Αλλαγές στον Καλλικράτη-Πριονίζουν τους δημάρχους και δίνουν εξουσίες σε «γραμματείς» και λαϊκές συνελεύσεις

Εντονη οσμή της απο­τυ­χίας του ΣΥΡΙΖΑ να εκλέξει «δικούς του» δημάρ­χους εκπέ­μπουν οι προ­τά­σεις για αλλαγές στον «Καλ­λι­κράτη» που μελετά η κυβέρ­νηση. Οι εξου­σίες των δημάρ­χων πριο­νί­ζο­νται με πολλούς τρόπους, ενώ έρχο­νται τα «πάνω –κάτω» σε μια σειρά από θέματα που δεν πρό­λα­βαν καν να δοκι­μα­σθούν επί μια ολό­κληρη θητεία.

Η πρόθεση της κυβέρ­νη­σης Τσίπρα να προ­χω­ρή­σει σε αλλαγές στη θεσμική συγκρό­τηση και λει­τουρ­γία της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης εξαγ­γέλ­θηκε από πέρυσι. Μάλιστα, ήρθε ως συνέ­χεια της καθιέ­ρω­σης της απλής ανα­λο­γι­κής την οποία προ­ώ­θησε η κυβέρ­νηση ως «αντί­βαρο» και παράλ­ληλο πρό­γραμμα στο δικό της Μνη­μό­νιο. Για το σκοπό αυτόν ιδρύ­θη­καν επι­τρο­πές εμπει­ρο­γνω­μό­νων που έλαβαν τις οδηγίες της πολι­τι­κής ηγεσίας του υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών και προ­σπά­θη­σαν να τις αξιο­λο­γή­σουν. Οι δήμαρ­χοι αντέ­δρα­σαν έντονα στις πρώτες διαρ­ροές στοι­χείων και πολλοί απέ­δω­σαν τις προ­θέ­σεις στο γεγονός ότι ο ΣΥΡΙΖΑ που ήρθε στην εξουσία στις αρχές του 2015 δεν είχε κατα­φέ­ρει λίγους μήνες νωρί­τερα να εκλέξει δημάρ­χους με τη δική του «σημαία» (μόνον 8 στους 325).

Στις επι­τρο­πές συμ­με­τέ­χουν έμπειρα στελέχη των αρμό­διων υπουρ­γείων, αλλά η καθο­δή­γηση της πολι­τι­κής ηγεσίας ήταν συνεχής. Τώρα, ο υπουρ­γός Εσω­τε­ρι­κών Πάνος Σκουρ­λέ­της παρα­λαμ­βά­νει τις προ­τά­σεις για να τις συζη­τή­σει με τα υπό­λοιπα κόμματα. Μια από αυτές τις επι­τρο­πές, εκείνη που αφορά το «θεσμικό πλαίσιο», ολο­κλή­ρωσε τις εργα­σίες της και προχωρά σε προ­τά­σεις οι οποίες, σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, προ­βλέ­πουν:

ΑΠΛΗ ΑΝΑΛΟΓΙΚΗ: Θα ισχύει και στις δημοτικές-περιφερειακές εκλογές και οι έδρες των δημοτικών-περιφερειακών συμ­βού­λων θα μοι­ρά­ζο­νται ανα­λο­γικά με βάση τα ποσοστά της πρώτης Κυρια­κής. Για να εκλεγεί δήμαρχος-περιφερειάρχης θα χρειά­ζε­ται και πάλι το 50%+1 των ψήφων και αν δεν το πάρει την πρώτη Κυριακή, θα ανα­με­τρώ­νται οι δύο επι­κρα­τέ­στε­ροι σε δεύτερο γύρο. Εως τώρα, όποιος έβγαινε πρώτος τη δεύτερη Κυριακή λάμβανε σημα­ντικό μπόνους ώστε να δια­θέ­τει τα 3/5 των συμ­βού­λων.

Με τον τρόπο αυτό, εξα­σφά­λιζε ισχυρή πλειο­ψη­φία μέσα στο Δημο­τικό Συμ­βού­λιο, το οποίο λαμ­βά­νει και τις απο­φά­σεις. Με το νέο σύστημα, είναι εμφανής ο κίν­δυ­νος ο εκλε­γό­με­νος δήμαρ­χος να συναντά «τοίχο» όποτε θέλει να περάσει κάποια απόφαση, καθώς οι δικοί του σύμ­βου­λοι θα είναι μειο­ψη­φία. Για παρά­δειγμα, στο Δήμο Αθη­ναίων και με το 21% που έλαβε την πρώτη Κυριακή, ο Γ. Καμίνης θα έπρεπε να διοι­κή­σει με 10 δημο­τι­κούς συμ­βού­λους αντί για 29 που πήρε (επί συνόλου 49) επι­κρα­τώ­ντας στο δεύτερο γύρο.

Ο κίν­δυ­νος ακυ­βερ­νη­σίας είναι εμφα­νέ­στα­τος, όπως και η εμφανής ανάγκη του εκά­στοτε δημάρ­χου αλλά και περι­φε­ρειάρχη να συναλ­λάσ­σε­ται με τις άλλες παρα­τά­ξεις. Σημειώ­νε­ται πως συζη­τή­θηκε ακόμη και το ενδε­χό­μενο να μην υπάρχει «δεύ­τε­ρος γύρος» και ο δήμαρ­χος να εκλέ­γε­ται μεταξύ των συμ­βού­λων. Κάτι τέτοιο θα στε­ρούσε ακόμη μεγα­λύ­τερο μέρος της ισχύος από τον επι­κε­φα­λής που θα ήταν έρμαιο συνεχών δια­φω­νιών και ανε­ξαρ­τη­το­ποι­ή­σεων.

ΜΕΙΩΣΗ ΘΗΤΕΙΑΣ: Μόλις μία φορά το 2014 ίσχυσε η πρό­βλεψη να γίνο­νται οι αυτο­διοι­κη­τι­κές εκλογές μαζί με τις ευρω­ε­κλο­γές και οι τοπικοί άρχο­ντες να έχουν πεντα­ετή θητεία όπως οι ευρω­βου­λευ­τές. Η πρόταση τώρα είναι να επι­στρέ­ψει η θητεία στην 4ετία και οι εκλογές να γίνο­νται τον Οκτώ­βριο για να ανα­λαμ­βά­νει η νέα ηγεσία την 1η/1 του επό­με­νου έτους.

ΨΗΦΟΣ ΣΤΟΥΣ ΝΟΜΙΜΟΥΣ ΑΛΛΟΔΑΠΟΥΣ: Μέσα στις προ­τά­σεις περι­λαμ­βά­νε­ται και το δικαί­ωμα να έχουν δικαί­ωμα ψήφου και όσοι αλλο­δα­ποί μένουν νόμιμα στην Ελλάδα. Βάσει των επί­ση­μων στοι­χείων του υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών, οι νόμιμα δια­μέ­νο­ντες αλλο­δα­ποί ήταν 580.161 άτομα τον Ιανουά­ριο του 2017 και αυτό σημαί­νει αύξηση του εκλο­γι­κού σώματος κατά περίπου 6%. Εως τώρα είχαν δικαί­ωμα «εκλέ­γειν» οι υπήκοοι κρατών-μελών της Ε.Ε. στις ευρω­ε­κλο­γές και τις δημο­τι­κές εκλογές, ενώ προ­τεί­νε­ται να επε­κτα­θεί το δικαί­ωμα και για τις περι­φε­ρεια­κές εκλογές. Προ­τεί­νε­ται επίσης πρό­σφυ­γες και μετα­νά­στες να συμ­με­τέ­χουν σε όργανα όπως το Συμ­βού­λιο Ενταξης Μετα­να­στών.

ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ-Ελεύθερος Τύπος