Κόκκινα δάνεια: Τι σημαίνουν οι αλλαγές για τους δανειολήπτες – Οι διευκρινίσεις από την κυβέρνηση για τους servicers

Στις επι­κρί­σεις για τη δικα­στική προ­στα­σία των δανειο­λη­πτών απαντά η κυβέρ­νηση με άτυπη ενη­μέ­ρωση για το υπό συζή­τηση νομο­σχέ­διο, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι οι προ­ω­θού­με­νες παρεμ­βά­σεις ενι­σχύ­ουν τα δικαιώ­ματα των οφει­λε­τών και αυστη­ρο­ποιούν τις υπο­χρε­ώ­σεις των servicers. Στο επί­κε­ντρο βρί­σκε­ται η πρό­βλεψη για την ισχύ των συμ­βά­σεων ρύθ­μι­σης ως εκτε­λε­στών τίτλων, με την κυβερ­νη­τική πλευρά να τονίζει ότι απαι­τεί­ται συμ­φω­νία πιστωτή και οφει­λέτη, χωρίς να καταρ­γεί­ται η δυνα­τό­τητα δικα­στι­κού ελέγχου.

Η ενη­μέ­ρωση παρου­σιά­ζει επίσης τις προ­βλέ­ψεις για δωρεάν πρό­σβαση στα στοι­χεία της οφειλής, νέες δυνα­τό­τη­τες διμε­ρούς ρύθ­μι­σης και πρό­σθε­τες δια­δρο­μές προ­στα­σίας της κύριας κατοι­κίας. Ιδιαί­τερη αναφορά γίνεται στους ευά­λω­τους οφει­λέ­τες, στο ενδιά­μεσο πρό­γραμμα στή­ρι­ξης και στον Φορέα Από­κτη­σης και Επα­να­μί­σθω­σης Ακι­νή­των. Κατά την κυβερ­νη­τική επι­χει­ρη­μα­το­λο­γία, η ταχύ­τερη ολο­κλή­ρωση των δια­δι­κα­σιών μπορεί να περιο­ρί­σει πρό­σθε­τους τόκους και έξοδα, εφόσον συνο­δεύ­ε­ται από δια­φά­νεια και ουσια­στι­κές εγγυ­ή­σεις. Οι θέσεις αυτές απο­τε­λούν την κυβερ­νη­τική απο­τί­μηση των ρυθ­μί­σεων και την απά­ντησή της στις αντιρ­ρή­σεις που δια­τυ­πώ­θη­καν κατά την κοι­νο­βου­λευ­τική συζή­τηση.

Μεγα­λύ­τερη προ­στα­σία για τον οφει­λέτη – αυστη­ρό­τε­ροι κανόνες για τους servicers

Τι πραγ­μα­τικά ισχύει για τους εκτε­λε­στούς τίτλους

Η κριτική ότι η νέα νομο­θε­τική παρέμ­βαση καταρ­γεί τη δικα­στική προ­στα­σία των οφει­λε­τών είναι αβάσιμη και δημιουρ­γεί μια παρα­πλα­νη­τική εικόνα για το πραγ­μα­τικό περιε­χό­μενο της ρύθ­μι­σης. Απο­σιωπά τις εγγυ­ή­σεις που προ­βλέ­πει ο νόμος, τις πρό­σθε­τες δυνα­τό­τη­τες προ­στα­σίας της κύριας κατοι­κίας και, κυρίως, το γεγονός ότι η ρύθμιση αφορά συμ­φω­νίες στις οποίες συναι­νούν τα ίδια τα μέρη.

Η πραγ­μα­τι­κό­τητα είναι συγκε­κρι­μένη. Ο οφει­λέ­της αποκτά περισ­σό­τερα δικαιώ­ματα ενη­μέ­ρω­σης, περισ­σό­τε­ρες ευκαι­ρίες ρύθ­μι­σης και ισχυ­ρό­τε­ρες δυνα­τό­τη­τες προ­στα­σίας. Οι servicers ανα­λαμ­βά­νουν περισ­σό­τε­ρες υπο­χρε­ώ­σεις δια­φά­νειας και λογο­δο­σίας.

1. Κανένας servicer δεν αποκτά το δικαί­ωμα να δημιουρ­γεί μονο­με­ρώς εκτε­λε­στούς τίτλους

Η διάταξη αφορά απο­κλει­στικά τη σύμβαση ρύθ­μι­σης οφειλής, δηλαδή μια συμ­φω­νία μεταξύ πιστωτή και οφει­λέτη.

Δεν μετα­τρέ­πει αυτο­μά­τως την αρχική δανειακή σύμβαση σε εκτε­λε­στό τίτλο. Δεν δίνει στους servicers γενική εξουσία ανα­γκα­στι­κής εκτέ­λε­σης χωρίς προη­γού­μενη συμ­φω­νία ρύθ­μι­σης.

Η συναί­νεση του οφει­λέτη απο­τε­λεί την αφε­τη­ρία της δια­δι­κα­σίας. Η νέα πρό­βλεψη απο­σκο­πεί στην αποφυγή μιας πρό­σθε­της δια­δι­κα­σίας από­κτη­σης εκτε­λε­στού τίτλου, όταν τα μέρη έχουν ήδη συμ­φω­νή­σει στη ρύθμιση της οφειλής.

2. Η πρό­σβαση στη Δικαιο­σύνη παρα­μέ­νει κατο­χυ­ρω­μένη

Ο ισχυ­ρι­σμός ότι καταρ­γεί­ται η δικα­στική προ­στα­σία συγχέει δύο δια­φο­ρε­τικά ζητή­ματα: την από­κτηση εκτε­λε­στού τίτλου και τη δυνα­τό­τητα δικα­στι­κού ελέγχου της εκτέ­λε­σης.

Ο Κώδικας Πολι­τι­κής Δικο­νο­μίας προ­βλέ­πει στο άρθρο 933 τη δυνα­τό­τητα άσκησης ανα­κο­πής κατά της εκτέ­λε­σης, με την οποία ο οφει­λέ­της μπορεί να προ­βά­λει αντιρ­ρή­σεις τόσο ως προς την εγκυ­ρό­τητα του εκτε­λε­στού τίτλου όσο και ως προς τη δια­δι­κα­σία εκτέ­λε­σης και την ίδια την απαί­τηση.

Επο­μέ­νως, είναι ανα­κρι­βές να υπο­στη­ρί­ζε­ται ότι ο οφει­λέ­της στε­ρεί­ται του δικαιώ­μα­τος δικα­στι­κής προ­στα­σίας. Η δικα­στική προ­στα­σία δεν ταυ­τί­ζε­ται απο­κλει­στικά με την προη­γού­μενη έκδοση δια­τα­γής πλη­ρω­μής.

Ούτε απαλ­λάσ­σε­ται ο πιστω­τής από την υπο­χρέ­ωση να τεκ­μη­ριώ­νει την απαί­τησή του και την τήρηση των συμ­φω­νη­μέ­νων όρων.

3. Για πρώτη φορά ενι­σχύ­ε­ται ουσια­στικά η δυνα­τό­τητα ελέγχου της οφειλής

Ένα από τα σημα­ντι­κό­τερα προ­βλή­ματα που αντι­με­τω­πί­ζουν οι δανειο­λή­πτες είναι η δυσκο­λία πρό­σβα­σης στα στοι­χεία της οφειλής τους.

Με τις νέες ρυθ­μί­σεις, ο οφει­λέ­της αποκτά δικαί­ωμα δωρεάν πρό­σβα­σης στα έγγραφα που συν­δέ­ο­νται με την οφειλή, στο ιστο­ρικό των κατα­βο­λών του και στις επι­μέ­ρους χρε­ώ­σεις.

Έτσι μπορεί να γνω­ρί­ζει τι πραγ­μα­τικά οφείλει, πώς έχει δια­μορ­φω­θεί το υπό­λοιπό του και ποιες κατα­βο­λές έχουν ληφθεί υπόψη.

Δεν μπορεί να υπάρχει δίκαιη ρύθμιση χωρίς πλήρη γνώση της οφειλής. Και αυτή ακριβώς τη δια­φά­νεια ενι­σχύει το νομο­σχέ­διο.

4. Περισ­σό­τε­ρες ευκαι­ρίες ρύθ­μι­σης, ακόμη και για όσους έχουν απο­τύ­χει στο παρελ­θόν

Η νομο­θε­τική παρέμ­βαση διευ­ρύ­νει τις δυνα­τό­τη­τες του οφει­λέτη να ανα­ζη­τή­σει βιώσιμη λύση.

Μέσω του εξω­δι­κα­στι­κού μηχα­νι­σμού μπορεί να επι­διώ­ξει συνο­λική ρύθμιση των υπο­χρε­ώ­σεών του. Εφόσον δεν επι­τευ­χθεί συμ­φω­νία, προ­βλέ­πε­ται η δυνα­τό­τητα προ­σφυ­γής στη νέα δια­δι­κα­σία διμε­ρούς ρύθ­μι­σης.

Ακόμη σημα­ντι­κό­τερο είναι ότι, βάσει της μετα­βα­τι­κής διά­τα­ξης, δίνεται νέα ευκαι­ρία και σε οφει­λέ­τες που έχουν ήδη εξα­ντλή­σει προη­γού­με­νες προ­σπά­θειες ρύθ­μι­σης.

Η Πολι­τεία δημιουρ­γεί, επο­μέ­νως, περισ­σό­τε­ρες δια­δρο­μές για την επί­τευξη συμ­φω­νίας και την αποφυγή της ανα­γκα­στι­κής εκτέ­λε­σης.

5. Πρό­σθετη προ­στα­σία της κύριας κατοι­κίας

Ιδιαί­τερη σημασία έχει η δυνα­τό­τητα προ­στα­σίας της κύριας κατοι­κίας, μέσω ρύθ­μι­σης που συνδέει το κατα­βλη­τέο ποσό με την αξία της, υπό τις προ­βλε­πό­με­νες προ­ϋ­πο­θέ­σεις και με ρευ­στο­ποί­ηση τυχόν δευ­τε­ρευό­ντων ακι­νή­των.

Για τους ευά­λω­τους οφει­λέ­τες που αδυ­να­τούν να κατα­βά­λουν ακόμη και αυτό το ποσό, προ­βλέ­πε­ται η ειδική δια­δρομή του Φορέα Από­κτη­σης και Επα­να­μί­σθω­σης Ακι­νή­των.

Μέχρι την πλήρη λει­τουρ­γία του Φορέα, το ενδιά­μεσο πρό­γραμμα παρέχει στους δικαιού­χους ανα­στολή των δια­δι­κα­σιών ανα­γκα­στι­κής εκτέ­λε­σης και κρατική επι­δό­τηση, σύμφωνα με τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις του.

Η προ­στα­σία της κατοι­κίας αποκτά περισ­σό­τερα εργα­λεία, προ­σαρ­μο­σμένα στις πραγ­μα­τι­κές οικο­νο­μι­κές δυνα­τό­τη­τες των οφει­λε­τών.

6. Η καθυ­στέ­ρηση έχει κόστος και για τον ίδιο τον οφει­λέτη

Η άποψη ότι κάθε πρό­σθετο δια­δι­κα­στικό στάδιο συνιστά αυτο­μά­τως μεγα­λύ­τερη προ­στα­σία παρα­γνω­ρί­ζει μια κρίσιμη πραγ­μα­τι­κό­τητα: οι παρα­τε­τα­μέ­νες δια­δι­κα­σίες μπορούν να επι­βα­ρύ­νουν την οφειλή με πρό­σθε­τους τόκους και έξοδα.

Όταν υπάρχει ήδη συμ­φω­νία ρύθ­μι­σης, η επα­νά­ληψη δια­δι­κα­σιών χωρίς ουσια­στική προ­στι­θέ­μενη προ­στα­σία μπορεί να λει­τουρ­γή­σει τελικά εις βάρος και του ίδιου του δανειο­λή­πτη.

Η ασφά­λεια δικαίου και η απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα μπορούν και πρέπει να συνυ­πάρ­χουν. Η επι­τά­χυνση οφείλει να συνο­δεύ­ε­ται από ουσια­στι­κές εγγυ­ή­σεις, πλήρη δια­φά­νεια και δυνα­τό­τητα δικα­στι­κού ελέγχου.

Το πραγ­μα­τικό δια­κύ­βευμα

Η δημόσια συζή­τηση οφείλει να γίνεται με βάση όσα πράγ­ματι προ­βλέ­πει το νομο­σχέ­διο και όχι με την καλ­λιέρ­γεια φόβου στους δανειο­λή­πτες.

Η κυβέρ­νηση προωθεί ένα πλαίσιο που συν­δυά­ζει περισ­σό­τε­ρες δυνα­τό­τη­τες ρύθ­μι­σης, αυστη­ρό­τε­ρες υπο­χρε­ώ­σεις για τους δια­χει­ρι­στές απαι­τή­σεων, προ­στα­σία της κύριας κατοι­κίας και απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ρες δια­δι­κα­σίες.

Η προ­στα­σία του οφει­λέτη μετριέ­ται από τα πραγ­μα­τικά δικαιώ­ματα που δια­θέ­τει, τις λύσεις στις οποίες έχει πρό­σβαση και τις εγγυ­ή­σεις που μπορεί να ενερ­γο­ποι­ή­σει.

Αυτός είναι ο στόχος της παρέμ­βα­σης. Να μπορεί ο πολίτης να γνω­ρί­ζει τι οφείλει, να διεκ­δι­κεί μια βιώσιμη ρύθμιση, να προ­στα­τεύει την κατοι­κία του και να ασκεί τα νόμιμα δικαιώ­ματά του, σύμφωνα με τις πηγές από ην κυβέρ­νηση.

Πηγή: newmoney.gr