Γιατί έρχονται και νέα σκληρά μέτρα από το Φθινόπωρο

Μία νέα “εκ των προ­τέ­ρων” απο­τί­μηση των δημο­σιο­νο­μι­κών κενών που πιθανώς να υπάρ­χουν στο ελλη­νικό πρό­γραμμα προ­γραμ­μα­τί­ζουν οι θεσμοί κατά την 2η αξιο­λό­γηση του Οκτω­βρίου, με στόχο να δια­σφα­λι­στούν τα πρω­το­γενή πλε­ο­νά­σματα έως και το 2018 (σ.σ. η απο­τί­μηση που τώρα ολο­κλη­ρώ­θηκε έφερε μέτρα 3% του ΑΕΠ ή 5,6 δισ. ευρώ…).

Η πρόθεση αυτής της νέας εκ των προ­τέ­ρων απο­τί­μη­σης, σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, ανα­γρά­φε­ται ρητά στα έγγραφα που συνο­δεύ­ουν το συμπλη­ρω­μένο μνη­μό­νιο (MOU) και οδηγούν αύριο στην έγκριση από τον ESM της εκτα­μί­ευ­σης της δόσης. Και θα λάβει χώρα, παρά την θέσπιση του  “κόφτη” δαπανών που θα εφαρ­μο­σθεί από το 2017 αν υπάρ­χουν απο­κλί­σεις από τον στόχο.

Όσο για τις πιθα­νό­τη­τες η απο­τί­μηση των θεσμών να οδη­γή­σει σε “κενό” και σε νέα μέτρα, την απά­ντηση δίδει η έκθεση της ΤτΕ. Ανα­φέ­ρει ότι τα φορο­λο­γικά έσοδα υπο­λεί­πο­νται του στόχου του 4μηνου και κάνει λόγο για εξά­ντληση φορο­δο­τι­κής ικα­νό­τη­τας, αλλά και αυξη­μένη τάση για εισφο­ρο­δια­φυγή.

Στην έκθεση για τη Νομι­σμα­τική Πολι­τική 2015-2016 που υπο­βλή­θηκε σήμερα στον Πρόεδρο της Βουλής από τον κεντρικό τρα­πε­ζίτη Γιάννη Στουρ­νάρα ανα­φέ­ρε­ται  ότι “τα συνο­λικά έσοδα του τακτι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού εμφα­νί­ζουν μείωση έναντι της αντί­στοι­χης περυ­σι­νής περιό­δου. Όσον αφορά τα φορο­λο­γικά έσοδα του τακτι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, παρότι είναι αυξη­μένα έναντι του περυ­σι­νού τετρα­μή­νου λόγω των φορο­λο­γι­κών μέτρων του νέου προ­γράμ­μα­τος, υπο­λεί­πο­νται του στόχου τους για το τετρά­μηνο. Επι­πλέον, η φορο­δο­τική ικα­νό­τητα των φορο­λο­γου­μέ­νων παρου­σιά­ζει σημάδια εξά­ντλη­σης, όπως υπο­δη­λώ­νει η σημα­ντική αύξηση των ληξι­πρό­θε­σμων οφειλών προς το Δημόσιο το α’ τρίμηνο του έτους”.

Επι­ση­μαί­νε­ται επίσης ότι τα έσοδα από ΦΠΑ βαίνουν μειού­μενα, “ως απο­τέ­λε­σμα μεταξύ άλλων της μεγάλης μείωσης του δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος, της εκτε­τα­μέ­νης φορο­δια­φυ­γής και της ανα­πο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τας των εισπρα­κτι­κών μηχα­νι­σμών”. Πέραν της αύξησης του ΦΠΑ, ανα­φέ­ρε­ται ότι “πλήγμα στην ήδη επι­βα­ρυ­μένη επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα κατα­φέ­ρουν και οι αυξή­σεις στα καύσιμα που διο­γκώ­νουν το μετα­φο­ρικό και ενερ­γειακό κόστος των επι­χει­ρή­σεων, οι αυξη­μέ­νοι συντε­λε­στές του ΕΝΦΙΑ, καθώς και η αύξηση του φορο­λο­γι­κού συντε­λε­στή για τα κέρδη των προ­σω­πι­κών εται­ριών και η αλλαγή στη φορο­λό­γηση των επεν­δύ­σεων. Επι­πλέον, η αύξηση των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών εντεί­νει τη φορο­λο­γική επι­βά­ρυνση της εργα­σίας και οδηγεί μεσο­πρό­θε­σμα σε μείωση του ΑΕΠ”.

Γίνεται λόγος για μέση φορο­λο­γική επι­βά­ρυνση στην Ελλάδα  σε 39,3% το 2015 έναντι μέσου όρου 35,9% (στη 14η θέση ανάμεσα στις 34 χώρες του ΟΟΣΑ) η οποία με τις νέες ρυθ­μί­σεις “ανα­μέ­νε­ται να αυξηθεί, δημιουρ­γώ­ντας αντι­κί­νη­τρα για εργασία και εντεί­νο­ντας τα κίνητρα για εισφο­ρο­δια­φυγή, παρε­μπο­δί­ζο­ντας πολύ­πλευρα την οικο­νο­μική ανά­καμψη”.

Η ΤτΕ προ­τεί­νει  η δημο­σιο­νο­μική προ­σαρ­μογή να βασί­ζε­ται σε παρεμ­βά­σεις που αφορούν εξορ­θο­λο­γι­σμό των μη παρα­γω­γι­κών δαπανών του ∆ημοσίου, καθώς έχουν μικρό­τερη αρνη­τική επί­δραση στο ΑΕΠ από ό,τι οι παρεμ­βά­σεις που αφορούν φορο­λο­γι­κές αυξή­σεις. Στο σκέλος των δαπανών, “οι όποιες παρεμ­βά­σεις θα πρέπει να λαμ­βά­νουν υπόψη τους τη συμβολή της δημο­σιο­νο­μι­κής πολι­τι­κής στην εξο­μά­λυνση των συνε­πειών του οικο­νο­μι­κού κύκλου. Έτσι, οι σχε­δια­ζό­με­νες περι­κο­πές δαπανών δεν θα πρέπει να αφορούν το πρό­γραμμα των δημο­σίων επεν­δύ­σεων, αφού οι δημό­σιες επεν­δύ­σεις συνει­σφέ­ρουν θετικά στην οικο­νο­μική μεγέ­θυνση” επι­ση­μαί­νε­ται, ενώ θα πρέπει να εξαι­ρού­νται και δημό­σιες επεν­δύ­σεις στο χώρο της υγείας (νοσο­κο­μεία και εξο­πλι­σμό) και της παι­δείας.

Ανα­φέ­ρει η ΤτΕ ότι θα πρέπει πιθανές απο­κλί­σεις από τους στόχους να επα­νε­ξε­τά­ζο­νται με βάση μια πολι­τική δαπανών και ταυ­τό­χρονα να αξιο­λο­γεί­ται και η απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα της δια­χεί­ρι­σης. “Οι όποιες ανα­γκαίες περι­κο­πές θα πρέπει να συν­δέ­ο­νται με την ιεράρ­χησή τους με βάση τις μικρό­τε­ρες πολ­λα­πλα­σια­στι­κές επι­πτώ­σεις που έχουν για το ΑΕΠ συγκε­κρι­μέ­νες κατη­γο­ρίες δαπανών”.

ΟΤΑ και φορο­α­παλ­λα­γές

Προ­τεί­νε­ται η ανα­διορ­γά­νωση των Οργα­νι­σμών Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης σε ευέ­λι­κτα σχήματα εξει­δι­κευ­μέ­νου προ­σω­πι­κού, π.χ. συμπρά­ξεις με τοπι­κούς επαγ­γελ­μα­τι­κούς και επι­στη­μο­νι­κούς φορείς, που ανα­μέ­νε­ται να γνω­ρί­ζουν καλύ­τερα από κάθε άλλον τις τοπικές ανάγκες και τις δυνα­τό­τη­τες. “Αυτό θα επι­τρέ­ψει στους ΟΤΑ να αξιο­ποι­ή­σουν τις οικο­νο­μίες κλί­μα­κας, ενι­σχύ­ο­ντας την έρευνα και την και­νο­το­μία και την επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα στις περιο­χές τους. Έτσι, θα μπο­ρού­σαν αφενός να συμ­βά­λουν στην αύξηση της παρα­γω­γι­κό­τη­τας και τη μείωση της τοπικής ανερ­γίας και αφε­τέ­ρου να έχουν ίδια έσοδα ώστε να επι­βα­ρύ­νουν λιγό­τερο τον Κρατικό Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό”.

Γίνεται λόγος και για την “επα­νε­ξέ­ταση του ειδικού καθε­στώ­τος των φορο­α­παλ­λα­γών και η κατάρ­γησή τους όταν δεν υπάρχει στό­χευση” καθώς  “θα μπο­ρούσε να θεω­ρη­θεί ως πηγή θετικών επι­δρά­σεων εσόδων αφού πέρα από το άμεσο απο­τέ­λε­σμα στα έσοδα απλο­ποιεί και τη φορο­λο­γική νομο­θε­σία”.

capital.gr