Τα «ψιλά γράμματα» στο deal των F-16

Αρχικά, οι εντελώς ασυ­νή­θι­στες για την περί­σταση δημό­σιες δηλώ­σεις του προ­έ­δρου των ΗΠΑ Ντό­ναλντ Τραμπ και έπειτα ο πολι­τι­κός θόρυβος που επι­κρά­τησε μέσα στην Ελλάδα, δημιούρ­γη­σαν μια μάλλον θολή εικόνα σχετικά με την πραγ­μα­τι­κό­τητα περί την ανα­βάθ­μιση μέρους του στόλου των F-16 της Πολε­μι­κής Αερο­πο­ρίας. Η «Κ» παρου­σιά­ζει σήμερα τη λογική με την οποία ελήφθη η απόφαση για ανα­βάθ­μιση και απο­κα­λύ­πτει με ποιον τρόπο θα ενερ­γο­ποι­η­θούν αντι­σταθ­μι­στι­κές πιστώ­σεις από την αμε­ρι­κα­νική Lockheed Martin προς τις Eνοπλες Δυνά­μεις (Ε.Δ.), ως προ­σθήκη στη σύμβαση που είχε γίνει το 2005 κατά την αγορά της τελευ­ταίας παρ­τί­δας F-16, προτού τα αντι­σταθ­μι­στικά πρα­κτικά απα­γο­ρευ­θούν στο πλαίσιο εναρ­μό­νι­σης με κοι­νο­τική οδηγία. Από τα 122 F-16 που η Π.Α. δια­θέ­τει σήμερα (υπάρ­χουν ακόμη 32 τα οποία είναι παλαιό­τε­ρης κατα­σκευής, F-16 Block 30), θα ανα­βαθ­μι­στούν αρχικά 84 F-16 με συνο­λική δαπάνη που δεν θα ξεπε­ρά­σει το 1,1 δισ. δολ. Στο τελικό κόστος θα υπο­λο­γι­στούν κάποια χρήματα ακόμη, όχι ως πραγ­μα­τικό χρήμα που θα κατα­βλη­θεί από το ελλη­νικό Δημόσιο, αλλά ως αντι­σταθ­μι­στικά (ΑΩ).

Σύμφωνα με καλά πλη­ρο­φο­ρη­μέ­νες πηγές, οι δύο πλευρές συμ­φω­νούν ότι στα αντι­σταθ­μι­στικά θα έχει ρόλο και η ΕΑΒ στο πλαίσιο της συμπα­ρα­γω­γής, το εργο­στά­σιο της οποίας θα συμ­με­τά­σχει σε προ­γράμ­ματα όπως το C-130J, τα F-16 και τα P-3. Στα αντι­σταθ­μι­στικά περι­λαμ­βά­νο­νται επίσης υπο­δο­μές της ΕΑΒ, η υπο­στή­ριξη κάποιων τύπων ελι­κο­πτέ­ρων, ένα χρόνιο αίτημα των Ε.Δ. η δημιουρ­γία Δικτυο­κε­ντρι­κού Συστή­μα­τος Επι­κοι­νω­νίας ανά την Ελλάδα, καθώς, επίσης, ζητή­ματα εκπαί­δευ­σης και έργων κοι­νω­νι­κού χαρα­κτήρα.

Πρα­κτικά ζητή­ματα

Ως προς την ωφέλεια για την εγχώρια βιο­μη­χα­νία (δηλαδή την ΕΑΒ στην οποία θα πραγ­μα­το­ποι­η­θούν οι ανα­βαθ­μί­σεις) προ­κύ­πτουν ορι­σμένα πρα­κτικά ζητή­ματα. Κατ’ αρχάς να μπορεί η ΕΑΒ να παρα­δώ­σει περισ­σό­τερα από δέκα αερο­σκάφη τον χρόνο, ώστε το 2023-24 να έχουν παρα­δο­θεί και τα 84. Για να συμβεί αυτό θα πρέπει να παρα­δί­δο­νται από το 2019 του­λά­χι­στον 16 έως και 24 αερο­σκάφη ετησίως. Πριν από το 2019 θα ετοι­μα­στεί ένα πρω­τό­τυπο ανα­βαθ­μι­σμένο F-16 Block 70 V, το οποίο θα ταξι­δέ­ψει ώς τις ΗΠΑ προ­κει­μέ­νου να δοκι­μα­στεί εργα­στη­ριακά ώστε να πιστο­ποι­η­θούν σύμφωνα με τις προ­δια­γρα­φές της Π.Α. Σε αυτή την αρχική περίοδο θα γίνουν και οι παραγ­γε­λίες για τα ηλε­κτρο­νικά συστή­ματα που θα τοπο­θε­τη­θούν στα νέα αερο­σκάφη.

Η ανάγκη για ανα­βάθ­μιση των F-16 είναι παλαιά (η απόφαση εκκρε­μεί από το 2009) και, όπως έχει συμβεί και με άλλα οπλικά συστή­ματα, βρί­σκε­ται ήδη στα χρονικά όρια της χρη­σι­μό­τη­τάς της. Αν μέρος του στόλου των F-16 δεν ανα­βαθ­μι­στεί, οι παλαιό­τε­ρες δια­μορ­φώ­σεις θα απα­ξιω­θούν στα­διακά, με βασικό απο­τέ­λε­σμα την πλήρη απα­ξί­ωση έναντι της Τουρ­κίας. Χαρα­κτη­ρι­στι­κοί είναι ορι­σμέ­νοι αριθμοί. Το 2010 η ανα­λο­γία μαχη­τι­κών (όλων των τύπων) ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία ήταν 8:10 (239 έναντι 290), σήμερα έχει δια­μορ­φω­θεί σε λίγο παρα­κάτω από 6:10 (179 έναντι 290) και αν δεν πραγ­μα­το­ποι­η­θεί καμία παρέμ­βαση στον υφι­στά­μενο στόλο της Π.Α., θα πέσει το 2025 στο 4:10 (85 έναντι 235). Σε περί­πτωση που πραγ­μα­το­ποι­η­θεί η ανα­βάθ­μιση, η ανα­λο­γία δυνά­μεων το 2025 θα παρα­μεί­νει περίπου στα ίδια επίπεδα με σήμερα (122 έναντι 235), με τη διαφορά ότι η Τουρκία θα έχει εντάξει στον στόλο της και μαχη­τικά πέμπτης γενιάς τύπου F-35. Το 2025 θεω­ρεί­ται γενικά έτος καμπής, καθώς μέχρι τότε η Ελλάδα θα πρέπει να έχει απο­φα­σί­σει και τι ακριβώς θα κάνει με τα μαχη­τικά πέμπτης γενιάς.

Από τις αμυ­ντι­κές και γεω­πο­λι­τι­κές συζη­τή­σεις που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν προ δεκαη­μέ­ρου στην Ουά­σιγ­κτον, δεν θα πρέπει να δια­φεύ­γει και η ναυτική διά­σταση, η οποία αφορά, βεβαίως, τη βάση της Σούδας και όχι μόνο. Από τις αρχές του 2018 πιθα­νό­τατα θα υλο­ποι­η­θεί η πρόταση που είχαν κάνει οι Αμε­ρι­κα­νοί στην Ελλάδα για συμ­με­τοχή μονάδας του Πολε­μι­κού Ναυ­τι­κού (Π.Ν.) σε Ομάδα Κρούσης και Συνο­δείας (Battle Carrier Group) αμε­ρι­κα­νι­κού αερο­πλα­νο­φό­ρου. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, οι Αμε­ρι­κα­νοί προ­τι­μούν η Ελλάδα να συμ­με­τά­σχει στην Ομάδα Κρούσης με κάποιο από τα υπο­βρύ­χια τύπου 214, τα οποία θα πρό­σθε­ταν αξία, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ΗΠΑ επι­θυ­μούν να εντεί­νουν την παρου­σία τους και κάτω από την επι­φά­νεια της Ανατ. Μεσο­γείου.

Κοινή ανη­συ­χία ΝΑΤΟ – ΗΠΑ

Ο άρτι τοπο­θε­τη­θείς νέος διοι­κη­τής του Δια­κλα­δι­κού Στρα­τη­γείου στη Νάπολη Τζέιμς Φόγκο, πρώην διοι­κη­τής του 6ου Στόλου συνα­ντή­θηκε με τον αρχηγό ΓΕΕΘΑ Ευ. Απο­στο­λάκη κατά την τελετή παράδοσης-παραλαβής των νέων καθη­κό­ντων του, ενώ τις ίδιες ημέρες στον Ναύ­σταθμο Σαλα­μί­νας βρι­σκό­ταν και ο διοι­κη­τής Υπο­βρυ­χίων του ΝΑΤΟ Αντριου Λένον. Κοινή ανη­συ­χία ΝΑΤΟ και ΗΠΑ είναι η αυξα­νό­μενη παρου­σία ρωσικών υπο­βρυ­χίων στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο, κάτι που σημαί­νει ότι η ένταξη ελλη­νι­κού υπο­βρυ­χίου στην αμε­ρι­κα­νική ομάδα κρούσης κάποιου αερο­πλα­νο­φό­ρου θα έχει ουσια­στικό χαρα­κτήρα. Το αμε­ρι­κα­νικό ενδια­φέ­ρον για τη συνερ­γα­σία με το Π.Ν. δια­πί­στωσε ιδίοις όμμασι και ο αρχηγός ΓΕΝ Ν. Τσούνης, κατά την παρου­σία του, προ ολίγων ημερών, στο 11ο Περι­φε­ρειακό Συμπό­σιο Θαλάσ­σιας Ισχύος στη Βενετία. Εκεί, δια­πι­στώ­θηκε, επίσης, σύμπνοια απόψεων και με την Αίγυπτο, με την οποία οι ελλη­νι­κές Ε.Δ. θα πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν τις επό­με­νες ημέρες κοινή άσκηση, τη «Μέδουσα 2/2017», η οποία αυτή τη φορά θα γίνει σε ελλη­νικά ύδατα. Μάλιστα, κατόπιν αίτησης και των Αιγυ­πτίων θα περι­λαμ­βά­νει και απο­βα­τικό σενάριο στη Ρόδο, η οποία κατά την τουρ­κική οπτική γωνία απο­τε­λεί απο­στρα­τιω­τι­κο­ποι­η­μένη περιοχή.

Καθη­με­ρινή