Νέα σενάρια για «χαράτσι» σε όλες τις τραπεζικές συναλλαγές

Η θέση του ΔΝΤ είναι γνωστή και ξεκά­θαρη: θεωρεί ως ρεα­λι­στικό στόχο πρω­το­γενή πλε­ο­νά­σματα 1,5% του ΑΕΠ, αλλά εφόσον η κυβέρ­νηση και οι Ευρω­παίοι εταίροι συμ­φω­νή­σουν σε πλε­ο­νά­σματα 3,5% του ΑΕΠ, απαιτεί πρό­σθετα σοβαρά και αξιό­πι­στα μέτρα.

Αυτή τη στιγμή υπάρχει στο τραπέζι ένα πολύ σκληρό πακέτο μέτρων του­λά­χι­στον 4,2 δισ. ευρώ που συνο­δεύ­ε­ται με περι­κο­πές στις συντά­ξεις και γενναίο «κούρεμα» του αφο­ρο­λό­γη­του ορίου εισο­δή­μα­τος. Ειδικά η μείωση του αφο­ρο­λό­γη­του ορίου απο­τε­λεί πάγιο αίτημα του ΔΝΤ καθώς όπως υπο­στη­ρί­ζει επι­τρέ­πει πάνω από τους μισούς μισθω­τούς να εξαι­ρού­νται από τη φορο­λο­γία του εισο­δή­μα­τος σε σύγκριση με το 8% της ευρω­ζώ­νης. Στο τραπέζι των συζη­τή­σεων για τα πρό­σθετα μέτρα δεν απο­κλεί­ε­ται να επα­νέλ­θει η επιβολή ενός φόρου-τέλους στις τρα­πε­ζι­κές συναλ­λα­γές ή εναλ­λα­κτικά να εξε­τα­στεί η φορο­λό­γηση των ανα­λή­ψεων μετρη­τών ως δρα­στικό μέτρο για τον περιο­ρι­σμό της φορο­δια­φυ­γής. Μάλιστα την πρόταση της φορο­λό­γη­σης των ανα­λή­ψεων μετρη­τών έχουν επε­ξερ­γα­στεί και προ­τεί­νουν οι τρά­πε­ζες με στόχο να ενι­σχυ­θούν οι ηλε­κτρο­νι­κές συναλ­λα­γές και να κατα­στεί ακρι­βό­τερη η χρήση μετρη­τών.

Ο φορο­λο­γι­κός λογα­ρια­σμός

Για το Διεθνές Νομι­σμα­τικό Ταμείο δεν κλείνει τίποτα μέχρι να κλεί­σουν όλα. Αυτό πρα­κτικά σημαί­νει ότι και τα έκτακτα μέτρα είναι στο τραπέζι και ο φορο­λο­γι­κός λογα­ρια­σμός είναι μεγάλος καθώς περι­λαμ­βά­νει παρεμ­βά­σεις που θα ενερ­γο­ποιού­νται από το επόμενο έτος:

Με βάση το σχέδιο που είχε συζη­τη­θεί και πριν από μερι­κούς μήνες, θα μπο­ρούσε να επι­βλη­θεί ένα τέλος της τάξης του 0,1% με 0,2% σε όλες τις συναλ­λα­γές, όμως, θα πρέπει να υπάρ­ξουν και εξαι­ρέ­σεις (π.χ. οι συντά­ξεις). Οι εκτι­μή­σεις κάνουν λόγο για έσοδα που θα μπο­ρού­σαν να ξεπε­ρά­σουν τα 500 εκατ. ευρώ καθώς οι ετήσιες τρα­πε­ζι­κές συναλ­λα­γές ξεπερ­νούν τα 350 δισ. ευρώ. Αγνωστο είναι τι θα συμβεί σε περί­πτωση επι­βο­λής ενός τέτοιου φόρου, στις κινή­σεις που γίνο­νται στα ATM, μέσω e-banking, στις κάρτες κ.λπ.

Σε κάθε περί­πτωση, πάντως, ένα τέτοιο μέτρο θα έβλαπτε εκ νέου την αξιο­πι­στία του τρα­πε­ζι­κού συστή­μα­τος, ειδικά τώρα που συζη­τώ­νται μέτρα χαλά­ρω­σης των capital controls.

1 Μείωση αφο­ρο­λο­γή­του. Το ΔΝΤ επι­μέ­νει το αφο­ρο­λό­γητο όριο να μειωθεί στις 5.000 ευρώ από 8.636 ευρώ που είναι σήμερα. Εάν υιο­θε­τη­θεί η πρόταση αυτή, τότε μισθω­τοί και συντα­ξιού­χοι ακόμη και όσοι απο­κτούν πολύ χαμηλά εισο­δή­ματα θα βρεθούν αντι­μέ­τω­ποι με μεγάλες φορο­λο­γι­κές επι­βα­ρύν­σεις και το σοκ που θα υπο­στούν θα είναι ιδιαί­τερα ισχυρό. Η έκπτωση φόρου από 1.900 ευρώ που ισχύει σήμερα για τον άγαμο μισθωτό και συντα­ξιούχο θα μειωθεί στα 1.100 ευρώ. Για παρά­δειγμα μισθω­τός χωρίς παιδιά με ετήσιο φορο­λο­γη­τέο εισό­δημα 8.700 ευρώ, ο οποίος σήμερα πλη­ρώ­νει μόλις 14 ευρώ το χρόνο με τη μείωση του αφο­ρο­λο­γή­του ορίου στις 5.000 ευρώ η φορο­λο­γική του επι­βά­ρυνση θα εκτο­ξευ­θεί στα 814 ευρώ το χρόνο. Επίσης όσοι έχουν ετήσιο εισό­δημα 9.000 ευρώ θα δουν το φόρο εισο­δή­μα­τος να αυξά­νε­ται από τα 80 ευρώ στα 880 ευρώ. Όσο πιο χαμηλό είναι το ετήσιο εισό­δημα τόσο πιο μεγάλη θα είναι η αύξηση της φορο­λο­γι­κής επι­βά­ρυν­σης που κατά συνέ­πεια η εισο­δη­μα­τική απώλεια. Μισθω­τοί και συντα­ξιού­χοι με ετήσια εισο­δή­ματα πάνω από 12.000 ευρώ και μέχρι 60.000 ευρώ θα δουν τις ετήσιες φορο­λο­γι­κές επι­βα­ρύν­σεις τους να αυξά­νο­νται κατά 800 ευρώ.

2 Κατάρ­γηση έκπτω­σης στη μηνιαία παρα­κρά­τηση φόρου. Σήμερα κατά την μηνιαία παρα­κρά­τηση φόρου στις μισθω­τές υπη­ρε­σίες διε­νερ­γεί­ται έκπτωση 1,5%. Το προ­σχέ­διο του επι­και­ρο­ποι­η­μέ­νου Μνη­μο­νίου προ­βλέ­πει την κατάρ­γηση της έκπτωση φόρου στην παρα­κρά­τηση από το 2017. Από την κατάρ­γηση της μειω­μέ­νης παρα­κρά­τη­σης για 2,9 εκατ. μισθω­τούς, το ελλη­νικό Δημόσιο θα έχει όφελος ύψους 67,9 εκατ., ενώ για τους φορο­λο­γού­με­νους σημαί­νει περαι­τέρω μείωση του μηνιαίου δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος. Για παρά­δειγμα, έγγαμος δημό­σιος υπάλ­λη­λος χωρίς παιδιά με ετήσιο εισό­δημα 15.000 ευρώ ή 1.250 ευρώ το μήνα έχει μηνιαία παρα­κρά­τηση φόρου 120,33 ευρώ. Με την κατάρ­γηση της έκπτω­σης του 1,5% η παρα­κρά­τηση φόρου αυξά­νε­ται στα 122,13 ευρώ το μήνα.

3 Περι­κοπή της φορο­α­παλ­λα­γής για τις ιατρι­κές δαπάνες. Σήμερα προ­βλέ­πε­ται έκπτωση φόρου 10% επί της δαπάνης για όσους δηλώ­νουν ιατρικά έξοδα που υπερ­βαί­νουν το 5% του ετήσιου εισο­δή­μα­τός τους. Δηλαδή για εισό­δημα της τάξης των 10.000 ευρώ η εφορία θα ανα­γνω­ρί­σει ιατρι­κές δαπάνες 500 ευρώ και η έκπτωση φόρου θα είναι 50 ευρώ. Η μείωση ή ενδε­χο­μέ­νως και κατάρ­γηση της έκπτω­σης θα ισχύσει για τα εισο­δή­ματα που θα απο­κτη­θούν το 2017 και μετά και αφορά περίπου 1,9 εκατ. φορο­λο­γού­με­νους που κάνουν χρήση της συγκε­κρι­μέ­νης φορο­α­παλ­λα­γής. Σε κάθε περί­πτωση, η χορή­γηση της έκπτω­σης για τα ιατρικά έξοδα θα συν­δε­θεί με τις ηλε­κτρο­νι­κές συναλ­λα­γές αφού θα ανα­γνω­ρί­ζο­νται προς έκπτωση μόνο οι δαπάνες που γίνο­νται με την χρήση πλα­στι­κού χρή­μα­τος ή μέσω τρά­πε­ζας ή e-banking.

4 Επίδομα θέρ­μαν­σης. Το κονδύλι το οποίο έχει ήδη περι­κο­πεί κατά 50% από την περίοδο 2015-2016 ανα­μέ­νε­ται να περιο­ρι­σθεί ακόμη περισ­σό­τερο για τη περίοδο 2017-2018. Σήμερα οι δικαιού­χοι του επι­δό­μα­τος θέρ­μαν­σης λαμ­βά­νουν συνο­λικά 105 εκατ. ευρώ, ποσό που ανα­μέ­νε­ται να περιο­ρι­σθεί στα 55 εκατ. ευρώ.

5 Φόρος στις μισθώ­σεις μέσω Airbnb. Στις αρχές του 2017 σχε­διά­ζε­ται να επι­βλη­θεί ειδικός φόρος στη βρα­χυ­χρό­νια μίσθωση κατοι­κιών μέσω της δια­δι­κτυα­κής πλατ­φόρ­μας Airbnb. Οι ιδιο­κτή­τες ακι­νή­των που «δια­μοι­ρά­ζο­νται» τα ακίνητα τους θα κληθούν να τα δηλώ­σουν σε ειδικό μητρώο. Σε όσους εκμι­σθώ­νουν ακίνητα μέσω δια­δι­κτυα­κής πλατ­φόρ­μας Airbnb ή Homeaway, Flipkey, Housetrip θα επι­βλη­θεί ειδικός φόρος 5% ανά δια­νυ­κτέ­ρευση ενώ στο εισό­δημα που απο­κτούν θα επι­βλη­θεί φόρος εισο­δή­μα­τος από την εκμί­σθωση ακι­νή­των με συντε­λε­στές από 15% έως 45%.

6 Φοι­τη­τικό επίδομα: Στη λίστα των επι­δο­μά­των που είναι υπο­ψή­φια για περι­κοπή ή κατάρ­γηση το επόμενο έτος περι­λαμ­βά­νε­ται και το φοι­τη­τικό στε­γα­στικό επίδομα των 1.000 ευρώ. Σημειώ­νε­ται ότι προ­ϋ­πό­θεση για τη χορή­γηση του φοι­τη­τι­κού επι­δό­μα­τος είναι το ετήσιο οικο­γε­νειακό εισό­δημα του προη­γού­με­νου έτους να μην υπερ­βαί­νει τα 30.000 ευρώ προ­σαυ­ξα­νό­μενο κατά 3.000 ευρώ για κάθε προ­στα­τευό­μενο παιδί πέραν του ενός.

Οι φόροι που αυξά­νο­νται από την Πρω­το­χρο­νιά

Το παζλ των φορο­λο­γι­κών επι­βα­ρύν­σεων συμπλη­ρώ­νουν οι αυξή­σεις φόρων που έχουν νομο­θε­τη­θεί και έρχο­νται από την 1η Ιανουα­ρίου 2017 σε καύσιμα, τσιγάρα, καφέ, ηλε­κτρο­νικά τσιγάρα και σταθερή τηλε­φω­νία. Λίγο αργό­τερα την άνοιξη, μετά την υποβολή των νέων φορο­λο­γι­κών δηλώ­σεων τα εκκα­θα­ρι­στικά φέρνουν έξτρα φόρους για εκα­τομ­μύ­ρια φορο­λο­γού­με­νους. Μισθω­τοί και συντα­ξιού­χοι, αγρότες, ιδιο­κτή­τες ακι­νή­των και ελεύ­θε­ροι επαγ­γελ­μα­τίες με μεσαία και υψηλά εισο­δή­ματα θα δουν τους φόρους επί των εισο­δη­μά­των τους να αυξά­νο­νται λόγω των μειώ­σεων στα αφο­ρο­λό­γητα όρια και των αλλαγών στις κλί­μα­κες υπο­λο­γι­σμού του φόρου εισο­δή­μα­τος φυσικών προ­σώ­πων και της ειδικής εισφο­ράς αλλη­λεγ­γύης.

Ημε­ρη­σια