Φόβοι για νέο κύμα «λουκέτων» σε εστίαση και λιανεμπόριο

Βαριά πλέον ρίχνει τη σκιά της στην οικο­νο­μία η παν­δη­μία του κορω­νοϊού, απει­λώ­ντας με εξα­φά­νιση ολό­κλη­ρους κλάδους επι­χει­ρη­μα­τι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας. Το δεύτερο κύμα της παν­δη­μίας μοιάζει πολύ πιο απει­λη­τικό, όχι μόνο για τη δημόσια υγεία αλλά και για το εισό­δημα επι­χει­ρή­σεων και νοι­κο­κυ­ριών. Κι αυτό, διότι σε αντί­θεση με το πρώτο κύμα, αυτό της άνοιξης, δεν υπάρχει πλέον το λεγό­μενο «λίπος» των προη­γού­με­νων θετικών μηνών στην οικο­νο­μία, αλλά μόνο συσ­σω­ρευ­μέ­νες ζημίες οκτώ μηνών, απώλεια εισο­δή­μα­τος και μεγάλη αβε­βαιό­τητα για το μέλλον, γεγονός που οδηγεί σε ακόμη μεγα­λύ­τερη μείωση της κατα­νά­λω­σης.

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι μόνο το δεύτερο τρίμηνο του 2020, κατ’ ουσίαν στη διάρ­κεια του lockdown της άνοιξης, το δια­θέ­σιμο εισό­δημα των νοι­κο­κυ­ριών στην Ελλάδα μειώ­θηκε κατά 3,9 δισ. ευρώ, ενώ χαμη­λό­τερη κατά 3,1 δισ. ευρώ ήταν και η κατα­να­λω­τική δαπάνη σε σύγκριση με το δεύτερο τρίμηνο του 2019.

Θέμα βιω­σι­μό­τη­τας

Εκτός από τον του­ρι­σμό που έχει ήδη δεχθεί βαρύ­τατο πλήγμα, λόγω της μεγάλης μείωσης των αφίξεων από το εξω­τε­ρικό το καλο­καίρι και του περιο­ρι­σμέ­νου εσω­τε­ρι­κού του­ρι­σμού, ο κλάδος της εστί­α­σης, στον οποίο απα­σχο­λού­νται περί το μισό εκα­τομ­μύ­ριο εργα­ζό­με­νοι, αντι­με­τω­πί­ζει πλέον θέμα βιω­σι­μό­τη­τας, ενώ δύσκολα είναι τα πράγ­ματα και για το λια­νε­μπό­ριο, εκεί όπου επίσης απα­σχο­λεί­ται πάνω από μισό εκα­τομ­μύ­ριο άτομα. Η ανα­στολή λει­τουρ­γίας του κλάδου της εστί­α­σης από σήμερα σε όλη την Αττική, στον Πειραιά και στη Θεσ­σα­λο­νίκη, καθώς και σε άλλους 20 νομούς (Βοιω­τίας, Δράμας, Εβρου, Ημαθίας, Ιωαν­νί­νων, Καβάλας, Καστο­ριάς, Κιλκίς, Κοζάνης, Λάρισας, Ξάνθης, Πέλλας, Πιερίας, Ροδόπης, Σερρών, Τρι­κά­λων, Μαγνη­σίας, Χαλ­κι­δι­κής, καθώς επίσης στην Περι­φε­ρειακή Ενότητα Νάξου πλην της Αμοργού, και στη Σαντο­ρίνη) οι οποίοι βρί­σκο­νται στην κόκκινη ζώνη, τη ζώνη αυξη­μέ­νου κιν­δύ­νου, οδηγεί πλέον με μαθη­μα­τική ακρί­βεια σε «επι­δη­μία λου­κέ­των». Κι αυτό, διότι μετά το lockdown της άνοιξης, ο κλάδος λει­τούρ­γησε ανα­γκα­στικά με πολλούς περιο­ρι­σμούς (μειω­μένη πλη­ρό­τητα, απο­στά­σεις μεταξύ τρα­πε­ζιών κ.ά.) και στην πραγ­μα­τι­κό­τητα δεν ορθο­πό­δησε ποτέ, καθώς η κίνηση στο κέντρο της Αθήνας παρέ­μεινε πολύ χαμηλή το καλο­καίρι, λόγω απου­σίας ξένων του­ρι­στών, ενώ μειω­μέ­νος ήταν ο τζίρος και στις άλλες του­ρι­στι­κές περιο­χές.

Σύμφωνα με παρά­γο­ντες του κλάδου της εστί­α­σης που μίλησαν στην «Κ», δεν είναι λίγοι εκείνοι οι ιδιο­κτή­τες των εστια­το­ρίων που εξε­τά­ζουν σοβαρά το ενδε­χό­μενο να κλεί­σουν από τώρα ορι­στικά τις επι­χει­ρή­σεις τους, μη κάνο­ντας χρήση των μέτρων διευ­κό­λυν­σης που έχει ανα­κοι­νώ­σει η κυβέρ­νηση και κυρίως αυτών που αφορούν την ανα­στολή σύμ­βα­σης εργα­σίας των εργα­ζο­μέ­νων τους και τη μείωση των ενοι­κίων κατά 40%. Κι αυτό, διότι αφενός θα πρέπει, όταν επι­τρα­πεί ξανά η λει­τουρ­γία της εστί­α­σης, να μην προβούν σε απο­λύ­σεις εργα­ζο­μέ­νων για έναν μήνα και αφε­τέ­ρου στην παρούσα φάση θα πρέπει να πλη­ρώ­νουν ενοίκιο –έστω και το 60% αυτού– για μια κλειστή επι­χεί­ρηση.

Η δυνα­τό­τητα παρά­δο­σης φαγητού στο σπίτι (delivery) ή προ­ε­τοι­μα­σίας για να πάρει έτοιμο φαγητό ή ροφή­ματα κάποιος από το κατά­στημα (take-away) μέρος μόνο των απω­λειών μπορεί να αντι­σταθ­μί­σει. Για όσες δε επι­χει­ρή­σεις δεν είχαν από πριν τέτοια δρα­στη­ριό­τητα και ξεκι­νούν τώρα, εκτι­μά­ται ότι μπορεί να συγκρα­τη­θεί κάτω από το 10% του κανο­νι­κού τους τζίρου.

Επι­πλέον, η εκτε­τα­μένη –πλέον και διά νόμου κατά 50% σε όλη τη χώρα– τηλερ­γα­σία περιο­ρί­ζει σημα­ντικά τα έσοδα των επι­χει­ρή­σεων από τις δύο αυτές δρα­στη­ριό­τη­τες (delivery και take-away).

Σε κύκλο ύφεσης έχει εισέλ­θει και το λια­νε­μπό­ριο, εξαι­ρου­μέ­νου, βεβαίως, του κλάδου των σούπερ μάρκετ, τα έσοδα του οποίου ενι­σχύ­θη­καν κατά του­λά­χι­στον μισό δισε­κα­τομ­μύ­ριο λόγω των έκτα­κτων συν­θη­κών που δημιουρ­γεί η παν­δη­μία. Μετά το γενικό lockdown της άνοιξης, ο κλάδος πλέον έρχεται αντι­μέ­τω­πος με μiα δεύτερη ανα­στολή λει­τουρ­γίας στη δεύτερη μεγα­λύ­τερη πόλη της Ελλάδας, τη Θεσ­σα­λο­νίκη, ενώ βαρύ είναι το πλήγμα –με πολ­λα­πλα­σια­στι­κές συνέ­πειες για τις τοπικές κοι­νω­νίες– και από τα άλλα τοπικά lockdowns, όπως αυτό που ισχύει επίσης από σήμερα στις Σέρρες. Η αγορά εκτιμά ότι η πραγ­μα­τική μείωση του τζίρου –εξαι­ρου­μέ­νου του κλάδου των σούπερ μάρκετ και των τεχνο­λο­γι­κών προ­ϊ­ό­ντων– είναι της τάξης του 30%. Και πλέον αυτό που φοβού­νται όλοι είναι ένα γενι­κευ­μένο lockdown την περίοδο των Χρι­στου­γέν­νων, εποχή κατά την οποία πραγ­μα­το­ποιεί­ται κανο­νικά περίπου το 25% του ετήσιου τζίρου του λια­νε­μπο­ρίου.

Πηγή: kathimerini.gr

Δήμητρα Μανι­φάβα