Διπλή δικαστική μάχη στο Διοικητικό Εφετείο Πειραιά για τη διαχείριση του Φράγματος Γαδουρά

• Προσφυγή-ανακοπή για βεβαί­ωση οφειλής άνω των 6,5 εκα­τομ­μυ­ρίων ευρώ και πρό­σθε­τοι λόγοι για παρα­βί­αση της αρχής αμε­ρο­λη­ψίας συν­θέ­τουν τη δικα­στική διαμάχη που θα εκδι­κα­στεί στις 29 Μαΐου 2026 ενώπιον του Γ’ Τμή­μα­τος του Διοι­κη­τι­κού Εφε­τείου Πειραιά

Δύο δικό­γραφα, τέσ­σε­ρις κύριοι λόγοι ακύ­ρω­σης, ένα ποσό άνω των 6,5 εκα­τομ­μυ­ρίων ευρώ που βεβαιώ­θηκε αιφ­νί­δια σε βάρος μιας δημο­τι­κής επι­χεί­ρη­σης ύδρευ­σης και ένας πρό­σθε­τος λόγος που θέτει ζήτημα νόμιμης σύν­θε­σης συλ­λο­γι­κού οργάνου.

Αυτά απο­τε­λούν τον πυρήνα της δια­φο­ράς που θα εκδι­κα­στεί στις 29 Μαΐου 2026, ημέρα Παρα­σκευή και ώρα 11:00, ενώπιον του Γ’ Τρι­με­λούς Τμή­μα­τος του Διοι­κη­τι­κού Εφε­τείου Πειραιά.

Το ιστο­ρικό της δια­φο­ράς: από το Φράγμα Γαδουρά στα δικα­στή­ρια

Η ΔΕΥΑΡ είναι η επι­χεί­ρηση που ανα­λαμ­βά­νει την ύδρευση και απο­χέ­τευση του Δήμου Ρόδου. Νομικό πρόσωπο ιδιω­τι­κού δικαίου του ν. 1069/80, με μονα­δικό μέτοχο τον Δήμο Ρόδου, λει­τουρ­γεί ως κοι­νω­φε­λής και μη κερ­δο­σκο­πική επι­χεί­ρηση. Η υπόθεση που οδήγησε στη δικα­στική σύγκρουση ανά­γε­ται στη σύναψη προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης στις 6 Ιουνίου 2022 μεταξύ της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου, του Δήμου Ρόδου και της ΔΕΥΑΡ, με αντι­κεί­μενο την οργά­νωση και ανάθεση της υπη­ρε­σίας λει­τουρ­γίας, συντή­ρη­σης, επι­σκευής και παρα­κο­λού­θη­σης των έργων ύδρευ­σης Ρόδου από το Φράγμα Γαδουρά για 5 έτη.

Στο πλαίσιο αυτής της προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης, η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου συνήψε στη συνέ­χεια, την 1η Ιουλίου 2023, εργο­λα­βική σύμβαση παροχής υπη­ρε­σιών με την εται­ρεία ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ, ύψους 18.344.717 ευρώ με δικαί­ωμα προ­αί­ρε­σης και πλέον ΦΠΑ 24%, για τη δια­χεί­ριση, λει­τουρ­γία και συντή­ρηση του έργου. Η σύμβαση αυτή χρη­μα­το­δο­τεί­ται εξ ολο­κλή­ρου από πόρους του Προ­γράμ­μα­τος Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων του Νομού Δωδε­κα­νή­σου της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου. Το κόστος αυτό, σύμφωνα με την προ­γραμ­μα­τική σύμβαση, μετα­κυ­λί­ε­ται στη ΔΕΥΑΡ μέσω περιο­δι­κών λογα­ρια­σμών.

Ωστόσο, από τη σύναψη της σύμ­βα­σης και εφεξής, η ΔΕΥΑΡ αμφι­σβή­τησε τον τρόπο υπο­λο­γι­σμού των χρε­ώ­σεών της, θεω­ρώ­ντας ότι η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου ερμη­νεύει εσφαλ­μένα τις συμ­βα­τι­κές δια­τά­ξεις, χρε­ώ­νο­ντάς την με ποσά που υπερ­βαί­νουν τα πραγ­μα­τικά κόστη λει­τουρ­γίας.

Η ΔΕΥΑΡ κατα­ψή­φισε δια­δο­χικά λογα­ρια­σμούς της προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης, μέσω των μελών που εκπρο­σω­πού­σαν τον φορέα στην Επι­τροπή Παρα­κο­λού­θη­σης, χωρίς ωστόσο οι αντιρ­ρή­σεις της να γίνουν απο­δε­κτές από την πλειο­ψη­φία των μελών που εκπρο­σω­πούν την Περι­φέ­ρεια.

Η ΔΕΥΑΡ έχει καταγ­γελ­θεί δημόσια από την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου για την ασυ­νέ­πεια της στην απο­πλη­ρωμή των συμ­βα­τι­κών της υπο­χρε­ώ­σεων και μάλιστα ως «συστη­μι­κός κακο­πλη­ρω­τής» ενώ έχει επίσης υπο­στη­ρι­χθεί σε όλους τους τόνους ότι εφηύρε την ένδικη διαφορά για να συνε­χί­σει να μην πλη­ρώ­νει.

Η αιφ­νί­δια βεβαί­ωση οφειλής και η άσκηση της προ­σφυ­γής

Στις 13 Μαΐου 2025, η ΔΕΥΑΡ δια­πί­στωσε μέσω του ηλε­κτρο­νι­κού συστή­μα­τος Taxisnet ότι είχε βεβαιω­θεί σε βάρος της οφειλή ύψους 6.537.312,36 ευρώ, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων προ­σαυ­ξή­σεων ύψους 153.218,26 ευρώ, ήτοι κεφά­λαιο 6.384.094,10 ευρώ.

Η ΔΕΥΑΡ ζήτησε αυθη­με­ρόν διευ­κρι­νί­σεις από τη ΔΟΥ Ρόδου, η οποία της κοι­νο­ποί­ησε εις τρι­πλούν βεβαιω­τική κατά­σταση οφειλής από 9 Μαΐου 2025, στην οποία παρα­πε­μπό­ταν στην από 6 Ιουνίου 2022 προ­γραμ­μα­τική σύμβαση.

Στις 12 Ιουνίου 2025 η ΔΕΥΑΡ άσκησε ενώπιον του Διοι­κη­τι­κού Εφε­τείου Πειραιά προσφυγή-ανακοπή κατά της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου και κατά της Ανε­ξάρ­τη­της Αρχής Δημο­σίων Εσόδων, Δ.Ο.Υ. Ρόδου.

Οι λόγοι της προσφυγής-ανακοπής

Η ΔΕΥΑΡ στη­ρί­ζει το αίτημά της για ακύρωση των προ­σβαλ­λό­με­νων πράξεων σε 4 αυτο­τε­λείς νομι­κούς λόγους.

Ο πρώτος λόγος αφορά την πρόδηλη αορι­στία των προ­σβαλ­λό­με­νων πράξεων. Σύμφωνα με τα προ­βαλ­λό­μενα, ούτε η ταμειακή βεβαί­ωση ούτε ο χρη­μα­τι­κός κατά­λο­γος προσ­διο­ρί­ζουν την αιτία της οφειλής, τον χρόνο γένεσής της, τον τρόπο υπο­λο­γι­σμού της και εάν αφορά κύρια οφειλή, τόκους ή ποι­νι­κές ρήτρες. Η ανα­γραφή του χαρα­κτη­ρι­σμού «Πρό­στιμο Επι­βο­λής Διοι­κη­τι­κών Κυρώ­σεων» κρί­νε­ται ως παντε­λώς ανε­παρ­κής, δεδο­μέ­νου ότι παρα­πέ­μπει σε φορο­λο­γική υπο­χρέ­ωση και δεν επι­τρέ­πει στη ΔΕΥΑΡ να αμυνθεί απο­τε­λε­σμα­τικά, κατά παρά­βαση του άρθρου 20 του Συντάγ­μα­τος.

Ο δεύ­τε­ρος λόγος αφορά στη μη ορι­στι­κο­ποί­ηση του νόμιμου τίτλου. Η ΔΕΥΑΡ ισχυ­ρί­ζε­ται ότι ουδέ­ποτε της κοι­νο­ποι­ή­θηκε κατα­λο­γι­στική πράξη, η οποία απο­τε­λεί ανα­γκαία αφε­τη­ρία της δια­δι­κα­σίας διοι­κη­τι­κής εκτέ­λε­σης. Χωρίς την κοι­νο­ποί­ηση κατα­λο­γι­στι­κής πράξης, δια­τεί­νε­ται ο φορέας, δεν εκκινεί η προ­θε­σμία άσκησης ένδικου βοη­θή­μα­τος, δεν ορι­στι­κο­ποιεί­ται ο νόμιμος τίτλος και επο­μέ­νως η ταμειακή βεβαί­ωση εκδό­θηκε παρα­νό­μως. Η παρά­λειψη αυτή, υπο­στη­ρί­ζε­ται, αφαί­ρεσε από τη ΔΕΥΑΡ το συνταγ­μα­τικό δικαί­ωμα παροχής δικα­στι­κής προ­στα­σίας κατά το άρθρο 20 του Συντάγ­μα­τος.

Ο τρίτος λόγος αφορά στη μη νόμιμη χρέωση εκ μέρους της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου. Η ΔΕΥΑΡ υπο­στη­ρί­ζει ότι η εργο­λα­βική σύμβαση παροχής υπη­ρε­σιών μεταξύ Περι­φέ­ρειας και ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ χρη­μα­το­δο­τεί­ται εξ ολο­κλή­ρου από το Πρό­γραμμα Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων, χωρίς να δαπανά η Περι­φέ­ρεια ούτε ένα ευρώ από ίδιους πόρους. Κατά συνέ­πεια, φέρεται να δια­τεί­νε­ται ότι το σύνολο των ποσών που έχει κατα­βά­λει η ΔΕΥΑΡ τόσο στο πλαίσιο της πρώτης όσο και της δεύ­τε­ρης προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης είναι αχρε­ω­στή­τως κατα­βλη­θέν, αφού η Περι­φέ­ρεια δεν έχει ζημιω­θεί και άρα δεν έχει νόμιμη αιτία να απαιτεί αντί­στοιχα ποσά. Επι­πλέον, κατά τους ισχυ­ρι­σμούς της ΔΕΥΑΡ, ότι η Περι­φέ­ρεια έχει εξο­φλή­σει στην ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ μόνο τους πρώτους 8 λογα­ρια­σμούς, ήτοι συνο­λικό ποσό ύψους 2.440.267,57 ευρώ, ενώ οι λογα­ρια­σμοί 9 έως 19 παρα­μέ­νουν απλή­ρω­τοι. Ως εκ τούτου, ισχυ­ρί­ζε­ται ο φορέας, δεν νομι­μο­ποιεί­ται η Περι­φέ­ρεια να διεκ­δι­κεί από τη ΔΕΥΑΡ το σύνολο του βεβαιω­θέ­ντος ποσού.

Ο τέταρ­τος λόγος αφορά στην παρα­βί­αση των αρχών καλής πίστης, χρηστής διοί­κη­σης και δημο­σιο­νο­μι­κής δια­χεί­ρι­σης, καθώς και κατά­χρηση εξου­σίας εκ μέρους της Περι­φέ­ρειας. Σε αυτό το πλαίσιο, η ΔΕΥΑΡ επι­κα­λεί­ται επι­πλέον ανα­τροπή του δικαιο­πρα­κτι­κού θεμε­λίου της από 6 Ιουνίου 2022 προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης, καθώς τα νέα έργα που επρό­κειτο να συμπε­ρι­λη­φθούν στην τρέ­χουσα σύμβαση λει­τουρ­γίας και συντή­ρη­σης δεν έχουν εισέτι κατα­σκευα­στεί. Συγκε­κρι­μένα, η εργο­λα­βική σύμβαση για την κατα­σκευή του νοτίου υδρα­γω­γείου, του υδρα­γω­γείου Αφάντου και Αρχαγ­γέ­λου, η οποία συνήφθη στις 17 Μαρτίου 2022 με προ­θε­σμία ολο­κλή­ρω­σης 30 μηνών, δεν έχει περα­τω­θεί, καθώς δυνάμει της υπ’ αριθμ. 65/2025 από­φα­σης της Περι­φε­ρεια­κής Επι­τρο­πής η συνο­λική προ­θε­σμία παρα­τά­θηκε έως την 29η Ιανουα­ρίου 2027. Παρά ταύτα, το κόστος των έργων αυτών έχει κοστο­λο­γη­θεί και συμπε­ρι­λαμ­βά­νε­ται στις χρε­ώ­σεις σε βάρος της ΔΕΥΑΡ, γεγονός που ο φορέας θεωρεί ότι συνιστά λόγο ανα­προ­σαρ­μο­γής του τιμή­μα­τος κατά τα άρθρα 288 και 388 του Αστικού Κώδικα.

Σε όλους τους ανωτέρω ισχυ­ρι­σμούς έχει τοπο­θε­τη­θεί η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου και τους έχει δια­ψεύ­σει ως ψευδείς.

Οι πρό­σθε­τοι λόγοι: η αρχή αμε­ρο­λη­ψίας στο επί­κε­ντρο

Στις 13 Μαΐου 2026, η ΔΕΥΑΡ κατέ­θεσε δικό­γραφο πρό­σθε­των λόγων, και αφορά στην ίδια εκκρεμή υπόθεση. Το δικό­γραφο αυτό προ­βάλ­λει έναν αυτο­τελή πρό­σθετο λόγο ακύ­ρω­σης που πλήττει τη νομι­μό­τητα της σύν­θε­σης της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης κατά την έκδοση των προ­σβαλ­λό­με­νων πράξεων.

Ειδι­κό­τερα, η ΔΕΥΑΡ δια­τεί­νε­ται ότι τα μέλη της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης της προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης, ο κ. Λυμπε­ρό­που­λος Νικό­λαος και ο κ. Λυμπέ­ρης Νικό­λαος, εκπρό­σω­ποι της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου στην Επι­τροπή, συμ­με­τεί­χαν ταυ­τό­χρονα και ως μέλη της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης και Παρα­λα­βής της από 1ης Ιουλίου 2023 εργο­λα­βι­κής σύμ­βα­σης μεταξύ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ και Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου. Υπό αυτή την ιδιό­τητα, οι δύο αυτοί κ.κ. ασκού­σαν καθή­κο­ντα ελέγχου και έγκρι­σης της εκτέ­λε­σης της εργο­λα­βι­κής σύμ­βα­σης και είχαν εγκρί­νει τους λογα­ρια­σμούς που εξέδιδε η ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ, οι οποίοι απο­τε­λούν ακριβώς τη βάση των χρε­ώ­σεων της ΔΕΥΑΡ από την Περι­φέ­ρεια στο πλαίσιο της προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης.

Στη συνέ­χεια, οι ίδιοι κ.κ. κλή­θη­καν, ως μέλη της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης της προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης, να απο­φαν­θούν για τον 5ο λογα­ρια­σμό, ο οποίος βασί­ζε­ται σε εγκρι­τι­κές ή γνω­μο­δο­τι­κές πράξεις που οι ίδιοι είχαν ήδη εκδώσει. Κλή­θη­καν δηλαδή, κατά τους ισχυ­ρι­σμούς της ΔΕΥΑΡ, να ελέγ­ξουν τη νομι­μό­τητα των δικών τους πράξεων και ειση­γή­σεων.

Η ΔΕΥΑΡ επι­κα­λεί­ται ειδι­κό­τερα την αρχή «ουδείς κριτής των εαυτού πράξεων», η οποία απο­τε­λεί γενική αρχή του διοι­κη­τι­κού δικαίου συνταγ­μα­τι­κής προ­έ­λευ­σης, ανα­γνω­ρι­σμένη από τη νομο­λο­γία του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας, σύμφωνα με την οποία ένα όργανο δεν μπορεί νομίμως να κριθεί από εκείνον που εξέδωσε ή ειση­γή­θηκε τις κρι­νό­με­νες πράξεις.

Επι­ση­μαί­νε­ται ότι ο κ. Λυμπε­ρό­που­λος Νικό­λαος ήταν εκείνος που ειση­γή­θηκε προ­φο­ρικά ενώπιον του Περι­φε­ρεια­κού Συμ­βου­λίου τις 3 ήσσονος αξίας τρο­πο­ποι­ή­σεις της εργο­λα­βι­κής σύμ­βα­σης, οι οποίες εγκρί­θη­καν με τις απο­φά­σεις υπ’ αριθμ. 178/2023, 109/2024 και 51/2025 του Περι­φε­ρεια­κού Συμ­βου­λίου και αμφι­σβη­τή­θη­καν τεκ­μη­ριω­μένα από τη ΔΕΥΑΡ. Όλες οι τρο­πο­ποι­ή­σεις αυτές ενσω­μα­τώ­θη­καν στον προ­σβαλ­λό­μενο 5ο λογα­ρια­σμό, το ύψος και ο υπο­λο­γι­σμός των οποίων αμφι­σβη­τή­θηκε κατά τη συνε­δρί­αση για το 6ο Πρα­κτικό της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης από τη ΔΕΥΑΡ και τον Δήμο Ρόδου, χωρίς ωστόσο να γίνουν απο­δε­κτοί.

Το αντι­κεί­μενο της έβδομης δίκης και η σύνθεση της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης

Τα δύο δικό­γραφα αφορούν κατά βάση 2 προ­σβαλ­λό­με­νες πράξεις. Πρώτον, το 6ο Πρα­κτικό Συνεδρίασης-Βεβαίωση Καλής Εκτέ­λε­σης της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης, με το οποίο εγκρί­θηκε κατά πλειο­ψη­φία ο 5ος λογα­ρια­σμός αρχικού ποσού 2.531.180,33 ευρώ με ΦΠΑ 24% και, κατόπιν εκκα­θά­ρι­σης, 965.480,62 ευρώ με ΦΠΑ 24%, αφο­ρώ­ντας στην περίοδο παροχής υπη­ρε­σιών από 1 Φεβρουα­ρίου 2025 έως 31 Αυγού­στου 2025. Δεύ­τε­ρον, αυτός καθ’ εαυτόν ο 5ος λογα­ρια­σμός. Παράλ­ληλα, με την προσφυγή-ανακοπή προ­σβάλ­λε­ται το σημεί­ωμα της ΔΟΥ Ρόδου για βεβαί­ωση οφειλής 6.537.312,36 ευρώ και ο αντί­στοι­χος χρη­μα­τι­κός κατά­λο­γος της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου.

Η πορεία των προη­γού­με­νων λογα­ρια­σμών

Η αντι­πα­ρά­θεση για τους λογα­ρια­σμούς της προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης δεν είναι νέα. Από τον πρώτο κιόλας λογα­ρια­σμό, που εγκρί­θηκε στις 17 Απρι­λίου 2024 και αφο­ρούσε στο διά­στημα Ιουλίου έως Δεκεμ­βρίου 2023 με ποσό 2.233.487,09 ευρώ με ΦΠΑ 24%, τα 3 μέλη εκ μέρους ΔΕΥΑΡ και Δήμου ψήφισαν κατά, με το σκε­πτικό ότι η Περι­φέ­ρεια αξίωνε ποσό μεγα­λύ­τερο από εκείνο που πράγ­ματι χρέωσε η ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ για το ίδιο διά­στημα. Ομοίως κατα­ψη­φί­στη­καν ο 2ος λογα­ρια­σμός ποσού 1.845.054,55 ευρώ, ο 3ος ποσού 2.190.136,05 ευρώ και ο 4ος ποσού 742.013,31 ευρώ με ΦΠΑ 24%. Σε όλες τις περι­πτώ­σεις, η ΔΕΥΑΡ ισχυ­ρί­ζο­νταν ότι ο ανά­δο­χος χρέωνε την Περι­φέ­ρεια με χαμη­λό­τερο ποσό από εκείνο με το οποίο η Περι­φέ­ρεια χρέωνε τη ΔΕΥΑΡ.