Δημογραφικό: Πόσο επηρεάζει τον δείκτη γεννήσεων η έλευση αλλοδαπών γυναικών στην Ελλάδα

Παρότι ένα τμήμα των αλλο­δα­πών που εγκα­τα­στά­θη­καν στη χώρα μας τη δεκα­ε­τία του ’90 εγκα­τέ­λειψε την Ελλάδα μετά το 2010, οι μη έχοντες ελλη­νική υπη­κο­ό­τητα το 2024 απο­τε­λούν σήμερα το 7,1% του συνο­λι­κού πλη­θυ­σμού της.

Ποια είναι όμως η πραγ­μα­τική συμβολή των αλλο­δα­πών στο ισο­ζύ­γιο γεν­νή­σεων – θανάτων στην Ελλάδα και πόσο επη­ρε­ά­ζει η παρου­σία (ή η απουσία) τους το δημο­γρα­φικό μας πρό­βλημα.

Όπως υπο­στη­ρί­ζει ο καθη­γη­τής Δημο­γρα­φίας του Πανε­πι­στη­μίου Θεσ­σα­λίας και Διευ­θυ­ντής ερευνών του ΙΔΕΜ, Βύρων Κοτζα­μά­νης, η συμβολή των αλλο­δα­πών ήταν σημα­ντική, καθώς εν απουσία τους:

η μείωση του πλη­θυ­σμού μας θα είχε ξεκι­νή­σει πολύ πριν από το 2011,

η γήρανση θα ήταν ταχύ­τερη και τα φυσικά μας ισο­ζύ­για θα ήταν αρνη­τικά πολύ νωρί­τερα (από τις αρχές της δεκα­ε­τίας του 2000),

οι ετήσιοι δείκτες γονι­μό­τη­τας που κυμάν­θη­καν από 1,5 (μέγιστο) έως 1,2 παιδιά/γυναίκα (ελά­χι­στο) την εικο­σα­ε­τία 2004-24, θα ήταν λίγο χαμη­λό­τε­ροι.

«Η συμβολή όμως των αλλο­δα­πών στους δείκτες αυτούς ήταν πολύ μικρό­τερη από την συμβολή τους στις γεν­νή­σεις, καθώς αν και οι αλλο­δα­πές απο­κτούν περισ­σό­τερα παιδιά κατά μέσο όρο, με απο­τέ­λε­σμα οι ετήσιοι δείκτες τους να είναι υψη­λό­τε­ροι από τους αντί­στοι­χους των Ελλη­νί­δων, αυτό πολύ λίγο επη­ρέ­ασε τους συνο­λι­κούς ετή­σιους δείκτες την εξε­τα­ζό­μενη περίοδο» ανα­φέ­ρει ο κ. Κοτζα­μά­νης στο Δελτίο Δεκεμ­βρίου του ΙΔΕΜ.

Οι δείκτες αυτοί αν δεν περιεί­χαν τα ποσοστά των γεν­νή­σεων από αλλο­δα­πές, θα ήταν χαμη­λό­τε­ροι μόλις κατά 0,03 έως 0,12 παιδιά/γυναίκα. Για παρά­δειγμα το 2009 που οι αλλο­δα­πές είχαν και την μέγιστη συμβολή, εν απουσία τους ο ετήσιος δείκτης γονι­μό­τη­τας στη χώρα μας θα ήταν 1,38 αντί του 1,5 παιδιά/γυναίκα.

Παρότι οι αλλο­δα­πές απο­κτούν περισ­σό­τερα παιδιά από τις Ελλη­νί­δες και οι γεν­νή­σεις τους απο­τε­λούν το 10.8 – 18,8% του συνόλου, η συμβολή τους στους συνο­λι­κούς ετή­σιους δείκτες γονι­μό­τη­τας είναι πολύ μικρή, καθώς απο­τε­λούν μόλις το 9,5-12,5% των γυναι­κών ανα­πα­ρα­γω­γι­κής ηλικίας και για τον λόγο αυτό οι δείκτες τους έχουν μικρό «βάρος».

Εκτός αυτούς, δεν κάνουν όλες οι αλλο­δα­πές περισ­σό­τερα παιδιά από τις Ελλη­νί­δες, καθώς όσες προ­έρ­χο­νται από τις ευρω­παϊ­κές χώρες κάνουν λίγο περισ­σό­τερα, ενώ οι προ­ερ­χό­με­νες από τις λιγό­τερο ανα­πτυγ­μέ­νες χώρες της Ασίας και της Αφρικής έχουν σαφώς υψη­λό­τερη γονι­μό­τητα τόσο από τις Ελλη­νί­δες, όσο και από τις άλλες αλλο­δα­πές.

Οι γυναί­κες όμως από τις χώρες αυτές απο­τε­λούν λιγό­τερο από το 1/5 του συνόλου των αλλο­δα­πών γυναι­κών ανα­πα­ρα­γω­γι­κής ηλικίας. Έτσι, παρόλο που έχουν υψη­λό­τερη γονι­μό­τητα από τις άλλες αλλο­δα­πές -και προ­φα­νώς και από τις Ελληνίδες- επη­ρε­ά­ζουν λίγο τους ετή­σιους δείκτες γονι­μό­τη­τας.

«Επο­μέ­νως, για να αυξη­θούν σημα­ντικά οι δείκτες αυτοί στη χώρα μας, θα πρέπει να αυξηθεί υπο­λο­γί­σιμα όχι τόσο το πλήθος και το ποσοστό των αλλο­δα­πών γυναι­κών 20-44 ετών, αλλά, κυρίως, το πλήθος και το ποσοστό αυτών που προ­έρ­χο­νται από τις λιγό­τερο ανα­πτυγ­μέ­νες χώρες του πλανήτη μας» κατα­λή­γει ο κ. Κοτζα­μά­νης.

Αλλά, ακόμη και αν αυτό συμβεί, η αύξηση των δεικτών θα είναι προ­σω­ρινή, καθώς οι γυναί­κες αυτές και τα παιδιά τους μετά από κάποια χρόνια, αν παρέ­με­ναν στην Ελλάδα, θα περιό­ρι­ζαν τη γονι­μό­τητά τους που θα συνέ­κλινε προ­ο­δευ­τικά, όπως έχει γίνει και σε άλλες ανα­πτυγ­μέ­νες χώρες με μακρά μετα­να­στευ­τική παρά­δοση, με αυτή των γηγενών.

Επο­μέ­νως, οι αλλο­δα­πές δεν απο­τε­λούν την «λύση» για τη χαμηλή γονι­μό­τητα της χώρας μας, απλά ένα θετικό και ισορ­ρο­πη­μένο ισο­ζύ­γιο εισόδων -εξόδων αλλο­δα­πών τις επό­με­νες δεκα­ε­τίες θα επι­βρά­δυνε την ανα­με­νό­μενη σημα­ντική μείωση του πλήθους των γυναι­κών σε ανα­πα­ρα­γω­γική ηλικία και θα προ­σέ­θετε χιλιά­δες γεν­νή­σεων ετησίως.

Πηγή: insider.gr