Θερινές εκπτώσεις 2026: Νέο τοπίο στο λιανεμπόριο

Κάθε καλο­καίρι, με την έναρξη των εκπτώ­σεων, έμποροι και κατα­να­λω­τές ανα­νε­ώ­νουν μια άτυπη συμ­φω­νία. Οι πρώτοι προσ­δο­κούν να μειώ­σουν τα απο­θέ­ματά τους και να ενι­σχύ­σουν τη ρευ­στό­τητά τους, οι δεύ­τε­ροι ανα­ζη­τούν ευκαι­ρίες σε τιμές που δικαιο­λο­γούν μια αγορά. Φέτος, όμως, η συμ­φω­νία αυτή μοιάζει πιο εύθραυ­στη από ποτέ.

Οι θερινές εκπτώ­σεις του 2026 ξεκι­νούν στις 13 Ιουλίου και θα διαρ­κέ­σουν έως τις 31 Αυγού­στου, ενώ τα κατα­στή­ματα θα μπορούν να λει­τουρ­γή­σουν προ­αι­ρε­τικά και την Κυριακή 19 Ιουλίου. Ωστόσο η αγορά εισέρ­χε­ται στην εκπτω­τική περίοδο με συγκρα­τη­μέ­νες προσ­δο­κίες, καθώς η κατα­να­λω­τική δαπάνη εξα­κο­λου­θεί να πιέ­ζε­ται από το αυξη­μένο κόστος δια­βί­ω­σης.

Ο πρό­ε­δρος της ΕΣΕΕ, Σταύρος Καφού­νης, εκτιμά ότι το πρό­βλημα δεν βρί­σκε­ται πλέον στον ίδιο τον θεσμό των εκπτώ­σεων, αλλά στη δρα­στική μείωση της αγο­ρα­στι­κής δύναμης των νοι­κο­κυ­ριών. “Ο θεσμός των εκπτώ­σεων δεν έχει εκφυ­λι­στεί, αλλά απο­δυ­να­μώ­νε­ται σταθερά”, σημειώ­νει, απο­δί­δο­ντας την εξέλιξη αυτή κυρίως στην πίεση που ασκούν οι ανε­λα­στι­κές δαπάνες στο δια­θέ­σιμο εισό­δημα.

Οι λογα­ρια­σμοί προη­γού­νται

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Συνο­μο­σπον­δίας Εμπο­ρίου, η βασική αιτία της απο­δυ­νά­μω­σης των εκπτώ­σεων δεν είναι η αλλαγή των κατα­να­λω­τι­κών συνη­θειών, αλλά η συρ­ρί­κνωση του δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος. Τα στοι­χεία της ΕΛΣΤΑΤ δεί­χνουν ότι ο πλη­θω­ρι­σμός δια­μορ­φώ­θηκε στο 5,2% τον Μάιο του 2026, με βασι­κούς μοχλούς ανόδου τα ενοίκια, τα καύσιμα και την ενέρ­γεια.

Όπως επι­ση­μαί­νει ο πρό­ε­δρος της ΕΣΕΕ, οι αυξή­σεις αυτές απορ­ρο­φούν ολοένα μεγα­λύ­τερο μέρος του οικο­γε­νεια­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, περιο­ρί­ζο­ντας δρα­στικά τα περι­θώ­ρια για αγορές πέραν των απο­λύ­τως ανα­γκαίων. “Ο κατα­να­λω­τής δεν πηγαί­νει μόνο στα σούπερ-μάρκετ. Ουσια­στικά ανα­γκά­ζε­ται να εξα­ντλεί το εισό­δημά του σε δαπάνες ανε­λα­στι­κής ζήτησης, αφή­νο­ντας ελά­χι­στα για δια­κρι­τική κατα­νά­λωση”, ανα­φέ­ρει χαρα­κτη­ρι­στικά.

Για τον κ. Καφούνη, το πρό­βλημα είναι βαθύ­τερο και αφορά συνο­λικά τη λει­τουρ­γία της αγοράς. “Ο κατα­να­λω­τής εξω­θεί­ται να επι­λέ­ξει ανάμεσα σε “πληρώνω τον λογα­ρια­σμό” ή “αγοράζω ρούχα”. Υπό αυτές τις συν­θή­κες, οι εκπτώ­σεις έχουν χάσει μεγάλο μέρος της δυνα­μι­κής τους”, τονίζει.

Η εικόνα αυτή απο­τυ­πώ­νε­ται και στις τιμές. Η κατη­γο­ρία “Ένδυση και Υπόδηση” κατα­γρά­φει ήδη απο­πλη­θω­ρι­σμό 0,9%, γεγονός που σημαί­νει ότι οι τιμές υπο­χω­ρούν πριν ακόμη ανοίξει επίσημα η εκπτω­τική περί­ο­δος. Το γεγονός αυτό απο­τε­λεί, σύμφωνα με την ΕΣΕΕ, σαφή ένδειξη υπο­το­νι­κής ζήτησης και σίγουρα όχι μιας υγιούς αγοράς που μεγε­θύ­νε­ται.

Η εικόνα της κατα­νά­λω­σης

Τα στοι­χεία της ΕΛΣΤΑΤ για το τρίτο τρίμηνο του 2025, που περι­λαμ­βά­νει την περσινή εκπτω­τική περίοδο, δεί­χνουν αύξηση 2,8% στον συνο­λικό τζίρο του λια­νε­μπο­ρίου (χωρίς οχήματα, τρόφιμα και καύσιμα), στα 7,24 δισ. ευρώ. Πίσω από τη συνο­λική εικόνα, όμως, κατα­γρά­φο­νται έντονες δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις: η ένδυση ενι­σχύ­θηκε μόλις κατά 0,7% και τα υπο­δή­ματα υπο­χώ­ρη­σαν κατά 1%, ενώ ισχυρές αυξή­σεις σημεί­ω­σαν ο αθλη­τι­κός εξο­πλι­σμός (+11,6%), οι οικια­κές συσκευές (+7,3%) και τα καλ­λυ­ντικά (+6,3%).

Η τάση συνε­χί­στηκε και στο πρώτο τρίμηνο του 2026, με συνο­λική άνοδο 2,2%, αλλά χαμηλή επίδοση στην ένδυση (+1,8%) και σημα­ντικά ισχυ­ρό­τε­ρες αυξή­σεις σε κατη­γο­ρίες όπως κοσμή­ματα (+12,1%), οικια­κές συσκευές (+11,3%) και παι­χνί­δια (+10,4%).

Προ­σφο­ρές όλο τον χρόνο

Πέρα από τη συμπί­εση της αγο­ρα­στι­κής δύναμης, η αγορά καλεί­ται να αντι­με­τω­πί­σει και ένα θεσμικό ζήτημα που αφορά την ίδια τη λει­τουρ­γία των εκπτώ­σεων. Από την περίοδο της παν­δη­μίας και μετά οι επι­χει­ρή­σεις έχουν τη δυνα­τό­τητα να πραγ­μα­το­ποιούν προ­σφο­ρές οποια­δή­ποτε στιγμή μέσα στο έτος. Η ρύθμιση, που θεσπί­στηκε υπό έκτα­κτες συν­θή­κες, παρα­μέ­νει σε ισχύ, χωρίς να έχει επα­νε­ξε­τα­στεί.

“Κάθε επι­χεί­ρηση μπορεί να κάνει οποια­δή­ποτε προ­σφορά θέλει οπο­τε­δή­ποτε. Αυτό έχει αδειά­σει από νόημα τις εκπτω­τι­κές περιό­δους”, τονίζει ο αντι­πρό­ε­δρος του Εμπο­ρι­κού Συλ­λό­γου Αθηνών και εκπρό­σω­πος της Ελλάδας στην Ευρω­παϊκή Ομο­σπον­δία Ηλε­κτρο­νι­κού Εμπο­ρίου, Μάκης Σαβ­βί­δης.

Το απο­τέ­λε­σμα είναι διπλό. Από τη μία πλευρά, ο κατα­να­λω­τής δεν αισθά­νε­ται πλέον την ανάγκη να περι­μέ­νει τις επί­ση­μες εκπτώ­σεις για να βρει ελκυ­στι­κές τιμές. Από την άλλη, οι μικρές επι­χει­ρή­σεις, που λει­τουρ­γούν με περιο­ρι­σμένα απο­θέ­ματα και αυξη­μένο λει­τουρ­γικό κόστος, δυσκο­λεύ­ο­νται να ακο­λου­θή­σουν μια μόνιμη πολι­τική προ­σφο­ρών.

“Τα προ­ϊ­ό­ντα που προ­σφέ­ρο­νται με εκπτω­τι­κές τιμές είναι ίσως τα μισά από ό,τι παλιό­τερα”, σημειώ­νει χαρα­κτη­ρι­στικά ο κ. Σαβ­βί­δης, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι η εικόνα αυτή δεν αφορά τις μεγάλες αλυ­σί­δες, οι οποίες δια­θέ­τουν δια­φο­ρε­τι­κές οικο­νο­μίες κλί­μα­κας και μεγα­λύ­τερη δια­πραγ­μα­τευ­τική ισχύ.

Οι μικρο­με­σαίοι χάνουν έδαφος

Η απο­δυ­νά­μωση του θεσμού συμπί­πτει με μια βαθύ­τερη ανα­διάρ­θρωση της αγοράς. Σύμφωνα με τα στοι­χεία του Ινστι­τού­του της ΕΣΕΕ, το 2025 απο­τέ­λεσε δεύτερη συνε­χό­μενη χρονιά μείωσης του τζίρου του λια­νε­μπο­ρίου σε πραγ­μα­τι­κές τιμές κατά 0,4%. Οι μικρές επι­χει­ρή­σεις κατέ­γρα­ψαν πτώση 3,9% και οι πολύ μικρές 2,9%, ενώ οι μεγάλες επι­χει­ρή­σεις ενι­σχύ­θη­καν κατά 5,6%.

Η τάση συνε­χί­στηκε και στο πρώτο τρίμηνο του 2026. Οι πολύ μικρές επι­χει­ρή­σεις παρέ­μει­ναν ουσια­στικά στά­σι­μες (-0,1%), ενώ οι μεσαίες κατέ­γρα­ψαν αύξηση 7,4%.

“Πριν από την παν­δη­μία το 95% των μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων πραγ­μα­το­ποιούσε το 85% του συνο­λι­κού τζίρου. Σήμερα το ποσοστό αυτό έχει υπο­χω­ρή­σει στο 60%, με το 5% των μεγάλων επι­χει­ρή­σεων να ελέγχει το 40% της αγοράς”, υπο­στη­ρί­ζει ο κ. Σαβ­βί­δης.

Η πίεση απο­τυ­πώ­νε­ται και στους δείκτες επι­χει­ρη­μα­τι­κής βιω­σι­μό­τη­τας. Κατά το τρίτο τρίμηνο του 2025, ακριβώς μέσα στην εκπτω­τική περίοδο, η Ελλάδα κατέ­γραψε τη μεγα­λύ­τερη αύξηση πτω­χεύ­σεων στην Ευρω­παϊκή Ένωση, με άνοδο 47,8% σε σχέση με το προη­γού­μενο τρίμηνο.

Ο ασια­τι­κός αντα­γω­νι­σμός

Το ηλε­κτρο­νικό εμπόριο συνε­χί­ζει να ανα­πτύσ­σε­ται ταχύ­τερα από το φυσικό λια­νε­μπό­ριο, κατα­γρά­φο­ντας αύξηση 8,7% στο πρώτο τρίμηνο του 2026. Ωστόσο τα μεγα­λύ­τερα οφέλη καρ­πώ­νο­νται οι μεγάλες επι­χει­ρή­σεις με οργα­νω­μέ­νες ψηφια­κές υπο­δο­μές, ενώ οι μικρό­τε­ρες βρί­σκο­νται αντι­μέ­τω­πες τόσο με τις αλυ­σί­δες όσο και με τις ασια­τι­κές πλατ­φόρ­μες χαμηλού κόστους.

Σύμφωνα με την ΕΣΕΕ, ο ετήσιος τζίρος των Temu και Shein στην Ελλάδα εκτι­μά­ται μεταξύ 528 και 627 εκατ. ευρώ, αντι­προ­σω­πεύ­ο­ντας πλέον το 15%-20% της αγοράς ηλε­κτρο­νι­κού εμπο­ρίου. Από την 1η Ιουλίου τίθεται σε εφαρ­μογή το νέο ευρω­παϊκό τέλος των 3 ευρώ για μικρο­δέ­ματα αξίας έως 150 ευρώ, μέτρο που η ΕΣΕΕ θεωρεί θετικό βήμα για την απο­κα­τά­σταση πιο ισό­τι­μων όρων αντα­γω­νι­σμού.

Το στοί­χημα του του­ρι­σμού

Μέσα σε αυτό το περι­βάλ­λον, ο εμπο­ρι­κός κόσμος στρέφει τις προσ­δο­κίες του στον του­ρι­σμό. Οι του­ρι­στι­κές εισπρά­ξεις αυξή­θη­καν κατά 9,4% το 2025, φθά­νο­ντας τα 23,63 δισ. ευρώ, όμως μόνο περιο­ρι­σμένο μέρος αυτών των εσόδων κατευ­θύν­θηκε στο λια­νε­μπό­ριο.

“Κάθε χρονιά είναι δια­φο­ρε­τική. Δεν μπο­ρούμε πλέον να προ­γραμ­μα­τί­σουμε, ούτε να θέσουμε στόχους”, παρα­δέ­χε­ται ο κ. Σαβ­βί­δης.

Η πραγ­μα­τική πρό­κληση για το λια­νε­μπό­ριο δεν είναι πλέον το ύψος των εκπτώ­σεων, αλλά η απο­κα­τά­σταση της αγο­ρα­στι­κής δύναμης των νοι­κο­κυ­ριών.

Πηγή: capital.gr