162 χρόνια από την 21η Μαΐου 1864, ημέρα της Ενσωμάτωσης των Επτανήσων.

Συμπλη­ρώ­θη­καν 162 χρόνια από την 21η Μαΐου 1864, ημέρα της Ενσω­μά­τω­σης των Επτα­νή­σων.

Αναμ­φι­σβή­τητα απο­τε­λεί παρα­κιν­δυ­νευ­μένο εγχεί­ρημα η προ­σπά­θεια να στα­χυο­λο­γή­σουμε και να παρα­θέ­σουμε ιστο­ρικά γεγο­νότα, βιώματα, αγώνες και θυσίες των Επτα­νη­σίων για την ελευ­θε­ρία και την ανε­ξαρ­τη­σία, σ’ ένα τόσο περιο­ρι­σμέ­νης έκτασης άρθρο.

Ωστόσο η αναφορά αυτή μετου­σιώ­νε­ται σε χρέος σ’ αυτούς που αγω­νί­στη­καν επί σειρά ετών για την «Ενωσιν άνευ όρων».

Ιστο­ρική Ανα­δρομή

Κατά την προϊ­στο­ρική και ιστο­ρική εποχή τα Ιόνια Νησιά (Κέρκυρα – Κεφαλ­λο­νιά – Λευκάδα – Ζάκυν­θος – Ιθάκη – Κύθηρα – Παξοί και τα εξαρ­τή­ματα αυτών δεν ανήκαν σε ενιαία πολι­τική ομάδα, αλλά ανα­πτύ­χθη­καν ανε­ξάρ­τητα.

Κατά τους πρώ­ι­μους βυζα­ντι­νούς χρόνους ήταν ενταγ­μένα στις διοι­κη­τι­κές δομές του Ανα­το­λι­κού Ιλλυ­ρι­κού κράτους. Την περίοδο 535-732 μ.Χ, υπά­γο­νται στον παπικό θρόνο, ενώ είχαν οργα­νική εξάρ­τηση από το Βυζά­ντιο.

Το διά­στημα 732-733μ.Χ. εντά­χθη­καν εκκλη­σια­στικά στο Πατριαρ­χείο Κων­στα­ντι­νού­πο­λης, ενώ την περίοδο (9ο αιώνα – 11ο αιώνα) γνώ­ρι­σαν μεγάλη ανά­πτυξη.

Τα επόμενα χρόνια τα Ιόνια Νησιά γνώ­ρι­σαν σφοδρές λεη­λα­σίες από τους σταυ­ρο­φό­ρους της Α΄ Σταυ­ρο­φο­ρίας και από πει­ρα­τι­κές επι­δρο­μές( Σαρα­κη­νοί κ.α.).

Βενε­το­κρα­τία

Μετά την κατά­λυση της αυτο­κρα­το­ρίας από τη Δ΄ Σταυ­ρο­φο­ρία (1204), τα Επτά­νησα περι­ήλ­θαν στη Βενετία.

Η Ενε­το­κρα­τία, η οποία δια­τη­ρή­θηκε έως το τέλος του 18ου αιώνα, υπήρξε καθο­ρι­στική για την κοι­νω­νική, οικο­νο­μική και πολι­τι­στική πορεία της περιο­χής, ωστόσο υπήρξε δια­φο­ρε­τι­κής υφής από τις άλλες τουρ­κο­κρα­τού­με­νες περιο­χές.

Δημο­κρα­τι­κοί Γάλλοι

Το 1797 ο Ναπο­λέων Βονα­πάρ­της κατέ­λυσε την αυτο­κρα­το­ρία της Βενε­τίας και έστειλε το στόλο στα Επτά­νησα. Οι κάτοι­κοι τους υπο­δέ­χθη­καν ως ελευ­θε­ρω­τές. Ωστόσο, με τη συνθήκη του Κάμπο – Φόρμιο τα Ιόνια Νησιά παρα­χω­ρή­θη­καν στη Γαλλική Δημο­κρα­τία. Το μόνο θετικό στοι­χείο, που κατα­λο­γί­ζε­ται στη γαλλική κατοχή, είναι η ανα­γνώ­ριση της ελλη­νι­κής γλώσσας στα έγγραφα.

Ρωσό­τουρ­κοι

Το 1799 η ρωσο­τουρ­κική συμ­μα­χία κατέ­λαβε τα Επτά­νησα και στις 21-5-1800 υπο­γρά­φηκε η συνθήκη της Κων­στα­ντι­νού­πο­λης, ανάμεσα στη Ρωσία και Τουρκία, με την οποία ιδρύ­θηκε το πρώτο ελλη­νικό κράτος μετά την Άλωση, η «Πολι­τεία των Επτά Ηνω­μέ­νων Νήσων».

Επτά­νη­σος Πολι­τεία

Το νεο­σύ­στατο κράτος ήταν φόρου υπο­τε­λές στην Τουρκία, ενώ η Ρωσία ανα­λάμ­βανε την εγγύηση της ακε­ραιό­τη­τάς του.

Στις 25-8-1801 οι δύο Στρατοί απο­χώ­ρη­σαν από τα Επτά­νησα. Ακο­λού­θησε σειρά γεγο­νό­των πολι­τι­κής αστά­θειας και ανα­τα­ρα­χών στις πόλεις και στην ύπαιθρο. Το 1802 ο αγγλι­κός στόλος έφτασε στην Κέρκυρα και δημιουρ­γή­θη­καν εκ νέου αντι­δρά­σεις. Αργό­τερα έκανε την εμφά­νισή του ρωσικός στρατός για ν’ απο­κα­τα­στή­σει την τάξη.

Από την άλλη πλευρά διο­ρί­στηκε Γραμ­μα­τέας του Κράτους ο Ιωάννης Καπο­δί­στριας, αυτή η τερά­στια προ­σω­πι­κό­τητα που κόσμησε με την παρου­σία και δια­δρομή του, την Ελλάδα μας, και έδωσε ακόμη και τη ζωή του την ίδια για τη θεμε­λί­ωση, την ύπαρξη και υπό­σταση του ελλη­νι­κού κράτους, ο οποίος πέτυχε την ψήφιση του νέου Συντάγ­μα­τος.

Η Επτά­νη­σος πολι­τεία αυτο­διοι­κή­θηκε μέχρι το 1807 και παρά τη βρα­χύ­βια διάρ­κειά της, απο­τέ­λεσε το πρώτο κύτταρο ανε­ξάρ­τη­του κράτους. Ο Καπο­δί­στριας κατόρ­θωσε να επι­βά­λει την ελλη­νική γλώσσα και παράλ­ληλα προ­ώ­θησε την παιδεία.

Αυτο­κρα­το­ρι­κοί Γάλλοι

Με τη συνθήκη του Τιλσίτ (1807) τα Επτά­νησα παρα­χω­ρή­θη­καν στη Γαλλία. Παρά ταύτα η Αγγλία στα­διακά από το 1809 κατέ­λαβε τα Επτά­νησα πλην της Κέρ­κυ­ρας, η οποία παρα­δό­θηκε το 1814 με την πτώση του Ναπο­λέ­ο­ντα.

Αγγλική προ­στα­σία

Έκτοτε αρχίζει μακρά περί­ο­δος αγγλι­κής προ­στα­σίας μέχρι το 1864. Στο Παρίσι το 1814 υπο­γρά­φηκε συνθήκη με την οποία τα Επτά­νησα απο­τέ­λε­σαν ενιαίο κράτος, ελεύ­θερο και ανε­ξάρ­τητο υπό την προ­στα­σία της Μ. Βρε­τα­νίας. Οι Άγγλοι έστει­λαν αρμο­στές στα Επτά­νησα, αλλά δεν σεβά­στη­καν την ανε­ξαρ­τη­σία και διοί­κη­σαν τυραν­νικά.

Το 1848 δημιουρ­γή­θη­καν κόμματα των «ριζο­σπα­στών» και «μεταρ­ρυθ­μι­στών», τα οποία υπέ­σκα­ψαν συστη­μα­τικά την αγγλική κυριαρ­χία. Ο ενιαίος αγώνας των Επτα­νη­σίων πήρε πιο συγκε­κρι­μένη μορφή την τελευ­ταία περίοδο.

Οι συν­θή­κες ωρί­μα­σαν μετά την έξωση του Όθωνα από την Ελλάδα. Η αγγλική κυβέρ­νηση δήλωσε στον Έλληνα επι­τε­τραμ­μένο Χαρίλαο Τρι­κούπη ότι θα δεχόταν την Ένωση των Επτα­νή­σων με την Ελλάδα, αν εξέ­λε­γαν βασιλιά αρεστό στην Αγγλία.

Την 1-13 Ιουλίου 1863 υπο­γρά­φτηκε συνθήκη ανάμεσα στην Αγγλία, Ρωσία, Γαλλία και το βασιλιά της Δανίας, όπου υπό­σχο­νταν προ­σάρ­τηση της Επτα­νή­σου κάτω από τον Πρί­γκιπα Γεώργιο της Δανίας.

Την 23-9-1863 συνήλθε η ΙΓ Βουλή για να ψηφίσει τη δια­κή­ρυξη για την Ένωση. Ο Μητρο­πο­λί­της Αθα­νά­σιος έψαλλε τη δοξο­λο­γία και ο πρό­ε­δρος της Βουλής διάβασε το ψήφισμα. Εκείνη τη στιγμή ο γενικός πρό­ξε­νος της Ελλάδος Ν. Βιτάλης, κρα­τώ­ντας τη ελλη­νική σημαία, μπήκε στο Βου­λευ­τή­ριο και είπε:

«Η μήτηρ Ελλάς εις τον κόλπον αυτής απο­δέ­χε­ται τας επτά αυτής θυγα­τέ­ρας».

Επι­κρά­τησε θύελλα ενθου­σια­σμού και συγκί­νη­σης. Στην Κέρκυρα έγινε μνη­μό­συνο στον τάφο του Ι. Καπο­δί­στρια στη Μονή Πλα­τυ­τέ­ρας.

Στις 21-5/2-6-1864 ο τελευ­ταίος Άγγλος αρμο­στής Ερρίκος Στόρης παρέ­δωσε τα Επτά­νησα στον απε­σταλ­μένο της ελλη­νι­κής κυβέρ­νη­σης Θρα­σύ­βουλο Ζαΐμη.

Η ξενο­κρα­τία των έξι αιώνων είχε ορι­στικά τελειώ­σει.

Αξίζει να σημειω­θεί ότι αυτό το ΨΗΦΙΣΜΑ της 23/9/1863 της Βουλής της Επτα­νή­σου, είχαμε την ιδιαί­τερη ευκαι­ρία και συγκί­νηση να το δούμε μαζί με τους μαθητές της ΣΤ’ του Κολ­λε­γίου Ρόδου, στις 17 Μαΐου 2012, όταν επι­σκε­φτή­καμε τη Βουλή.

Το ΨΗΦΙΣΜΑ βρί­σκε­ται στον πρώτο όροφο του κτιρίου της Βουλής των Ελλήνων, ανάμεσα στα εκθέ­ματα της συλ­λο­γής κει­μη­λίων, εγγρά­φων και προ­σω­πι­κών αντι­κει­μέ­νων, του Πρω­θυ­πουρ­γού Χαρί­λαου Τρι­κούπη.

 

Βιβλιο­γρα­φία

1. Καπά­δο­χου Δ., Αφιέ­ρωμα στην ιστορία της Κέρ­κυ­ρας», Αθήνα 2001.

2. Πάπυρος Λαρούς Μπρι­τά­νικα, Τ. 29, Αθήνα 1996,

3. Γιω­τό­που­λου – Σισι­λιά­νου Ε. (1997): Κερ­κυ­ραϊκά, Αθήνα: Αργυ­ρό­που­λος.

 

Του Δρα Ναπο­λέ­ο­ντα Θ. Βλάσση

 

Υπο­στρα­τή­γου ε.α

 

Συντο­νι­στού και

 

Διευ­θυ­ντού Διοί­κη­σης Κολ­λε­γίου Ρόδου