FT: Καταστρέφουν οι επενδυτές του Airbnb την Αθήνα και ιστορικές πόλεις της Ευρώπης;

Το ερώτημα αν όσοι επεν­δύ­ουν στο Airbnb κατα­στρέ­φουν τις πολι­τι­σμι­κές πρω­τεύ­ου­σες της Ευρώπης προ­σπα­θούν να απα­ντή­σουν με ρεπορ­τάζ τους οι Financial Times. Το ρεπορ­τάζ των Financial Times επι­κε­ντρώ­νε­ται σε ευρω­παϊ­κές πόλεις όπως η Λισα­βόνα, η Βαρ­κε­λώνη, η Φλω­ρε­ντία αλλά και η Αθήνα.

Χαρα­κτη­ρι­στική είναι η αναφορά σε συνοι­κία της Λισα­βό­νας που τη δεκα­ε­τία του 1980 είχε πάνω από 20.000 κατοί­κους και πλέον δεν έχει πάνω από 1.000. Το 55% των δια­με­ρι­σμά­των της ενοι­κιά­ζε­ται σε πλατ­φόρ­μες βρα­χυ­χρό­νιας μίσθω­σης, όπως το Airbnb.

Πλατ­φόρ­μες όπως το Airbnb και το Homeaway έχουν φέρει σημα­ντι­κές ξένες επεν­δύ­σεις σε χώρες που από το 2012, προ­σπα­θούν να ανα­κάμ­ψουν από την κρίση της Ευρω­ζώ­νης. Το Airbnb ισχυ­ρί­ζε­ται πως δημιουρ­γεί νέες οικο­νο­μι­κές ευκαι­ρίες για εκα­τομ­μύ­ρια Ευρω­παί­ους και -σύμφωνα με τα δικά του στοιχεία- προ­σέ­θεσε 100 δισ. δολάρια στην παγκό­σμια οικο­νο­μία την περα­σμένη χρονιά. Πολλοί ιδιώτες αγό­ρα­σαν και ανα­καί­νι­σαν ιστο­ρικά ακίνητα τα οποία κιν­δύ­νευαν με ερεί­πωση για να τα αξιο­ποι­ή­σουν ως επέν­δυση στο Airbnb. Επο­μέ­νως, οι πλατ­φόρ­μες βρα­χυ­χρό­νιας μίσθω­σης κατα­στρέ­φουν τα πολι­τι­στικά κέντρα της Ευρώπης ή βοηθούν στη διάσωση τους;», ανα­ρω­τιέ­ται ο αρθρο­γρά­φος.

Η περί­πτωση της Αθήνας

«Θόρυβος, αδια­φο­ρία απέ­να­ντι στη δημιουρ­γία σκου­πι­διών και γενι­κό­τερα μια συμπε­ρι­φορά που δείχνει έλλειψη σεβα­σμού από τους του­ρί­στες, γίνο­νται τίτλοι στα ΜΜΕ. Οι ενο­χλη­μέ­νοι γεί­το­νες προ­χω­ρούν σε δικα­στι­κές προ­σφυ­γές» ανα­φέ­ρει το ρεπορ­τάζ της οικο­νο­μι­κής εφη­με­ρί­δας για την περί­πτω­σης της Αθήνας. «Τον Απρίλιο, δικα­στή­ριο της Θεσ­σα­λο­νί­κης απα­γό­ρευσε στον ιδιο­κτήτη ενός δια­με­ρί­σμα­τος την βρα­χυ­χρό­νια εκμί­σθωση μετά από καταγ­γε­λίες των άλλων κατοί­κων του κτιρίου για ολο­νύ­χτια πάρτι από τους του­ρί­στες που έμεναν εκεί, κάτι που πέρα από τον θόρυβο είχε σαν απο­τέ­λε­σμα να δημιουρ­γεί­ται και αίσθηση ανα­σφά­λειας στους κατοί­κους».

Στους FT μιλά ο Ιάσονας Αθα­να­σιά­δης ο οποίος νοι­κιά­ζει δια­με­ρί­σματα μέσω Airbnb ενώ ταξι­δεύει σε Αθήνα, Κων­στα­ντι­νού­πολη και Τύνιδα όπου δια­τη­ρεί σπίτια. Σχετικά με τα παρα­πάνω σχο­λιά­ζει ότι «είναι ζήτημα αστικής ευπρέ­πειας». Ο ίδιος προ­σπα­θεί να δια­τη­ρή­σει την ισορ­ρο­πία επι­τρέ­πο­ντας μέχρι τρεις επι­σκέ­πτες σε κάθε εκμί­σθωση και κρα­τώ­ντας επαφή με τους γεί­το­νες. Όπως εξηγεί είναι εξίσου σημα­ντικό για τους καλε­σμέ­νους να συμπε­ρι­φέ­ρο­νται κόσμια σαν να έβγαζαν κάποιο κέρδος από τη διαμονή τους.

Εκτιμά πως ζητή­ματα δεο­ντο­λο­γίας στις πλατ­φόρ­μες για βρα­χυ­χρό­νια ενοι­κί­αση δεν είναι ακόμα σαφή. Είναι ενα­ντίον στο να αγο­ρά­σει κανείς δια­μέ­ρι­σμα καθαρά για οικο­νο­μι­κούς επεν­δυ­τι­κούς λόγους όμως θεωρεί πως η άφιξη του Airbnb έκανε καλό στην πόλη σε μια περίοδο υπο­βάθ­μι­σης, όταν υπήρχαν βίαιες δια­δη­λώ­σεις στις πιο σκο­τει­νές μέρες της οικο­νο­μι­κής κρίσης. «Πολλοί Έλληνες εκείνη την εποχή δεν ήθελα να μείνουν στο κέντρο της Αθήνας, υπήρχε κατά κάποιο τρόπο ένα στίγμα σε αυτό», λέει.

Στις αρχές τις δεκα­ε­τίας του 2010, καθώς χιλιά­δες Αθη­ναίοι έχασαν τη δουλειά τους και αδυ­να­τού­σαν να εξυ­πη­ρε­τή­σουν τα ενυ­πό­θηκα στε­γα­στικά τους δάνεια, πολλοί είδαν το Airbnb σαν μια ευκαι­ρία να σώσουν τα ακίνητα τους», λέει ο Άρης Καλα­ντί­δης καθη­γη­τής στην δια­χεί­ριση χώρων στο Μητρο­πο­λι­τικό Πανε­πι­στή­μιο του Μάν­τσε­στερ.

Εδώ και δύο χρόνια όμως ο Καλα­ντί­δης παρα­τη­ρεί μια αλλαγή. «Διε­θνείς επεν­δυ­τές μετα­κό­μι­σαν εδώ και ξεκί­νη­σαν να αγο­ρά­ζουν ακίνητα με μη εξυ­πη­ρε­τού­μενα δάνεια από τους Έλληνες. Προ­σθέ­τει πως η αγορά  του Airbnb έχει αλλάξει, από εκεί που μεγάλος αριθμός ιδιο­κτη­τών έβαζε στην πλατ­φόρμα το δια­μέ­ρι­σμα του, πλέον βλέ­πουμε μια χούφτα επεν­δυ­τές με 100 ή ακόμα και 1.000 ακίνητα μόνο στην Αθήνα.

Το Airbnb δεν απο­δέ­χε­ται αυτούς τους αριθ­μούς. «Δεν υπάρχει ιδιο­κτή­της στην Αθήνα με 1.000 κατα­χω­ρή­σεις. Σύμφωνα με τα στοι­χεία της πλατ­φόρ­μας το 83% των λογα­ρια­σμών οικο­δε­σπο­τών στην Αθήνα έχει βάλει μόνο ένα δια­μέ­ρι­σμα ή σπίτι στην πλατ­φόρμα.  «Λαμ­βά­νουμε σοβαρά υπόψιν μας τις τοπικές ανη­συ­χίες και συνε­χί­ζουμε να συνερ­γα­ζό­μα­στε με όλους ώστε οι βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις σπιτιών να συνε­χί­σουν να ανα­πτύσ­σο­νται με τρόπο υπεύ­θυνο και βιώσιμο, όπως έχουμε κάνει ήδη με πάνω από 500 κυβερ­νή­σεις και οργα­νι­σμούς σε όλο τον κόσμο», λέει η Airbnb.