Οι τράπεζες αγοράζουν ακίνητα που εκπλειστηριάζουν

Στην αγορά των ακι­νή­των που βγάζουν σε πλει­στη­ρια­σμό κατα­φεύ­γουν οι τρά­πε­ζες, οι οποίες δηλώ­νουν απο­φα­σι­σμέ­νες να αξιο­ποι­ή­σουν το εργα­λείο του πλει­στη­ρια­σμού ως μέσο παρα­δειγ­μα­τι­σμού για όσους συστη­μα­τικά απο­φεύ­γουν να αντα­πο­κρι­θούν στα χρέη τους, ενώ μπορούν.

Η πρα­κτική αυτή έχει ήδη ενερ­γο­ποι­η­θεί σε κάποιες περι­πτώ­σεις και ανα­μέ­νε­ται να μπει σε πλήρη εφαρ­μογή το προ­σε­χές διά­στημα, καθώς το στοκ των μεγάλων ακι­νή­των που θα βγαί­νουν στον πλει­στη­ρια­σμό θα αυξά­νε­ται διαρκώς. Ο προ­γραμ­μα­τι­σμός των τρα­πε­ζών προ­βλέ­πει ότι 5.000 ακίνητα θα βγαί­νουν τον χρόνο στο σφυρί –από το 2017 και μετά–, ενώ ήδη η ιστο­σε­λίδα που φιλο­ξε­νεί τους πλει­στη­ρια­σμούς που έχουν πάρει ημε­ρο­μη­νία εμπλου­τί­ζε­ται καθη­με­ρινά από νέες ανα­κοι­νώ­σεις.

Από τους πλει­στη­ρια­σμούς που έχουν ήδη δημο­σιευ­θεί, προ­κύ­πτει ότι τα δύο τρίτα εξ αυτών έχουν επι­σπεύ­δου­σες τις τρά­πε­ζες, ενώ σημα­ντικό κομμάτι είναι και οι πλει­στη­ρια­σμοί στους οποίους προ­χω­ρούν οι ιδιώτες. Να σημειω­θεί ότι στο πλαίσιο της δέσμευ­σης που έχουν ανα­λά­βει οι τρά­πε­ζες για μείωση των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δανείων κατά 40 δισ. ευρώ έως τα τέλη του 2019, οι εισπρά­ξεις από τους πλει­στη­ρια­σμούς έχουν υπο­λο­γι­στεί περί τα 5 δισ. ευρώ και ακόμη και αν ο στόχος αυτός δεν επι­τευ­χθεί πλήρως, οι τρά­πε­ζες πρέπει να λάβουν όλα τα ανα­γκαία μέτρα έτσι ώστε να μην απα­ξιω­θεί το εν λόγω εργα­λείο. Η αγορά των ακι­νή­των από τις ίδιες τις τρά­πε­ζες που τα ρευ­στο­ποιούν έχει τριπλό στόχο:

• Στην πρώτη περί­πτωση απο­σκο­πεί στο να λει­τουρ­γή­σει ως φόβητρο προ­κει­μέ­νου να δοθεί το μήνυμα στους συστη­μα­τι­κούς κακο­πλη­ρω­τές ότι η περί­ο­δος ασυλίας έχει παρέλ­θει. Επειτα από οκτώ περίπου χρόνια ορι­ζό­ντιας σχεδόν προ­στα­σίας, οι τρά­πε­ζες θεωρούν ότι το ποσοστό αυτό είναι σημα­ντικό και αφορά περίπου το 20% του συνο­λι­κού χαρ­το­φυ­λα­κίου δανείων, δηλαδή έναν στους πέντε οφει­λέ­τες.

• Στη δεύτερη περί­πτωση επι­στρα­τεύ­ε­ται σε μια προ­σπά­θεια να μην απα­ξιω­θεί το εργα­λείο των πλει­στη­ρια­σμών. Με δεδο­μένο ότι το ενδια­φέ­ρον στην αγορά ακι­νή­των είναι μικρό, οι τρά­πε­ζες προ­τί­θε­νται να αγο­ρά­ζουν οι ίδιες αξιό­λογα ακίνητα που δεν βρί­σκουν αγο­ρα­στές, προ­κει­μέ­νου να να μην καταρ­ρεύ­σουν οι τιμές στα ακίνητα, συμπα­ρα­σύ­ρο­ντας σε αντί­στοι­χες προ­σαρ­μο­γές και τις τιμές που έχουν εγγρά­ψει στα βιβλία τους.

• Τρίτος, αλλά επίσης βασικός, λόγος είναι ότι είναι ο μονα­δι­κός τρόπος να υπο­χρε­ω­θούν οι οφει­λέ­τες να εγκα­τα­λεί­ψουν το σπίτι που πλει­στη­ριά­ζε­ται, αφού σε περί­πτωση που ο πλει­στη­ρια­σμός αποβεί άγονος, θα συνε­χί­σουν να παρα­μέ­νουν στο σπίτι χωρίς ουσια­στικά να έχουν υποστεί κάποια τιμωρία ή να έχουν επι­βα­ρυν­θεί με κάποιο κόστος.

Η αγορά από την τράπεζα θα γίνεται όταν φυσικά δεν υπάρχει ικα­νο­ποι­η­τικό αγο­ρα­στικό ενδια­φέ­ρον και η τιμή που θα βγαίνει σε πλει­στη­ρια­σμό το ακίνητο θα είναι η εμπο­ρική του αξία, αυτή δηλαδή που έχει εγγρα­φεί στα βιβλία της τρά­πε­ζας. Οι τρά­πε­ζες είναι υπο­χρε­ω­μέ­νες να απο­τι­μούν τα ακίνητα σε τιμές αγοράς και έτσι έχουν προ­χω­ρή­σει σε σημα­ντι­κές ανα­προ­σαρ­μο­γές των ενε­χύ­ρων που έχουν στα βιβλία τους. Αυτό τους διευ­κο­λύ­νει, αλλά παράλ­ληλα τους προ­στα­τεύει από το ενδε­χό­μενο να εγγρά­ψουν πρό­σθε­τες ζημιές και να οδη­γη­θούν σε πρό­σφα­τες κεφα­λαια­κές ανάγκες από την πώληση ακι­νή­των στις τρέ­χου­σες εμπο­ρι­κές τιμές.

Επειτα από μια παρα­τε­τα­μένη περίοδο προ­στα­σίας –λόγω του ορι­ζό­ντιου παγώ­μα­τος που υπήρχε έως το 2014, του άτυπου μορα­τό­ριουμ που ίσχυσε για όλο το 2015 και της απρα­ξίας το 2016 λόγω της απερ­γίας των δικη­γό­ρων– το εργα­λείο των πλει­στη­ρια­σμών εάν ενερ­γο­ποι­η­θεί μαζικά, όπως σχε­διά­ζε­ται, ενδέ­χε­ται να απα­ξιω­θεί. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι ενώ το 2008 οι πλει­στη­ρια­σμοί ήταν 43.000 και το 2009 52.000, έκτοτε ακο­λου­θούν συστη­μα­τικά πτωτική πορεία, φθά­νο­ντας μόλις τους 8.700 το 2015. Το 2016 λόγω και της απερ­γίας των δικη­γό­ρων πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν μόλις 700, ενώ στην ιστο­σε­λίδα του Ενιαίου Ταμείου Νομικών, όπου δημο­σιεύ­ο­νται πλέον όλοι οι πλει­στη­ρια­σμοί, έχουν πάρει ημε­ρο­μη­νία 700 νέοι, η πλειο­νό­τητα των οποίων είναι από τρά­πε­ζες.

Από το δείγμα των 700 πλει­στη­ρια­σμών προ­κύ­πτει ότι αρκετά ακίνητα είναι εμπο­ρικά ή βιο­μη­χα­νικά, ενώ σε ό,τι αφορά τα σπίτια, η εικόνα ποι­κίλ­λει. Εκτός από εκείνα που είναι μεγάλης αξίας, άνω δηλαδή των 200.000 ευρώ, αυτά που είναι μικρό­τε­ρης αξίας βαρύ­νουν τους κατό­χους τους με πολ­λα­πλά­σιες της αξίας του ακι­νή­του που πλει­στη­ριά­ζε­ται οφειλές.

Οι εται­ρείες δια­χεί­ρι­σης επι­σφα­λειών

Η εμπλοκή που έχει προ­κύ­ψει στο θέμα των εται­ρειών δια­χεί­ρι­σης μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δανείων ανα­μέ­νε­ται να συζη­τη­θεί την προσεχή εβδο­μάδα με τους θεσμούς. Το θέμα αφορά το αίτημα που έχουν δια­τυ­πώ­σει εται­ρείες που ενδια­φέ­ρο­νται να εμπλα­κούν στη δια­χεί­ριση να τους δοθεί η δυνα­τό­τητα να απο­κτούν τα δάνεια που δια­χει­ρί­ζο­νται και συνεπώς να απο­κτούν και τα ενέχυρα που συνο­δεύ­ουν αυτά τα δάνεια, δηλαδή τα ακίνητα. Ενα από τα θέματα που θέτουν είναι επίσης το βαρύ θεσμικό πλαίσιο σε σχέση με τους κανόνες που θα διέπουν τη λει­τουρ­γία τους και το οποίο προ­σι­διά­ζει με το θεσμικό πλαίσιο που ισχύει για τις τρά­πε­ζες. Ερω­τη­θείς σχετικά την προη­γού­μενη εβδο­μάδα, ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας Γιώργος Στα­θά­κης δήλωσε ότι η απά­ντηση του υπουρ­γείου στο σχετικό αίτημα «είναι αρνη­τική». Εντού­τοις, το θέμα είναι υπαρκτό και είναι η αιτία ότι μέχρι σήμερα δεν έχει δοθεί από την ΤτΕ καμία σχετική άδεια, παρά το γεγονός ότι ενδια­φέ­ρον έχουν εκδη­λώ­σει έξι εται­ρείες.

Καθη­με­ρινή