Ξεκινά τη Δευτέρα η εκδίκαση της έφεσης του πρώην διευθυντή της Πειραιώς για την «παρατράπεζα»

• Μετά από δια­δο­χι­κές ανα­βο­λές, η υπό­θε­ση με την πρω­τό­δι­κη κά­θειρ­ξη 18 ετών και ζημία 1.804.392,44 ευρώ φτά­νει σε δεύ­τε­ρο βαθμό ενώ­πιον του Τρι­με­λούς Εφε­τεί­ου Δω­δε­κα­νή­σου επί Κα­κουρ­γη­μά­των, με την υπε­ρά­σπι­ση να ρί­χνει το βάρος στην ανα­γνώ­ρι­ση ελα­φρυ­ντι­κών

Μία από τις πλέον πο­λυ­συ­ζη­τη­μέ­νες υπο­θέ­σεις οι­κο­νο­μι­κού εγκλή­μα­τος των τε­λευ­ταί­ων ετών επι­στρέ­φει στο ακρο­α­τή­ριο. Τη Δευ­τέ­ρα 28 Σε­πτεμ­βρί­ου 2026 ξε­κι­νά, έπει­τα από δια­δο­χι­κές ανα­βο­λές, η εκ­δί­κα­ση της έφε­σης που έχει ασκή­σει ο πρώην διευ­θυ­ντής υπο­κα­τα­στή­μα­τος της Τρά­πε­ζας Πει­ραιώς στο νησί, ο οποί­ος κα­τα­δι­κά­στη­κε πρω­το­δί­κως σε κά­θειρ­ξη 18 ετών για υπό­θε­ση πα­ρα­τρα­πε­ζι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας.

Η δίκη διε­ξά­γε­ται ενώ­πιον του Τρι­με­λούς Εφε­τεί­ου Δω­δε­κα­νή­σου επί Κα­κουρ­γη­μά­των Β’ Βαθ­μού, και ανα­μέ­νε­ται να κρί­νει κατά πόσο η αυ­στη­ρή πρω­τό­δι­κη κρίση θα δια­τη­ρη­θεί ως έχει ή θα με­τα­βλη­θεί, του­λά­χι­στον σε επί­πε­δο ποι­νής.

Οι ανα­βο­λές που προη­γή­θη­καν κρά­τη­σαν την υπό­θε­ση σε εκ­κρε­μό­τη­τα για με­γά­λο διά­στη­μα, χωρίς όμως να σβή­σουν το κοι­νω­νι­κό της απο­τύ­πω­μα. Πρό­κει­ται για μια υπό­θε­ση που δεν με­τριέ­ται μόνο σε δι­κο­γρα­φι­κές σε­λί­δες και ποσά, αλλά και σε μια επί­μο­νη ανη­συ­χία για το πώς μπο­ρεί να δια­βρω­θεί η εμπι­στο­σύ­νη των απο­τα­μιευ­τών όταν ο θε­σμι­κός ρόλος ενός τρα­πε­ζι­κού στε­λέ­χους με­τα­τρέ­πε­ται, κατά την κα­τη­γο­ρία, σε ερ­γα­λείο εξα­πά­τη­σης.

Στη δίκη της Δευ­τέ­ρας ως συ­νή­γο­ρος υπε­ρά­σπι­σης του κα­τη­γο­ρου­μέ­νου πα­ρί­στα­ται ο κ. Άκης Δη­μη­τριά­δης. Ως συ­νή­γο­ροι υπο­στή­ρι­ξης της κα­τη­γο­ρί­ας για την Τρά­πε­ζα Πει­ραιώς πα­ρί­στα­νται οι κ.κ. Χαρά Πα­πα­δο­πού­λου και Γιάν­νης Κα­ρα­τζα­φέ­ρης, ενώ για τα θύ­μα­τα πα­ρί­στα­νται οι κ.κ. Μι­χά­λης Κα­ντι­δε­νός και Ελ. Κορ­δέλ­λα.

Το στοί­χη­μα των ελα­φρυ­ντι­κών

Η στρα­τη­γι­κή της υπε­ρά­σπι­σης στη δευ­τε­ρο­βάθ­μια δίκη έχει σαφή προ­σα­να­το­λι­σμό. Σύμ­φω­να με πλη­ρο­φο­ρί­ες, οι συ­νή­γο­ροι ανα­μέ­νε­ται να επι­κε­ντρώ­σουν την προ­σπά­θειά τους στην ανα­γνώ­ρι­ση ελα­φρυ­ντι­κών, επι­διώ­κο­ντας να με­τα­βλη­θεί η ποι­νι­κή με­τα­χεί­ρι­ση του κα­τη­γο­ρου­μέ­νου σε επί­πε­δο ποι­νής, ακόμη κι αν δεν ανα­τρα­πεί η ουσία της πρω­τό­δι­κης κρί­σης. Σε δίκες οι­κο­νο­μι­κού εγκλή­μα­τος με με­γά­λο ύψος ζη­μί­ας, η επι­λο­γή αυτή απο­τε­λεί συχνά τον πιο ρε­α­λι­στι­κό δρόμο για άμεση πρα­κτι­κή με­τα­βο­λή, αφού τα ελα­φρυ­ντι­κά λει­τουρ­γούν ως μο­χλός ανα­προ­σαρ­μο­γής της ποι­νής προς τα κάτω.

Το βάρος του εγ­χει­ρή­μα­τος γί­νε­ται κα­τα­νοη­τό αν ανα­λο­γι­στεί κα­νείς ότι πρω­το­δί­κως το δι­κα­στή­ριο δεν ανα­γνώ­ρι­σε κα­νέ­να ελα­φρυ­ντι­κό.

Μά­λι­στα, είχε επι­ση­μαν­θεί από έδρας ότι ήταν η πρώτη φορά που το δι­κα­στή­ριο δεν μπο­ρού­σε να βρει στή­ριγ­μα για την ανα­γνώ­ρι­ση ελα­φρυ­ντι­κών, μια δια­τύ­πω­ση που απο­τυ­πώ­νει την αυ­στη­ρό­τη­τα με την οποία αντι­με­τω­πί­στη­καν οι πρά­ξεις όπως απο­δό­θη­καν στον κα­τη­γο­ρού­με­νο. Η Ει­σαγ­γε­λέ­ας της έδρας, στην αγό­ρευ­σή της, τον είχε χα­ρα­κτη­ρί­σει άπλη­στο και είχε κάνει λόγο για «προ­φά­σεις εν αμαρ­τί­αις» ανα­φο­ρι­κά με τους ισχυ­ρι­σμούς του.

Τα αδι­κή­μα­τα της πρω­τό­δι­κης κα­τα­δί­κης

Η πρω­τό­δι­κη από­φα­ση έκρι­νε ομο­φώ­νως ένοχο τον κα­τη­γο­ρού­με­νο για σειρά αδι­κη­μά­των κα­κουρ­γη­μα­τι­κού χα­ρα­κτή­ρα, με κοινό πα­ρο­νο­μα­στή την κατ’ εξα­κο­λού­θη­ση δράση και τα όρια ζη­μί­ας που υπερ­βαί­νουν τις 120.000 ευρώ. Συ­γκε­κρι­μέ­να, κρί­θη­κε ένο­χος για πλα­στο­γρα­φία με την ει­δι­κό­τε­ρη μορφή της κα­τάρ­τι­σης κατ’ εξα­κο­λού­θη­ση με συ­νο­λι­κή ζημία και αντί­στοι­χη ωφέ­λεια άνω των 120.000 ευρώ, για πλα­στο­γρα­φία με την ει­δι­κό­τε­ρη μορφή της νό­θευ­σης κατ’ εξα­κο­λού­θη­ση επί­σης άνω των 120.000 ευρώ, για απάτη κατ’ εξα­κο­λού­θη­ση με πε­ριου­σια­κή ζημία και αντί­στοι­χο όφε­λος άνω των 120.000 ευρώ, για νο­μι­μο­ποί­η­ση εσό­δων από εγκλη­μα­τι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα κατ’ εξα­κο­λού­θη­ση και κατ’ επάγ­γελ­μα, καθώς και για απάτη με υπο­λο­γι­στή κατ’ εξα­κο­λού­θη­ση, με ζημία και αντί­στοι­χο όφε­λος επί­σης πάνω από τις 120.000 ευρώ.

Το εύρος των αδι­κη­μά­των δεί­χνει ότι το πρω­το­βάθ­μιο δι­κα­στή­ριο δεν είδε μια με­μο­νω­μέ­νη οι­κο­νο­μι­κή εκτρο­πή, αλλά ένα πλέγ­μα με­θό­δων που, κατά την κρίση του, ανα­πα­ρή­γα­γε την ωφέ­λεια και κά­λυ­πτε τα ίχνη της.

Η ζημία και το χρο­νι­κό της υπό­θε­σης

Το ύψος της ζη­μί­ας, όπως απο­δό­θη­κε για το διά­στη­μα από 2 Φε­βρουα­ρί­ου 2012 έως 19 Ιου­νί­ου 2015, φέ­ρε­ται να ανέρ­χε­ται στο ποσό των 1.804.392,44 ευρώ. Ο αριθ­μός δεν αφή­νει πε­ρι­θώ­ριο να θε­ω­ρη­θεί η υπό­θε­ση πε­ρι­φε­ρεια­κή ή ήσ­σο­νος βα­ρύ­τη­τας, ιδίως σε μια το­πι­κή κοι­νω­νία όπου οι τρα­πε­ζι­κές σχέ­σεις βα­σί­ζο­νται συχνά στην προ­σω­πι­κή επαφή και στην αί­σθη­ση οι­κειό­τη­τας.

Σύμ­φω­να με πλη­ρο­φο­ρί­ες της «δη­μο­κρα­τι­κής», οι υπο­θέ­σεις που απα­σχό­λη­σαν την Ει­σαγ­γε­λία ήταν 14. Στο ακρο­α­τή­ριο του πρώ­του βαθ­μού κα­τέ­θε­σαν 19 μάρ­τυ­ρες, ενώ τα θύ­μα­τα που απο­ζη­μιώ­θη­καν από την τρά­πε­ζα δεν εμ­φα­νί­στη­καν στη δίκη. Το τε­λευ­ταίο στοι­χείο, χωρίς να αλ­λά­ζει τη δι­κο­νο­μι­κή βάση, επη­ρε­ά­ζει την ατμό­σφαι­ρα μιας τέ­τοιας δια­δι­κα­σί­ας. Η απο­ζη­μί­ω­ση λει­τουρ­γεί ως πρα­κτι­κή απο­κα­τά­στα­ση, όμως η απου­σία των πα­θό­ντων αφαι­ρεί συχνά από το ακρο­α­τή­ριο τον άμεσο αν­θρώ­πι­νο αντί­κτυ­πο της εξα­πά­τη­σης.

Οι 3 με­θο­δεύ­σεις που πε­ρι­γρά­φο­νται  στην υπό­θε­ση

Στον πυ­ρή­να της υπό­θε­σης, όπως έχει απο­δο­θεί, πε­ρι­γρά­φο­νται 3 δια­φο­ρε­τι­κοί τρό­ποι δρά­σης μέσω των οποί­ων ο κα­τη­γο­ρού­με­νος φέ­ρε­ται να ιδιο­ποι­ή­θη­κε χρή­μα­τα πε­λα­τών, αξιο­ποιώ­ντας άλ­λο­τε την από­λυ­τη εμπι­στο­σύ­νη τους και άλ­λο­τε κοι­νω­νι­κές σχέ­σεις που είχαν χτι­στεί έξω από την τρα­πε­ζι­κή ρου­τί­να.

Η πρώτη με­θό­δευ­ση βα­σί­στη­κε σε πε­λά­τες που είχαν ισχυ­ρή προ­σω­πι­κή εμπι­στο­σύ­νη στο πρό­σω­πό του. Φέ­ρε­ται να τους έπει­θε να ανα­νε­ώ­νουν προ­θε­σμια­κές κα­τα­θέ­σεις, προ­σφέ­ρο­ντας επι­τό­κια πέρα από όσα προ­έ­βλε­παν τα επεν­δυ­τι­κά προ­γράμ­μα­τα της τρά­πε­ζας, και να τους εφο­διά­ζει με πλα­στούς τί­τλους προ­θε­σμια­κών κα­τα­θέ­σε­ων και πλα­στά βι­βλιά­ρια κα­τα­θέ­σε­ων συν­δε­δε­μέ­να με αυ­τούς.

Το κρί­σι­μο ση­μείο αυτής της εκ­δο­χής είναι η κα­τα­σκευή μιας τεκ­μη­ριω­μέ­νης ει­κό­νας κα­νο­νι­κό­τη­τας μέσω εγ­γρά­φων, ώστε ο κα­τα­θέ­της να βλέ­πει, να κρατά και να πι­στεύ­ει ότι όλα λει­τουρ­γούν εντός τρα­πε­ζι­κού κα­νό­να. Πα­ράλ­λη­λα, φέ­ρε­ται να κά­λυ­πτε τις υπε­ξαι­ρέ­σεις με ανα­λή­ψεις και με­τα­φο­ρές χρη­μά­των σε άλ­λους λο­γα­ρια­σμούς, χτί­ζο­ντας μια αλ­λη­λου­χία συ­ναλ­λα­γών που δυ­σκό­λευε την άμεση ανί­χνευ­ση.

Η δεύ­τε­ρη με­θό­δευ­ση, όπως απο­δί­δε­ται, αξιο­ποί­η­σε κοι­νω­νι­κές σχέ­σεις εκτός του στε­νού τρα­πε­ζι­κού πλαι­σί­ου. Κυ­ρί­ως άτομα με τα οποία είχε ανα­πτύ­ξει δε­σμούς σε αθλη­τι­κό σύλ­λο­γο, όπου είχε δια­τε­λέ­σει πρό­ε­δρος, φέ­ρο­νται να πεί­στη­καν να του εμπι­στευ­θούν κα­τα­θέ­σεις για επέν­δυ­ση σε ομό­λο­γα δήθεν του εξω­τε­ρι­κού με εξω­πραγ­μα­τι­κές απο­δό­σεις.

Η δρα­στη­ριό­τη­τα αυτή πε­ρι­γρά­φε­ται ως εκτός τρά­πε­ζας, αν και συ­να­ντή­σεις φέ­ρο­νται να πραγ­μα­το­ποιού­νταν και στο γρα­φείο του. Δη­μιουρ­γεί­ται έτσι μια γκρί­ζα ζώνη, καθώς ο χώρος και η ιδιό­τη­τα υπο­βάλ­λουν θε­σμι­κό κύρος ακόμη και όταν η πράξη, κατά την κα­τη­γο­ρία, δεν είναι θε­σμι­κή. Στην ίδια εκ­δο­χή εντάσ­σο­νται και με­τα­χρο­νο­λο­γη­μέ­νες επι­τα­γές 6μηνης διάρ­κειας από λο­γα­ρια­σμό του σε άλλη τρά­πε­ζα, στις οποί­ες φέ­ρε­ται να εν­σω­μά­τω­νε τον τόκο ως μέσο εξα­σφά­λι­σης προς όσους του εμπι­στεύ­ο­νταν χρή­μα­τα. Σε 3 πε­ρι­πτώ­σεις που έγι­ναν γνω­στές, οι επι­τα­γές αυτές απο­δεί­χθη­καν ακά­λυ­πτες, ενώ πριν απο­κα­λυ­φθεί η υπό­θε­ση φέ­ρε­ται να είχε δι­καιο­λο­γή­σει το γε­γο­νός επι­κα­λού­με­νος σο­βα­ρή ασθέ­νεια από την οποία δήθεν έπα­σχε.

Η τρίτη με­θό­δευ­ση προ­έ­κυ­ψε, σύμ­φω­να με τις κα­ταγ­γε­λί­ες, από κα­ταγ­γε­λία ξε­νο­δό­χου. Σε πε­ρί­ο­δο έντο­νης αβε­βαιό­τη­τας και ρευ­στο­ποι­ή­σε­ων κα­τα­θέ­σε­ων υπό τον φόβο κα­τάρ­ρευ­σης του τρα­πε­ζι­κού συ­στή­μα­τος, φέ­ρε­ται να έπει­σε τον ξε­νο­δό­χο, που επέ­με­νε στο σπά­σι­μο προ­θε­σμια­κής κα­τά­θε­σης σε ευρώ, να επεν­δύ­σει τα χρή­μα­τά του σε επεν­δυ­τι­κό πρό­γραμ­μα με με­γά­λες απο­δό­σεις στο εξω­τε­ρι­κό. Σε τέ­τοιες συ­γκυ­ρί­ες, όταν η κοι­νω­νία φο­βά­ται για την τύχη των απο­τα­μιεύ­σε­ών της, η υπό­σχε­ση υψη­λής από­δο­σης και μιας υπο­τι­θέ­με­νης διε­θνούς ασφά­λειας γί­νε­ται πιο πει­στι­κή, ιδίως όταν με­τα­φέ­ρε­ται από πρό­σω­πο με τρα­πε­ζι­κή εξου­σία.

Η απο­λο­γία και το ποσό των 270.000 ευρώ

Απο­λο­γού­με­νος στον πρώτο βαθμό, ο κα­τη­γο­ρού­με­νος είχε υπο­στη­ρί­ξει ότι, όταν το­πο­θε­τή­θη­κε διευ­θυ­ντής, αντι­με­τώ­πι­ζε με­γά­λη πίεση να απο­δεί­ξει την αξία του, καθώς και απαί­τη­ση της διοί­κη­σης να κρα­τή­σει τους πε­λά­τες και να τους αυ­ξή­σει.

Πε­ριέ­γρα­ψε ένα πε­ρι­βάλ­λον έντο­νου αντα­γω­νι­σμού επι­το­κί­ων και προ­σφο­ρών με­τα­ξύ των τρα­πε­ζών, που, όπως ισχυ­ρί­στη­κε, δυ­σκό­λευε το έργο του. Στο πιο χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό ση­μείο της απο­λο­γί­ας του, ανέ­φε­ρε ότι τον έπια­σε αυτό που ο ίδιος απο­κά­λε­σε «επαγ­γελ­μα­τι­κή δια­στρο­φή», δη­λα­δή μια εμ­μο­νή να κρα­τή­σει την πε­λα­τεία και να προ­σελ­κύ­σει νέους πε­λά­τες, υπο­σχό­με­νος επι­τό­κια πολύ πάνω από την αγορά.

Υπο­στή­ρι­ξε ακόμη, εκ­φρά­ζο­ντας τη λύπη του για τα θύ­μα­τα, ότι δεν καρ­πώ­θη­κε προ­σω­πι­κά τα χρή­μα­τα που αφαί­ρε­σε από λο­γα­ρια­σμούς και επεν­δύ­σεις πε­λα­τών, αλλά τα διέ­θε­σε σε πε­λά­τες ως πα­νω­τό­κια, ώστε να τους κρα­τή­σει στο κα­τά­στη­μα, να δια­τη­ρή­σει τη διευ­θυ­ντι­κή του θέση και να εξα­σφα­λί­σει την επαγ­γελ­μα­τι­κή του ανέ­λι­ξη. Στο ίδιο πλαί­σιο, ανα­φέρ­θη­κε σε ποσό πε­ρί­που 270.000 ευρώ που, κατά τον ισχυ­ρι­σμό του, χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­κε για τις σπου­δές των παι­διών του και για την οι­κο­γέ­νειά του, ενώ αρ­νή­θη­κε ότι διέ­θε­σε χρή­μα­τα για την εξό­φλη­ση στε­γα­στι­κού δα­νεί­ου ή καρ­τών, κά­νο­ντας ανα­φο­ρές σε οι­κο­νο­μι­κές δυ­σκο­λί­ες.

Το πρω­το­βάθ­μιο δι­κα­στή­ριο, πά­ντως, έκρι­νε χωρίς ελα­φρυ­ντι­κά, στοι­χείο που προϊ­δε­ά­ζει για το πώς αξιο­λο­γή­θη­καν οι ισχυ­ρι­σμοί αυτοί.

Το πα­ρα­σκή­νιο μιας πο­ρεί­ας που ξε­κί­νη­σε από την «κά­θαρ­ση»

Ιδιαί­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον πα­ρου­σιά­ζει και το ιστο­ρι­κό της υπό­θε­σης. Ο κα­τη­γο­ρού­με­νος είχε υπάρ­ξει κύ­ριος μάρ­τυ­ρας κα­τη­γο­ρί­ας σε άλλο τρα­πε­ζι­κό σκάν­δα­λο, που είχε εκτυ­λι­χθεί σε κε­ντρι­κό υπο­κα­τά­στη­μα άλλης τρά­πε­ζας στο νησί και είχε προ­κα­λέ­σει αί­σθη­ση. Η απο­μά­κρυν­ση των 2 κο­ρυ­φαί­ων τότε στε­λε­χών εκεί­νου του υπο­κα­τα­στή­μα­τος, που ενε­πλά­κη­σαν στο σκάν­δα­λο, φέ­ρε­ται να συ­νέ­βα­λε κα­θο­ρι­στι­κά στην ανέ­λι­ξη του τρα­πε­ζι­κού διευ­θυ­ντή, ο οποί­ος είχε συν­δρά­μει στην «κά­θαρ­ση» της επο­χής.

Ση­μειώ­νε­ται μά­λι­στα ότι, όπως προ­κύ­πτει από τα χρο­νι­κά δε­δο­μέ­να της υπό­θε­σης, την πε­ρί­ο­δο που κα­τέ­θε­τε σε μία από τις δίκες για εκεί­νο το σκάν­δα­λο, οι πρά­ξεις που του απο­δί­δο­νται σή­με­ρα φέ­ρο­νται να είχαν ήδη ξε­κι­νή­σει.