώς μια διά­κριση. Είναι μια πλατ­φόρμα συνερ­γα­σίας και ανταλ­λα­γής γνώσης ανάμεσα σε Περι­φέ­ρειες από όλο τον κόσμο που ανα­ζη­τούν λύσεις σε κοινές προ­κλή­σεις: τη βιο­ποι­κι­λό­τητα, την επι­σι­τι­στική ασφά­λεια, την κυκλική οικο­νο­μία, την προ­στα­σία της πολι­τι­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς.

Παράλ­ληλα, προ­σφέ­ρει πολύ ουσια­στι­κές ευκαι­ρίες εξω­στρέ­φειας. Για τον μικρό παρα­γωγό που θέλει να δει το προϊόν του να ταξι­δεύει, για τον νέο σεφ που αναζητά διε­θνείς συνερ­γα­σίες, για τη μικρή επι­χεί­ρηση που θέλει να ανοίξει νέες αγορές.

Όμως, αν με ρωτή­σετε ποια είναι η μεγα­λύ­τερη αξία αυτής της προ­σπά­θειας, θα σας απα­ντήσω χωρίς δεύτερη σκέψη: είναι ότι κατα­φέρ­νει να φέρει όλους γύρω από το ίδιο τραπέζι. Είναι η κινη­το­ποί­ηση ανθρώ­πων, ιδεών και δημιουρ­γι­κών δυνά­μεων κάτω από έναν κοινό στόχο.

Τοπική αυτο­διοί­κηση, Δημόσια Διοί­κηση, Ακα­δη­μαϊκή Κοι­νό­τητα, Επι­με­λη­τή­ρια και φορείς, ξενο­δό­χοι, παρα­γω­γοί, πολι­τι­στι­κοί σύλ­λο­γοι, σεφ, επι­στή­μο­νες, οινο­ποιοί και εν τέλει οι ίδιες οι τοπικές κοι­νό­τη­τες Δημιουρ­γούμε μια συμ­μα­χία που παράγει πολι­τι­κές δια­το­με­ακά, συνερ­γα­σίες και θεσμούς που θα μείνουν και μετά τον τίτλο.

Ανα­φερ­θή­κατε σε ανταλ­λαγή καλών πρα­κτι­κών. Ποιες είναι οι καλές πρα­κτι­κές του Νοτίου Αιγαίου που έχουν παρου­σια­στεί στις άλλες Περι­φέ­ρειες της Ευρώπης και του κόσμου;

Είναι πολύ ενδια­φέ­ρον ότι πολλές φορές εμείς θεω­ρούμε αυτο­νό­ητα πράγ­ματα που, όταν τα παρου­σιά­ζουμε στο εξω­τε­ρικό, αντι­με­τω­πί­ζο­νται ως παρα­δείγ­ματα και­νο­το­μίας. Ένα χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα είναι το πρό­γραμμα Aegean Gardeners, που γεν­νή­θηκε ως παρα­κα­τα­θήκη της Ευρω­παϊ­κής Περι­φέ­ρειας Γαστρο­νο­μίας και υλο­ποιεί­ται σταθερά κάθε χρόνο από το Περι­φε­ρειακό Φυτώριο με τους μικρούς μαθητές των νησιών μας. Ξεκί­νησε ως μια προ­σπά­θεια να γνω­ρί­σουν τα παιδιά τη γη, την επο­χι­κό­τητα, τη δια­τροφή και την αξία της καλ­λιέρ­γειας. Σήμερα, βλέ­πουμε με ιδιαί­τερη χαρά ότι αυτή η φιλο­σο­φία υιο­θε­τή­θηκε και σε εθνικό επίπεδο από το Υπουρ­γείο Παι­δείας, μέσα από τον σχολικό λαχα­νό­κηπο.

Το ίδιο ενδια­φέ­ρον συγκε­ντρώ­νει το πρό­γραμμα οικια­κής κομπο­στο­ποί­η­σης του ΦΟΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου, που δείχνει πώς η δια­χεί­ριση των οργα­νι­κών απο­βλή­των μπορεί να γίνει υπόθεση της ίδιας της κοι­νω­νίας. Αντί­στοιχα, το πρό­γραμμα TUI Field to Fork του The Rhodes Co-Lab δημιουρ­γεί μια νέα σχέση εμπι­στο­σύ­νης ανάμεσα στον παρα­γωγό και το ξενο­δο­χείο, χωρίς μεσά­ζο­ντες. Ο παρα­γω­γός αποκτά σταθερή ζήτηση και καλύ­τερη αξία για το προϊόν του, ενώ το ξενο­δο­χείο προ­σφέ­ρει μια αυθε­ντική εμπει­ρία στον επι­σκέ­πτη, βασι­σμένη στην τοπική παρα­γωγή.

Και φυσικά υπάρχει κάτι που στην Περι­φέ­ρεια θεω­ρούμε μονα­δικό: η σταθερή στήριξη στις εκα­το­ντά­δες τοπικές γιορτές γαστρο­νο­μίας και παρά­δο­σης στα 50 κατοι­κη­μένα νησιά. Εκεί χτυπά η καρδιά του Νοτίου Αιγαίου. Εκεί η γαστρο­νο­μία παύει να είναι ένα προϊόν και γίνεται βίωμα, μνήμη, μουσική, χορός, κοι­νό­τητα. Για νέους και μεγα­λύ­τε­ρους. Για ντό­πιους και επι­σκέ­πτες.

Ανα­φερ­θή­κατε στη συνερ­γα­σία των φορέων. Υπάρ­χουν πράγ­ματι δείγ­ματα συνεν­νό­η­σης γύρω από αυτή τη μεγάλη προ­σπά­θεια;

Θα έλεγα ότι αυτή είναι ίσως η μεγα­λύ­τερη επι­τυ­χία της πρω­το­βου­λίας. Από την πρώτη στιγμή ο περι­φε­ρειάρ­χης μάς έδωσε μια πολύ σαφή κατεύ­θυνση: αυτή η υπο­ψη­φιό­τητα δεν ανήκει στην Περι­φέ­ρεια. Ανήκει σε ολό­κληρο το Νότιο Αιγαίο.

Γι’ αυτό και πριν ακόμη ξεκι­νή­σει η σύνταξη του φακέλου υπο­ψη­φιό­τη­τας, απευ­θυν­θή­καμε στους σημα­ντι­κό­τε­ρους θεσμι­κούς και κοι­νω­νι­κούς φορείς των νησιών και τους καλέ­σαμε να γίνουν συν­δια­μορ­φω­τές της προ­σπά­θειας.

Σήμερα, έχουμε μια συμ­μα­χία στην οποία συμ­με­τέ­χουν τα Επι­με­λη­τή­ρια Κυκλά­δων και Δωδε­κα­νή­σου, το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου, Ενώσεις Ξενο­δό­χων, η Λέσχη Αρχι­μα­γεί­ρων Δωδε­κα­νή­σου και Κυκλά­δων, η Ομο­σπον­δία Πολι­τι­στι­κών Συλ­λό­γων Ρόδου, η Ένωση Οινο­ποιών και Αμπε­λουρ­γών Νήσων Αιγαίου και πολλοί ακόμη φορείς. Και το πιο σημα­ντικό είναι ότι αυτή η συμ­μα­χία παρα­μέ­νει ανοιχτή.

Γιατί η γαστρο­νο­μία δεν είναι υπόθεση ενός κλάδου. Είναι ο κοινός τόπος όπου συνα­ντιού­νται ο αγρότης, ο ψαράς, ο ξενο­δό­χος, ο μάγει­ρας, ο πολι­τι­στι­κός σύλ­λο­γος, το σχολείο, ο επι­στή­μο­νας, ο επι­σκέ­πτης. Όταν κατα­φέρ­νεις να ενώσεις όλες αυτές τις δυνά­μεις γύρω από έναν κοινό στόχο, τότε έχεις ήδη πετύχει κάτι πολύ μεγα­λύ­τερο από μια υπο­ψη­φιό­τητα.

Ποιοι είναι οι επό­με­νοι σταθμοί αυτής της δια­δρο­μής;

Ο πρώτος μεγάλος σταθμός ήταν η σύνταξη του φακέλου υπο­ψη­φιό­τη­τας, του Bid Book. Για εμάς όμως αυτό δεν ήταν μια τυπική μελέτη. Ήταν μια κατα­γραφή της ψυχής του Νοτίου Αιγαίου. Μιλή­σαμε με παρα­γω­γούς, επι­στή­μο­νες, ερευ­νη­τές, πανε­πι­στη­μια­κούς, σεφ, φορείς, ανθρώ­πους του πολι­τι­σμού και της φιλο­ξε­νίας. Ζητή­σαμε από όλους να κατα­θέ­σουν τη δουλειά τους, τις ιδέες τους, τις καλές πρα­κτι­κές τους. Έτσι δημιουρ­γή­θηκε ένα κείμενο που δεν παρου­σιά­ζει μόνο τι είναι σήμερα το Νότιο Αιγαίο. Περι­γρά­φει πού θέλουμε να φτά­σουμε την επόμενη δεκα­ε­τία και με ποιο σχέδιο. Είναι ίσως το πιο ολο­κλη­ρω­μένο απο­τύ­πωμα της γαστρο­νο­μι­κής ταυ­τό­τη­τας των νησιών μας που έχει συντα­χθεί μέχρι σήμερα.

Θέλω πραγ­μα­τικά να ευχα­ρι­στήσω όλους όσοι εργά­στη­καν γι’ αυτό με γεν­ναιο­δω­ρία και αίσθημα συλ­λο­γι­κής ευθύνης. Ιδιαί­τερα τη Χρι­στίνα Σαρρή και την ομάδα του Επι­με­λη­τη­ρίου Κυκλά­δων, τον Κώστα Ζήφο από την ΑΝΔΩ και τη Δώρα Ανα­στα­σιάδη από την Ένωση Ξενο­δό­χων Ρόδου, που προ­σέ­φε­ραν πρόθυμα αυτό το «κάτι παρα­πάνω» που δεν ζητεί­ται αλλά είναι αυτό που κάνει κάθε συλ­λο­γική προ­σπά­θεια να ξεχω­ρί­ζει. Όπως φυσικά και δεκάδες ακόμη ανθρώ­πους που αφιέ­ρω­σαν χρόνο και γνώση.

Το επόμενο μεγάλο ορόσημο είναι η επί­σκεψη της διε­θνούς επι­τρο­πής αξιο­λό­γη­σης το φθι­νό­πωρο. Θα επι­σκε­φθεί περισ­σό­τερα από ένα νησιά, θα γνω­ρί­σει ανθρώ­πους, θα δει έργα, θα συνο­μι­λή­σει με τις τοπικές κοι­νω­νίες. Είμαστε έτοιμοι να παρου­σιά­σουμε όχι μόνο όσα έχουμε ήδη πετύχει, αλλά κυρίως το όραμα για το μέλλον.

Πού εστιά­ζει η υπο­ψη­φιό­τητα του Νοτίου Αιγαίου για το 2028; Ποιο είναι το σχέδιο πίσω από αυτή τη διεκ­δί­κηση;

Η υπο­ψη­φιό­τητα δεν είναι ένας φάκελος που κατα­θέ­σαμε για να κερ­δί­σουμε έναν τίτλο. Είναι ένα ολο­κλη­ρω­μένο σχέδιο για το πώς θέλουμε να εξε­λι­χθεί το Νότιο Αιγαίο τα επόμενα χρόνια. Περι­λαμ­βά­νει περισ­σό­τε­ρες από πενήντα συγκε­κρι­μέ­νες πρω­το­βου­λίες, οι οποίες δεν ξεκι­νούν από το μηδέν. Πατούν πάνω σε πολι­τι­κές που ήδη εφαρ­μό­ζο­νται με επι­τυ­χία και τις εξε­λίσ­σουν ακόμη περισ­σό­τερο.

Ο πρώτος μεγάλος άξονας αφορά στη σύνδεση του πολι­τι­σμού, της γαστρο­νο­μίας και του του­ρι­σμού. Θέλουμε κάθε νησί να αφη­γεί­ται τη δική του ιστορία μέσα από τις γεύσεις του. Να δημιουρ­γή­σουμε γαστρο­νο­μι­κές δια­δρο­μές και εμπει­ρίες που συν­δέ­ουν τον επι­σκέ­πτη με τους ανθρώ­πους, την παρα­γωγή, την ιστορία και τις παρα­δό­σεις του τόπου. Γιατί η αυθε­ντι­κό­τητα είναι το μεγα­λύ­τερο συγκρι­τικό πλε­ο­νέ­κτημα των νησιών μας.

Ο δεύ­τε­ρος άξονας είναι η γαστρο­νο­μία χωρίς από­βλητα. Το Νότιο Αιγαίο έχει ήδη ανα­πτύ­ξει σημα­ντι­κές πολι­τι­κές κυκλι­κής οικο­νο­μίας μέσα από το έργο του ΦΟΔΣΑ και θέλουμε η δια­χεί­ριση της τροφής να απο­τε­λέ­σει διεθνές παρά­δειγμα για τις νησιω­τι­κές περιο­χές. Η μείωση της σπα­τά­λης τρο­φί­μων, η αξιο­ποί­ηση των οργα­νι­κών απο­βλή­των και η υπεύ­θυνη κατα­νά­λωση δεν είναι πλέον επι­λο­γές· είναι ανα­γκαιό­τητα.

Ο τρίτος άξονας αφορά στον πρω­το­γενή τομέα και τις αγρο­δια­τρο­φι­κές επι­χει­ρή­σεις. Ξέρουμε πολύ καλά ότι ένας διεθνής τίτλος δεν λύνει από μόνος του τα προ­βλή­ματα της αγρο­τι­κής παρα­γω­γής. Μπορεί όμως να ανοίξει δρόμους. Να δημιουρ­γή­σει νέες αγορές, να ενι­σχύ­σει την εξω­στρέ­φεια, να φέρει τον παρα­γωγό πιο κοντά στη φιλο­ξε­νία και στον επι­σκέ­πτη. Αυτό άλλωστε υπη­ρε­τεί σταθερά η στρα­τη­γική της Περι­φέ­ρειας όλα αυτά τα χρόνια.

Ιδιαί­τερη βαρύ­τητα δίνουμε και στην νέα γενιά. Η εκπαί­δευση απο­τε­λεί βασικό πυλώνα της υπο­ψη­φιό­τη­τας. Από τα σχολεία και τα προ­γράμ­ματα όπως οι Aegean Gardeners μέχρι τη δημιουρ­γία ενός Διε­θνούς Εργα­στη­ρίου Νέων για τη γαστρο­νο­μία στο Νότιο Αιγαίο, θέλουμε οι νέοι να γνω­ρί­σουν την αξία της τοπικής παρα­γω­γής και να δουν ότι μπορεί να απο­τε­λέ­σει πεδίο δημιουρ­γίας, επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας και επαγ­γελ­μα­τι­κής προ­ο­πτι­κής. Παράλ­ληλα, ξεκινά μια μεγάλη προ­σπά­θεια κατα­γρα­φής της γαστρο­νο­μι­κής κλη­ρο­νο­μιάς των νησιών. Συντα­γές, τεχνι­κές, αφη­γή­σεις, προ­ϊ­ό­ντα, άνθρω­ποι. Ένας ζωντα­νός ψηφια­κός και οπτι­κο­α­κου­στι­κός θησαυ­ρός που θα δια­σώ­σει τη συλ­λο­γική μας μνήμη και θα την παρα­δώ­σει στις επό­με­νες γενιές. Και ίσως ο πιο φιλό­δο­ξος στόχος είναι να κατα­στεί το Νότιο Αιγαίο σημείο ανα­φο­ράς για όλες τις νησιω­τι­κές περι­φέ­ρειες του κόσμου. Να δημιουρ­γή­σουμε ένα διεθνές φόρουμ συνερ­γα­σίας, όπου θα ανταλ­λάσ­σο­νται ιδέες και λύσεις για ζητή­ματα που μας αφορούν όλους: τη βιο­ποι­κι­λό­τητα, την ανθε­κτι­κό­τητα των τοπικών οικο­νο­μιών, την επι­σι­τι­στική ασφά­λεια και τη βιώσιμη ανά­πτυξη.

Η ουσία είναι μία: δεν διεκ­δι­κούμε έναν τίτλο για να προ­σθέ­σουμε μία ακόμη διά­κριση. Διεκ­δι­κούμε έναν ρόλο.

Έχετε αφιε­ρώ­σει πολλούς μήνες στη σύνταξη της “Βίβλου της Γαστρο­νο­μίας” του Νοτίου Αιγαίου. Αν σας ζητούσα να την περι­γρά­ψετε με λίγες εικόνες, ποιες θα επι­λέ­γατε;

Θα ξεκι­νούσα από μια φράση: η γαστρο­νο­μία του Νοτίου Αιγαίου είναι η σοφία που γεν­νή­θηκε από τη φτώχεια. Σε αυτά τα νησιά τίποτα δεν περίσ­σευε. Η έλλειψη έγινε δημιουρ­γία. Η ανάγκη έγινε γνώση. Οι άνθρω­ποι έμαθαν να αξιο­ποιούν και να δια­τη­ρούν κάθε καρπό της γης και της θάλασ­σας με σεβασμό και μέτρο. Είναι το «Μέτρον Άριστον» του Κλε­ό­βου­λου της Λίνδου. Είναι η ιππο­κρα­τική αντί­ληψη ότι η τροφή απο­τε­λεί μέρος της υγείας και της ευζωίας. Είναι η συνέ­χεια μιας ιστο­ρίας που ξεκινά από την αρχαιό­τητα και φτάνει μέχρι το σημε­ρινό τραπέζι. Είναι το μέλι, η ελιά, το αμπέλι, το κριθάρι και το σύκο. Είναι οι άνυδρες καλ­λιέρ­γειες, οι πεζού­λες, τα μικρά μπο­στά­νια, τα τοπικά τυριά, τα όσπρια, τα αρω­μα­τικά φυτά. Είναι η σοφία της νησιώ­τισ­σας μητέρας που κατά­φερνε να δημιουρ­γή­σει πλήρη, θρε­πτικά γεύματα αξιο­ποιώ­ντας τα λίγα που είχε στη διάθεσή της.

Είναι όμως και κάτι ακόμη. Είναι η φιλο­ξε­νία. Στα νησιά μας το τραπέζι δεν είναι μόνο φαγητό. Είναι σχέση. Είναι μοί­ρα­σμα. Είναι τρόπος να υπο­δε­χθείς τον ξένο και να τον κάνεις να αισθαν­θεί ότι ανήκει. Αυτή είναι η πολι­τι­στική διά­σταση της γαστρο­νο­μίας.

Ταυ­τό­χρονα, η “Βίβλος” απο­τυ­πώ­νει και το σύγ­χρονο πρόσωπο του Νοτίου Αιγαίου. Τα προ­γράμ­ματα μείωσης της σπα­τά­λης τρο­φί­μων στα ξενο­δο­χεία, τις πρα­κτι­κές κυκλι­κής οικο­νο­μίας, το Just Go Zero, το πρό­γραμμα Amorgorama, την πρω­το­βου­λία των ίδιων των ψαράδων της Αμοργού για την προ­στα­σία της θαλάσ­σιας ζωής. Με άλλα λόγια, η γαστρο­νο­μία του Νοτίου Αιγαίου δεν είναι μόνο η παρά­δοση που παρα­λά­βαμε. Είναι και ο τρόπος με τον οποίο επι­λέ­γουμε να χτί­σουμε το μέλλον.

Ποια είναι τελικά η διαφορά ανάμεσα στον τίτλο της Ευρω­παϊ­κής Περι­φέ­ρειας Γαστρο­νο­μίας και στη σημε­ρινή διεκ­δί­κηση του παγκό­σμιου τίτλου;

Η Ευρω­παϊκή Περι­φέ­ρεια Γαστρο­νο­μίας ήταν μια μεγάλη ανα­γνώ­ριση. Μας έδωσε αυτο­πε­ποί­θηση. Μας ένωσε. Μας έκανε να συνει­δη­το­ποι­ή­σουμε ότι αυτά που θεω­ρού­σαμε καθη­με­ρινά έχουν τερά­στια αξία. Ο παγκό­σμιος τίτλος, όμως, έχει δια­φο­ρε­τικό περιε­χό­μενο. Δεν μας καλεί απλώς να ανα­δεί­ξουμε την ταυ­τό­τητά μας. Μας καλεί να ανα­λά­βουμε ευθύνη. Ο κόσμος αλλάζει με ταχύ­τητα. Η κλι­μα­τική κρίση, η προ­στα­σία της βιο­ποι­κι­λό­τη­τας, η επι­σι­τι­στική ασφά­λεια, η ανθε­κτι­κό­τητα των νησιω­τι­κών οικο­νο­μιών, η παρα­μονή των νέων στον τόπο τους είναι προ­κλή­σεις που απα­σχο­λούν όλες τις νησιω­τι­κές κοι­νω­νίες.

Το Νότιο Αιγαίο έχει τη δυνα­τό­τητα να συμ­βά­λει ουσια­στικά σε αυτή τη συζή­τηση. Όχι επειδή έχουμε όλες τις απα­ντή­σεις, αλλά επειδή εδώ και χρόνια δοκι­μά­ζουμε λύσεις στην πράξη. Γι’ αυτό πιστεύω ότι η μεγα­λύ­τερη επι­τυ­χία του περι­φε­ρειάρχη σε αυτή την δια­δρομή είναι πως απέ­δειξε ότι η γαστρο­νο­μία μπορεί να γίνει δημόσια πολι­τική.

Να συν­δέ­σει την αγρο­τική παρα­γωγή με τον του­ρι­σμό. Την εκπαί­δευση με τον πολι­τι­σμό. Το περι­βάλ­λον με την οικο­νο­μία. Την τοπική ταυ­τό­τητα με τη διεθνή εξω­στρέ­φεια. Αυτό είναι το μεγάλο όραμα που έθεσε ο Περι­φε­ρειάρ­χης Γιώργος Χατζη­μάρ­κος και το οποίο υπη­ρε­τεί με συνέ­πεια όλα αυτά τα χρόνια: να μετα­τρέ­ψει ένα συγκρι­τικό πλε­ο­νέ­κτημα των νησιών σε εργα­λείο ανά­πτυ­ξης, συνερ­γα­σίας και προόδου.

Δεν ξεκι­νάμε τώρα. Το 2019 απο­δεί­ξαμε ότι μια ελλη­νική νησιω­τική Περι­φέ­ρεια μπορεί να πρω­το­πο­ρή­σει στην Ευρώπη. Σήμερα φιλο­δο­ξούμε να απο­δεί­ξουμε ότι μπορεί να πρω­το­πο­ρή­σει και παγκο­σμίως. Όχι για τη διά­κριση καθαυτή, αλλά γιατί πιστεύ­ουμε ότι τα μικρά νησιά μπορούν να δώσουν μεγάλες απα­ντή­σεις στις μεγάλες προ­κλή­σεις της εποχής μας. Αυτό είναι το πραγ­μα­τικό νόημα της υπο­ψη­φιό­τη­τας του 2028. Δεν είναι μια αφε­τη­ρία ούτε ένας προ­ο­ρι­σμός. Είναι το επόμενο βήμα μιας δια­δρο­μής που συνε­χί­ζε­ται με την ίδια πίστη, την ίδια συνερ­γα­σία και ακόμη μεγα­λύ­τερη φιλο­δο­ξία.

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.