ΤΟΠΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Στεγαστική κρίση: Τα κενά των μέτρων και η ανάγκη για περισσότερες κοινωνικές κατοικίες

Πέγκυ Ντόκου 1 λεπτό ανάγνωση
Θεμιστοκλής Μπάκας
Σύνοψη
  • Η ανάγκη για μια πιο στοχευμένη στεγαστική πολιτική είναι επιτακτική, καθώς οι κυβερνητικές εξαγγελίες δεν επαρκούν για να καλύψουν τις αυξανόμενες ανάγκες στέγασης.
  • Η φοιτητική στέγη είναι ιδιαίτερα ανεπαρκής, με μόλις 9.300 διαθέσιμες θέσεις για 200.000 φοιτητές που χρειάζεται να μετακομίσουν για σπουδές.
  • Η κοινωνική κατοικία στην Ελλάδα είναι σχεδόν ανύπαρκτη, με καμία νέα κατοικία να έχει ολοκληρωθεί από τις εξαγγελίες του 2022.
  • Η σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες δείχνει ότι η Ελλάδα υστερεί σημαντικά σε υποδομές κοινωνικής κατοικίας, που στην ΕΕ κυμαίνονται στο 6%-8% του οικιστικού αποθέματος.

Την ανάγκη για μια πιο αποτελεσματική και στοχευμένη στεγαστική πολιτική αναδεικνύει ο πρόεδρος του Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates, Θέμης Μπάκας, σχολιάζοντας τις κυβερνητικές εξαγγελίες για τη στέγαση. Όπως επισημαίνει, παρά τα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί τα τελευταία χρόνια, οι ανάγκες παραμένουν ιδιαίτερα μεγάλες, τόσο σε φοιτητική και κοινωνική κατοικία όσο και στην πρόσβαση νέων και οικογενειών σε προσιτή στέγη.
«Πάρα πολύ μικρό» το καλάθι της ΔΕΘ για τη στέγαση
Αναφερόμενος στις εξαγγελίες της κυβέρνησης στην Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, ο κ. Μπάκας υποστηρίζει ότι τα μέτρα που παρουσιάστηκαν δεν ανταποκρίνονται στο μέγεθος του προβλήματος. «Το καλάθι της ΔΕΘ για το στεγαστικό ήταν πάρα πολύ μικρό», σημειώνει, επισημαίνοντας ότι παρουσιάστηκαν περίπου 12 έως 14 μέτρα στεγαστικής πολιτικής, από τα οποία, κατά την άποψή του, ξεχωρίζουν ουσιαστικά τρεις βασικές παρεμβάσεις.
Στο επίκεντρο της κριτικής του βρίσκονται οι φοιτητικές εστίες. Όπως αναφέρει, ο αρχικός σχεδιασμός για τη δημιουργία νέων εστιών έχει μεταβληθεί με τα χρόνια, ενώ μέχρι σήμερα δεν έχει παραδοθεί ούτε μία από τις νέες εστίες που έχουν εξαγγελθεί.
Η φοιτητική στέγη  δεν επαρκεί
Ο ίδιος, επικαλείται στοιχεία για να περιγράψει την απόσταση ανάμεσα στις ανάγκες και στις διαθέσιμες υποδομές. Σύμφωνα με όσα αναφέρει, στη χώρα υπάρχουν περίπου 351.000 φοιτητές, εκ των οποίων περίπου 200.000 χρειάζεται να αλλάξουν πόλη προκειμένου να σπουδάσουν. Την ίδια στιγμή, η δυναμικότητα των φοιτητικών εστιών ανέρχεται περίπου στις 9.300 θέσεις, δηλαδή στο 4,7% του αριθμού των φοιτητών που μετακινούνται για σπουδές.
Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ευρώπη, σύμφωνα με τον ίδιο, κυμαίνεται μεταξύ 15% και 18%. Ακόμη και η δημιουργία των 8.600 νέων θέσεων που έχουν εξαγγελθεί, συνεπώς, δεν θα αρκούσε για να προσεγγιστεί ο ευρωπαϊκός μέσος όρος.
Ο κ. Μπάκας συνδέει, μάλιστα, τη φοιτητική κατοικία με τη γενικότερη στεγαστική κατάσταση των νέων. Όπως εξηγεί, ένα διαμέρισμα 30, 40 ή 50 τετραγωνικών μέτρων που αναζητά ένας φοιτητής είναι συχνά το ίδιο είδος κατοικίας που θα αναζητήσει αργότερα ένας νέος εργαζόμενος όταν ξεκινήσει την ανεξάρτητη ζωή του.
Κοινωνική κατοικία: Μεγάλη απόσταση από τις ανάγκες
Αντίστοιχα προβλήματα εντοπίζει και στον τομέα της κοινωνικής κατοικίας. Όπως αναφέρει, η δημιουργία 2.500 νέων κοινωνικών κατοικιών είχε ανακοινωθεί ήδη από το 2022, ωστόσο μέχρι σήμερα δεν έχει ολοκληρωθεί ούτε μία νέα κοινωνική κατοικία.
Σύμφωνα με τον ίδιο, έχουν καταγραφεί οικόπεδα της ΔΥΠΑ σε περιοχές όπως η Λάρισα, η Καλαμάτα, ο Πύργος και περιοχές στην Αθήνα, όπου σχεδιάζεται η δημιουργία περίπου 400 κατοικιών, με το Δημόσιο να λαμβάνει μέρος αυτών. Η υλοποίηση, ωστόσο, παραμένει ζητούμενο.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στη διαφορά μεταξύ Ελλάδας και άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Όπως αναφέρει, η κοινωνική κατοικία στην Ευρωπαϊκή Ένωση αντιστοιχεί κατά μέσο όρο στο 6%-8% του οικιστικού αποθέματος, ενώ στην Ελλάδα η αντίστοιχη υποδομή είναι ουσιαστικά ανύπαρκτη.
«Επομένως μην το λέμε αυτό τόσο πολύ εύκολα, γιατί είναι πολύ μεγάλο λάθος ένα ευρωπαϊκό φαινόμενο να δικαιολογούμε την Ελλάδα», σημειώνει χαρακτηριστικά, υποστηρίζοντας ότι η στεγαστική κρίση στη χώρα πλήττει ευρύτερες κοινωνικές ομάδες, από φοιτητές και νέους εργαζομένους έως μονογονεϊκές και οικογένειες με χαμηλότερα εισοδήματα.
Κλειστά ακίνητα και βραχυχρόνιες μισθώσεις
Στη συζήτηση για το στεγαστικό μπαίνουν ωστόσο και τα κλειστά ακίνητα. Ο κ. Μπάκας χαρακτηρίζει θετική την απαλλαγή από τον φόρο για ακίνητα που θα επιστρέψουν στην αγορά, αλλά ζητά να αποτυπωθεί η πραγματική αποτελεσματικότητα του μέτρου.
«Αυτό περιμέναμε να ακούσουμε εμείς στη ΔΕΘ: την αποτελεσματικότητα», αναφέρει, θέτοντας το ερώτημα πόσα κλειστά σπίτια επέστρεψαν πράγματι στην αγορά μετά την εφαρμογή αντίστοιχων κινήτρων.
Παράλληλα, αναφέρεται στους περιορισμούς στις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Σύμφωνα με την εκτίμησή του, πριν από την εφαρμογή των περιορισμών σε συγκεκριμένες περιοχές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, καταγράφηκε αυξημένη εγγραφή ακινήτων στις πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης, καθώς ιδιοκτήτες έσπευσαν να εντάξουν τα ακίνητά τους στο συγκεκριμένο καθεστώς.
Τα προγράμματα «Σπίτι μου», η πρόσβαση στη χρηματοδότηση και το κόστος των ακινήτων
Ο πρόεδρος του Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates ασκεί κριτική και στον σχεδιασμό των προγραμμάτων «Σπίτι μου 1», «Σπίτι μου 2» και «Σπίτι μου 3». Όπως υποστηρίζει, τα προγράμματα ευνοούν κυρίως όσους διαθέτουν ήδη ίδια κεφάλαια και παράλληλα πληρούν τα τραπεζικά κριτήρια για τη λήψη δανείου.
Ιδιαίτερα για το «Σπίτι μου 2», αναφέρει ότι, παρά το μεγάλο ενδιαφέρον, η απορρόφηση των διαθέσιμων πόρων δεν έφτασε στο αρχικό ύψος των 2 δισ. ευρώ. Παράλληλα, τα στοιχεία που επικαλείται δείχνουν ότι οι συμμετέχοντες αναζητούσαν κατοικίες περίπου 80-82 τετραγωνικών μέτρων, με μέση αξία αγοράς περίπου 150.000 ευρώ και μέσο δάνειο περίπου 101.000 ευρώ.
Για το «Σπίτι μου 3», ο κ. Μπάκας θέτει ζήτημα πρόσβασης, καθώς το ανώτατο ύψος αγοράς κατοικίας αυξάνεται, όπως αναφέρει, έως τις 300.000 ευρώ, με δάνειο έως 230.000 ευρώ. «Είναι δυνατόν ένας πυλώνας στεγαστικής πολιτικής μιας χώρας με βαθιά στεγαστική κρίση να έχει ως βασική προϋπόθεση κάποιος να διαθέτει 70.000 ευρώ;», διερωτάται.
Πρόταση για νέα σπίτια και αξιοποίηση οικογενειακής περιουσίας
Ως εναλλακτική κατεύθυνση, ο κ. Μπάκας αναφέρεται στη δυνατότητα κατασκευής νέων κατοικιών σε οικόπεδα που διαθέτουν οικογένειες, καθώς και στην ολοκλήρωση ημιτελών κατοικιών.
Όπως επισημαίνει, πρόκειται για μια δυνατότητα που θα μπορούσε να αφορά ιδιαίτερα περιοχές όπου οικογένειες διαθέτουν ακίνητη περιουσία, αλλά τα παιδιά τους δυσκολεύονται να αποκτήσουν δική τους κατοικία. «Γιατί να μην δίνει δυνατότητα να ενταχθεί το παιδί στο πρόγραμμα να χτίσει ένα καινούργιο σπίτι;», σημειώνει.
Το βασικό ζητούμενο, σύμφωνα με την παρέμβασή του, είναι η στεγαστική πολιτική να συνδέεται περισσότερο με τις πραγματικές ανάγκες των πολιτών και λιγότερο με μεμονωμένες παρεμβάσεις.
Σε κάθε περίπτωση, οι φοιτητικές εστίες, η κοινωνική κατοικία, τα κλειστά ακίνητα, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις και η πρόσβαση στη χρηματοδότηση αποτελούν, αλληλένδετες πλευρές ενός προβλήματος που απαιτεί μακροπρόθεσμο σχεδιασμό και μετρήσιμα αποτελέσματα, σύμφωνα και με τα ευρωπαϊκά δεδομένα.

Σχολιασμός Άρθρου

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται.

Προσθέστε ένα σχόλιο

Το E-mail δεν θα δημοσιευτεί.
Πρέπει να συμπληρωθούν όλα τα πεδία για την υποβολή του σχολίου.