Μαρίσσα Ζάρακα, η αριστούχος γιατρός από την Κω, ζει το αμερικανικό όνειρο

«Δεν θα κατα­φέ­ρεις ποτέ να διο­ρι­στείς ως λοι­μω­ξιο­λό­γος σε δημόσιο νοσο­κο­μείο και τελικά, μετά τόσα χρόνια σπουδών, δεν θα μπορείς να βιο­πο­ρι­στείς». Αυτό ισχυ­ρί­ζο­νταν γνώστες του ελλη­νι­κού συστή­μα­τος Υγείας όταν η 30χρονη Μαρίσσα Ζάρακα, που απο­φοί­τησε αρι­στού­χος το 2015 από την Ιατρική Αθηνών, ανα­κοί­νωνε την απόφασή της να γίνει λοι­μω­ξιο­λό­γος. «Είχα βιώσει αρκετές απο­γοη­τεύ­σεις στην Ελλάδα», λέει στην «Κ» η κ. Ζάρακα, που από τον Απρίλιο βρί­σκε­ται στις ΗΠΑ χάρη στο Ερευ­νη­τικό Πρό­γραμμα Εκπαί­δευ­σης στην Κλινική και Πει­ρα­μα­τική Ιατρική, που σχε­διά­στηκε από τον Παγκό­σμιο Ελλη­νικό Βιοϊ­α­τρικό Σύλλογο (WHBA) και υλο­ποι­ή­θηκε με χορηγία 400.000 ευρώ του Ιδρύ­μα­τος Σταύρος Νιάρχος. «Εδώ επι­κρα­τεί μια αίσθηση ότι όλα είναι δυνατά και αυτή η αύρα αισιο­δο­ξίας, ακόμα και αν απο­δει­χθεί ψευ­δαί­σθηση, μου δίνει φτερά», τονίζει η γιατρός από την Κω. Και πράγ­ματι φαί­νε­ται ότι η ίδια ενσαρ­κώ­νει το «αμε­ρι­κα­νικό όνειρο», καθώς μετέβη ως υπό­τρο­φος για 12μηνη εξά­σκηση στα Εθνικά Ιδρύ­ματα Ερευνών και σε λίγους μήνες εξα­σφά­λισε έμμισθη θέση (από πόρους του ερευ­νη­τι­κού κέντρου) για άλλον ένα χρόνο στο ίδιο εργα­στή­ριο με επι­κε­φα­λής τον δρα Μιχάλη Λιονάκη, που εξει­δι­κεύ­ε­ται στην έρευνα των λοι­μώ­ξεων από μύκητες. «Δεν θα είχα ποτέ τη δυνα­τό­τητα να έρθω με δικά μου μέσα εδώ», σχο­λιά­ζει η κ. Ζάρακα, που αφιε­ρώ­νει καθη­με­ρινά περί τις 12 ώρες στον πάγκο του εργα­στη­ρίου.

Υψηλό επίπεδο

«Οι 10 γιατροί που επε­λέ­γη­σαν μεταξύ 65 υπο­ψη­φίων με κρι­τή­ρια αρι­στείας έχουν τόσο υψηλό επίπεδο που θα έβρι­σκαν ούτως ή άλλως τον δρόμο τους», ανα­φέ­ρει στην «Κ» ο δρ Κων­στα­ντί­νος Δρο­σά­τος από το Πανε­πι­στή­μιο Tεμπλ, διευ­θυ­ντής του και­νο­τό­μου προ­γράμ­μα­τος και μέλος του επι­στη­μο­νι­κού συμ­βου­λίου του WHBA. Στόχος των έμπει­ρων βιο­ε­πι­στη­μό­νων, που λει­τουρ­γούν ως μέντο­ρες, είναι να διευ­κο­λύ­νουν την πρό­σβαση των νεαρών στις ΗΠΑ, προ­κει­μέ­νου να μπο­ρέ­σουν ισάξια με άλλους αλλο­δα­πούς να διεκ­δι­κή­σουν μια θέση για ειδι­κό­τητα. «Για έναρξη ειδι­κό­τη­τας στις ΗΠΑ απαι­τού­νται 6ωρες εξε­τά­σεις εφ’ όλης της ύλης, προ­σω­πική συνέ­ντευξη, αλλά και επι­πλέον προ­σό­ντα που παίζουν καθο­ρι­στικό ρόλο: κλινική και ερευ­νη­τική εμπει­ρία στις ΗΠΑ», διευ­κρι­νί­ζει στην «Κ» o δρ Νίκος Σκαρ­μέας, καθη­γη­τής Νευ­ρο­λο­γίας στο ΕΚΠΑ με μακρά θητεία στις ΗΠΑ και εμπνευ­στής της πρω­το­βου­λίας. «Η θητεία σε ευρω­παϊκά νοσο­κο­μεία και ερευ­νη­τικά κέντρα δεν προ­σμε­τρεί­ται, όπως αντί­στοιχα δεν έχουν βαρύ­τητα συστα­τι­κές επι­στο­λές από φορείς εκτός ΗΠΑ», προ­σθέ­τει, «για να κερ­δί­σει κάποιος αυτούς τους πόντους πρέπει να εργα­στεί, εφόσον γίνει δεκτός, αφι­λο­κερ­δώς σε κάποιο νοσο­κο­μείο, κάτι που συνε­πά­γε­ται ένα κόστος δυσα­νά­λογο των δυνα­το­τή­των της ελλη­νι­κής οικο­γέ­νειας». Ο ίδιος γνω­ρί­ζει τις δυσκο­λίες εκ των έσω, καθώς είχε βρεθεί σε αυτή τη θέση προ 25ετίας. «Η εξέλιξη της τεχνο­λο­γίας έχει απλο­ποι­ή­σει το γρα­φειο­κρα­τικό σκέλος: παλιά εξε­τα­ζό­μα­σταν ζωντανά στην Ελλη­νο­α­με­ρι­κα­νική Ενωση και επι­κοι­νω­νού­σαμε με επι­στο­λές ή τηλε­φω­νικά με τα ιδρύ­ματα, σήμερα αυτά γίνο­νται δια­δι­κτυακά». Ωστόσο, η διάδοση του Ιντερ­νετ και μια σειρά γεω­πο­λι­τι­κών εξε­λί­ξεων έχουν εντεί­νει τον αντα­γω­νι­σμό. «Ολοι θέλουν να εκπαι­δευ­τούν στις ΗΠΑ, έτσι οι Ελληνες αντα­γω­νί­ζο­νται τον Γερμανό, τον Ινδό και τον Κινέζο γιατρό».

Το πρό­γραμμα και­νο­το­μεί, διότι φέρνει σε επι­κοι­νω­νία δύο γενιές βιο­ε­πι­στη­μό­νων και αξιο­ποιεί το εκτε­τα­μένο δίκτυο Ελλήνων ακα­δη­μαϊ­κών στις ΗΠΑ. «Επί της ουσίας, ο κάθε υπό­τρο­φος επι­λέ­γει να θητεύ­σει από 3 έως 12 μήνες σε έδρα ή ερευ­νη­τικό κέντρο με επι­κε­φα­λής κάποιον Ελληνα ή ελλη­νι­κής κατα­γω­γής γιατρό, μέλος του WHBA», υπο­γραμ­μί­ζει ο δρ Δρο­σά­τος. Ετσι, οι δέκα γιατροί «δια­σκορ­πί­στη­καν» συλ­λέ­γο­ντας πολύ­τιμη εμπει­ρία από κορυ­φαία πανε­πι­στη­μιακά ιδρύ­ματα, όπως το Χάρ­βαρντ, το Ινστι­τούτο Καρδιάς Λάν­κε­ναου, το Καρ­διο­λο­γικό Ινστι­τούτο Μινε­ά­πο­λης, τα Εθνικά Ινστι­τούτα Υγείας, τα πανε­πι­στή­μια Πεν­σιλ­βά­νια, Οκλα­χόμα, Τεμπλ και Χόφστρα.

«Εδώ δεν χάνουμε χρόνο με καθή­κο­ντα διοι­κη­τι­κών»

Παρα­κο­λου­θούσε καθη­με­ρινά επεμ­βά­σεις καυ­τη­ρια­σμού αρρυθ­μιών και εμφυ­τεύ­σεις συσκευών, όπως βημα­το­δότη, σε ασθε­νείς, ενώ ταυ­τό­χρονα συμ­με­τείχε σε δύο ομα­δι­κές ερευ­νη­τι­κές εργα­σίες. «Με ενδια­φέ­ρει να εξει­δι­κευθώ στον τομέα της ηλε­κτρο­φυ­σιο­λο­γίας, που είναι σκέλος της καρ­διο­λο­γίας, στην Ελλάδα υπάρχει ως μέθοδος αλλά όχι ως ειδι­κό­τητα», εξηγεί στην «Κ» ο κ. Γιώργος Μπα­ζού­κης, που μετέβη για τρεις μήνες μαζί με τη γιατρό γυναίκα του και το βρέφος τους στις ΗΠΑ. «Ο κατα­με­ρι­σμός εργα­σιών στο νοσο­κο­μείο των ΗΠΑ σου επι­τρέ­πει να ανα­δεί­ξεις τις δυνα­τό­τη­τές σου, στην Ελλάδα ως γιατροί αφιε­ρώ­νουμε πολύ χρόνο ανα­λαμ­βά­νο­ντας καθή­κο­ντα διοι­κη­τι­κών υπαλ­λή­λων ή νοση­λευ­τών, δαπα­νώ­ντας έτσι άσκοπα ενέρ­γεια», διευ­κρι­νί­ζει ο 30χρονος, που σπού­δασε στα Ιωάν­νινα και έχει ολο­κλη­ρώ­σει το μεγα­λύ­τερο μέρος της ειδι­κό­τη­τάς του στον «Ευαγ­γε­λι­σμό».

Οι επει­γο­ντο­λό­γοι

Η Μαρίσσα Ζάρακα, αρι­στού­χος γιατρός από την Κω, επί το έργον στο εργα­στή­ριο του δρος Μιχάλη Λιονάκη, στα Εθνικά Ιδρύ­ματα Ερευνών των ΗΠΑ.

«Στις ΗΠΑ υπάρχει τμήμα επει­γό­ντων και στις εφη­με­ρίες εξε­τά­ζουν τα περι­στα­τικά οι επει­γο­ντο­λό­γοι, εμείς ανα­λαμ­βά­ναμε μόνον τους καρ­διο­λο­γι­κούς ασθε­νείς», συμπλη­ρώ­νει και «οι γιατροί ενη­με­ρώ­νουν λεπτο­με­ρέ­στατα τους ασθε­νείς πριν από τις επεμ­βά­σεις αλλά και πριν από το εξι­τή­ριο για την κατά­σταση της υγείας τους». Ο ίδιος επέ­στρεψε στην Αθήνα για να ολο­κλη­ρώ­σει την ειδι­κό­τητα, ωστόσο φλερ­τά­ρει με την Αμερική: «Διαθέτω πλέον τις απα­ραί­τη­τες συστα­τι­κές επι­στο­λές, αλλά και αριθμό κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης για όλη την οικο­γέ­νεια, θα θέλαμε μαζί με τη σύζυγο να απο­κτή­σουμε επι­πλέον δεξιό­τη­τες στις ΗΠΑ». Μέχρι τότε θα ανα­πο­λεί συχνά τις ημέρες του στην Οκλα­χόμα. «Ηταν για μένα μια ευχά­ρι­στη έκπληξη, γιατί δεν έχουμε συνη­θί­σει σε αξιο­κρα­τι­κές δια­δι­κα­σίες».

Ο δρ Δρο­σά­τος και ο δρ Σκαρ­μέας σχε­δί­α­σαν με περισσή επι­μέ­λεια το νεο­σύ­στατο πρό­γραμμα, ώστε να διέ­πε­ται από δια­φά­νεια. «Δύο επι­τρο­πές καθη­γη­τών έκαναν μια προ­ε­πι­λογή είκοσι υπο­ψη­φίων, από τους οποίους πέντε δια­φο­ρε­τι­κοί και ανε­ξάρ­τη­τοι καθη­γη­τές επέ­λε­ξαν τους τελι­κούς δέκα, τους άρι­στους μεταξύ αρίστων, επτά γυναί­κες και τρεις άνδρες», διευ­κρι­νί­ζει ο δρ Δρο­σά­τος, που καθιέ­ρωσε σύστημα μεντό­ρων και συμ­βού­λων καριέ­ρας. «Εκ των δέκα υπο­τρό­φων, δύο επι­στρέ­φουν για την ειδι­κό­τητα στην Ελλάδα, δύο βρήκαν χρη­μα­το­δό­τηση για έρευνα στις ΗΠΑ και οι υπό­λοι­ποι κάνουν αιτή­σεις για ειδι­κό­τητα εδώ», συμπλη­ρώ­νει ο ίδιος, που ευελ­πι­στεί το πρό­γραμμα να επε­κτα­θεί μελ­λο­ντικά και στην Ευρώπη, δεδο­μέ­νου ότι τα περισ­σό­τερα από 2.700 μέλη του WHBA βρί­σκο­νται σε του­λά­χι­στον 40 χώρες.

«Η Μαρίσσα κατόρ­θωσε φοβερά πράγ­ματα ήδη στους πρώτους έξι μήνες», παρα­τη­ρεί στην «Κ» ο δρ Μιχάλης Λιο­νά­κης, μέντο­ρας της νεαρής γιατρού στο εργα­στή­ριό του, που έχει βάλει (κυριο­λε­κτικά) στο μικρο­σκό­πιο τους μύκητες candida και aspergillus. «Το θεω­ρη­τικό τμήμα της εκπαί­δευ­σης γιατρών στην Ελλάδα είναι πολύ υψηλό, οι αδυ­να­μίες εντο­πί­ζο­νται στην πρα­κτική εξά­σκηση, στις κλι­νι­κές των τελευ­ταίων δύο ετών και την ειδι­κό­τητα», σχο­λιά­ζει ο ίδιος, που μετα­νά­στευσε πριν από 16 χρόνια εν μέρει λόγω της 7ετούς ανα­μο­νής για την ειδι­κό­τητα της λοι­μω­ξιο­λο­γίας.

Οι τρεις πρώτοι μήνες

«Στο ίδιο διά­στημα τέλειωσα ειδι­κό­τητα και διδα­κτο­ρικό», επι­ση­μαί­νει ο ίδιος, που απο­φοί­τησε από την Ιατρική Κρήτης και σήμερα κατέχει διευ­θυ­ντική θέση στο κορυ­φαίο ίδρυμα ερευνών των ΗΠΑ. «Οι πρώτοι τρεις μήνες είναι η μετα­βα­τική περί­ο­δος, μετά οι αλλο­δα­ποί γιατροί προ­σαρ­μό­ζο­νται και ξετυ­λί­γουν το ταλέντο τους», κατα­λή­γει ο δρ Λιο­νά­κης.

Στην ομάδα του βρα­βευ­μέ­νου καθη­γητή του Χάρ­βαρντ, δρ Χρήστου Μαν­τζώ­ρου, μυήθηκε στη μεθο­δο­λο­γία της έρευνας η Ελένη Πηλίτση, από­φοι­τος Ιατρι­κής στο Δημο­κρί­τειο. «Η Βοστώνη προ­σφέ­ρει εξαι­ρε­τικό επι­στη­μο­νικό περι­βάλ­λον, δέχομαι καθη­με­ρινά πολυά­ριθμα ερε­θί­σματα», λέει η κ. Πηλίτση, που σχε­διά­ζει να ξεκι­νή­σει ειδι­κό­τητα στις ΗΠΑ συν­δυά­ζο­ντας την κλινική ιατρική με την έρευνα. «Αποκτώ εμπει­ρία στην ανάλυση και ερμη­νεία δεδο­μέ­νων με σκοπό τη βελ­τί­ωση της ζωής όσων πάσχουν από νοσή­ματα, όπως η παχυ­σαρ­κία», κατα­λή­γει. «Θα είμαι πάντα ευγνώ­μων στο WHBA και στο Ιδρυμα Νιάρχος».

Πηγή kathimerini.gr

Συντά­κτρια ΙΩΑΝΝΑ ΦΩΤΙΑΔΗ

• Οι υπό­τρο­φοι γιατροί Φ. Ζαχαρία, Ευ. Βέμμου, Ε. Πηλίτση, Δ. Τσι­λι­μί­γκρας, Χ. Καλ­λιώρα (από αρι­στερά, στην κάτω σειρά). Πάνω, από αρι­στερά, οι υπό­τρο­φοι Μ. Ζάρακα, Η. Νικο­λα­κό­που­λος, Αι. Παπα­θα­να­σίου και οι Ευ. Γιαν­να­κά­κου (καθη­γή­τρια στο Πανε­πι­στή­μιο Κορνέλ), Κ. Δρο­σά­τος (διευ­θυ­ντής του προ­γράμ­μα­τος), Ε. Λιάπη (καθη­γή­τρια στο Πανε­πι­στή­μιο Τζονς Χόπκινς), Πανα­γιώτα και Ελένη Ανδρε­ο­πού­λου, Στ. Σταυ­ρά­κης (καθη­γη­τής στο Πανε­πι­στή­μιο της Οκλα­χόμα) και Κ. Κρε­α­τσούλα (μέλος Δ.Σ. WHBA).