ΜΠΕ για τη μονάδα υγραερίου στο Βάτι: Η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου έχει τον τελικό λόγο

• Δη­μο­τι­κές υπη­ρε­σί­ες έχουν άνοι­ξει τον δρόμο της χω­ρο­θέ­τη­σης • Στις 19 Αυ­γού­στου 2025 έληξε η δια­βού­λευ­ση με 33 εν­στά­σεις και χωρίς γνω­μο­δό­τη­ση της Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου • Την ίδια στιγ­μή, η Πο­λε­ο­δο­μία του Δήμου Ρόδου θε­ω­ρεί το γή­πε­δο άρτιο και οι­κο­δο­μή­σι­μο και η Κα­θα­ριό­τη­τα χο­ρη­γεί βε­βαί­ω­ση απο­κο­μι­δής, δη­μιουρ­γώ­ντας μια κρί­σι­μη αντί­φα­ση που πλέον κα­λεί­ται να επι­λύ­σει η Απο­κε­ντρω­μέ­νη

Το αί­τη­μα για νέα εγκα­τά­στα­ση απο­θή­κευ­σης και δια­κί­νη­σης υγρα­ε­ρί­ου στη Νότια Ρόδο έχει εξε­λι­χθεί σε υπό­θε­ση-πεί­ρα­μα για το πώς αλ­λη­λε­πι­δρούν πο­λι­τι­κή βού­λη­ση, διοι­κη­τι­κές αρ­μο­διό­τη­τες και τε­χνι­κές πρά­ξεις της διοί­κη­σης.

Η δη­μό­σια δια­βού­λευ­ση για τη Με­λέ­τη Πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών Επι­πτώ­σε­ων (ΜΠΕ) έληξε στις 19 Αυ­γού­στου 2025, με 33 κα­τα­τε­θει­μέ­νες εν­στά­σεις υπέρ της μη έγκρι­σης.

Η Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου, σε ρόλο γνω­μο­δο­τι­κού ορ­γά­νου, δεν έχει ακόμη εκ­φρά­σει επί­ση­μη θέση. Ωστό­σο, το κρί­σι­μο θε­σμι­κό δε­δο­μέ­νο πα­ρα­μέ­νει ότι η ευ­θύ­νη για την έγκρι­ση ή μη της ΜΠΕ ανή­κει στην Απο­κε­ντρω­μέ­νη Διοί­κη­ση Αι­γαί­ου.

Στο φόντο όλων αυτών, δύο συ­γκε­κρι­μέ­να έγ­γρα­φα του Δήμου Ρόδου, η «Θε­ώ­ρη­ση όρων δό­μη­σης και χρή­σε­ων γης» της Πο­λε­ο­δο­μί­ας (2022) και η «Βε­βαί­ω­ση Απο­κο­μι­δής» της Διεύ­θυν­σης Κα­θα­ριό­τη­τας (13 Μαρ­τί­ου 2025), απο­τυ­πώ­νουν ότι, ανε­ξάρ­τη­τα από το πο­λι­τι­κό μή­νυ­μα του ομό­φω­νου «όχι» του Δη­μο­τι­κού Συμ­βου­λί­ου, οι τε­χνι­κές υπη­ρε­σί­ες έχουν ήδη δώσει κομ­βι­κές απο­φά­σεις που δί­νουν «πρά­σι­νο φως» στο έργο.

Η πο­λε­ο­δο­μι­κή θε­ώ­ρη­ση: άρτιο και οι­κο­δο­μή­σι­μο, με πρό­σω­πο σε επαρ­χια­κή οδό

Το πρώτο έγ­γρα­φο της 30ής Νο­εμ­βρί­ου 2022 προ­έρ­χε­ται από τη Διεύ­θυν­ση Πο­λε­ο­δο­μι­κού Σχε­δια­σμού του Δήμου Ρόδου και φέρει θέμα «Θε­ώ­ρη­ση όρων δό­μη­σης και χρή­σε­ων γης».

Αφορά στο ενιαίο γή­πε­δο 9.200 τ.μ. στην πε­ριο­χή «Βάτι», το οποίο συ­γκρο­τεί­ται από τις κτη­μα­το­λο­γι­κές με­ρί­δες 1600 και 1600Β γαιών Βα­τί­ου.

Η υπη­ρε­σία, έχο­ντας εξε­τά­σει την αί­τη­ση (αρ. πρωτ. 2304/02-11-2022) και το συ­νυ­πο­βλη­θέν το­πο­γρα­φι­κό, βε­βαιώ­νει ότι η έκτα­ση βρί­σκε­ται εκτός σχε­δί­ου, εκτός Ζώνης Οι­κι­στι­κού Ελέγ­χου και εκτός του Δι­κτύ­ου NATURA 2000, ενώ δια­θέ­τει πρό­σω­πο σε επαρ­χια­κή οδό και συ­νο­ρεύ­ει με κτη­μα­το­λο­γι­κό πο­τα­μό του οποί­ου η οριο­θέ­τη­ση θα γίνει με βάση τον Ν. 4258/2014. Το κρί­σι­μο ση­μείο: το γή­πε­δο «θε­ω­ρεί­ται άρτιο και οι­κο­δο­μή­σι­μο», με τους όρους δό­μη­σης για βιο­τε­χνι­κή εγκα­τά­στα­ση μέσης όχλη­σης να διέ­πο­νται από το Π.Δ. 24/31-05-1985, όπως έχει τρο­πο­ποι­η­θεί και ισχύ­ει, και με ρητή πα­ρα­πο­μπή στις νε­ό­τε­ρες ρυθ­μί­σεις του Ν. 4759/2020 και συ­να­φών εγκυ­κλί­ων για συ­νε­νώ­σεις γη­πέ­δων.

Η πράξη, με απλά λόγια, ανα­γνω­ρί­ζει θε­σμι­κά τη δυ­να­τό­τη­τα της συ­γκε­κρι­μέ­νης χρή­σης στο συ­γκε­κρι­μέ­νο γή­πε­δο, δη­λα­δή λει­τουρ­γεί ως de facto πράξη χω­ρο­θέ­τη­σης, προ­φα­νώς υπό την αί­ρε­ση όλων των λοι­πών εγκρί­σε­ων.

Στο ίδιο έγ­γρα­φο απο­τυ­πώ­νε­ται, σε τε­χνι­κό επί­πε­δο, ένα πλή­ρες πλαί­σιο όρων δό­μη­σης: μέ­γι­στο πο­σο­στό κά­λυ­ψης 30%, συ­ντε­λε­στής κατ’ όγκον εκ­με­τάλ­λευ­σης 3,3, πλά­γιες απο­στά­σεις 10 μ. από τα όρια, ελά­χι­στη από­στα­ση 20 μ. από ρέμα και 10 μ. από δα­σι­κή έκτα­ση, μέ­γι­στο ύψος κτη­ρί­ων τα 11 μ. Πα­ράλ­λη­λα, συ­νο­δεύ­ε­ται από πί­να­κα συ­ντε­ταγ­μέ­νων (ΕΓΣΑ ’87) για τις κο­ρυ­φές του γη­πέ­δου, επι­βε­βαιώ­νο­ντας με ακρί­βεια την έκτα­ση και τη γε­ω­με­τρία της ιδιο­κτη­σί­ας.

Η Πο­λε­ο­δο­μία διευ­κρι­νί­ζει, επί­σης, ότι με­μο­νω­μέ­να τμή­μα­τα της ιδιο­κτη­σί­ας είχαν δια­φο­ρε­τι­κή πο­λε­ο­δο­μι­κή «τύχη» στο πα­ρελ­θόν (π.χ. η κ.μ. 1600Β είχε κρι­θεί άρτια και οι­κο­δο­μή­σι­μη, ενώ η 1600 μη άρτια λόγω έλ­λει­ψης προ­σώ­που), αλλά η επί­δι­κη πράξη βα­σί­ζε­ται στην ενιαία λει­τουρ­γι­κή αξιο­ποί­η­ση μετά τη συ­νέ­νω­ση, σύμ­φω­να με τις με­τα­γε­νέ­στε­ρες δια­τά­ξεις και εγκυ­κλί­ους του ΥΠΕΝ για τη δό­μη­ση εκτός σχε­δί­ου και τη συ­νέ­νω­ση όμο­ρων γη­πέ­δων.

Ση­μα­ντι­κό είναι ότι η ίδια διοι­κη­τι­κή πράξη, πα­ρό­τι «ου­σια­στι­κο­ποιεί» τη χω­ρο­θέ­τη­ση, θέτει σαφές όριο στην εμ­βέ­λειά της: δεν υπο­κα­θι­στά ούτε εγκρί­σεις πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών επι­πτώ­σε­ων, ούτε κυ­κλο­φο­ρια­κές εγκρί­σεις σύν­δε­σης, ούτε τις κρί­σεις άλλων υπη­ρε­σιών για ζη­τή­μα­τα ασφά­λειας, αρ­χαιο­λο­γί­ας, δα­σι­κού χα­ρα­κτή­ρα, χά­ρα­ξης αι­για­λού και οριο­θέ­τη­σης ρε­μά­των. Είναι, δη­λα­δή, ένας κρί­κος στην αλυ­σί­δα, όχι η τε­λι­κή αδειο­δό­τη­ση. Η υπη­ρε­σία μά­λι­στα ση­μειώ­νει ότι δεν είχαν προ­σκο­μι­στεί κτη­μα­το­λο­γι­κά σχε­δια­γράμ­μα­τα από τον αι­τού­ντα, τα οποία θα απαι­τη­θούν στη φάση έκ­δο­σης οι­κο­δο­μι­κής άδειας.

Στο ίδιο σώμα του εγ­γρά­φου εντο­πί­ζε­ται εκτε­νές νο­μι­κό θε­μέ­λιο: από το Ν.Δ. του 1923 και τον ΓΟΚ 1985, έως τον Ν. 4759/2020 και τις ει­δι­κές εγκυ­κλί­ους των ΔΑΟΚΑ και ΔΠΣ του ΥΠΕΝ για εκτός σχε­δί­ου δό­μη­ση και τη συ­νέ­νω­ση γη­πέ­δων. Αυτή η «αλυ­σί­δα» ανα­φο­ρών δίνει στην πράξη αντο­χή ένα­ντι αμ­φι­σβη­τή­σε­ων ως προς τη βα­σι­κή της δια­πί­στω­ση: ότι για τη συ­γκε­κρι­μέ­νη χρήση, στον συ­γκε­κρι­μέ­νο χώρο, η δό­μη­ση είναι κα­ταρ­χήν επι­τρε­πτή, με τους προ­βλε­πό­με­νους όρους.

Η βε­βαί­ω­ση απο­κο­μι­δής: τε­χνι­κή δυ­να­τό­τη­τα δια­χεί­ρι­σης ΑΣΑ  από τον Δήμο

Το δεύ­τε­ρο έγ­γρα­φο, με ημε­ρο­μη­νία 13 Μαρ­τί­ου 2025 και αριθ­μό πρω­το­κόλ­λου 13877, είναι «Βε­βαί­ω­ση Απο­κο­μι­δής» της Διεύ­θυν­σης Κα­θα­ριό­τη­τας και Ανα­κύ­κλω­σης του Δήμου Ρόδου, απευ­θυ­νό­με­νη προς την ΤΡΙΕΛ­ΞΙΣ ΑΤΕ, μέσω μη­χα­νι­κού πε­ρι­βάλ­λο­ντος. Η βε­βαί­ω­ση δη­λώ­νει ότι ο Δήμος έχει τη δυ­να­τό­τη­τα απο­κο­μι­δής και τε­λι­κής διά­θε­σης των στε­ρε­ών απο­βλή­των αστι­κού τύπου (ΑΣΑ) της υπό αδειο­δό­τη­ση εγκα­τά­στα­σης στην πε­ριο­χή «Μασιά», δύο χι­λιό­με­τρα δυ­τι­κά του οι­κι­σμού Βα­τί­ου, εντός των Κτη­μα­το­λο­γι­κών Με­ρί­δων 1600 και 1600. Η δια­τύ­πω­ση είναι σαφής: κα­λύ­πτε­ται η συ­νή­θης ροή αστι­κών στε­ρε­ών απο­βλή­των, όχι εξει­δι­κευ­μέ­να ρεύ­μα­τα απο­βλή­των που μπο­ρεί να απαι­τούν άλλες αδειο­δο­τή­σεις ή ει­δι­κούς χει­ρι­σμούς.

Η Διεύ­θυν­ση Κα­θα­ριό­τη­τας συ­νο­δεύ­ει τη βε­βαί­ω­ση με όρους: η εται­ρεία οφεί­λει να προ­μη­θευ­τεί, με δα­πά­νη της, επαρ­κή αριθ­μό ιδιό­κτη­των κυ­λιό­με­νων κάδων μη­χα­νι­κής απο­κο­μι­δής, χω­ρη­τι­κό­τη­τας 240 έως 1.100 λί­τρων, οι οποί­οι θα φυ­λάσ­σο­νται εντός της ιδιο­κτη­σί­ας, ενώ κα­θί­στα­νται υπο­χρε­ω­τι­κές οι δια­τά­ξεις του Κα­νο­νι­σμού Κα­θα­ριό­τη­τας του Δήμου Ρόδου. Η βε­βαί­ω­ση χο­ρη­γεί­ται «για κάθε νό­μι­μη χρήση» και φέρει την υπο­γρα­φή της προϊ­στα­μέ­νης της Διεύ­θυν­σης. Ως διοι­κη­τι­κή «κε­φα­λή» δια­δι­κα­σί­ας, πα­ρέ­χει κρί­σι­μη έν­δει­ξη λει­τουρ­γι­κής ωρι­μό­τη­τας του έργου ως προς την τυ­πι­κή δια­χεί­ρι­ση ΑΣΑ.

Η αντί­φα­ση: πο­λι­τι­κό «όχι» και τε­χνι­κές υπη­ρε­σί­ες «ναι»

Ενώ το Δη­μο­τι­κό Συμ­βού­λιο Ρόδου τά­χθη­κε ομό­φω­να κατά της ΜΠΕ, με αι­τιά­σεις για υπο­δο­μές, ασφά­λεια και συ­νο­λι­κό σχε­δια­σμό, η ει­κό­να που προ­κύ­πτει από τα δύο έγ­γρα­φα είναι ότι δύο κρί­σι­μες τε­χνι­κές υπη­ρε­σί­ες του Δήμου έχουν ήδη δώσει «ναι υπό όρους» σε βα­σι­κές πτυ­χές του έργου.

Η Πο­λε­ο­δο­μία, ανα­γνω­ρί­ζο­ντας την αρ­τιό­τη­τα, οι­κο­δο­μη­σι­μό­τη­τα και επι­τρε­πτή χρήση, δια­μορ­φώ­νει το υπό­βα­θρο της χω­ρο­θέ­τη­σης. Η Κα­θα­ριό­τη­τα, με τη βε­βαί­ω­ση απο­κο­μι­δής, προ­ε­ξο­φλεί την κα­θη­με­ρι­νή λει­τουρ­γι­κή εξυ­πη­ρέ­τη­ση του έργου ως προς τα αστι­κού τύπου απορ­ρίμ­μα­τα. Μαζί συν­θέ­τουν μια τε­χνι­κή κα­νο­νι­κό­τη­τα που έρ­χε­ται σε έντα­ση με το με­τα­γε­νέ­στε­ρο πο­λι­τι­κό μή­νυ­μα.

Η θε­σμι­κή κο­ρύ­φω­ση: η από­φα­ση της  Απο­κε­ντρω­μέ­νης  θα κρί­νει τα πάντα

Με τη δια­βού­λευ­ση να έχει λήξει στις 19 Αυ­γού­στου και τις 33 εν­στά­σεις να βρί­σκο­νται στον φά­κε­λο της υπό­θε­σης, το κέ­ντρο βά­ρους με­τα­κι­νεί­ται ορι­στι­κά στην Απο­κε­ντρω­μέ­νη Διοί­κη­ση Αι­γαί­ου.

Στο με­τα­ξύ, τα δύο δη­μο­τι­κά έγ­γρα­φα πα­ρα­μέ­νουν εκεί για να θυ­μί­ζουν ότι οι υπη­ρε­σί­ες κι­νού­νται σε δια­φο­ρε­τι­κό ρυθμό από τα πο­λι­τι­κά όρ­γα­να: η Πο­λε­ο­δο­μία με την τε­χνι­κή διά­γνω­ση της επι­τρε­πτής χρή­σης και της οι­κο­δο­μη­σι­μό­τη­τας, η Κα­θα­ριό­τη­τα με την προ­ε­τοι­μα­σία της κα­θη­με­ρι­νής λει­τουρ­γί­ας.

Αν η Απο­κε­ντρω­μέ­νη πει «ναι» στη ΜΠΕ, το έργο θα έχει ήδη δύο κρί­σι­μους λί­θους στη θέση τους, αν πει «όχι», τα έγ­γρα­φα αυτά θα απο­τε­λέ­σουν τε­χνι­κά ίχνη μιας επέν­δυ­σης που δεν προ­χώ­ρη­σε αλλά και αφορ­μή για να ξα­να­συ­ζη­τη­θεί ο ρόλος των διοι­κη­τι­κών πρά­ξε­ων στην πρώ­ι­μη «ωρί­μαν­ση» έργων που δι­χά­ζουν.

Το δια­κύ­βευ­μα του θε­σμι­κού συγ­χρο­νι­σμού

Η Ρόδος βρί­σκε­ται μπρο­στά σε ένα σταυ­ρο­δρό­μι όπου ο θε­σμι­κός συγ­χρο­νι­σμός είναι εξί­σου ση­μα­ντι­κός με το ίδιο το πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κό δια­κύ­βευ­μα. Η Απο­κε­ντρω­μέ­νη Διοί­κη­ση Αι­γαί­ου κρατά το κλει­δί της αδειο­δό­τη­σης. Ο Δήμος, με ένα ομό­φω­νο πο­λι­τι­κό «όχι» αλλά με προ­γε­νέ­στε­ρα τε­χνι­κά «ναι υπό όρους», κα­λεί­ται να εξη­γή­σει πώς θα συ­ντο­νί­σει τους δι­κούς του μη­χα­νι­σμούς στο μέλ­λον, ώστε οι πρά­ξεις των υπη­ρε­σιών να μην προη­γού­νται επι­κίν­δυ­να της θε­σμι­κής από­φα­σης που κρί­νει το παν. Στο τέλος της ημέ­ρας, το ζή­τη­μα δεν είναι μόνο αν θα γίνει ή όχι η εγκα­τά­στα­ση στο Βάτι, αλλά αν η διοί­κη­ση σε όλα τα επί­πε­δα μπο­ρεί να λει­τουρ­γή­σει με ενιαίο κρι­τή­ριο, δια­φά­νεια και πρό­νοια για το δη­μό­σιο συμ­φέ­ρον.