Ευρεία η αποδοχή του νομοσχεδίου «Ενεργή Μάχη»: Οι έξι βασικοί άξονες

Ευρύ­τε­ρης απο­δο­χής έτυχε την Πέμπτη, από την Ολο­μέ­λεια της Βουλής, το νομο­σχέ­διο του υπουρ­γείου Κλι­μα­τι­κής Κρίσης και Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας με τίτλο «Ενεργή Μάχη: Ολο­κλη­ρω­μένη ανα­μόρ­φωση του συστή­μα­τος πρό­λη­ψης, ετοι­μό­τη­τας και από­κρι­σης έναντι δασικών πυρ­κα­γιών και λοιπών φυσικών, τεχνο­λο­γι­κών ή ανθρω­πο­γε­νών κατα­στρο­φών».

Ο νόμος, σημα­ντικό μέρος του οποίου ψηφί­στηκε και από κόμματα της αντι­πο­λί­τευ­σης, εισάγει «μια συνο­λική αρχι­τε­κτο­νική ανα­διορ­γά­νω­σης της πολι­τι­κής προ­στα­σίας», με έξι βασι­κούς άξονες:

1. Θεσμο­θέ­τηση Σύγ­χρο­νου Συστή­μα­τος Διοί­κη­σης Συμ­βά­ντων (Incident Command System)

Εισά­γε­ται ενιαίο Σύστημα Διοί­κη­σης Συμ­βά­ντων, με σαφείς κανόνες εμπλο­κής, καθο­ρι­σμένο στοι­χείο διοί­κη­σης στο πεδίο, επι­χει­ρη­σιακά κέντρα συμ­βά­ντος και περι­φε­ρειακά κέντρα δια­χεί­ρι­σης κρίσεων.

Καθιε­ρώ­νε­ται κοινή επι­χει­ρη­σιακή γλώσσα και σαφής κατα­νομή ρόλων μεταξύ όλων των εμπλε­κό­με­νων φορέων, με στόχο τη δια­λει­τουρ­γι­κό­τητα και τον περιο­ρι­σμό του κατα­κερ­μα­τι­σμού που χαρα­κτή­ριζε το προη­γού­μενο μοντέλο.

2. Θεσμο­θε­τη­μένη άντληση επι­χει­ρη­σια­κών διδαγ­μά­των

Για πρώτη φορά προ­βλέ­πε­ται θεσμικά η συστη­μα­τική αξιο­λό­γηση κάθε μεγάλης κατα­στρο­φής:

Σύσταση Ειδικών Επι­στη­μο­νι­κών Επι­τρο­πών Αξιο­λό­γη­σης για εκτε­τα­μένα συμ­βά­ντα, όπως μεγάλες δασικές πυρ­κα­γιές.

– Καθιέ­ρωση Επι­τρο­πής Ετήσιου Απο­λο­γι­σμού Αντι­πυ­ρι­κής Περιό­δου, με κατα­γραφή μετρή­σι­μων δεικτών (χρόνοι από­κρι­σης, αίτια πυρ­κα­γιών, δια­θε­σι­μό­τητα μέσων, κόστος κινη­το­ποί­η­σης κ.ά.).

Η Ετήσια Έκθεση θα δια­βι­βά­ζε­ται στη Βουλή των Ελλήνων και θα δημο­σιο­ποιεί­ται, ενι­σχύ­ο­ντας τη δια­φά­νεια και τη λογο­δο­σία.

3. Δεκα­ε­τές Στρα­τη­γικό Σχέδιο Ολο­κλη­ρω­μέ­νης Δια­χεί­ρι­σης Δασικών Πυρ­κα­γιών

Καθιε­ρώ­νε­ται για πρώτη φορά δεκα­ε­τής στρα­τη­γι­κός σχε­δια­σμός με:

– Μετρή­σι­μους στόχους πρό­λη­ψης,

– Ανάλυση κιν­δύ­νου ανά Περι­φέ­ρεια και Δήμο,

– Εξει­δί­κευση σε τοπικό επίπεδο,

-Ψηφιακή χαρ­το­γρά­φηση κρί­σι­μων στοι­χείων (υπο­δο­μές, δίκτυα, δασικοί δρόμοι, μονο­πά­τια).

Η προ­σέγ­γιση μετα­το­πί­ζει το βάρος από τη δια­χεί­ριση της κρίσης στη συστη­μα­τική πρόληψη.

4. Ενί­σχυση πρό­λη­ψης και τεχνι­κής υπο­στή­ρι­ξης ΟΤΑ

Δημιουρ­γεί­ται Επι­τροπή Αξιο­λό­γη­σης και Ελέγχου έργων πρό­λη­ψης (αντι­πλημ­μυ­ρικά, αντι­δια­βρω­τικά κ.ά.), ενώ παρέ­χε­ται δυνα­τό­τητα επι­κου­ρι­κής αδειο­δό­τη­σης από τη Γενική Γραμ­μα­τεία Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας για μικρούς νησιω­τι­κούς και ορει­νούς Δήμους εντός 90 ημερών.

Θεσπί­ζε­ται μηχα­νι­σμός ελέγχου υλο­ποί­η­σης και λογο­δο­σίας, ενώ προ­βλέ­πε­ται δυνα­τό­τητα υπο­στη­ρι­κτι­κής ανά­θε­σης καθη­κό­ντων ωρί­μαν­σης, υλο­ποί­η­σης και δια­χεί­ρι­σης δράσεων στο Τεχνικό Επι­με­λη­τή­ριο Ελλάδας (Τ.Ε.Ε.), ώστε ο σχε­δια­σμός να μετα­φρά­ζε­ται σε ώριμες και εφαρ­μό­σι­μες παρεμ­βά­σεις, ιδίως σε επίπεδο Περι­φε­ρειών και Δήμων.

5. Επι­στη­μο­νική τεκ­μη­ρί­ωση και επι­χει­ρη­σιακή μετε­ω­ρο­λο­γία

Ενι­σχύ­ε­ται η Εθνική Βάση Δεδο­μέ­νων και ιδρύ­ε­ται Μονάδα Επι­χει­ρη­σια­κής Μετε­ω­ρο­λο­γίας στο ΕΣΚΕΔΙΚ, καθώς και Επι­τροπή Εκτί­μη­σης Πλημ­μυ­ρι­κού Κιν­δύ­νου.

Στόχος είναι όχι μόνο η πρό­βλεψη του και­ρι­κού φαι­νο­μέ­νου, αλλά και η εκτί­μηση των πιθανών συνε­πειών του, ενσω­μα­τώ­νο­ντας δεδο­μένα και ανάλυση κιν­δύ­νου στη λήψη απο­φά­σεων.

6. Ανα­βάθ­μιση Πυρο­σβε­στι­κής Ακα­δη­μίας και ρυθ­μί­σεις εκπαί­δευ­σης

Ενι­σχύ­ε­ται το πλαίσιο εκπαί­δευ­σης, με αύξηση από 3% σε 10% της ειδικής κατη­γο­ρίας εισα­γω­γής στην Πυρο­σβε­στική Ακα­δη­μία για πολύ­τε­κνους και τρί­τε­κνους, καθώς και πρό­νοιες για ειδική μετά­ταξη και εκπαί­δευση απο­φοί­των παρα­γω­γι­κών σχολών, ενι­σχύ­ο­ντας τη στε­λέ­χωση και τον επαγ­γελ­μα­τι­σμό του Σώματος.

Η “Ενεργή Μάχη” συγκέ­ντρωσε σημα­ντική στήριξη και από κόμματα της αντι­πο­λί­τευ­σης σε επι­μέ­ρους δια­τά­ξεις. Συγκε­κρι­μένα, από τα άρθρα του νομο­σχε­δίου υπερ­ψη­φί­στη­καν:

-Από το ΠΑΣΟΚ: 78 άρθρα

-Από τον ΣΥΡΙΖΑ: 27 άρθρα

-Από το ΚΚΕ: 1 άρθρο

-Από τη Νέα Αρι­στερά: 43 άρθρα

-Από την Ελλη­νική Λύση: 5 άρθρα

-Από τη Νίκη: 38 άρθρα

Όπως παρα­τή­ρησε ο υπουρ­γός Κλι­μα­τι­κής Κρίσης και Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, Γιάννης Κεφα­λο­γιάν­νης, χαρα­κτη­ρι­στικό της «Ενεργής Μάχης» υπήρξε η μακρά και συστη­μα­τική δια­βού­λευση του Υπουρ­γείου με φορείς, επι­στη­μο­νι­κές ενώσεις, υπη­ρε­σιακά στελέχη και την Τοπική Αυτο­διοί­κηση. Επίσης, ότι κατά την ακρόαση στην αρμόδια Επι­τροπή, η συντρι­πτική πλειο­νό­τητα των συμ­με­τε­χό­ντων – εκπρό­σω­ποι της επι­στη­μο­νι­κής κοι­νό­τη­τας, στελέχη πολι­τι­κής προ­στα­σίας, φορείς των Περι­φε­ρειών και των Δήμων, καθώς και εκπρό­σω­ποι της κοι­νω­νίας των πολιτών – χαι­ρέ­τι­σαν τη νομο­θε­τική πρω­το­βου­λία ως βήμα προς τη σωστή κατεύ­θυνση.

Ο κ. Κεφα­λο­γιάν­νης ανέφερε ότι «η επι­στη­μο­νική κοι­νό­τητα δεν κλήθηκε απλώς να επι­κυ­ρώ­σει ειλημ­μέ­νες απο­φά­σεις, αλλά να συμ­βά­λει ουσια­στικά στη δια­μόρ­φωση των ρυθ­μί­σεων, θέτο­ντας μεθο­δο­λο­γικά όρια, ανα­δει­κνύ­ο­ντας την ανάγκη για τεκ­μη­ρί­ωση, δεδο­μένα και μοντέλα αξιο­λό­γη­σης. Παράλ­ληλα, η βιω­μα­τική γνώση των στε­λε­χών της πρώτης γραμμής ενσω­μα­τώ­θηκε σε κρί­σι­μες δια­τά­ξεις, ενώ η Τοπική Αυτο­διοί­κηση κατέ­θεσε την εμπει­ρία της εγγύ­τη­τας, επι­ση­μαί­νο­ντας τις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες και τις τρω­τό­τη­τες κάθε περιο­χής. Στο πλαίσιο αυτό, ενσω­μα­τώ­θη­καν προ­τά­σεις φορέων και κομ­μά­των της αντι­πο­λί­τευ­σης, τόσο κατά τη δημόσια δια­βού­λευση όσο και κατά τη συζή­τηση στην Επι­τροπή και στην Ολο­μέ­λεια».

Ο υπουρ­γός Κλι­μα­τι­κής Κρίσης και Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας κατέ­θεσε, εξάλλου, νομο­τε­χνι­κές βελ­τιώ­σεις που ενσω­μα­τώ­νουν παρα­τη­ρή­σεις φορέων και κομ­μά­των νομο­τε­χνι­κές μετά από τις προ­τά­σεις και της αντι­πο­λί­τευ­σης:

– Στο άρθρο 19 εμπλου­τί­στηκε το πλαίσιο κατα­νο­μής μέτρων με ρητή αναφορά σε δείκτες πλημ­μυ­ρι­κού και λοιπών κιν­δύ­νων, καθώς και σε δια­πι­στω­μέ­νες ελλεί­ψεις προ­σω­πι­κού, κατόπιν πρό­τα­σης του Πανελ­λη­νίου Συλ­λό­γου Στε­λε­χών Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας.

– Στα άρθρα 37-40 ενσω­μα­τώ­θη­καν παρα­τη­ρή­σεις για τη θεσμο­θέ­τηση υγειο­νο­μι­κών και περι­βαλ­λο­ντι­κών πρω­το­κόλ­λων παρα­κο­λού­θη­σης της ποιό­τη­τας του αέρα και δημο­σιο­ποί­η­σης δεδο­μέ­νων σε πραγ­μα­τικό χρόνο.

– Με νομο­τε­χνι­κές βελ­τιώ­σεις χαρα­κτή­ρας των Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π. και Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π, κατόπιν παρεμ­βά­σεων Περι­φε­ρειών και Δήμων, ενι­σχύ­ο­ντας τη θεσμική θωρά­κιση των απο­φά­σεων των αιρετών.

Ο κ. Κεφα­λο­γιάν­νης υπο­γράμ­μισε ότι η δια­δι­κα­σία δεν εξά­λειψε τις δια­φω­νίες, ούτε θα ήταν υγιές να το πράξει, αλλά δημιούρ­γησε έναν κοινό τόπο ως προς τη βασική κατεύ­θυνση: τη μετά­βαση από τον κατα­κερ­μα­τι­σμό στη δια­λει­τουρ­γι­κό­τητα, από τον αυτο­σχε­δια­σμό στη δια­δι­κα­σία και από τη συγκυ­ριακή αντί­δραση σε ένα σύστημα που μαθαί­νει και εξε­λίσ­σε­ται.

Μετά την ψήφιση του νομο­σχε­δίου, ο υπουρ­γός Κλι­μα­τι­κής Κρίσης και Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας δήλωσε: «Θέλω να ευχα­ρι­στήσω ειλι­κρινά όλους τους φορείς, την επι­στη­μο­νική κοι­νό­τητα, τα στελέχη της πρώτης γραμμής, την Τοπική Αυτο­διοί­κηση και τα κόμματα της αντι­πο­λί­τευ­σης που συνέ­βα­λαν δημιουρ­γικά στη δια­μόρ­φωση αυτού του νόμου. Αυτό που πετύ­χαμε είναι κάτι περισ­σό­τερο από μια νομο­θε­τική παρέμ­βαση. Είναι ένα βήμα ενί­σχυ­σης της θεσμι­κής ωρι­μό­τη­τας της Ελλάδας. Και αυτό, τελικά, είναι η ουσία της “Ενεργής Μάχης”: όχι μια μάχη της στιγμής, αλλά μια διαρκής επιλογή ευθύνης απέ­να­ντι στους πολίτες και στο μέλλον τους».

Πηγή: protothema.gr