Ελληνική ακτοπλοΐα: Εκτοξεύεται το κόστος λόγω καυσίμων – Επιβάρυνση 60 εκατ. ευρώ από την αρχή του πολέμου

Οι γεωπολιτικές εξελίξεις, η ενεργειακή αβεβαιότητα και η μετάβαση σε αυστηρότερο περιβαλλοντικό πλαίσιο διαμορφώνουν ένα νέο τοπίο για την ελληνική ακτοπλοΐα και τη ναυπηγική βιομηχανία. Στο πλαίσιο του Blue Strategy Summit 2026 στην Αθήνα, εκπρόσωποι του κλάδου ανέδειξαν τις πιέσεις που προκαλεί η αύξηση του κόστους καυσίμων, τις προκλήσεις της πράσινης μετάβασης αλλά και την ανάγκη στρατηγικού σχεδιασμού για την επόμενη ημέρα της ελληνικής ναυτιλίας.

Με το κόστος των καυσίμων να αντιστοιχεί πλέον στο 50%-52% του λειτουργικού κόστους των ακτοπλοϊκών επιχειρήσεων και την πρόσθετη επιβάρυνση να εκτιμάται στα 60 εκατ. ευρώ από την έναρξη της κρίσης έως τα τέλη Μαΐου, ο κλάδος βρίσκεται αντιμέτωπος με αυξανόμενες πιέσεις, σε μια περίοδο κατά την οποία καλείται παράλληλα να προσαρμοστεί στις νέες ευρωπαϊκές περιβαλλοντικές απαιτήσεις.

 Η εκτίναξη του κόστους καυσίμων φέρνει πίεση στην ακτοπλοΐα
Όπως επισημάνθηκε, από την έναρξη των εχθροπραξιών στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, η ελληνική ακτοπλοΐα βρίσκεαντιμέτωπη με σημαντικές επιβαρύνσεις, κυρίως λόγω της αύξησης του κόστους των καυσίμων.

Το καύσιμο, που πλέον αντιστοιχεί περίπου στο 50%-52% του λειτουργικού κόστους των ακτοπλοϊκών επιχειρήσεων, ασκεί έντονη πίεση στη βιωσιμότητα του κλάδου. Παρ’ όλα αυτά, όπως τονίστηκε, καταβάλλεται προσπάθεια ώστε να διατηρηθεί αδιάλειπτη η σύνδεση των ελληνικών νησιών με την ηπειρωτική χώρα.

«Η ελληνική ακτοπλοΐα αποτελεί βασική υποδομή για τη χώρα. Συνδέει τα ακριτικά νησιά με την υπόλοιπη Ελλάδα και διασφαλίζει την κοινωνική και οικονομική συνοχή», αναφέρθηκε χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, η πρόσθετη επιβάρυνση από το αυξημένο κόστος καυσίμων από την έναρξη της κρίσης έως τα τέλη Μαΐου ανέρχεται περίπου στα 60 εκατ. ευρώ.

Ακτοπλοΐα: Τα μέτρα στήριξης και η ανάγκη μακροπρόθεσμου σχεδιασμού
Μεταξύ των παρεμβάσεων που προωθήθηκαν περιλαμβάνεται η αποζημίωση των υποχρεωτικών εκπτώσεων που επιβάλλονται στις ακτοπλοϊκές εταιρείες. Αν και η σχετική νομοθετική ρύθμιση έχει προχωρήσει, η πλήρης εφαρμογή της παραμένει σε εξέλιξη.

Εκπρόσωποι του κλάδου υπογράμμισαν ότι απαιτείται συνολικότερη στρατηγική προσέγγιση για την ελληνική ακτοπλοΐα, υπενθυμίζοντας πως:

Η Ελλάδα αντιπροσωπεύει περίπου το 2% του πληθυσμού της Ευρώπης, αλλά διαθέτει σχεδόν το 18% της ευρωπαϊκής ακτοπλοϊκής κίνησης.
Ο συντελεστής ΦΠΑ στις ακτοπλοϊκές μεταφορές παραμένει υψηλότερος συγκριτικά με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπου σε ορισμένες περιπτώσεις κυμαίνεται έως και στο 5%.
Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής ακτοπλοΐας, όπως υποστηρίχθηκε, απαιτεί συντονισμό πολλών υπουργείων και σταθερή πολιτική υποστήριξη.

Διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα και επιπτώσεις στην οικονομία
Πέρα από την ενέργεια, οι γεωπολιτικές εξελίξεις επηρέασαν και την εφοδιαστική αλυσίδα σε κρίσιμους τομείς, όπως:

λιπάσματα,
βιομηχανικά χημικά,
αμμωνία,
οικοδομικά υλικά.
Η ανάγκη αναζήτησης εναλλακτικών πηγών προμήθειας απέτρεψε ελλείψεις στην ελληνική αγορά, όμως συνοδεύτηκε από αυξημένο κόστος, το οποίο σταδιακά μεταφέρεται στον τελικό καταναλωτή.

Ειδικοί, όπως αναφέρθηκε, εκτιμούν ότι κάθε αύξηση κατά 10 δολάρια στην τιμή του πετρελαίου πάνω από τα 80 δολάρια ανά βαρέλι, μπορεί να επιφέρει:

μείωση της οικονομικής ανάπτυξης κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες,
αύξηση του πληθωρισμού κατά περίπου 1 μονάδα.
Η αναγέννηση της ελληνικής ναυπηγικής βιομηχανίας
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην επανεκκίνηση της ελληνικής ναυπηγικής δραστηριότητας. Για χρόνια, ελληνικά πλοία αναγκάζονταν να πραγματοποιούν επισκευές, συντηρήσεις ή αναβαθμίσεις σε ναυπηγεία του εξωτερικού.

Σήμερα, ωστόσο, παρατηρείται σταδιακή επιστροφή σημαντικών έργων στην Ελλάδα, με αναφορές σε έργα αναβάθμισης πλοίων και εγκατάστασης νέων τεχνολογιών σε συνεργασία με μεγάλους ακτοπλοϊκούς ομίλους.

«Μέχρι τώρα εξάγαμε τεχνογνωσία. Αυτό που χρειάζεται είναι να εισάγουμε μηχανισμούς ενίσχυσης της ελληνικής ναυπηγικής βιομηχανίας, ώστε περισσότερα πλοία να κατασκευάζονται και να συντηρούνται στην Ελλάδα», υπογραμμίστηκε.

Οι ομιλητές χαρακτήρισαν τα ναυπηγεία όχι μόνο πυλώνα οικονομικής ανάπτυξης, αλλά και στοιχείο:

εθνικής άμυνας,
τεχνολογικής προόδου,
βιομηχανικής αυτονομίας.
Έντονος ήταν ο προβληματισμός σχετικά με τους νέους ευρωπαϊκούς περιβαλλοντικούς κανονισμούς και το κόστος συμμόρφωσης της ναυτιλίας.

Εκπρόσωποι του κλάδου υποστήριξαν ότι η ναυτιλία, η οποία μεταφέρει περίπου το 90% του παγκόσμιου εμπορίου, ευθύνεται για περίπου 2,5% των εκπομπών CO₂, θέτοντας το ερώτημα κατά πόσο οι απαιτήσεις και οι οικονομικές επιβαρύνσεις κατανέμονται αναλογικά μεταξύ όλων των βιομηχανικών τομέων.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS), με το κόστος να υπολογίζεται σε περίπου 9 δισ. ευρώ μόνο για το προηγούμενο έτος.

Παράλληλα, διατυπώθηκε προβληματισμός για την έλλειψη σαφούς κατεύθυνσης ως προς τα καύσιμα του μέλλοντος και τη δυνατότητα μαζικής διάθεσής τους στη ναυτιλία.

Η γαλάζια οικονομία ως ευκαιρία ανάπτυξης
Σύμφωνα με τις τοποθετήσεις στο συνέδριο, έως το 2035 η γαλάζια οικονομία της Μεσογείου αναμένεται να δημιουργήσει εκατομμύρια νέες ανάγκες απασχόλησης, κυρίως σε θαλάσσια επαγγέλματα και τεχνολογικούς τομείς που συνδέονται με τη ναυτιλία.

Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για ανάγκη επιπλέον 6 εκατομμυρίων εργαζομένων στη Μεσόγειο, πέραν των περίπου 3,6 εκατομμυρίων που απασχολούνται ήδη σήμερα.

Η Ελλάδα ως στρατηγικός κόμβος μεταξύ Ευρώπης, Ασίας και Αμερικής
Κοινή διαπίστωση των συμμετεχόντων ήταν ότι η Ελλάδα διαθέτει γεωγραφικό και ναυτιλιακό πλεονέκτημα που μπορεί να την καταστήσει στρατηγικό σύνδεσμο ανάμεσα σε Ευρώπη, Ασία και Αμερική.

Η αξιοποίηση των ναυπηγείων, η ενίσχυση της ακτοπλοΐας, η επένδυση στην τεχνολογία και η ανάπτυξη της γαλάζιας οικονομίας θεωρούνται κρίσιμες προϋποθέσεις ώστε η χώρα να μετατρέψει τις σημερινές προκλήσεις σε ευκαιρίες για την επόμενη δεκαετία.

«Η Ελλάδα μπορεί να το πετύχει, αρκεί να υπάρξει η απαιτούμενη βούληση, στρατηγική και στήριξη», ήταν το μήνυμα που κυριάρχησε στη συζήτηση..

Πηγή: powergame.gr