Προβλέπεται εκτίναξη της φοροδιαφυγής από την αύξηση του ΦΠΑ

Φιλό­δο­ξος θεω­ρεί­ται ο στόχος για είσπραξη 400 – 500 εκατ. ευρώ από την αύξηση μιας ποσο­στιαίας μονάδας του υψηλού συντε­λε­στή ΦΠΑ από το 23% στο 24%. Ωστόσο, το μέτρο αυτό έχει γίνει απο­δε­κτό από τους πιστω­τές, αν και παρά­γο­ντες του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών υπο­στη­ρί­ζουν ότι μόνο υπό κανο­νι­κές συν­θή­κες η αύξηση του ανώ­τα­του συντε­λε­στή κατά μία μονάδα θα απέδιδε το ανωτέρω ποσό. Διευ­κρι­νί­ζουν ότι η κυβέρ­νηση δεν έχει προ­σμε­τρή­σει σημα­ντι­κούς παρά­γο­ντες που λει­τουρ­γούν εκ δια­μέ­τρου αντί­θετα ως προς τον στόχο είσπρα­ξης των εσόδων. Συγκε­κρι­μένα τονί­ζουν ότι η αύξηση του συντε­λε­στή στο 24% θα οδη­γή­σει στη διό­γκωση της φορο­δια­φυ­γής ανα­γκά­ζο­ντας πολλούς ελεύ­θε­ρους επαγ­γελ­μα­τίες και μικρές επι­χει­ρή­σεις κυρίως εστί­α­σης να μην εκδί­δουν απο­δεί­ξεις. Στο σενάριο του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών δεν υπο­λο­γί­ζο­νται επίσης η αύξηση των άμεσων φόρων, η αύξηση άλλων έμμεσων φόρων (τέλη κινητής τηλε­φω­νίας και συν­δρο­μη­τι­κής τηλε­ό­ρα­σης), καθώς και των εισφο­ρών που θα έχουν ως απο­τέ­λε­σμα την περαι­τέρω μείωση της κατα­νά­λω­σης.

Οι ίδιοι παρά­γο­ντες ανα­φέ­ρουν ότι πλέον ο υψηλός συντε­λε­στής ΦΠΑ έχει φθάσει σε δυσθε­ώ­ρητα επίπεδα, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι δεν υπάρ­χουν περι­θώ­ρια άλλης αύξησης του συγκε­κρι­μέ­νου συντε­λε­στή. Εκτι­μούν, όμως, ότι η εξέλιξη αυτή ανοίγει την «κερ­κό­πορτα» για μαζικές μετα­τά­ξεις προ­ϊ­ό­ντων από τον μεσαίο συντε­λε­στή που σήμερα ανέρ­χε­ται στο 13% στο 24%. Ανα­φέ­ρουν ότι στην περί­πτωση ανάγκης λήψης νέων μέτρων μονα­δική διέ­ξο­δος είναι η μετά­ταξη προ­ϊ­ό­ντων από τους χαμη­λούς συντε­λε­στές στον ανώτατο.

Πάντως, κυβερ­νη­τικά στελέχη ανέ­φε­ραν χθες στην «Κ» ότι κατα­βάλ­λο­νται προ­σπά­θειες έτσι ώστε η αύξηση του συντε­λε­στή να μετα­τε­θεί χρονικά. Δηλαδή, η ανα­προ­σαρ­μογή του συντε­λε­στή στο 24% να πραγ­μα­το­ποι­η­θεί το 2017 ή το 2018. Αυτό, όμως, θα εξαρ­τη­θεί από το αν θα έχει κλείσει το δημο­σιο­νο­μικό κενό του 2016 και εάν οι πιστω­τές της χώρας δεχτούν να μην υπάρ­ξουν μέτρα αντι­κα­τά­στα­σης του καταρ­γη­μέ­νου ΦΠΑ στην ιδιω­τική εκπαί­δευση.

Η κυβέρ­νηση όπως φαί­νε­ται ακο­λου­θεί την πολι­τική σε αρκετά περι­πτώ­σεις των προη­γού­με­νων κυβερ­νή­σεων. Από το 2010 μέχρι σήμερα οι συντε­λε­στές έχουν αυξηθεί πέντε φορές και εφόσον κυβέρ­νηση και τρόικα έρθουν σε συμ­φω­νία, θα πρό­κει­ται για την έκτη ανα­προ­σαρ­μογή συντε­λε­στή ΦΠΑ.

Σημειώ­νε­ται ότι οι υφι­στά­με­νοι φορο­λο­γι­κοί συντε­λε­στές τόσο για τα νοι­κο­κυ­ριά όσο και για τις επι­χει­ρή­σεις είναι υψη­λό­τε­ροι από τον μέσο όρο των χωρών τόσο της Ε.Ε. όσο και της Ευρω­ζώ­νης. Ο ΦΠΑ δια­μορ­φώ­νε­ται στο 23% (με προ­ο­πτική να ανέλθει στο 24%) έναντι 21,5% στην Ε.Ε. και 20,5% στην Ευρω­ζώνη.

Ο ανώ­τε­ρος συντε­λε­στής φόρου εισο­δή­μα­τος για τα φυσικά πρόσωπα στην Ελλάδα δια­μορ­φώ­νε­ται στο 50% (σε 42% ο βασικός συντε­λε­στής και 0,7%- 8% έξτρα φόρος λόγω έκτα­κτης εισφο­ράς) έναντι 39,5% στην Ε.Ε. και 44,5% στην Ευρω­ζώνη, ενώ ο ανώ­τε­ρος συντε­λε­στής φόρου για τα νομικά πρόσωπα στην Ελλάδα είναι στο 26% έναντι 21,8% στην Ε.Ε. και 25,9% στην Ευρω­ζώνη.

Ο πρό­ε­δρος του ΕΒΕΑ, κ. Κων­στα­ντί­νος Μίχαλος, ανα­φε­ρό­με­νος στο θέμα τόνισε ότι: «Η φημο­λο­γού­μενη αύξηση στο 24% του υψηλού συντε­λε­στή ΦΠΑ θα δώσει τη χαρι­στική βολή στην αγορά, που ήδη υπο­λει­τουρ­γεί λόγω της δρα­μα­τι­κής μείωσης της ζήτησης εξαι­τίας της ανέ­χειας που βιώνουν οι κατα­να­λω­τές. Κάθε αύξηση των τιμών των προ­ϊ­ό­ντων σημαί­νει και μείωση πωλή­σεων. Και δυστυ­χώς αυτή την εξαι­ρε­τικά δυσμενή περίοδο, ελά­χι­στες είναι οι επι­χει­ρή­σεις που, όσο και αν το θέλουν, θα κατα­φέ­ρουν να απορ­ρο­φή­σουν οι ίδιες την αύξηση των τιμών που θα προ­κα­λέ­σει η άνοδος του συντε­λε­στή ΦΠΑ. Η αντι­με­τώ­πιση των προ­βλη­μά­των της οικο­νο­μίας, δεν μπορεί να γίνει με απο­σπα­σμα­τικά εισπρα­κτικά μέτρα. Αντί­θετα, μάλιστα, η δημιουρ­γία ενός στα­θε­ρού φορο­λο­γι­κού πλαι­σίου και η μείωση της φορο­λο­γίας συν­θέ­τουν το μονα­δικό αντί­δοτο στην ύφεση».