Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου: Κοινωνικές συγκρούσεις θα φέρουν οι πλειστηριασμοί πρώτης κατοικίας

Η Ένωση ζητά να προ­στα­τευ­θεί η κύρια κα­τοι­κία και αντι­τί­θε­ται στους ηλε­κτρο­νι­κούς πλει­στη­ρια­σμούς

Την  έντο­νη αντί­δρα­σή της στους πλει­στη­ρια­σμούς των κα­τοι­κιών που έχουν κόκ­κι­να δά­νεια και στους αδια­φα­νείς ηλε­κτρο­νι­κούς πλει­στη­ρια­σμούς εκ­φρά­ζει  σε ανα­κοί­νω­σή της η «Ελ­λη­νι­κή Ένωση για τα Δι­καιώ­μα­τα του Αν­θρώ­που», ενώ κρού­ει τον κώ­δω­να του κιν­δύ­νου ότι «οι κοι­νω­νι­κές συ­γκρού­σεις θα κο­ρυ­φω­θούν».

Πα­ράλ­λη­λα, η Ένωση επι­κρί­νει  τον Κώ­δι­κα Δε­ο­ντο­λο­γί­ας της Τρα­πέ­ζης της Ελ­λά­δος, ο οποί­ος τεί­νει να με­τα­τρα­πεί από τις Τρά­πε­ζες σε ένα ερ­γα­λείο συλ­λο­γής στοι­χεί­ων και πλη­ρο­φο­ριών για την κα­τη­γο­ριο­ποί­η­ση των δα­νεί­ων ενό­ψει της επι­κεί­με­νης πώ­λη­σής τους ή της κα­τα­να­γκα­στι­κής δί­ω­ξης των οφει­λε­τών.

Κατ΄  αρχάς, η ΄Ε­νω­ση ανα­φέ­ρει ότι μετά την πλήρη κα­τάρ­γη­ση των ρυθ­μί­σε­ων  για ανα­στο­λή των πλει­στη­ρια­σμών χι­λιά­δες πλέον νοι­κο­κυ­ριά βρί­σκο­νται αντι­μέ­τω­πα με την απει­λή της απώ­λειας της κα­τοι­κί­ας τους και  οι προσ­δο­κί­ες για μία ρύθ­μι­ση των οφει­λών που θα αντα­πο­κρί­νε­ται στις πραγ­μα­τι­κές δυ­να­τό­τη­τες των κα­τα­να­λω­τών και θα έδινε διέ­ξο­δο στην υπερ­χρέ­ω­σή τους δια­ψεύ­δο­νται».

Η επι­λο­γή της ανά­θε­σης της αντι­με­τώ­πι­σης του προ­βλή­μα­τος στα ίδια τα πι­στω­τι­κά ιδρύ­μα­τα δεν απο­δί­δει τους επι­θυ­μη­τούς καρ­πούς, ανα­φέ­ρε­ται στην ανα­κοί­νω­ση της Ένω­σης και προ­στί­θε­ται: «Οι πο­λί­τες που αντα­πο­κρί­νο­νται στις προ­σκλή­σεις των Τρα­πε­ζών, χο­ρη­γώ­ντας τις πλη­ρο­φο­ρί­ες που τους ζη­τού­νται, σε ελά­χι­στες πε­ρι­πτώ­σεις λαμ­βά­νουν μία πρό­τα­ση για ρε­α­λι­στι­κή και βιώ­σι­μη ρύθ­μι­ση».

Δεν πα­ρα­λεί­πει να επι­ση­μά­νει ότι «σε αυτή τη συ­γκυ­ρία οι πλει­στη­ρια­σμοί γί­νο­νται το μέσον για την αύ­ξη­ση της αξίας των προς πώ­λη­ση δα­νεί­ων, καθώς υπό­σχο­νται σε εκεί­νον που θα τα απο­κτή­σει την εξου­θε­νω­τι­κή πίεση και τον στραγ­γα­λι­σμό των δα­νειο­λη­πτών» και το­νί­ζει:

«Είναι σχε­δόν βέ­βαιο, ότι αν δεν λη­φθούν άμεσα και ου­σια­στι­κά μέτρα για τη ρύθ­μι­ση των οφει­λών με βάση τις πραγ­μα­τι­κές δυ­να­τό­τη­τες των πο­λι­τών και τη στή­ρι­ξη των αδύ­να­μων κα­τα­να­λω­τών, οι πλει­στη­ρια­σμοί θα προ­σλά­βουν τα αμέ­σως επό­με­να έτη εκρη­κτι­κές για την κοι­νω­νία δια­στά­σεις».

Ακόμη, το­νί­ζει ότι «χι­λιά­δες νοι­κο­κυ­ριά θα οδη­γη­θούν στην από­γνω­ση, πε­ρι­θω­ριο­ποί­η­ση και εξα­θλί­ω­ση, ενώ οι κοι­νω­νι­κές συ­γκρού­σεις θα κο­ρυ­φω­θούν, με ανυ­πο­λό­γι­στες συ­νέ­πειες για την οι­κο­νο­μι­κή και κοι­νω­νι­κή ζωή».

Ωστό­σο, μέχρι σή­με­ρα, συ­νε­χί­ζει,  «η Πο­λι­τεία δεν έχει προ­ά­γει απο­τε­λε­σμα­τι­κές πο­λι­τι­κές για τη διευ­θέ­τη­ση των κόκ­κι­νων στε­γα­στι­κών και κα­τα­να­λω­τι­κών δα­νεί­ων, ενώ ανε­παρ­κείς, αν γε­νι­κά εξα­κο­λου­θούν να υπάρ­χουν, πα­ρα­μέ­νουν πο­λι­τι­κές που να κα­λύ­πτουν ανά­γκες πρό­νοιας και στέ­γα­σης των αδυ­νά­των που αυ­ξά­νο­νται μέσα στην πα­ρα­τε­τα­μέ­νη οι­κο­νο­μι­κή κρίση έχουν δη­μιουρ­γη­θεί».

Χρειά­ζε­ται σή­με­ρα μία δί­καιη και ου­σια­στι­κή αντι­με­τώ­πι­ση του προ­βλή­μα­τος της υπερ­χρέ­ω­σης και υπο­γραμ­μί­ζει με έμ­φα­ση: «Η λύση δεν είναι η ηλε­κτρο­νι­κή διε­ξα­γω­γή των πλει­στη­ρια­σμών, με αδια­φά­νεια, μα­κριά και κρυφά από την κοι­νω­νία. Δί­καιη αντι­με­τώ­πι­ση μπο­ρεί να είναι μόνο εκεί­νη που λαμ­βά­νει υπόψη τα αίτια που οδή­γη­σαν στο πρό­βλη­μα».

Πα­ράλ­λη­λα, η Ένωση επι­ση­μαί­νει  εν­δει­κτι­κά τρία βα­σι­κά  στοι­χεία:

«1) Η υπερ­χρέ­ω­ση των κα­τα­να­λω­τών είναι απο­τέ­λε­σμα μίας επι­θε­τι­κής και χωρίς προη­γού­με­νο πο­λι­τι­κής πι­στω­τι­κής επέ­κτα­σης την δε­κα­ε­τία του 2000 που ακο­λού­θη­σαν οι τρά­πε­ζες και εν­θάρ­ρυ­νε και το ίδιο κρά­τος, πα­ρα­με­λώ­ντας τους κα­νό­νες του υπεύ­θυ­νου δα­νει­σμού (αρκεί να ανα­λο­γι­σθεί κα­νείς ότι το υπό­λοι­πο των στε­γα­στι­κών δα­νεί­ων από 11 δις το 2000 ανήλ­θε σε 77 δις. το 2008).

2) Τα νοι­κο­κυ­ριά συμ­με­τεί­χαν στην πι­στω­τι­κή επέ­κτα­ση, ρευ­στο­ποιώ­ντας τα – δι­καιο­λο­γη­μέ­να προσ­δο­κώ­με­να με τα δε­δο­μέ­να της επο­χής – μελ­λο­ντι­κά ει­σο­δή­μα­τα, προ­κει­μέ­νου να απο­κτή­σουν τη δική τους κα­τοι­κία. Ωστό­σο, τα ει­σο­δή­μα­τα αυτά δεν υπήρ­ξαν στη δε­κα­ε­τία που δια­νύ­ου­με και πι­θα­νό­τα­τα δεν θα υπάρ­ξουν στον χρο­νι­κό ορί­ζο­ντα απο­πλη­ρω­μής των δα­νεί­ων αυτών.

3) Τα νοι­κο­κυ­ριά επέν­δυ­σαν τα δά­νειά τους σε υπερ­τι­μη­μέ­νες αξίες. Οι αξίες ήταν υπερ­τι­μη­μέ­νες, καθώς εξαι­τί­ας της ρα­γδαί­ας πι­στω­τι­κής επέ­κτα­σης, η αξία των ακι­νή­των δεν δια­μορ­φω­νό­ταν από τον κόσμο της ερ­γα­σί­ας αλλά από την ευ­κο­λία πρό­σβα­σης στο δα­νει­σμό. Οι αξίες, στις οποί­ες επέν­δυ­σαν τις πι­στώ­σεις, κρί­νο­νται, με τα ση­με­ρι­νά δε­δο­μέ­να, υπερ­τι­μη­μέ­νες. Στην υπερ­τί­μη­ση δε αυτή συ­νει­σέ­φε­ρε κα­τε­ξο­χήν η ευ­κο­λία της πρό­σβα­σης στο δα­νει­σμό (ας θυ­μη­θού­με τα στε­γα­στι­κά δά­νεια στο 100-110% της πραγ­μα­τι­κής αξίας της κα­τοι­κί­ας)».

Η οι­κο­νο­μι­κή κρίση και προ­τά­σεις

Ακόμη, η Ένωση ανα­φέ­ρει:
«Η οι­κο­νο­μι­κή κρίση έχει, λοι­πόν, δη­μιουρ­γή­σει ένα αγε­φύ­ρω­το χάσμα ανά­με­σα στην εποχή της αμέ­ρι­μνης πι­στω­τι­κής επέ­κτα­σης και στη νέα πραγ­μα­τι­κό­τη­τα που βιώ­νουν τα νοι­κο­κυ­ριά και κα­λού­νται να εκ­πλη­ρώ­σουν τις υπο­χρε­ώ­σεις τους. Οι τε­λευ­ταί­οι, που ευ­θύ­νο­νται για τα ση­με­ρι­νά αδιέ­ξο­δα, είναι οι ίδιοι δα­νειο­λή­πτες.

Τα πι­στω­τι­κά ιδρύ­μα­τα δεν μπο­ρούν να απο­φύ­γουν τις ευ­θύ­νες τους, πω­λώ­ντας τα δά­νεια αυτά σε τρί­τους, απο­κό­βο­ντας τους δα­νειο­λή­πτες από εκεί­νους με τους οποί­ους επέ­λε­ξαν να συ­ναλ­λα­γούν.     Αντι­θέ­τως, οφεί­λουν να ανα­γνω­ρί­σουν τις ευ­θύ­νες τους στην πρό­κλη­ση του προ­βλή­μα­τος και να επι­διώ­ξουν, στο πλαί­σιο αμοι­βαί­ως επω­φε­λών και ισορ­ρο­πη­μέ­νων λύ­σε­ων, δη­λα­δή με βάση την πραγ­μα­τι­κή αξία των απαι­τή­σε­ών τους, τη διευ­θέ­τη­σή του».

Εκεί­νο το οποίο σή­με­ρα χρειά­ζε­ται είναι, επο­μέ­νως, όχι μία πο­λι­τι­κή πλει­στη­ρια­σμών αλλά μία πο­λι­τι­κή ανα­προ­σαρ­μο­γής των δα­νεια­κών υπο­χρε­ώ­σε­ων στα νέα δε­δο­μέ­να που έχουν δη­μιουρ­γη­θεί.

Στο πλαί­σιο αυτό η Ελ­λη­νι­κή Ένωση για τα Δι­καιώ­μα­τα του Αν­θρώ­που προ­τεί­νει:

α) Την ενί­σχυ­ση της εφαρ­μο­γής του ν. 3869/2010, με την απλο­ποί­η­ση των δια­δι­κα­σιών ρύθ­μι­σης, όσον αφορά ιδίως την προ­στα­σία της κύ­ριας κα­τοι­κί­ας. Σε αυτά πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται η κα­τάρ­γη­ση της λήξης της προ­στα­σί­ας της κυ­ρί­ας κα­τοι­κί­ας στο τέλος του 2018.

β) Την ανα­σύ­ντα­ξη του Κώ­δι­κα Δε­ο­ντο­λο­γί­ας της Τρα­πέ­ζης της Ελ­λά­δος, ώστε να αμ­βλυν­θεί η ανι­σορ­ρο­πία που δια­κρί­νει σή­με­ρα την εφαρ­μο­γή του και να υπο­χρε­ω­θούν οι τρά­πε­ζες να προ­βαί­νουν σε αι­τιο­λο­γη­μέ­νες προ­τά­σεις διευ­θέ­τη­σης των οφει­λών που θα ελέγ­χο­νται από ανε­ξάρ­τη­τες και απο­τε­λε­σμα­τι­κές βαθ­μί­δες.

γ) Την υπο­χρέ­ω­ση των πι­στω­τι­κών ιδρυ­μά­των πριν τη διε­νέρ­γεια οποιου­δή­πο­τε πλει­στη­ρια­σμού να επι­διώ­κουν, κατά το πρό­τυ­πο του (προς ανα­σύ­ντα­ξη) Κώ­δι­κα Δε­ο­ντο­λο­γί­ας, μία βιώ­σι­μη ρύθ­μι­ση της οφει­λής, με τη χο­ρή­γη­ση πε­ριό­δου χά­ρι­τος μέχρι δύο ετών, όπου υπάρ­χει απο­δε­δειγ­μέ­νη αδυ­να­μία.

δ) Την πα­ρο­χή της δυ­να­τό­τη­τας στους κα­τα­να­λω­τές να αγο­ρά­ζουν, πριν την πώ­λη­ση σε εται­ρεί­ες εκ­με­τάλ­λευ­σης των δα­νεί­ων, οι ίδιοι το δά­νειό τους, έστω και σε εύ­λο­γα προ­σαυ­ξη­μέ­νη τιμή, με το δι­καί­ω­μα της έντο­κης απο­πλη­ρω­μής του.

ε) Την πα­ρο­χή του δι­καιώ­μα­τος στον οφει­λέ­τη, όταν η αξία της κα­τοι­κί­ας υπερ­βαί­νει τις εύ­λο­γες ανά­γκες του ή τις δυ­να­τό­τη­τες απο­πλη­ρω­μής, να πω­λή­σει την κα­τοι­κία του, αγο­ρά­ζο­ντας μία χα­μη­λό­τε­ρου κό­στους, μέχρι την αξία της οποί­ας θα μπο­ρούν να με­τα­φέ­ρο­νται σε αυτή οι εξα­σφα­λί­σεις των πι­στω­τών

στ) Τον πε­ριο­ρι­σμό της ευ­θύ­νης του οφει­λέ­τη μέχρι την αξία του ενυ­πό­θη­κου ακι­νή­του, όταν απο­δε­δειγ­μέ­να οι πι­στω­τές απέ­βλε­παν στην εξα­σφά­λι­ση αυτή για τη χο­ρή­γη­ση του δα­νεί­ου.

Τέλος, η    Ελ­λη­νι­κή Ένωση για τα Δι­καιώ­μα­τα του Αν­θρώ­που καλεί την Πο­λι­τεία να στη­ρί­ξει άμεσα πο­λι­τι­κές και μέτρα ρύθ­μι­σης των χρεών με βάση τις πραγ­μα­τι­κές δυ­να­τό­τη­τες απο­πλη­ρω­μής, προ­στα­σί­ας της στέ­γης και ανα­κού­φι­σης και βο­ή­θειας των αδυ­νά­των.

protothema.gr