Ξεκινάει η μεγάλη γαστρονομική γιορτή του Αιγαίου

Με «Λα­ζα­ρά­κια» από την Κά­λυ­μνο, κρασί από τη Σί­κι­νο, θυ­μα­ρί­σιο μέλι από την Κί­μω­λο, «με­λε­κού­νι» από τη Ρόδο και «πε­τρω­τό» από την Ανδρο μας τρα­τά­ρουν φέτος τα νησιά του Νο­τί­ου Αι­γαί­ου. Το φλου­ρί της ευ­ρω­παϊ­κής πίτας έπεσε αυτή τη φορά στις Κυ­κλά­δες και στα Δω­δε­κά­νη­σα, που απέ­σπα­σαν τον πολλά υπο­σχό­με­νο τίτλο της «Γα­στρο­νο­μι­κής Πε­ρι­φέ­ρειας της Ευ­ρώ­πης 2019». «Ο εν λόγω τί­τλος εμπε­ριέ­χει έξι δια­φο­ρε­τι­κούς αλλά αλ­λη­λέν­δε­τους το­μείς – τη γα­στρο­νο­μία, την πο­λι­τι­στι­κή κλη­ρο­νο­μιά, την αει­φο­ρία, την υπο­στή­ρι­ξη των μι­κρο­με­σαί­ων επι­χει­ρή­σε­ων και την υγεία» επι­ση­μαί­νει στην «Κ» η κ. Χάι­ντι Λα­ζά­νη, επι­κε­φα­λής της ομά­δας της Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου, που προ­ε­τοί­μα­σε τον φά­κε­λο της ελ­λη­νι­κής υπο­ψη­φιό­τη­τας προς την Ε.Ε. Πρέ­σβει­ρα της «Γα­στρο­νο­μι­κής Πε­ρι­φέ­ρειας» έχει ορι­στεί η Πα­ρια­νή σεφ Αρ­γυ­ρώ Μπαρ­μπα­ρί­γου, που έχει πρω­το­στα­τή­σει ήδη σε ανά­λο­γες εκ­δη­λώ­σεις. Το πρό­γραμ­μα, πρω­το­βου­λία του πε­ρι­φε­ρειάρ­χη Γιώρ­γου Χα­τζη­μάρ­κου, υλο­ποιεί­ται σε συ­νερ­γα­σία με τη Λέσχη Αρ­χι­μα­γεί­ρων Κυ­κλά­δων & Δω­δε­κα­νή­σου, ενώ χο­ρη­γός του είναι τα «Ελ­λη­νι­κά Πε­τρέ­λαια» και απο­κλει­στι­κός αε­ρο­με­τα­φο­ρέ­ας η Aegean Airlines. Απώ­τε­ρος στό­χος είναι να συν­δε­θεί ο πρω­το­γε­νής το­μέ­ας με τον του­ρι­σμό, να ανα­δει­χθεί η γα­στρο­νο­μι­κή πα­ρά­δο­ση κάθε νη­σιού και να εν­δυ­να­μω­θούν οι το­πι­κές κοι­νω­νί­ες.

Μα­θη­τές, μέλη του Λυ­κεί­ου Ελ­λη­νί­δων, στην πα­ρου­σί­α­ση του πα­ρα­δο­σια­κού κα­λύ­μνι­κου πρω­ι­νού, τον Οκτώ­βριο του 2017.

Οι ιδιαι­τε­ρό­τη­τες της νη­σιω­τι­κό­τη­τας ανε­βά­ζουν έτι πε­ραι­τέ­ρω τον πήχυ για τους διορ­γα­νω­τές, καθώς απαι­τεί­ται συ­νερ­γα­σία όλων των εμπλε­κο­μέ­νων. «Πρό­κει­ται για συ­νο­λι­κά πε­νή­ντα νησιά», υπεν­θυ­μί­ζει η κ. Λα­ζά­νη, «στό­χος είναι να υπο­στη­ρί­ξου­με τις ήδη υπάρ­χου­σες εκ­δη­λώ­σεις, δί­νο­ντάς τους νέο τόνο, αλλά και να θε­σμο­θε­τή­σου­με νέες όπου δεν υπάρ­χουν, όπως π.χ. στη Φο­λέ­γαν­δρο και στην Αστυ­πά­λαια». Αλ­λω­στε, η εν λόγω συ­γκυ­ρία εν­δεί­κνυ­ται κυ­ρί­ως για νησιά που δεν χαί­ρουν διε­θνούς ακτι­νο­βο­λί­ας. «Υπάρ­χουν πολλά κρυμ­μέ­να “δια­μά­ντια”», λέει με νόημα στην «Κ» ο σεφ κ. Κων­στα­ντί­νος Μπου­γιού­ρης, μέλος της Λέ­σχης και ιδιο­κτή­της βρα­βευ­μέ­νου εστια­το­ρί­ου στη Σύρο. «Στην Κί­μω­λο πα­ρά­γουν ένα μέλι με πε­ριε­κτι­κό­τη­τα 55-60% θυ­μά­ρι, στη Σί­κι­νο έχει δη­μιουρ­γη­θεί οι­νο­ποιείο, ενώ στη Ρόδο έχουν ξε­κι­νή­σει πολύ ιδιαί­τε­ρες τυ­πο­ποι­ή­σεις ελαιο­λά­δου», ανα­φέ­ρει εν­δει­κτι­κά ο ίδιος. Ολες αυτές τις γεύ­σεις δεν τις γνω­ρί­ζουν ούτε οι ξένοι ούτε βέ­βαια οι Αθη­ναί­οι.

Γκουά­βα, πα­ρα­δο­σια­κό γλυκό κου­τα­λιού από την Κά­λυ­μνο.

Προ­τε­ραιό­τη­τα, επο­μέ­νως, είναι η πι­στο­ποί­η­ση το­πι­κών προ­ϊ­ό­ντων, μια δια­δι­κα­σία που έχει αρ­χί­σει να απο­δί­δει καρ­πούς. Εσχά­τως κα­το­χυ­ρώ­θη­καν το τυρί σι­τά­κα της Κάσου, το μέλι της Κα­λύ­μνου, το κρα­σο­τύ­ρι της Κω, το με­λε­κού­νι και το λόπι της Ρόδου, που είναι ποι­κι­λία φα­σο­λιού. Την τε­λευ­ταία διε­τία η Πε­ρι­φέ­ρεια υλο­ποιεί πλή­θος προ­γραμ­μά­των στην ίδια κα­τεύ­θυν­ση: το κα­λά­θι πρω­ι­νού Νο­τί­ου Αι­γαί­ου, το be a local που φέρ­νει στα νησιά κα­τα­ξιω­μέ­νους food bloggers, αλλά και δη­μο­φι­λή εκ­παι­δευ­τι­κά πρό­τζεκτ, όπως το Aegean Gardener, όπου οι μα­θη­τές δη­μιουρ­γούν τους λα­χα­νό­κη­πους που θα τους προ­μη­θεύ­σουν με τις πρώ­τες ύλες των γευ­μά­των, και το Aegean mamas know best, όπου οι μα­μά­δες με­τα­λα­μπα­δεύ­ουν τα μυ­στι­κά της μα­γει­ρι­κής στις επό­με­νες γε­νιές.

Εκ­δη­λώ­σεις

Εκτι­μά­ται, λοι­πόν, ότι η με­γά­λη γιορ­τή του Αι­γαί­ου θα φτά­σει στο απο­κο­ρύ­φω­μά της τους επό­με­νους μήνες, καθώς εκ­δη­λώ­σεις προ­γραμ­μα­τί­ζο­νται για όλη τη διάρ­κεια του έτους. Στη Νάξο, «πρω­τα­θλή­τρια» των αγρο­τι­κών προ­ϊ­ό­ντων και κατ’ επέ­κτα­ση των φε­στι­βάλ γα­στρο­νο­μι­κού εν­δια­φέ­ρο­ντος, οι επι­σκέ­πτες θα βρε­θούν ενώ­πιον δι­λημ­μά­των. Πέρα από το γνω­στό φε­στι­βάλ πα­τά­τας, μπο­ρούν να πα­ρευ­ρε­θούν σε φε­στι­βάλ γρα­βιέ­ρας, με­λιού, κρα­σιού, ρακής, ελαιο­λά­δου και θα­λασ­σι­νών, με το τε­λευ­ταίο να πραγ­μα­το­ποιεί­ται στην εορτή του Αγίου Νι­κο­λά­ου τον Δε­κέμ­βριο. Με ξε­να­γή­σεις σε δύο ελαιο­τρι­βεία, δύο οι­νο­ποιεία, ένα τυ­ρο­κο­μείο και ένα με­λισ­σο­κο­μι­κό ερ­γα­στή­ριο θα υπο­δε­χθεί η Κως τους φε­τι­νούς επι­σκέ­πτες. «Τα τε­λευ­ταία τέσ­σε­ρα χρό­νια πραγ­μα­το­ποιού­με γιορ­τή το­πι­κών προ­ϊ­ό­ντων», εξη­γεί στην «Κ» η κ. Μαίρη Τρια­ντα­φυλ­λο­πού­λου, πρό­ε­δρος της Εθνι­κής Επι­τρο­πής Οι­νο­του­ρι­σμού, «ση­μειώ­νε­ται ήδη αύ­ξη­ση στις πω­λή­σεις με­τα­ποι­η­μέ­νων προ­ϊ­ό­ντων, φρέ­σκων φρού­των και λα­χα­νι­κών». Ενό­ψει της του­ρι­στι­κής σεζόν δρο­μο­λο­γεί­ται το μπό­λια­σμα του μενού των εστια­το­ρί­ων με πα­ρα­δο­σια­κά εδέ­σμα­τα: γε­μι­στό κα­τσι­κά­κι, πλι­γού­ρι με χοι­ρι­νό, μα­κα­ρού­νια, πι­τα­ρί­δια, ντολ­μα­δά­κια για­λαν­τζί.

Επί­δο­ξοι κη­που­ροί σκα­λί­ζουν με επι­μέ­λεια τον λα­χα­νό­κη­πό τους στη Ρόδο.

Το τρα­πέ­ζι για ένα «δεί­πνο αγά­πης» σχε­διά­ζουν να στρώ­σουν στην Κά­λυ­μνο, όπου η γα­στρο­νο­μία ανα­πτύ­χθη­κε πα­ράλ­λη­λα από τρεις δια­φο­ρε­τι­κές πλη­θυ­σμια­κές ομά­δες, τους βο­σκούς, τους θα­λασ­σι­νούς αλλά και τους αστούς. Οι τε­λευ­ταί­οι, όντας μέσω του εμπο­ρί­ου σε επαφή με την Ευ­ρώ­πη, είχαν και τις ανά­λο­γες επιρ­ρο­ές που απο­τυ­πώ­νο­νται σε πολλά αλ­μυ­ρά πιάτα και γλυ­κί­σμα­τα. Το εν λόγω δεί­πνο, ανή­με­ρα την Κυ­ρια­κή του Θωμά, θα ανα­πα­ρι­στά το πε­ρί­φη­μο «πο­κί­νη­μα των σφουγ­γα­ρά­δων». «Πρό­κει­ται για το με­γά­λο τρα­πέ­ζι που γι­νό­ταν πριν από την ανα­χώ­ρη­σή τους για το μακρύ τα­ξί­δι για την Μπαρ­μπα­ριά, που διαρ­κού­σε πέντε με έξι μήνες», εξη­γεί στην «Κ» η κ. Καλ­λιό­πη Τσα­γκά­ρη, ιδιο­κτή­τρια τα­ξι­διω­τι­κού πρα­κτο­ρεί­ου που ει­δι­κεύ­ε­ται στον εναλ­λα­κτι­κό του­ρι­σμό. Πέρα από τη συ­ναι­σθη­μα­τι­κά φορ­τι­σμέ­νη ατμό­σφαι­ρα ενό­ψει του απο­χω­ρι­σμού, υπήρ­χε και εκτε­τα­μέ­νη προ­ε­τοι­μα­σία. «Πα­ρα­σκεύ­α­ζαν κα­βουρ­μά, γα­λέ­τες, χοι­ρο­σφά­για, δια­δι­κα­σί­ες που θα δεί­ξου­με στο κοινό», προ­σθέ­τει η ίδια.

Γλυκό κρασί «άναμα» από στα­φύ­λια της Κα­λύ­μνου.

Εχουν προη­γη­θεί τα κά­λα­ντα του Λα­ζά­ρου από προ­σκό­πους και μα­θη­τές, που προ­σφέ­ρουν γλυκά, τα «Λα­ζα­ρά­κια». «Το Πάσχα στο νησί μας είναι ιδιαί­τε­ρο και συν­δέ­ε­ται άμεσα με τη βυ­ζα­ντι­νή πα­ρά­δο­ση», συ­μπλη­ρώ­νει η κ. Μαρία Σα­ρά­φο­γλου, ιδιο­κτή­τρια κα­τα­λυ­μά­των, «δια­θέ­του­με εξάλ­λου με­γά­λη ποι­κι­λία από βυ­ζα­ντι­νά ψωμιά, επτά­ζυ­μα, με σχι­νό­καρ­πο, με προ­ζύ­μι». Ωστό­σο, οι σπε­σια­λι­τέ δεν στα­μα­τούν εκεί. «Εδώ πα­ρά­γου­με αλί­πα­στα και κα­πνι­στά, κα­βουρ­μά από θα­λασ­σι­νά, εσχά­τως συ­σκευά­ζου­με και πω­λού­με με­λά­νι χτα­πο­διού», υπο­γραμ­μί­ζει η κ. Σα­ρά­φο­γλου, που από κοι­νού με την κ. Τσα­γκά­ρη και επαγ­γελ­μα­τί­ες άλλων κλά­δων, έχουν συ­στή­σει ένα cluster, που θα συμ­βά­λει στην άρτια διορ­γά­νω­ση. Οσοι ξένοι, πά­ντως, έχουν επι­σκε­φθεί το νησί των σφουγ­γα­ρά­δων, ανα­κα­λούν ακόμα με εν­θου­σια­σμό τις φού­σκες και το σπι­νιά­λο, σπά­νιους θα­λασ­σι­νούς με­ζέ­δες που διορ­γα­νω­τές δε­σμεύ­ο­νται ότι δεν θα απου­σιά­ζουν από τη με­γά­λη γιορ­τή.

Ενα από τα δε­κά­δες ψωμιά της βυ­ζα­ντι­νής πα­ρά­δο­σης της Κα­λύ­μνου.